به گفته دكتر حري، براي فراهم شدن زمينه آموزش تخصصي كتابداري و اطلاع‌رساني در كشور بايد آيين نامه آموزشي اين رشته , همچنين شرايط و ضوابط برنامه‌هاي گروه‌هاي دانشگاهي بازنگري شود._

دكتر عباس حري، از بنيان‌گذاران رشته كتابداري و اطلاع‌رساني و عضو هيات علمي دانشگاه تهران، در گفت و گو با خبرنگار خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا)، با بيان اين مطلب اظهار داشت: كثرت‌گرايي حاكم در فضاي آموزش دانشگاهي كتابداري و اطلاع‌رساني كشور ما نقض آموزش تخصصي اين رشته است. تعداد گروه‌هاي كتابداري كشور از اندازه معمول بيش‌تر است، در حالي‌كه بيش‌تر اين گروه‌ها شرايط اوليه چون نيروي انساني، امكانات و منابع پايه كارآمد را ندارند.

وي افزود: 42 سال از عمر آموزش كتابداري و اطلاع‌رساني در ايران مي‌گذرد. پس از اين عمر و سابقه طولاني انتظار داريم تخصص‌گرايي در اين رشته رواج يابد.

سرويراستار دايره‌المعارف كتابداري و اطلاع‌رساني با بيان اين مطلب كه تاليف دايره‌المعارف تخصصي كتابداري و اطلاع‌رساني دو جلدي در ايران نشان‌دهنده آمادگي و ظرفيت اين رشته براي تخصصي شدن است، گفت: در ايران، قرن‌ها پيش نسخه‌شناسي وجود داشته

است. همچنين كتاب‌شناسي و توليد فهرست‌هاي مختلف كه ابزارهاي اين رشته اند،‌ وجود داشتند. تاليف دايره‌المعارف با هدف نظام بخشيدن به اين مباني و اصول مقدمه‌اي براي تخصص گرايي رشته كتابداري و اطلاع‌رساني در كشور ماست.

دكتر حري، خاطرنشان كرد: يك تصور نادرست رايج اين است كه هرگاه كسي تحصيل تكميلي را تمام كرد مي‌تواند عضو هيات علمي شود. از سوي ديگر، چنين فارغ‌التحصيل جواني كه شرايط كافي براي تدريس را ندارد، در يك گروه درس‌هاي مختلف را برعهده مي‌گيرد. براي تخصص‌گرايي لازم است هر مدرس فقط در يك حوزه خاص كه در آن صاحب‌نظر و متخصص شده، تدريس كند.

عضو هيات علمي دانشگاه تهران،‌ كمبود نيروي انساني و تمركزگرايي گروه‌ها را دو مانع اصلي در تخصصي شدن كتابداري و اطلاع‌رساني كشور عنوان كرد و توضيح داد: متاسفانه گروه‌ها، نيروهاي متخصص كتابداري و اطلاع‌رساني را براي آموزش درس‌هاي مختلف به كار مي‌گيرند. اين امر به دليل كمبود نيروي انساني و تعدد گروه هاي كتابداري است كه ناچارند با اعضاي ثابت و محدود تمام درس‌هاي ارايه شده را به سرانجام برسانند.

وي تاكيد كرد: بايد ضوابط آيين نامه‌اي به شيوه‌اي اصلاح شود كه هر گروه براي آموزش دروس مختلف از نيروي متخصص همان حوزه حتي از دانشگاه‌هاي ساير شهرها استفاده كند.

دكتر حري معتقد است نبايد به هر دانشگاه اجازه دهيم با تعدادي محدود فارغ‌التحصيل به عنوان عضو هيات علمي يك گروه تاسيس كند.

عضو هيات علمي دانشگاه تهران، جاي نظام نظارتي و ارزيابي بر فعاليت گروه‌هاي كتابداري و اطلاع‌رساني را در كشور خالي دانست و ادامه داد: در صورتي كه شرايط فعلي بر فضاي آموزش كتابداري ما حاكم باشد، نمي‌توانيم به سمت تخصصي شدن گام برداريم.

استاد نمونه كتابداري و اطلاع‌رساني، ‌تصريح كرد: انجمن‌هاي حرفه‌اي در كشورهاي مختلف وظيفه مطالعه و بررسي مباني اين رشته را بر عهده دارند. متاسفانه انجمن‌هاي علمي ايران چنان اختياري در تصميم‌گيري و نظارت بر شيوه آموزش كتابداري و اطلاع رساني را ندارند، در عين حال مي‌توانند به صورت يك پروژه تحقيقاتي در اين زمينه فعاليت كنند و نتيجه را در اختيار نظام حاكم آموزشي قرار دهند.

دكتر حري در ادامه به مقايسه آموزش كتابداري و اطلاع‌رساني كشور با كشورهاي پيشرفته پرداخت و توضيح داد: ايران از نظر كمي چون تعداد گروه‌ها و اعضاي هيات علمي در جهان عقب نيست. مشكل ما نرسيدن به سطح آموزش تخصصي است.

به اعتقاد وي بايد افتخار هر گروه آموزشي به تعداد متخصصان آن باشد نه اعضاي هيات علمي آن. همچنين لازم است به سوي تخصصي شدن برنامه‌هاي آموزشي و گروه‌هاي دانشگاهي نيز گام برداريم.

طراح دانشنامه جهان اسلام، تاكيد كرد: جذب دانشجوي كتابداري و اطلاع‌رساني به صورت غير متمركز مي‌تواند گامي مثبت براي تخصصي شدن كتابداري در دانشگاه‌ها باشد؛ به گونه‌اي كه هر دانشجو مي‌تواند بر اساس علاقه خود در آزمون تخصصي دانشگاه موردنظر شركت كند.

وي در ادامه گفت و گو به تشريح سنخيت اطلاع‌‌شناسي با رشته كتابداري و اطلاع‌رساني پرداخت و گفت: اطلاعات بن‌مايه كتابداري و اطلاع‌رساني است و علم اطلاعات را مي توانيم به دو بخش «اطلاع‌شناسي» حوزه نظري اطلاعات شامل انواع، كاركردها و موانع دريافت اطلاعات و «اطلاع‌رساني» حوزه عملي شامل شيوه‌هاي انتقال اطلاعات تقسيم كنيم.

به عقيده دكتر حري، اطلاع‌رسان، كتابداري است كه كارش را درست انجام مي‌دهد. بنابراين مي‌توانيم به جاي واژه كتابداري از ابتداي رشته «كتابداري و اطلاع‌رساني» كلمه اطلاع شناسي را قرار دهيم.

عباس حری، استاد ممتاز كتابداری و اطلاع‌رسانی، از بنیان‌گذاران دوره‌ دكترای اين رشته و از فعالان چند بنیاد فرهنگی در ایران، مفهوم اطلاع‌شناسی با رويكرد نوين را برای نخستین بار در جهان مطرح كرده است.

بیش از 150 مقاله و 14 كتاب تألیفی یا ترجمه‌ای، سردبیری چند مجله تخصصی و اطلاع رسانی، سرویراستاری دايره المعارف كتابداری و اطلاع‌رسانی، ترجمه‌ بیش از 170 مقاله برای دانشنامه‌ جهان اسلام و همكاري در آماده‌سازی فرهنگ‌نامه كودك و نوجوان، از مهم‌ترین دستاوردهای علمی و فرهنگی دكتر عباس حري به شمار مي‌آيد.

کد مطلب : 25163