به گزارش خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا)، در اين نشست، بهمن نامورمطلق، علي‌اصغر بياني، عبدالله انوار و احمد صدري از نويسندگان و پژوهشگران عرصه هنر سخنراني كردند.

نامورمطلق در ابتداي اين نشست، فارابي را از درخشان‌ترين ستاره‌هاي آسمان فرهنگ و ادب كشور دانست و افزود: فارابي يكي از شگفتي‌هاي جامع بشري در حوزه انديشه است.

وي ادامه داد: فارابي در عرصه‌هاي مختلف گام برداشته و موجب بركت فرهنگ ايراني و اسلامي است. اين حكيم عمق مطالب را شكافته و به شكل بي‌نظيري به مباحث مطرح شده پرداخته. آثار او باني تحقيق و پژوهش‌هاي زيادي شده است.

نامورمطلق توضيح داد: اطلاعات اندكي از زندگينامه فارابي موجود است ولي خوشبختانه آثار و كتاب‌هاي اين موسيقي‌شناس به دست ما رسيده كه ادامه آن در آثار بزرگان ديگري تجلي پيدا كرده است.

وي، معتقد است، كتاب‌هاي فارابي موضوعات مهم و متنوع را مورد توجه قرار داده كه هم از نظر محيط‌ شناسي و هم ازنظر روش‌شناسي، قابل بحث است.

در ادامه نشست بياني، قدمت موسيقي ايران را چند هزار ساله دانست و گفت: دانشمندان علمي و عملي، قوانين موسيقي را از مهمات علوم حكمت و اصول رياضي به دست آورده‌اند و آن را فن شريف دانسته‌اند.

وي افزود: اكثريت حكما و دانشمندان ايران پس از ظهور اسلام درباره موسيقي به نحوه مفصل كتاب نوشته‌اند كه متاسفانه ده‌ها سال مورد غفلت واقع شده. اين در حالي است كه امروزه بيشتر از هر زمان ديگري نياز به مطالعه و پژوهش در آراي آنها براي حل مشكلات مشاهده مي‌شود چرا كه در تمام علوم براي دستيابي به آينده‌اي مطلوب پايگاه تجربيات گذشته ضروري است.

بياني ادامه داد: در اين راستا برگزاري اين همايش‌ها به منظور دستيابي به نكات علمي و فني موسيقي و استفاده از برخي مطالب ضروري است كه از آنها غافل مانده‌ايم. همايش فارابي نيز به اين منظور در 22 و 23 شهريور سال‌جاري در تهران برگزار خواهد شد.

وي گفت: در اين همايش از فارابي‌شناسان مهم جهان از كشورهاي آسيايي، آفريقايي، آمريكا، كانادا و اروپا دعوت شده است. موسيقيدانان و نوازندگان عرب، شمال آمريكا و تركيه هم در اين همايش حضور دارند.

بياني توضيح داد: سازهاي مهمي كه فارابي درباره آنها در آثار خود سخن گفته مورد پژوهش و مطالعه محققان واقع شده كه در قالب مقاله در همايش ارايه مي‌شود.

وي اضافه كرد: كتاب‌ها و رسالاتي كه از فارابي به دست ما رسيده در قالب كتاب و به شكل مطلوب منتشر خواهد شد تا محققان به راحتي به آنها رجوع كنند چون اين كتاب‌ها يا شناخته شده نيستند يا به سادگي در اختيار اهل علم قرار نمي‌گيرند.

در ادامه نشست، صدري گفت: موسيقي به موازات ساير تنوعات زندگي انسان‌ها، شرايط اقليمي و بوم زيستي و متناسب با نيازهاي فردي و اجتماعي در طول تاريخ و در ميان جوامع مختلف بشري به وجود آمده است.

وي توضيح داد: شناسايي و طبقه‌بندي ابزار موسيقي از ديرباز در فرهنگ‌هاي كهن از جمله چين، هندوستان، يونان و ايران مورد توجه بوده است. در سطح اطلاعات كنوني و مبتني بر منابع مكتوب چنين به نظر مي‌رسد يكي از قديمي‌ترين روش‌هاي طبقه‌بندي سازها متعلق به فرهنگ موسيقايي چين است كه به حدود قرن 8 پيش از ميلاد برمي‌گردد.

صدري در ادامه درباره نحوه طبقه‌بندي سازها در فرهنگ‌هاي موسيقايي چين، هندوستان، يونان و ايران مبتني بر كتاب «موسيقي كبير فارابي» گفت: در فرهنگ موسيقايي چين اساس و پايه مباني طبقه‌بندي سازها بر نوع جنس، ماده و منبع مولد ساز استوار است.

وي افزود: در فرهنگ موسيقايي هندوستان طبقه‌بندي سازها بر مبناي مورد استفاده آنها در نمايش است كه نمايش‌هاي آييني محسوب مي‌شود. سازهاي يونان براساس كاربرد آن در ستايش خداوندان طبقه‌بندي مي‌شده.

صدري توضيح داد: در فرهنگ كهن ايران زمين با مطالعه كتاب «موسيقي كبير فارابي» به اين نتيجه رهنمود مي‌شويم كه از نظر فارابي هيچ سازي به كمال نغمات حق نيست و حلق و حنجره انساني اكمل همه سازها معرفي شده است.

وي افزود: فارابي حنجره را به عنوان ساز كامل معرفي كرده و بر مبناي آن سازهاي ديگر كه صداي انساني را محاكات كند را ساز كامل مي‌داند و در اين راستا به ساز رباب و انواع ناي، عود، تنبور، انواع معزف و امثال آن چون سنتور ، قانون و چنگ مي‌پردازد.

انوار نيز در اين نشست موسيقي را از ديدگاه رياضي مورد بررسي قرار داد.

«طاهر يارويسي» نوازنده تنبور و «عليرضا سليماني» نوازنده دوتار در اين نشست برنامه اجرا كردند.