معرفی آثار و نویسندگان برگزیده «گام اول» (۴) «خوش به حال آهوها» برگزیده شعر کلاسیک بزرگسال
کتاب «خوش به حال آهوها» اثر پانتهآ صفایی در دومین دوره جایزه ادبی «گام اول» به عنوان اثر برگزیده حوزه شعر کلاسیک بزرگسال برگزیده شد./ خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)- سنت دیرینه و قدرتمند غزل، این قالب ارجمند شعر فارسی، چون تیغی دو دم مینماید. از سویی دیرینگی و قدرت این سنت، چون تجربهای ارزنده، یاریگر غزلسرای امروز میشود و از سویی دیگر همین قدمت و توانایی با پشتوانهای از بهترین و ماندگارترین اشعار تاریخ ادبیات فارسی، صخرهای بلند ایجاد میکند که هر شاعر مدعی غزلسرایی را یارای نزدیکی به آن نیست؛ زیرا فراروی از شیوههای مأنوس آن بسیار دشوار و پرمخاطره مینماید. «پانتهآ صفایی» با غزلهای نخستین مجموعه شعرش، تجربه ارزنده خود از مطالعه عمیق آثار غزلسرایان بزرگ تاریخ شعر فارسی را آشکارا بروز میدهد. بهرهگیری او از صور خیال، مضمونپردازیهای بکر، استحکام زبان و تطابق ستودنی تکانههای روایی بر ارکان افاعیلی و در نتیجه حفظ دکلماسیون طبیعی کلام در قالب اوزان عروضی، از جمله آثار این تجربه گرانبهاست. تجربهای که نه تنها به او جسارت غزلپردازی بخشیده است، بلکه شجاعت نوآوری و فراروی از بخشی از شیوههای غزل کهن فارسی را عطا کرده است.
زبان غزلهای خانم «صفایی» به ندرت فخیم و آرکاییک است. او بخشی از تر و تازگی غزل خود را، علاوه بر مضامین تازه و بکر، مدیون طراوت زبانی خویش است. هیچ کلمهای از حضور در شعر او ناامید نیست و هیچ کلمه نامأنوسی در شعر او غیرطبیعی به نظر نمیرسد. زیرا از هنجارهای پذیرفته شده شعر فارسی عدول نمیکند.
رعایت این هنجارها، حتی زمانی که ساختارهای تازهای چون ساختار روایی را به کار میگیرد، نوآوری شاعر را متعادل و سنجیده مینماید. تعادلی که او را از در غلتیدن به ورطه تظاهرات افراطی و گاه بیریشه جمعی از غزلسرایان جوان این سالها، نجات میدهد.
گذشته از مباحث مربوط به فرم و ساختار زبانی اشعار «پانتهآ صفایی» باید به درونمایه غزلهای او هم اشاره کرد. عمده غزلها، محتوایی عاشقانه دارند و از این نظر، از سنت رایج غزل کلاسیک تبعیت میکند؛ اما این تبعیت، غالبا مضمونپردازیهای پیاپی و به عبارت دیگر شاهبیتسازی را بر شاعر تحمیل میکند و حاصل کار، غزلی بیتمدار میشود که از این منظر با غزل مدرن و پست مدرن در تقابل قرار میگیرد. مخاطب اما، مجذوب قدرت مضمونپردازی چنین شعری می شود. شعری که محبوب جشنوارهها و کنگرهها و جلسات عمومی شعر است.
حرف آخر این که نباید از غزلهای مذهبی «خوش به حال آهوها» به سرعت و بیاعتنا عبور کرد. غزلهایی که انعکاسدهنده تفکر و اندیشه دینمدار شاعرند. در معدود دفعاتی هم که شاعر حساسیت اجتماعی و سیاسی را بروز میدهد، به خوبی عواطف انسانی خود را به دور از شعارزدگی و بیان سطحی و مستقیم آشکار میسازد.
به هر حال، «خوش به حال آهوها» به عنوان نخستين مجموعه شعر خانم «پانتهآ صفایی» اثری امیدوار کننده است. چنان که میتوان گفت: «خوش به حال غزلها».
«پانتهآ صفایی» در سال 1359 در شهر بروجن استان چهارمحال بختیاری به دنیا آمد. تحصیلاتش را در رشته مکانیک سیالات در دانشگاه کاشان به انجام رساند. از سال 1381 به فعالیتهای ادبی روی آورد. مدتی عضو شورای شعر اداره کل ارشاد اصفهان بود و آثارش در بعضی از مطبوعات منتشر میشد.
نخستین کتاب شعر او «خوش به حال آهوها» برگزیده کتاب سال شعر جوان و نامزد کتاب سال زنان شد و کتاب دیگرش «گیوههای حوا» هم که مجموعه شعرهای آیینی اوست، نامزد جایزه قلم زرین و نامزد کتاب سال زنان بود.
کد مطلب : 29606 |