نگاهي به كتاب «انسان كامل از نگاه امام خميني(ره)» مظهر اسمالله
چاپ نخست كتاب «انسان كامل از نگاه امام خميني(ره)» (ويرايش جديد) نوشته محمدامين صادقي ارزگاني از سوي پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامي منتشر و روانه بازار نشر شد./ به گزارش خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا)، براساس آموزههاي ديني و عرفاني، پس از توحيد و خداشناسي، شناخت انسان كامل از مهمترين وظايف ديني و اساسيترين برنامه علمي و معرفتي در حوزه معرفت انساني و الاهياتي به شمار ميآيد. از اينرو، امام صادق(ع) به زراره اين دعا را تعليم فرمود: «خداوندا! خودت را به ما بشناسان، كه اگر تو خود را به ما نشناساني ما نميتوانيم تو را به خوبي بشناسيم. خداوندا! پيامبرت را به ما بشناسان، كه اگر تو او را به ما نشناساني ما هرگز پيامبرت را نخواهيم شناخت. خداوندا! حجت خود را به ما بشناسان، كه اگر او را به ما نشناساني ما در دينداري خويش به بيراهه خواهيم رفت.»
براساس مطالب كتاب، از اين آموزه متعالي به روشني برميآيد كه اساس معرفت ديني انسان بر شناخت توحيد و انسان كامل (پيامبر و ائمه"عليهمالسلام") استوار است. نكته ديگري كه ضرورت بحث را به خوبي آشكار ميسازد آن است كه در آموزههاي ديني از انسان كامل به عنوان سرمشق زندگي آدميان ياد شده است؛ براي مثال، در قرآن كريم آمده است: «به يقين، رسول خدا براي شما سرمشقي نيكوست(احزاب، آيه 21)» و در جاي ديگر، با الگو دانستن حضرت ابراهيم(ع) و همراهان او ميفرمايد: «به يقين، ابراهيم و كساني كه با اويند براي شما سرمشقي نيكو هستند(ممتحنه، آيه 4)». امير مومنان(ع) نيز در نامهاي مبسوط ميفرمايد: «آگاه باشيد كه هر پيروي را پيشوايي است كه به او اقتدا ميكند و از نور دانش او روشنايي ميگيرد(نهجالبلاغه، نامه 45)». بنابراين، بحث از انسان كامل و شناخت ساحات وجودي او از اين نظر نيز اهميت دارد كه شناخت او در واقع، آشنايي با الگو و «اسوه حسنه» در زندگي است. پس كسي كه ميخواهد در مسير كمال، رشد و شكوفايي حركت كند، بايد انسان كامل را به عنوان سرمشق زندگي به خوبي بشناسد و بدون شناخت او هرگز نخواهد توانست به كمال مطلوب خويش بار يابد؛ زيرا از منظر آموزههاي عرفاني پس از توحيد، شناخت انسان كامل از اساسيترين معارف شهودي است و اساسا موضوع عرفان اسلامي را شناخت توحيد و موحد كامل (انسان كامل) تشكيل ميدهد.
از اينرو، عارف نامدار محييالدينبن عربي، كتاب گرانسنگ فصوصالحكم را كه رهآوردي شهودي و عميقترين اثر عرفاني در حوزه معرفت شهودي عارفان تلقي مي شود ، در 27 فص و هر فصي را به نام يكي از انبيا كه كلمات تامه الهياند، تنظيم كرده است و بحثهاي عرفاني باريكتر از مو را در مسائل گوناگون در آن فصوص آورده تا ساحات وجودي انسان كامل تبيين شود. در يكي از سخنان امام خميني(ره) درباره انسان كامل آمده است: «بايد دانست در محل خود مقرر است كه عين ثابت انسان كامل، مظهر اسماللهالاعظم ـكه امام ائمه اسماستـ ميباشد، و اعيان ساير موجودات در ظل عين انسان كامل در علم و عالم اعيان مقرر و در عين و عالم تحقق موجود است، پس اعيان جميع دايره وجود، مظهر عين انسان كامل است در عالم اعيان و جميع موجودات مظاهر جمال و جلال او هستند در عالم ظهور.» با توجه به اين كلام امام خميني(ره)، اهميت بحث انسان كامل بيشتر روشن ميشود؛ زيرا برابر اين بيان، از رهگذر چنين بحثي نه تنها ساحات وجودي انسان كامل، بلكه پرتوي از اسماي الهي و مظاهر جمال و جلال آنها در نشئه هستي نيز شناخته خواهد شد؛ چون به گفته حضرت امام(ره) انسان كامل، خود مظهر اسمالله است (كه جامع جميع اسماء و صفات خداوند است) و همه آفرينش در واقع مظاهر حقيقت وجود انسان كاملند.
حضرت امام(ره) به دليل اهميت بحث از انسان كامل، با الهام از آموزههاي وحياني و عرفاني به مناسبتهاي مختلف در اين باره سخن گفته و درباره ساحات وجودي انسان كامل نكتههاي آموزندهاي مطرح كرده و حتي درباره ضرورت شناخت انسان كامل، كتاب گرانسنگ «مصباحالهدايه اليالخلافة والولاية» را نگاشته است و در كتاب شرح دعاي سحر و به تناسب بحث اسماء الهي، درباره مظهر جامع آن اسماء يعني انسان كامل، به حقايق الهي و عرفاي بسياري اشاره كرده است. از مجموع آثار گفتاري و نوشتاري ايشان، اهميت و ضرورت شناخت انسان كامل به روشني به دست ميآيد كه در اين اثر پژوهشي به تفضيل تبيين شده است.
اين كتاب كه پيش از اين با نام «انسان كامل از نگاه امام خميني و عارفان مسلمان» منتشر شده بود، در چاپهاي گذشته با استقبال گستردهاي مواجه و برگزيده جشنواره شيخ طوسي در سال 1383 و حائز رتبه اول «جشنواره آثار برگزيده در حوزه امام خميني و انقلاب اسلامي» در سال 1386 شد.
جلوهاي از سيماي انسان كامل، ضرورت وجود انسان كامل در عالم، جايگاه انسان كامل در نظام هستي، مقامات انسان كامل، راه دستيابي به مقام انسان كامل و جستاري در مصاديق انسان كامل، عناوين ششگانه فصول كتاب حاضرند.
در انتهاي اين اثر، نمايهاي از آيات، روايات، اصطلاحات و اشخاص نيز درج شده است.
چاپ نخست كتاب « انسان كامل از نگاه امام خميني(ره) » در شمارگان 2000 نسخه، 216 صفحه و بهاي 28000 ريال راهي بازار نشر شد. کد مطلب : 62052 |