به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) محسن پرویز، محمدعلی قاسمی، محمدرضا شریفی و نیلوفر مالک در گفت‌وگوهایی با ستاد خبری نخستین همایش داستان کوتاه ایران نظرهایی را درباره داستان کوتاه در ایران و نخستین همایش آن بیان کرده‌اند که در ادامه می‌آید.

محسن پرویز در گفت‌وگو با ستاد خبری این همایش توجه به داستان کوتاه را ضروری خواند و گفت: داستان کوتاه در کشور ما ریشه‌ای دیرینه دارد، بسیاری از حکایات در آثار کلاسیک ما را می‌توان داستان کوتاه محسوب کرد.

وی اضافه کرد: رمان، قالبی است که متعلق به خود ما نیست و از غرب وارد شده است، به همین دلیل باید به داستان کوتاه توجه ویژه‌ای داشته باشیم؛ تا به حال این کار صورت نگرفته و این همایش یک گام رو به جلو است.

پرویز درباره روند رشد داستان کوتاه در ایران گفت: بعد از انقلاب شاهد خلق آثار خوب و ارزشمندی بودیم و این روند با شتاب خوبی ادامه داشت، اما بعد از مدتی این شتاب کند شد و گرایش به داستان کوتاه در کشور کمرنگ شد.

وی ادامه داد: توجه به محتوا و دوری از فرم‌زدگی یکی از مواردی است که می‌تواند داستان کوتاه را از وضعیت رکود خارج کند و باعث شود مردم دوباره به سمت آن بازگردند. این همایش باید بتواند با رویکردی نو و با بررسی این موضوعات به رشد و پیشرفت دوباره داستان کوتاه در ایران کمک کند.

پرویز افزود: همه‌ همایش‌ها به نتایج خوبی منجر نمی‌شوند، باید اجازه دهیم این همایش برگزار شود و بعد از آن درباره دستاوردها و میزان موفقیت آن صحبت کنیم.

وی گفت: اگر این همایش به همان یک روز ختم نشود و بعد از اختتامیه همچنان به داستان کوتاه، نویسندگان و نتایج کارها توجه شود؛ شانس موفقیت بالا می‌رود. به طور کلی برنامه‌ریزی مناسب، گرد هم آوردن تمامی نظرات و دسته‌بندی و نتیجه‌گیری بحث‌های مطرح شده در همایش و مهم‌تر از همه تداوم مهم‌ترین شرط برای موفقیت است.

محمدعلی قاسمی: شاهد انزوای داستان کوتاه هستیم

محمدعلی قاسمی نویسنده داستان کوتاه نیز در اظهار نظری گفت: نسبت به دهه‌های چهل و پنجاه که دوران اوج داستان کوتاه در ایران بود، امروزه شاهد انزوای داستان کوتاه هستیم.

وی درباره «اولین همایش داستان کوتاه ایران» بررسی مباحث نظری در این همایش را لازم و ضروری دانست و گفت: حوزه‌های نظری داستان کوتاه مدرن در ایران قدمت زیادی ندارد. اگر این همایش جنبه آموزشی داشته باشد و بتواند مباحثی این‌چنینی را مطرح کند و کارشناسان امر بتوانند در این باره بحث و تبادل نظر کنند، حرکت خوبی خواهد بود.

این نویسنده داستان کوتاه را در ادبیات داستانی کشور غریب خواند و افزود: نسبت به دهه‌های چهل و پنجاه که دوران اوج داستان کوتاه در ایران بود، امروزه شاهد انزوای داستان کوتاه هستیم. این در حالی است که رمان توانسته جایگاه بهتری در ادبیات داستانی ایران پیدا کند و حرکت رو به رشدی نسبت به قبل داشته باشد.

وی افزود: اکران فیلم‌های اقتباسی از داستان کوتاه در این همایش یکی از اتفاق‌های خوب خواهد بود، چرا که تا به حال داستان کوتاه از همه‌ جوانب بررسی نشده بود و این امر بیانگر نگاه حرفه‌ای دست‌اندرکاران این همایش خواهد بود. 

قاسمي ادامه داد: بهتر است مسوولان امر با تغییر رویکرد به داستان کوتاه توجه بیشتری داشته باشند تا شاهد رونق روزافزون آن باشیم و پیشرفت آن را در آینده ببینیم.‎‏ 

وي بزرگترین آسیب ادبیات داستانی و داستان کوتاه در ایران را گروه‌گرایی و از بین رفتن هم‌گرایی و هم‌نوایی میان نویسندگان و مسوولان دانست و گفت: این روزها به جای این‌که همه‌ ما دست به دست هم دهیم و به پیشرفت داستان کوتاه کمک کنیم، روز به روز از هم دورتر می‌شویم و به جای سالم دست به حرکت‌های ناسالم برای حذف رقیب می‌کنیم. این در حالی است که اگر اثری خوب و ایده‌آل باشد؛ نیازی به حرکت‌های ژورنالیستی برای بالا بردن فروش آن نیست.

محمدرضا شرفی: داستان کوتاه ایران نیازمند رشد کیفی است

محمدرضا شرفی نویسنده در حوزه ادبیات داستانی نیز  گفت: این همایش باید بتواند با ارزیابی عمیق و کارشناسانه به رشد کیفی داستان کوتاه در ایران کمک کند.

وی برگزاری این همایش را مثبت ارزیابی کرد و گفت: اگر این همایش با حضور تمامی نویسندگان برگزار شود بسیار موثر و مفید است و می‌تواند به رشد ادبیات داستانی ایران و داستان کوتاه کمک کند.

شرفی افزود: این همایش باید بتواند عمیق و کارشناسانه به داستان کوتاه ایران بپردازد و جایگاه داستان کوتاه ایران را در ادبیات دنیا و ادبیات آسیا مشخص کند. داستان کوتاه در ایران نیازمند رشد کیفی است تا بتواند در میان کشورهای دیگر حرفی برای گفتن داشته باشد.

این نویسنده وضعیت داستان کوتاه را در ایران در مقایسه با دیگر کشورها رو به رشد ارزیابی کرد و عنوان کرد: ورود جوانان با استعداد به جامعه ادبی کشور می‌تواند وضعیت ادبیات داستانی ایران را بهبود ببخشد و کمک کند در سال‌های آینده رشد چشم‌گیری در ادبیات داستانی و داستان کوتاه داشته باشیم.

شرفی افزود: نویسندگان ما در دهه گذشته به نوعی در حال آزمون و خطا و تمرین بودند و همه‌ این‌ها مسیر را برای جوانان نویسنده نسل بعد هموار کرده است. به همین دلیل من آینده داستان کوتاه ایران را روشن می‌بینم و امیدوارم این همایش و تداوم آن به ادامه این روند کمک کند.

وی ادامه داد: صنعت نشر باید به جز چاپ و نشر آثار، تبلیغ و پخش آثار را در کشور و در دیگر کشورها به درستی انجام دهد و اجازه ندهد آثار ما درون مرز متوقف شود، این امر می‌تواند مخاطبان را بیشتر به سمت داستان جذب کند. اگر تبلیغ و پخش آثار درست انجام نشود مخاطب خود به خود از ادبیات دور می‌شود و این ضربه‌ بزرگی به ادبیات داستانی ما وارد می‌کند.

شرفی عنوان کرد: این همایش باید تمامی این‌ها را مدنظر داشته باشد و بتواند با تمرکز به روی این موضوعات به رشد و پیشرفت داستان کوتاه در ایران کمک کند.

نیلوفر مالک: همایش داستان کوتاه ایران به ایجاد انگیزه در میان نویسندگان کمک می‌کند

نیلوفر مالک نویسنده «از قبیله لیلی» گفت: همایش داستان کوتاه ایران می‌تواند در کنار جنبه آموزشی در نویسندگان ایجاد انگیزه کند و داستان‌های خوبی را به مخاطبین معرفی کنند.

مالک گفت: تا به حال توجه خاصی به داستان کوتاه صورت نگرفته است؛ به همین دلیل می‌توان برگزاری این همایش را به خودی خود مثبت ارزیابی کرد. 

وی افزود: مخاطبان حرفه‌ای ادبیات داستانی به خوبی داستان کوتاه را می‌شناسند و آن را دنبال می‌کنند، اما مخاطبان عام ادبیات داستانی ایران به دنبال رمان هستند و نمی‌توانند با داستان کوتاه ارتباط برقرار کنند؛ به همین علت این همایش می‌تواند داستان کوتاه را به این مخاطبان معرفی کند و در رشد داستان کوتاه موثر باشد.

مالک بسیاری از داستان‌‌های کوتاه امروز ایران را از نظر خط داستانی و قصه ضعیف ارزیابی کرد و عنوان کرد: بسیاری از نویسندگان امروز ما در فرم غرق شده‌اند و داستان و محتوا را فراموش کرده‌اند، این می‌تواند ضربه بزرگی به داستان کوتاه ایرانی بزند، بهتر است این همایش در کنار دیگر برنامه‌ها، نشست‌ها و جلساتی برگزار کند تا این مشکل و مشکلات دیگر داستان کوتاه امروز ایران بررسی شود.

نیلوفر مالک خواستار توجه به داستان‌های مینی‌مال شد و گفت: بهتر است در چنین همایش‌هایی در کنار پرداختن به داستان کوتاه به داستان‌های مینی‌مال هم توجه شود. اگر داستان‌های مینی‌مال به خوبی نقد و بررسی شوند کمک بسیار موثری به نویسندگان خواهد کرد.