نشست نقد و بررسي مجموعه داستان«سه‌شنبه قرقي»، نوشته فرزام شيرزادي، عصر ديروز(چهارشنبه، 21 مرداد) در سراي اهل قلم برپا شد. در اين نشست، شيرزادي، نويسنده را آزادترين انسان‌ها و موجودات دانست و محمد‌حسين محمدی ورود شيرزادي به برخي موضوعات در داستان را، جسارت‌آميز توصيف كرد.

به گزارش خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا)، نشست نقد كتاب «سه‌شنبه قرقي» نوشته فرزام شيرزادي، عصر ديروز(چهارشنبه، 21 مرداد)، با حضور نرگس آبيار، ‌علي‌الله سليمي و محمد‌حسين محمدي در سراي اهل قلم برپا شد. 

در اين نشست نقد، محمدي با برشمردن چند ويژگي از داستان‌هاي شيرزادي سخنان خود را اين‌گونه آغاز كرد: يكي از ويژگي‌هاي داستان‌هاي شيرزادي، پايان‌هاي لطيف برخي از آنهاست كه به بعضي داستان‌ها مانند سه‌شنبه قرقي لطمه زده.
 
وي در ادامه افزود: از ديگر ویژگی‌های قابل‌توجه داستان‌هاي اين مچموعه، موقعيت‌هاي خوب داستاني و شخصيت‌هاي به ياد‌ماندني در برخي داستان‌هاست. در اين كتاب به برخي مسايل با دیدی كاملا اجتماعي نگاه شده؛ البته از زاویه‌دیدی كاملا تلخ و طنز كه شايد در جاهايي بگرياند. 

اين نويسنده همچنين با توضيح درباره وجوه مثبت داستان‌هاي  «سه‌شنبه قرقي» اظهار داشت: نكته مثبت ديگر داستان‌هاي شيرزادي، جسارت او در آوردن برخي موضوعات در داستان است. مثلا در داستان «صدا»، جسارت‌هايي درباره جنگ ايران و عراق به كار برده شده و به اين لحاظ كاملا در موضوع متفاوت است. 

محمدي افزود: البته در وهله نخست خيلي با اين داستان ارتباط برقرار نمي‌كنيم،‌ ولي در عمق مي‌بينيم كه ما تا به حال كمتر چنين داستان‌هايي درباره جنگ ايران و عراق داشته ايم. 

مولف «تاريخ تحليلي داستان‌نويسي افغانستان»، با اشاره به مولفه‌هاي شاخص ديگر اين كتاب اضافه كرد: با خواندن داستان «وارونه»، به لحاظ محتوا و درونمايه و نوع نگاه به جهان داستاني، به ياد يكي از آثار همينگوي مي‌افتادم. 

وي با توضيح درباره زاويه ديد راوي در داستان «وارونه» گفت: به نظر من اين داستان داستان خوبي مي‌شد، اگر نويسنده بر زاويه ديدي كه انتخاب كرده بود، وفادار مي‌ماند. اين داستان با ديالوگ پيش مي‌رود و ما در آن به ذهنيت شخصيت‌ها دسترسي نداريم. 

اين منتقد همچنين تصريح كرد: در اكثر داستان‌ها، شيرزادي تلاش كرده تا زمان روايت داستان‌ها را محدود كند و اين ويژگي را در داستان «صدا» و «گوساله دختر‌باز» مي‌بينيم. 

در ادامه، سليمي كه اجراي برنامه نشست را بر عهده داشت، با طرح سوالي رو به منتقدان گفت: يكي ديگر از وجوه داستان‌هاي آقاي شيرزادي در اين مجموعه، وجود رگه‌هايي از طنز است. به اعتقاد شما اين طنز در اين كارها چه شكلي دارد و چگونه در داستان‌ها پخش مي‌شود؟ و آيا اساسا مي‌توانيم بگوييم در اين آثار رگه‌هاي از طنز به چشم مي‌خورد؟ 

آبيار ‌در پاسخ به اين سوال اين‌گونه توضيح داد: طنز تلخي در داستان‌ها وجود دارد و شايد حسي كه به ذهن مخاطب منتقل مي‌شود، ‌تلخي فضاست و اصلا حالت طنز نيست. 

وي اضافه كرد: البته زبان عاميانه و بومي داستان‌ها شايد سبب شود تصور ما اين باشد كه در جاهايي رگه‌هايي از طنز وجود دارد؛ در حالي كه استفاده از زبان عاميانه، در خدمت ملموس كردن اثر است. 

سپس محمدي با اشاره به لزوم بازنگري در آثاري كه زماني از نگارش آنها گذشته، گفت: اين كتاب نشان‌دهنده كارنامه ده ساله آقاي شيرزادي است و از اين نظر كار يكدستي نيست. وقتي كاري بعد از ده سال منتشر مي‌شود، قطعا با بازنگري‌هايي بايد توام باشد. در حالي كه اصل داستان به همان تاريخ برمي‌گردد. 

اين منتقد همچنين داستان‌هاي مجموعه سه‌شنبه قرقي را راحت‌خوان دانست و افزود: مساله ديگر اين است كه اكثر داستان‌هاي اين كتاب راحت‌خوان هستند و اين مي‌تواند يك امتياز محسوب شود. بيشتر اين كارها حتي براي خوانندگان مجله‌ها هم مناسبند و اساسا داستان كوتاه خوب از همين مجلات پديد مي آيد.
 
اين مولف با اشاره به كاركرد تكنيك در متن داستان‌ها گفت: در داستان‌هاي «سه‌شنبه قرقي» و «گوساله دختر‌باز»، هيچ سكته‌اي نمي‌بينم و اين نشان‌دهنده برخورد حرفه‌اي با تكنيك‌هاي روايي است.
 
آبيار نيز در اين‌باره توضيحاتي داد و گفت: در داستان‌هاي اين مجموعه ما با مشكلي در زمينه خواندن داستان مواجه نمي‌شويم. در زمينه گرفتن اطلاعات هم كمتر خواننده دچار سختي مي‌شود و همه اين‌ها باعث راحت‌خواني يك اثر مي‌شود.

ادامه اين برنامه به سخنان شيرزادي درباره كتابش اختصاص داشت. او كه به  درج تاريخ در پايان داستان‌ها اشاره كرد و گفت: آوردن تاريخ در پايان داستان‌ها به دليل آن است كه اين كارها قبلا در مجلاتي مانند «عصر پنج‌شنبه»،«كارنامه» و... چاپ شده بودند و برخي حتي دو سه بار منتشر شده اند. 

وي افزود: به‌رغم ‌نظر برخي دوستان، من خودم اساسا به فكر شگفت‌زده كردن مخاطب نيستم و از داستاني كه پازلي باشد و خواننده را به دردسر بيندازد، دوري مي‌كنم. همواره تلاشم اين بوده كه موضوعات پيچيده  را بتوانم ساده بيان كنم. 

نويسنده رمان «روشن‌تر از آبي» همچنين اظهار داشت: متاسفانه ما درباره افشا‌كردن برخي مسايل با نوعي رودربايستي تاريخي مواجه هستيم. در حالي كه نويسنده، آزادترين موجود است و مي‌تواند آزاد فكر كند و آزادانه بنويسد. 

پايان اين نشست به اظهار‌نظر كلي منتقدان درباره مجموعه داستان «سه‌شنبه قرقي» اختصاص داشت. آبيار در اين باره گفت: هر مخاطبي حق دارد كتاب را بخواند و برداشت خود را از آن داشته باشد؛ ‌حالا چه نويسنده‌اي بخواهد و چه نخواهد. ولي در مجموع فكر مي‌كنم ما با نويسنده موفقي  مواجه ايم. 

محمدي نيز با بيان دغدغه‌هاي شيرزادي در نوشتن داستان،  توضيح داد: يكي از دغدغه‌هاي آقاي شيرزادي عناصر داستان است و خواسته تا برخوردي با اين عناصر داشته باشد و به شناختي در شكل بيان داستاني برسد. اين داستان‌ها تجربه‌هايي اند براي شناخت داستان از نگاه آقاي شيرزادي.

کد مطلب : 47398