ابراهيم حسن‌بيگي ،نويسنده: بعد از واقعه كربلا تا صد سال پيش آنچه در گسترش و تعميق فرهنگ عاشورا و زنده نگه داشتن آن واقعه موثر بود، بايد به نقش علمي و مبلغان دين و تشيع اشاره مي كرد. مساجد و تكايا، سخنراني‌هاي مذهبي و برپايي مراسم پرسوز و پرشور در ايام محرم، به ويژه در دهه اول محرم، عاشورا را در اذعان جامعه زنده و تا به امروز گسترش داده است._

خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا)، ابراهيم حسن‌بيگي،نويسنده: بعد از واقعه كربلا تا صد سال پيش آنچه در گسترش و تعميق فرهنگ عاشورا و زنده نگه داشتن آن واقعه موثر بود، بايد به نقش علمي و مبلغان دين و تشيع اشاره مي كرد. مساجد و تكايا، سخنراني‌هاي مذهبي و برپايي مراسم پرسوز و پرشور در ايام محرم، به ويژه در دهه اول محرم، عاشورا را در اذعان جامعه زنده و تا به امروز گسترش داده است.

در اين بين بايد به نقش كتاب و كتابت مولفان اشاره كرد كه با نوشتن كتاب و سرودن نوحه و مرثيه، در تعميم و گسترش اين واقعه نقش زيربنايي داشتند. متفكران شيعه، تاريخ كربلا و وقايع روز عاشورا را چنان از ابعاد مختلف بررسي كرده‌اند كه نه تنها در ايجاد شور حسيني در اين ايام فقداني وجود ندارد؛ بلكه در القاي شعور حسيني نيز گام‌هاي قابل قبولي برداشته شده است.

اما در صد سال اخير با نقش صنعت چاپ و گسترش نشر و كتابت روح تازه‌اي بر فرهنگ عاشورايي دميده و اين امكان فراهم شد تا علاقه‌مندان به اباعبدالله حسين(ع) با مطالعه كتاب‌هاي چاپ شده با ابعاد مختلف اين واقعه آشنا شوند و شور حسيني را با شعور عاشورايي اجين كنند.

گسترش صنعت چاپ هرچند كتاب‌هاي ديني و پژوهشي با ارزشي را با موضوع عاشورا به ارمغان آورد، اما تنها طيف خاصي از اهالي قلم درباره اين واقعه نوشتند و كتاب‌هاي خود را چاپ كردند كه اين افراد عمدتا انديشمندان و كساني بودند كه مخاطب بزرگسال را مد نظر داشتند و كمتر كسي به فكر نوشتن كتاب با موضوع كربلا براي مخاطب كودك و نوجوان بود تا از موضوع عاشورا به عنوان دستمايه‌اي براي رمان و داستان سود جويد.

اين اتفاق كه بايد از آن به عنوان يك اتفاق نادر و بزرگ نام برد، پس از پيروزي انقلاب اسلامي رخ داد. انقلاب اسلامي از همان دوران كه مردم راه انقلاب و مبارزه با رژيم شاه را در پيش گرفتند، بر مبناي حركت عاشورايي راه خود را در پيش گرفت و مردم با شعارهايي چون نهضت ما حسيني است، رهبر ما خميني است بر حسيني و عاشورايي بودن نهضت خود صحه گذاشتند. به دنبال هشت سال دفاع مقدس، نهضت عاشورا در جامعه ايران به عنوان يك فرهنگ قوي و تاثيرگذار در دهه 60 و در طول جنگ تحميلي، چنان نهادينه شد كه از قبل آن هزاران عنوان كتاب درباره واقعه كربلا تاليف شد كه بخش قابل توجه آن به كتاب هاي كودكان و نوجوانان اختصاص داشت.

هرچند آمار دقيقي از شمار كتاب‌هاي منتشر شده در موضوع عاشورا وجود ندارد، (البته اين فقدان آمار در همه موضوعات صدق مي‌كند.) اما به جرأت مي‌توان گفت موضوع عاشورا در ادبيات اسلامي پس از انقلاب يكي از ژانرهاي مطرح، فراگير و پرتيراژ است كه بخش قابل توجه‌اي از ادبيات كودكان و نوجوانان ما را تحت تاثير خود قرار داده است.

نويسندگان اين داستان‌ها كه همگي از نويسندگان نسل انقلابند براي فرار از شبيه نويسي و تكرار مكرر رويدادها و حوادث روز عاشورا، از تخيل و هنر خود چنان بهره‌اي گرفتند كه ضمن خلق نگاه و زاويه ديد خاص خود، با پر و بال دادن وقايع و نفوذ در عمق آدم‌ها و شخصيت‌پردازي‌هاي كاملا ادبي، داستان‌هاي عاشورايي را از تكرار خارج كردند و در ابداع و نوآوري راه‌هايي را پيمودند كه آيندگان مي‌توانند با بهره‌وري از اين روش‌هاي خاص، داستان‌هاي ديني بيشتري خلق كنند.

امروز بسياري از جوانان علاقه‌مند به مباني مذهبي و حوادث عاشورا، شناخت و درك خود از واقعه كربلا را مديون بخشي از آثار ادبي هستند كه در دوران كودكي و نوجواني خود مطالعه كرده‌اند. تنها ادبيات داستاني عاشورايي است كه كودكان و نوجوانان ما تا حدودي با شخصيت‌ها، انديشه‌ها و رفتار و مبارزات كساني كه واقعه جان‌سوز عاشورا را خلق كردند آشنا مي‌كند؛ لذا ايام محرم براي همه خانواده‌هاي ايران فرصتي است تا در كنار حضور در مجالس سوگواري، از خريد و مطالعه كتاب‌هاي عاشورايي براي كودكان و نوجوانان غافل نمانند.

در اين ايام خانواده‌ها دوست دارند بدون فرزندان خود و با فراغ بال به مساجد و هيات‌ها بروند و عزاداري كنند؛ غافل از اين‌كه كودكان و نوجوانان ما نيز چون ما به درك اين ايام و شب‌هاي سوگواري نياز دارند و چه قدر خوب است كه از كودكان‌مان تنها تماشاچيان دسته‌هاي عزاداري نسازيم و با در اختيار قرار دادن كتاب‌هاي عاشورايي شور و شعور حسيني را در آن‌ها پايدار و ماندگار كنيم. 

کد مطلب : 56878