خبرگزاری کتاب ايران (IBNA) 10 تير 1399 ساعت 12:04 https://www.ibna.ir/fa/longint/292404/مشت-دیدیم-خروارت-کجاست -------------------------------------------------- عنوان : مشت را دیدیم خروارت کجاست؟ -------------------------------------------------- محمد شریفی، مولف کتاب «نردبان آسمان» در پاسخ به یادداشت کریم زمانی، جوابیه‌ای داده و بیان کرده این آخرین جوابی است که در ادامه این سلسله مباحث منتشر می‌کند. متن : به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) چند روز پیش در این رسانه گفت وگویی با کریم زمانی، مولف شرح جامع مثنوی معنوی منتشر شد که در آن گفت وگو جناب زمانی به کتاب نردبان آسمان تالیف محمد شریفی اشاره کرده و این کتاب را به نوعی بازنویسی شرح خود دانست. در ادامه محمد شریفی طی یادداشتی درباره صحبت های کریم زمانی، نکاتی را متذکر شد. در پاسخ به یادداشت محمد شریفی جناب کریم زمانی یادداشت دیگری در اختیار ایبنا قرار داد که منتشر کردیم. حالا در ادامه محمد شریفی یادداشت دیگری در اختیار ایبنا قرار داده و قید کرده که این یادداشت آخر او درباره این مبحث خواهد بود. شایسته یادآوری است خبرگزاری ایبنا در راستای اصل آزادی مطبوعات و بنا بر وظیفه خود نسبت به انتشار این گفت وگو و یادداشت ها اقدام کرده است و بر این باور است بازگذاشتن فضای نقد و مباحثه، سبب رشد و تعالی آثار خواهد شد، بنا براین هیچ گونه مسئولیتی در قبال اظهارات دو طرف نداشته و انتشار آنها به معنای رد یا قبولشان از سوی خبرگزاری نیست. در ادامه یادداشت محمد شریفی را می خوانید: جناب آقای زمانی، این که ما سه ماه قبل از انتشار کتاب خدمت شما رسیدیم از باب ادای احترام به پیشکسوتان عرصه مثنوی پژوهی بود، نه کسب اجازه از محضر شما. اگر چنین بود عرض می کردم. من نمونه کار را برای شمار دیگری از اساتید هم بردم و فرستادم. پس به ریش نگیرید. از من خواسته اید که عکس چند پانوشت را در معرض قضاوت عموم بگذارم. اولاً که خودتان فرموده اید البینه علی المدعی. شما که هر دو کتاب را در اختیار دارید و عکس گرفتن هم بلدید، بسم الله. اما از حیث احترام به خواننده عرض می کنم که صد صفحه از نردبان آسمان به طور رایگان در سایت نشرنو در دسترس عموم است و هرکسی می تواند آن را با متن کتاب شما قیاس کند. وانگهی شما ادعایی در مورد یک کتاب 2232 صفحه ای مطرح کرده اید و آن را چکیده کتاب خود دانسته اید و پنج شش پانوشت را به عنوان سند این ادعا ذکر کرده اید. فکر نمی کنید این ادعا با بینه شما کمی بی تناسب است؟ آقای زمانی دست بردارید، فکر می کنید نبوغ شما بوده که از دق الحصیر معنای تکلیف و زحمت استنباط کرده است. غیاث اللغات را بگشایید و صفحه 371 را ببینید. پیله فرموده اید که چرا شماره ابیات را نیاورده ام؟ این چه ربطی به بحث ما دارد؟ در مقدمه ای که نخوانده اید سه دلیل آورده ام: یکی اینکه گزارش من بیت به بیت نیست و من واحد معنی را پاراگراف گرفته ام و در معدودی جاها حتی گزارش برخی ابیات را کمی جابجا کرده ام و هرکس که قدری با مثنوی سر و کار داشته باشد می داند چرا. دوم اینکه من از یک نسخه واحد مثنوی استفاده نکرده ام بلکه منبعم تلفیقی از تصحیح نیکلسون و نسخه قونیه است که شماره ابیاتشان اندکی متفاوت است. سوم اینکه به گمان من عناوین مثنوی که هیچ کم نیستند و ابیاتی که در ضمن متن آمده به راحتی به خواننده نشان می دهد که کجای مثنوی است. به هر صورت مطمئن باشید که توطئه ای در کار نبوده و غرض من از نیاوردن شماره ابیات سردرگم کردن حضرت استادی نبوده است! من اساساً با شرح بیت به بیت مثنوی مخالفم. مهم ترین اشکال شرح بیت به بیت این است که جان کلام مولانا را مغفول می گذارد و مثنوی را تبدیل به مشتی ابیات پراکنده ساده و دشوار می کند که حل کردن دشواری آنها نیز کمکی به فهم کامل مقصود مولانا نمی کند. بی جهت نیست که استاد فروزانفر هم بنای کار خود را بر شرح بیت به بیت نگذاشته بود. بسیاری از خطاهای شما نیز از همین جا نشأت می گیرد که به معنی کردن بیت پرداخته اید و خلاص. لاجرم از فحوای کلام و انسجام و توالی ابیات غافل مانده اید. در این مورد مثالها فراوان است. گذشته از این، همانطور که در مقدمه گفته ام نردبان آسمان اصلاً شرح مثنوی نیست. کار ما گزارش یا روایتی است از مثنوی خوانی با نگاهی امروزی به مثنوی به عنوان یک متن. با این نگاه، در مواضعی هم توضیحاتی را لازم دیده ایم و از منابع مختلف آورده ایم. درست به همین دلیل است که بسیاری از یاوه گویی ها را کنار گذاشته ایم و کوشیده ایم متنی که در مقابل خواننده قرار می گیرد تا حد امکان معنی دار باشد. فرموده اید که قصد ویرایش شرح مثنوی را دارید. خوشحالم که تازه بعد از 27 سال به فکر بیش از صدهزار خریداری افتاده اید که در طی این سالها این مجموعه را خریده اند. اجازه بدهید مشفقانه توصیه ای بکنم. در ویرایش جدید از اساتید باسواد و فاضلی که در این زمینه کار کرده اند کمک بگیرید ــ البته اگر هرگز به وجود چنین کسانی در جهان باور داشته باشید. تجربه نشان داده است که ویرایش شخص نگارنده معمولاً چندان چیزی بر محاسن اثر نمی افزاید و بسیاری از ایرادات همچنان برجای می ماند. ضمناً همین جا به شما اجازه می دهم که از نردبان آسمان برای رفع اشکالات و اشتباهات خود استفاده کنید. آقای زمانی، همین جا بگویم که دیگر به اظهارات شما پاسخ نخواهم داد و عمر عزیز را به کارهای مفیدتر خواهم گماشت. می ترسم با ادامه این مناقشات هوس کنید ضرب زید عمراً به من درس بدهید.