خبرگزاری کتاب ايران (IBNA) - آخرين عناوين دانش‌ :: نسخه کامل http://www.ibna.ir/fa/technology_science Wed, 24 Apr 2019 17:15:35 GMT استوديو خبر (سيستم جامع انتشار خبر و اتوماسيون هيئت تحريريه) نسخه 3.0 /skins/default/fa/normal3/ch01_newsfeed_logo.gif تهيه شده توسط خبرگزاری کتاب ايران (IBNA) http://www.ibna.ir/ 100 70 fa نقل و نشر مطالب با ذکر نام خبرگزاری کتاب ايران آزاد است. Wed, 24 Apr 2019 17:15:35 GMT دانش‌ 60 «ذخیره خوارزمشاهی» اولین اثر داروسازی به زبان فارسی در انتظار چینی‌شدن http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/274515/ذخیره-خوارزمشاهی-اولین-اثر-داروسازی-زبان-فارسی-انتظار-چینی-شدن سید حسین عابدینی، مدیر مسئول انتشارات سفیراردهال در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) درباره تبادلات کتاب در حوزه طب سنتی با مهمان سی‌دومین نمایشگاه بین المللی کتاب تهران (کشور چین) گفت: چینی‌ها در حوزه طب سنتی و به ویژه طب سوزنی شهره‌اند اما کتاب‌های زیادی در طب سنتی ایران وجود دارد که می‌خواهیم از ظرفیت نمایشگاه برای معرفی آن‌ها استفاده کنیم و عقد قراردادهای با آن‌ها داشته باشیم.   وی افزود: خوشبختانه امسال توانستیم از طریق آژانس ادبی تماس با دانشگاهی چینی به نام «ریم مین» ارتباط برقرار کنیم تا یک سری از آثار فرهنگی و تاریخی این کشور به فارسی برای افزایش تبادلات فرهنگی میان دو ملت ترجمه شود.   عابدینی با اشاره به ترجمه برخی آثار چینی در زمینه طب سنتی و سوزنی بدون رعایت کپی‌رایت از سوی ناشران ایرانی گفت: برخی ناشران ایرانی در زمینه طب چینی و سوزنی سال‌های گذشته کتاب‌هایی را بدون رعایت قانون کپی‌رایت ترجمه کرده‌اند. به همین دلیل ابتدا باید نظر و اعتماد آن‌ها را در این زمینه جلب کنیم.   این ناشر افزود: این اولین ارتباط فرهنگی و کتابی است که ما با چینی‌ها برقرار کردیم. می‌خواهیم اثری به نام «سیاع» که نوعی خط ریاضی است برای ترجمه به زبان چینی به آنها معرفی کنیم.  این کتاب 4000 سال پیش برای حساب و کتاب از سوی مردم آن زمان استفاده می‌شده و  در حقیقت 4000 هزار سال پیش افرادی که در جاده ابریشم تبادلات مالی داشتند با استفاده از این کتاب و خط به حساب‌رسی‌های مالی خود می‌پرداختند. این کتاب هم عدد و هم حروف است که می‌تواند اسناد بسیاری را رمزگشایی کند و می‌تواند منبعی برای احیای اسناد تاریخی و بازرگانی باشد.   عابدینی گفت: در زمینه طب سنتی کتاب‌های زیادی داریم که بتوان به دنیای شرق عرضه کرد. مهم‌ترین آن «ذخیره خوارزمشاهی» است که اولین منبع علمی فارسی بعد از «قانون» ابن‌سینا است.  چون زمان تالیف این کتاب با «قانون» صد سال فاصله زمانی داشته است اولین مرجع داروسازی به زبان فارسی به حساب می‌آید.  اغلب داروسازان سنتی ایرانی فرمول‌های خود را از این کتاب در آورده‌اند و در این زمینه مرجع بسیار معتبری است. ]]> دانش‌ Wed, 24 Apr 2019 10:56:53 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/274515/ذخیره-خوارزمشاهی-اولین-اثر-داروسازی-زبان-فارسی-انتظار-چینی-شدن نشر دنیا به سمت دیجیتالی شدن می‌رود http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/274463/نشر-دنیا-سمت-دیجیتالی-شدن-می-رود امین کمال‌همدانی؛ از نمایندگان رسانه‌های دیجیتال کشور در کارگروه ناشران دیجیتال در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) درباره آینده نشر دیجیتالی کشور گفت: این یک واقعیت است که دنیا به سمت دیجیتالی شدن پیش می‌رود. با اینکه نشر مکتوب سابقه زیادی در دنیا دارد اما در آینده‌ای نزدیک ناشران مکتوب باید به فکر دیجیتالی کردن نشر خود باشند. آمارها حاکی از آن است که درصد زیادی از سود صنعت نشر در اختیار ناشران دیجیتالی است. قطعا نشر الکترونیک علاوه بر اینکه میزان انتشار محتوا را نسبت به کاغذ تسهیل می‌کند، می‌تواند تاثیر زیادی داشته باشد.   وی درباره سازوکار موجود در کارگروه ناشران دیجیتالی درحوره کپی‌رایت گفت: درخصوص بحث کپی‌رایت که بزرگترین دغدغه صاحبان محتوا هست، متاسفانه هنوز در بحث مالکیت فکری، چارچوب مشخصی نداریم اما اعمال اجرایی برای محصولات محتوایی که دارای مجوز هستند در کشور جاری است. در بخشی به عنوان «صیانت در دنیای نشر دیجیتال» وجود دارد که اگر صاحبان محتوا اقدام به دریافت مجوز کنند از سوی مرکز رسانه‌های دیجیتال تمهیداتی برای کپی‌رایت آثار آن‌ها دیده شده است.   همدانی افزود: در این کارگروه یک سری مسئولیت و اختیارات در بحث نظارت بر تخلفات وجود دارد که امکان نظارت و برخورد و امکان پیگیری از مراجع قضایی هم وجود دارد.   این کارشناس در عرصه نشر دیجیتالی با اشاره به اهمیت رعایت کپی‌رایت از سوی ناشران دیجیتالی گفت: در بحث رعایت کپی‌رایت دو قسمت مهم وجود دارد؛ یکی آنکه صاحبان تولید محتوا باید برایشان مهم باشد که با چه بستری محتوای خود را نشر می‌دهند؟ درواقع بر عهده خود ناشران دیجیتال است و به شدت مسائل فنی باید رعایت شود. اما از طرفی اگر به هر علتی محتوای یک ناشر تکثیر غیر قانونی یابد، خود ناشر باید اطلاع‌رسانی کند. در این کارگروه هم امکان برخورد با متخلفان وجود دارد و حتی اختیار ابطال مجوز ناشران متخلف هم دارد.   وی ادامه داد: اگر این تغییر رویه اتفاق بیفتد و ناشران مکتوب به دیجیتالی شدن رو بیاورند، علاوه بر اینکه هزینه‌های نشر آن‌ها بسیار کاهش می‌یابد، میزان بازخورد محتوایی که نشر پیدا می‌کند بهتر خواهد بود همچنین سود خوبی می‌تواند برای ناشران مکتوب داشته باشد. تجربه ثابت کرده است درآمد حاصل بر نشر دیجیتالی نسبت به نشر مکتوب غالب شده است.   این فعال در عرصه نشر دیجیتالی درباره میزان استقبال عموم مردم از نشر دیجیتالی گفت: ما در حال حاضر چهار پلت‌فرم نشر کتاب داریم که شامل کتاب‌های دیجیتال و کتاب‌های صوتی است و توانسته‌اند به شدت نظر عمومی را به خود جلب کنند. آمارهایی داریم که نشان می‌دهد تعداد بسیار قابل توجهی از مردم از این پلت‌فورم‌ها استفاده می‌کنند به‌گونه‌ای که بسیاری از کتاب‌هایی که سال‌ها از اولین انتشارشان در بازار کتاب گذشته است در حال دیجیتالی شدن و صوتی شدن هستند. ]]> دانش‌ Wed, 24 Apr 2019 08:12:51 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/274463/نشر-دنیا-سمت-دیجیتالی-شدن-می-رود چه کتاب‌هایی بخوانیم تا بدانیم سیلاب چیست و چگونه رخ می‌دهد؟ http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/274430/کتاب-هایی-بخوانیم-بدانیم-سیلاب-چیست-چگونه-رخ-می-دهد محمدابراهیم بنی‌حبیب عضو هیات علمی دانشگاه تهران و کارشناس مهندسی آب در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) درباره نقش کتاب‌ها و نحوه اطلاع‌رسانی عموم مردم از سوی رسانه‌های مکتوب در باب مخاطرات طبیعی گفت: مخاطرات طبیعی نظیر سیل و زلزله در همه کشور‌های جهان رخ می‌دهند و رسانه‌هایی نظیر کتاب می‌تواند نقش مهمی آگاهی‌بخشی عمومی و تخصصی جهت کسب آمادگی مقابله با این مخاطرات طبیعی ایفا کند. اصولا با آگاهی مردم از مخاطرات طبیعی می‌توان از آثار مخرب این مخاطرات طبیعی در زندگی فردی و اجتماعی کاست. البته به شرطی که به محتوای موجود در این کتاب‌ها و راهنماها عمل کنیم. باید بگویم در حقیقت محتوا و متن برخاسته از فعالیت‌های علمی دانشگاه‌ها و مراکزعلمی کشور وجود دارد اما چیزی که کمبود آن حس می‌شود عمل به محتوای موجود است. متاسفانه بعضا در کشور ما به پژوهش‌های علمی و نتیجه فعالیت پژوهشگران زمانی توجه می شود که حادثه رخ داده باشد. بنی‌حبیب افزود: کتاب زیادی در زمینه سیل و خشکسالی که معرف ویژگی‌های اقلیمی کشورمان است تدوین شده. از این دسته دو کتاب ترجمه شده است که اولی برای مدیریت سیل و دومی برای تبدیل تهدید سیل به یک فرصت در مناطق خشک کشور بوده است. کتاب «مدیریت سیلاب شهری» (روش های غیرسازه­ای) است. در این کتاب که از انتشارات یونسکو است تجارب مدیریت سیلاب شهری در کشورهای مختلف توضیح داده شده است. و از آنجا که توسعه روش­‌های مدیریتی و غیرسازه‌ای کاهش خطر سیلاب در کنار روش­‌های سازه­‌ای برای مدیریت جامع سیلاب و سیلاب‌دشت­‌های کشورمان ضروری است، برای علاقه‌مندان، مهندسین، دانشجویان و مدیران و کارشناسان منابع آب، ستاد بحران وزرات کشور و همچنین شهرداری‌ها مفید خواهد بود. لازم به ذکر است که نسخه چاپی این اثر تمام شده است علاقه‌مندان می‌توانند نسخه الکترونیکی آن را تهیه کنند. وی گفت: کتاب دیگر «استحصال آب برای کشاورزی در مناطق خشک» است. در این اثر روش‌های تجربه شده در مناطق خشک برای تامین آب کشاورزی از رواناب‌ها و سیلاب‌ها را ارائه می‌دهد. این کتاب علاوه بر اینکه برای مهندسین آب مفید است کشاورزان می‌توانند با روش‌های ساده‌ای که کتاب ارائه داده از منابع رواناب سیلاب‌ها آب مورد نیاز مزارع را تامین کنند و بدین ترتیب تهدید سیلاب را به فرصت تبدیل کنند.  بنی‌حبیب با اشاره به دیگر محتوای موجود درباره سیلاب‌های سیلاب گفت: برای مثال اینجا دو دسته از این محتواها را معرفی می‌کنم. دسته اول نشریات استانداردی است که در دفتر استاندارد‌ها و طرح‌های آب و آبفا در زمینه مدیریت سیلاب تدوین شده است. این نشریات که به صورت کتابچه راهنما تدوین شده­‌اند بطور رایگان از سایت اینترنتی دفتر استاندارد‌ها و طرح‌های آب و آبفا قابل دریافت هستند. این کارشناس مدیریت منابع آب گفت: من از سوی دانشگاه تهران در تدوین هفت مورد از این راهنماهای استاندارد مسئولیت داشتم و این نشریات توسط معاون رئیس جمهوری و رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی کشور به کلیه نهاد‌های دولتی و شرکت‌های مشاور و پیمانکار جهت اجرا و رعایت مفاد آنها ابلاغ شده است. دو مورد از این هفت راهنمای ابلاغ شده که سیل اخیر اهمیت رعایت دقیق آنها را بیش از پیش روشن ساخت عبارتند از: راهنمای پهنه‌بندی سیل و تعیین حد بستر و حریم رودخانه و راهنمای مدیریت سیلاب دشت. وی ادامه داد: راهنمای اول برای تعیین بستر قانونی رودخانه و حریم آن بر اساس آیین‌نامه مربوط به بستر و حریم رودخانه تدوین شده است. علاوه براین، در این راهنما نحوه تهیه نقشه‌های پهنه‌بندی سیل که نقشه­‌های پایه مدیریت سیلاب دشت بوده و در مدیریت بحران و برنامه عمل (Action plan) کاربرد دارد شرح داده شده است. راهنمای دوم بر اساس تجربیات کشورمان و سایر کشورها بجای رویکرد کنترل سیل، رویکرد مدیریت سیلاب را توصیه کرده و پس از ارائه کلیه روش‌های سازه‌ای و غیر سازه‌ای، نحوه مدیریت سیل در سیلابدشت در قبل، هنگام و بعد از سیلاب را بیان می‌کند. ]]> دانش‌ Tue, 23 Apr 2019 10:36:50 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/274430/کتاب-هایی-بخوانیم-بدانیم-سیلاب-چیست-چگونه-رخ-می-دهد همایش بزرگ استارتاپی به همراه ناشران در نمایشگاه سی‌و دوم http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/274448/همایش-بزرگ-استارتاپی-همراه-ناشران-نمایشگاه-سی-و-دوم محمدصادق افراسیابی، رییس کارگروه نظارت بر بخش فناوری‌های نوین فرهنگی سی‌ودومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران کتاب در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) گفت: همانگونه که پیش از این منتشر شد در نمایشگاه کتاب امسال بخشی را به استارتاپ‌ها اختصاص دادیم. در کل 50 استارتاپ درخواست داشتند که در نمایشگاه شرکت کنند، در تلاش هستیم که به هر 50 استارتاپ غرفه داده شود.   وی افزود: در حقیقت چالش محدودیت فضا داریم که امیدواریم به سرعت برطرف شود. علاوه ‌براین به شکل روزانه مسابقاتی ویژه استارتاپ‌ها خواهیم داشت و کارگاه و نشست‌هایی برای آشنایی ناشران سنتی با شیوه تداوم حضور آن‌ها در فضای مجازی و با روش‌ کسب و کار آشنا شوند برگزار خواهیم کرد. همواره یکی از نگرانی‌های این ناشران عدم آشنایی آن‌ها با این فضا و ابزارهای جدید فناورانه است و آن‌ها را دچار مشکلات جدی مالی کرده است.   وی با اشاره به جوایز در نظر گرفته شده برای استارتاپ‌ها ادامه داد: برای اولین بار در نمایشگاه کتاب امسال غرفه رایگان ویژه استارتاپ‌ها ارائه شده است. جوایزی که برندگان این مسابقه استارتاپی در نظر گرفتیم، به استارتاپ اول بیست میلیون‌ریال، استارتاپ دوم 15‌میلیون ریال و استارتاپ سوم ده میلیون ریال اعطا خواهد شد، همچنین به استارتاپ شایسته تقدیر هم 6 میلیون‌ریال اهدا می‌شود.     افراسیابی با اشاره به ایجاد کسب‌وکارهای جدید در بستر فضای مجازی در نمایشگاه سی‌ودوم گفت: اگر ناشران با این کسب و کار جدید آشنا شوند، می‌توانند کسب و کار خودشان را در فضای مجازی تداوم دهند و ما می‌توانیم در مدت زمان کوتاهی شاهد موفقیت‌های روزافزون آن‌ها باشیم. اما اگر نتوانند خودشان را در فضای مجازی همگام کنند قطعا با مشکلات بیشتر و لطمات جدی‌تری روبه رو خواهند شد.  وظیفه ما این است که ناشران را با شیوه ورود به فضای مجازی و و نحوه کسب کار در این فضا روبه رو کنیم. این اتفاق در  بخش نشست‌ها و کارگاهی نمایشگاه سی‌و دوم اتفاق خواهد افتاد.   رییس کارگروه نظارت بر بخش فناوری‌های نوین فرهنگی سی‌ودومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران کتاب افزود: همایش بزرگی را می‌خواهیم در نمایشگاه کتاب برگزار کنیم که نمایندگان ناشران سنتی هم در این همایش خواهند بود. پنج استاد کسب و کار فضای مجاز سخنرانی دارند تا از این طریق ناشران کتاب‌های کاغذی را با رونق کسب و کار در فضای مجازی آشنا کنند.   افراسیابی خبر از عقد قرارداد‌هایی میان ناشران سنتی با این استارتاپ‌ها داد و گفت: در حوزه صنایع خلاق فرهنگی کارگاه‌های مهارت‌افزایی و توانمندسازی خواهیم داشت و میزی برای مذاکره و قرارداد‌های دوجانبه میان ناشران سنتی با استارتاپ‌ها در نظر گرفته شده است. لازم به ذکر است که علاوه بر این قرارداد دو جانبه پیش‌بینی می‌شود یک مدل برای قرارداد‌های چهار جانبه در نظر گرفته شود که هنوز قطعی نیست. مرکز فناوری و رسانه‌های دیجیتالی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و وزارت کار دو طرف دیگر این قرارداد‌ها هستند.    افراسیابی گفت: در ضمن مشاوره‌هایی هم از سوی وزارت کار در نمایشگاه سی‌ودوم به ناشران سنتی داده خواهد شد تا از فرصت‌های فضای مجازی بهتر استفاده کنند. لازم به ذکر است که این اتفاقات برای اولین بار در نمایشگاه سی‌و دوم خواهد افتاد.   وی گفت: برخی از ناشران مانند اپلیکیشن‌های مختلف مجوز نشر کتاب‌های دیجیتالی دارند. ناشران می‌توانند به راحتی به صاحبان اپ‌های مجاز اطمینان کنند و کتاب‌های خود را در اختیار آنان قرار دهند. به اعتقاد من نگرانی اصلی ناشران چندان بحث‌های مربوط به کپی‌رایت نیست بلکه در حوزه تحولات اجتماعی برخواسته از فضای مجازی است. ]]> دانش‌ Tue, 23 Apr 2019 10:03:57 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/274448/همایش-بزرگ-استارتاپی-همراه-ناشران-نمایشگاه-سی-و-دوم ​از استیفن هاوکینگ تا دایناسورها در نمایشگاه سی‌ودوم http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/274235/از-استیفن-هاوکینگ-دایناسورها-نمایشگاه-سی-ودوم حبیب فروغی؛ مدیرمسئول انتشارات سبزان در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) از عرضه 47 عنوان کتاب جدید در عرصه دانش همگانی خبر داد و گفت: در سی‌ودومین نمایشگاه کتاب تهران امسال با 47عنوان کتاب تازه منتشر شده در سال گذشته شرکت خواهیم کرد اغلب این‌ کتاب‌ها موضوعاتی هستند که مورد توجه علم‌دوستان و علاقه‌مندان به مباحث علمی است.   فروغی با اشاره به ارزیابی خود از استقبال مخاطبان گفت: با وجود گرانی کاغذ و کتاب پیش‌بینی می‌شود تفاوت چندانی با سال‌های گذشته احساس نشود و همچنان میزان بازدیدکنندگان به سان سال‌های گذشته باشد البته نمی‌توان درباره میزان خرید مخاطبان فعلا نظری داد.   وی ادامه داد: کتاب‌هایی نظیر «استیون هاوکینگ مردی در کار علم» اثر «مایکل وایت» و «جان گریبن»؛ »مغز: داستان شما» نوشته «دیوید ایگلمن»؛ «سکوت وهم‌آور» از «پائول ديويس»؛ «آینده بشر» به قلم «میچو کاکو»؛ «حقیقت آن چیزی نیست که به نظر می‌رسد» نوشته «کارلو ویولی»؛ «زمان چیست؟ فضا چیست؟» از «کارلو ویولی» و «ماده تاریک و دایناسورها» اثری از «لیزا رندال» آثاری هستند که تقریبا فروش خوبی را از زمان انتشارشان در سال گذشته تجربه کردیم و انتظار می‌رود در نمایشگاه سی‌ودوم هم مورد توجه علاقه‌مندان و علم‌دوستان واقع شود.   فروغی گفت: در کل نزدیک به 400 عنوان کتاب در مصلی عرضه خواهیم کرد که از این میان تقریبا نیمی از کتاب‌ها در حوزه قلمرو علم و نجوم و ستاره‌شناسی هستند. لازم به یادآوری است که امسال چندین عنوان کتاب هم در حوزه کوهنوردی عرضه خواهیم کرد.   وی با اشاره به اهمیت مخاطبان کتاب‌های علمی گفت: به اعتقاد من و بر اساس تجربه‌ای که سال‌ها در حوزه انتشار کتاب‌های علمی داشتم مخاطبان کتاب‌های علمی جزو آن دسته از مخاطبانی هستند که کمتر دستخوش تغییرات نشر می‌شوند و به نوعی طرفدار همیشگی کتاب‌های جذاب علمی هستند. اما در کل شاید فروش کتاب‌ها کاهش کم یا زیادی را تجربه کند.   ]]> دانش‌ Tue, 23 Apr 2019 06:03:57 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/274235/از-استیفن-هاوکینگ-دایناسورها-نمایشگاه-سی-ودوم نمایشگاه رسانه‌های دیجیتال به مثابه نمایشگاه کتاب فرانکفورت http://www.ibna.ir/fa/doc/report/274380/نمایشگاه-رسانه-های-دیجیتال-مثابه-کتاب-فرانکفورت به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) نشست خبری «نمایشگاه تعاملی توسعه کسب و کارهای فرهنگی در فضای مجازی» با حضور محمدصادق افراسیابی، معاون فرهنگ‌سازی و توسعه کسب و کارهای مرکز فناوری اطلاعات و رسانه‌های دیجیتال؛ سعید مشهدی، رییس خانه ناشران دیجیتال مذهبی؛ امین کمال‌همدانی و یاسر طاهرخانی، نمایندگان رسانه‌های دیجیتال کشور در کارگروه ناشران دیجیتال روز دوشنبه دوم اردیبهشت ماه سال جاری در ساختمان مرکزی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی برگزار شد.   در ابتدای این مراسم افراسیابی درباره عنوان این نمایشگاه و تفاوت‌هایی که آن با دوره‌های پیشین نمایشگاه رسانه‌های دیجیتال دارد گفت: این اولین نمایشگاهی است که در حوزه رسانه‌های دیجیتال دارای سیاست‌های کلان است که توسط بخش خصوصی اداره و اجرا می‌شود. در واقع این نمایشگاه دوازدهمین نمایشگاه رسانه دیجیتال است که قرار است با سیاست‌گذاری کلان‌تر و با روندی متفاوت‌تر برگزار شود. چندی پیش آیین‌نامه سامان‌دهی توسعه دیجیتال به تصویب رسید و نکاتی در این آیین‌نامه بیان شد که ضوابط اجرایی آن توسط وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی ابلاغ شد. لازم به ذکر است که این ضوابط در دولت یازدهم بررسی شد و توسط وزیر وقت اصلاح شد.   وی افزود: در این آیین‌نامه پیش‌بینی شد که دو نماینده از صنف ناشران دیجیتال برای فرآیند‌های گوناگون نشر دیجیتال از جمله نظارت بر مجوز ناشران و نظارت بر حفظ صیانت از اثار مکتوب انتخاب شود. تمام برنامه‌های اجرایی این نمایشگاه در حقیقت از سوی نمایندگان صنفی ناشران دیجیتال و بخش خصوصی به اجرا درمی‌آید. در کل هدف این است که بتوانیم هر سال چهار نمایشگاه این چنینی که منجر به افزایش کسب‌وکارهای فرهنگی در بستر فضای مجازی می‌شود برگزار کنیم و احتمال می‌رود در سال جاری دو نمایشگاه را به منصه ظهور برسانیم.   افراسیابی گفت: اولین نمایشگاه که همین عنوان را به خود گرفته است، در استان قم برگزار خواهد شد. یکی از دلایلی که استان قم را برای چنین نمایشگاهی انتخاب کردیم همراهی و فعالیت بیشتر ناشران دیجیتالی در این استان است و اینکه صنف ناشران دیجیتال کشور توانستند با نهاد‌های فرهنگی استان قم هم‌سو‌تر باشند.   معاون فرهنگ‌سازی و توسعه کسب و کارهای مرکز فناوری اطلاعات و رسانه‌های دیجیتال ادامه داد: نکته دیگری که باعث شد استان قم را برای چنین نمایشگاهی اتخاذ کنیم این بود که کثرت نمایشگاه‌ها در تهران تا حدی از آثار آن می‌کاهد، لذا در شهرستان‌ها چنین اتفاقی نمی‌افتد و تا مدت‌ها نمایشگاه‌های این چنینی آثار خود را بر استان مربوطه و حتی دیگر استان‌ها می‌گذارد. همچنین پتانسیل استان قم در تولید محتوای دیجیتالی نسبت به دیگر استان‌ها بالاتر است. خوشبختانه ناشران دیجیتالی در این استان دارای اپلیکیشن‌های کتاب‌خوان فراوانی هستند که تولید محتوای بالایی دارند.   افراسیابی درباره میزان موفقیت چینین نمایشگاه‌هایی که در ارتباط با قرارداد‌های شغلی در فضای دیجیتالی است، گفت: ملاک و شاخص موفقیت این نمایشگاه به میزان قرارداد‌ها و تفاهم‌نامه‌هایی بستگی دارد که بین بخش خصوصی و تولیدکنندگان محتوا و اپ‌استورها با هدف رونق تولید در حوزه تولید محتوا بسته می‌شود.   وی با اشاره به محور‌های این نمایشگاه گفت: امیدواریم این نوع سبک و سیاق که شباهت زیادی به نمایشگاه کتاب فرانکفورت دارد از سوی وزارت‌خانه‌ای مانند وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی تنها یک شعار نباشد. در کنار این نمایشگاه رویداد‌های دیگری هم اتفاق خواهد افتاد که در هفت محور طراحی شده است و قرار است در هر محور یک پایگاه اینترنتی یا یک بسته در صفحه مجازی به عنوان بهترین‌ها انتخاب شود و جوایزی را برای آن‌ها در نظر گرفته‌ایم.   در ادامه این نشست مشهدی گفت: مدل اجرایی این نمایشگاه با دیگر دوره‌های نمایشگاه رسانه‌های دیجیتال یک فرق اساسی دارد و آن این است که دیگر بی تو سی نیست و قرار است بی تو بی باشد. در نمایشگاه‌‌ها B TO C امکانات به مردم و مخاطبانی که برای بازدید آمده‌اند ارائه می‌شود در حالی که در  B TO B خدمات و اپ‌استورها با همکاری یکدیگر توسعه و بسط داده خواهد شد.  اتفاقی که در این نمایشگاه خواهد افتاد این است که امکانات محتوای دیجیتالی برای مخاطبان عادی ارائه نمی‌شود چراکه تا پیش از این میان تولید‌کنندگان و توزیع‌کنندگان و مصرف‌کنندگان و اپراتورها ارتباط مناسبی نبود امسال می‌خواهیم میان ارکان کسب‌وکارهای فرهنگی در بستر فضای مجازی عرصه بازتر و وسیع‌تر شود. ما می‌خواهیم قراردادهای موثری بسته شود و خروجی مناسبی از این بستر دریافت کنیم از جمله میان ناشران دیجیتال و سنتی.   دبیر اجرایی نمایشگاه «نمایشگاه تعاملی توسعه کسب و کارهای فرهنگی در فضای مجازی» با اشاره به زمان برگزاری این نمایشگاه گفت: زمان نمایشگاه 28 لغایت 31 خردادماه سال جاری استو زمان ثبت نام ان از نیمه اردیبهشت‌ماه درست بعد از نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران خواهد بود. در بخشی از نمکایشگاه به حوزه پشتیبانی اختصاص دارد شامل مجوزها، بیمه، کپی‌رایت، مالیات، بخش آموزش و تولید محتوای آموزشی است.   وی ادامه داد: در این بخش تولیدکنندگان بزرگ محتوای آموزشی گرد هم می‌آیند تا بتوانند قرارداد‌های موثر و ثمربخشی را با یکدیگر ببندند. در حقیقت همانگونه که پیش‌تر گفته شد بخش خصوصی تمرکز اصلی را بر این نمایشگاه دارد و امیدواریم شاهد اتفاقات خوشایند باشیم.   در ادامه این نشست خبری همدانی با اشاره به بخش اعظم تولید محتوای دیجیتالی به زبان فارسی است گفت: ما در کشوری زندگی می‌کنیم که بیش از 80 میلیون جمعیت دارد که بخش عمده‌ای از تولید محتوا به زبان فارسی است لذا در این بستر بخش خصوصی توانمندی‌های بسیاری دارد و می‌تواند به بدنه اقتصادی کشور کمک کند. ما در این نمایشگاه از سرمایه‌گذاران ریسک‌پذیر دعوت به عمل آوردیم تا شاهد عقد قرارداد‌های موثر در حوزه فرهنگ و تولید محتوا باشیم.     طاهرخانی با شاره به بی‌سابقه بودن چنین نمایشگاه‌هایی در کشور گفت: این سطح از نمایشگاه در حوزه دیجیتال تا کنون برگزار نشده است و در واقع مثال نمایشگاه کتاب فرانکفورت است و در واقع بستر مناسبی برای  دست‌اندرکاران رسانه‌های دیجیتال فراهم شده است و می‌توانند به راحتی یکدیگر را پیدا کنند. با توجه به حجم زیاد استفاده گسترده از شبکه‌های مجازی، امروزه رسانه اول کشور این شبکه‌ها هستند.   مشهدی در پاسخ به پرسش خبرنگار ایبنا مبنی بر اینکه چقدر ناشران سنتی در این نمایشگاه با ناشران دیجیتال همکاری خواهند داشت و آیا هیات نظارتی بر امر رعایت کپی‌رایت داخلی به نفع ناشران سنتی در نمایشکاه حضور خواهند داشت یا خیر گفت: یکی از بخش‌های مهم این نمایشگاه کتاب‌های الکترونیک است و بنابر این است که ناشران مکتوب با ناشران دیجیتالی مذاکراتی داشته باشند حال می‌توانند یا کتاب‌های خود را به صورت پلت‌فرم دراختیار قرار دهند یا به صورت فیزیکی. موضوع کپی‌رایت به کسب و کارهای شخصی دو طرف برمی‌گردد برای جلوگیری از تکثیر غیرقانونی راه حل‌های نرم‌افزاری فنی و حفاظتی تدبیر شده است که معمولا نرم‌افزارهای ابری هستند و در اختیار مخاطبان چیزی در دسترس برای کپی غبرقانونی قرار داده نمی‌شود. یعنی اینکه کتاب در اختیار مخاطب قرار می‌گیرد و بعد از گذشت مدت زمان تعیین شده از دسترس فرد خارج می‌شود در حقیقت محیطی امن برای ناشران سنتی تدبیر شده است.    ]]> دانش‌ Mon, 22 Apr 2019 11:15:52 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/274380/نمایشگاه-رسانه-های-دیجیتال-مثابه-کتاب-فرانکفورت داروینی که ما شناختیم از گزارش یک ماتریالیست آلمانی به نام بوکنر است http://www.ibna.ir/fa/doc/report/274229/داروینی-شناختیم-گزارش-یک-ماتریالیست-آلمانی-نام-بوکنر به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) تمام موجودات زنده با تنوع و گوناگونی که دارند، از نیاکانی مشترک پدیدار گشته‌اند و این در حقیقت فرگشت یا همان تکامل زایش گوناگون موجودات است که طی آن یک گونه اجدادی منفرد به دو یا چند گونه متفاوت تقسیم می‌شود. نیای مشترک جانداران امروزی تا بیش از ۳٫۵ میلیارد سال پیش؛ یعنی از زمان پیدایش حیات روی زمین، قدمت دارد. این توضیح بخشی از نظریه تکامل چارلز داروین است که تقریبا 200 سال پیش آن را ارائه داد. داروین دانشمندی بوده است که با نظریه تکامل در سراسر جهان مشهور شد و پس از آن تحولات گسترده ای در علوم به ویژه زیست‌شناسی به وجود آمد. وی پس از سفر پنج‌ساله خود با کشتی شروع به تحریر دستاوردهایش کرد و در طول این سفر مشهور شد و چند سال بعد نظریه تکامل را در انجمن لینه ارائه داد.     محمد معصومی؛ پژوهشگر در حوزه تاریخ علم به مناسبت 19آوریل سالروز درگذشت این دانشمند، در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا درباره تاریخچه ترجمه مهم‌ترین اثر چارلز داروین در ایران گفت: ما هیچگاه در تاریخ علم به صورت مستقیم با داروین مواجه نبودیم. در حقیقت داروینی که ما نسبت به آن شناخت پیدا کردیم گزارشی از یک ماتریالیسم آلمانی به نام بوکنر است.   وی ادامه داد: درواقع ما در ایران از سه ناحیه با نظریات تکاملی آشنا شدیم. از ناحیه شمال از سوی عثمانی و قفقاز، از ناحیه غرب توسط کشورهای عربی و سوریه و در نهایت از ناحیه شرق در شبه‌قاره هند که ما اطلاعاتی از آن‌ها گرفته‌ایم. در آن زمان آن‌ها به زبان فارسی سخن می‌گفتند. از این سه ناحیه آثاری داریم که اولین مواجهات ما با داروین را نشان می‌دهد و در حال حاضر این آثار در دسترس هستند. در حقیقت شناخت ما از داروین متاثر از شناخت این سه ناحیه بوده است.   معصومی گفت: متاسفانه از سوی این واسطه‌ها واسطه‌گری‌های خوبی صورت نگرفته است و آن‌ها هم تحت‌تاثیر عقاید شخصی خود بودند. آن‌ها داروین را به خوبی نشناختند و تفکرات وی را به نوعی ایدئولوژیزه کردند. درواقع در شمال برداشت‌ها از نظریه داروین بر جنبه سیاسی سوار بود و در کشورهای عربی و از منطقه غرب نگاهی ماتریالیستی بر این جریان غالب بوده است؛ بنابراین نگرش‌های ماتریالیستی و سیاست‌زده از نظریه تکامل وارد ایران شد. در حقیقت داروینی نداریم که زیست‌شناس است و یک نظریه‌پرداز علمی است، ما داروینی را شناختیم که به خداوند ملحد و ماتریالیست است. می‌توان گفت هم داروین است هم نیست.   این مورخ علم با اشاره به ترجمه‌های داروین در ایران گفت: تا‌کنون کتابی که بیانگر درک درست و دقیقی از نظریه تکامل باشد منتشر نشده است. در سال 1318 متونی که درباره نظریه تکامل به فارسی منتشر کرده‌ایم برگرفته از متون عربی و ترکی بوده است. در این سال عباس شوقی با ترجمه این متون کتابی با عنوان «پیدایش گونه‌ها» را به زبان فارسی در شش فصل ترجمه کرد. اما در حال حاضر هم ترجمه کاملی از «منشا انواع» نداریم. ترجمه‌ای که نورالدین فرهیخته در زمان پهلوی دوم منتشر کرد نقایصی دارد که باز هم به شناخت دقیق از منشا انواع نرسیده است. داروین در طول حیات خود شش بار کتابش را ویراستاری و آخرین نسخه‌ را در 1872 منتشر کرد؛ در حقیقت مرجع اصلی درباره منشا گونه‌ها همین کتاب است که 15 فصل دارد.   وی ادامه داد: فرهیخته در این کتاب برخورد مجتهدانه در برابر نویسنده داشته است؛ از طرفی مترجم هم تمایلات و گرایشات مارکسیستی داشته است؛ در حقیقت ما به لحاظ تاریخی درک درستی از نظریه تکامل نداشتیم البته لازم به ذکر است که یک یا دو دهه اخیر در متون زیست‌شناسی نگاهی متفاوت‌تر به این نظریه شده است.   معصومی افزود: اگر بخواهیم وجه مادی‌گرایانه نظریه داروین را در نظر بگیریم شاید بتوان گفت وجه کلامی علم در کشور ما با این نظریه تقویت شده است؛ یعنی دانشمندان در پی سوالاتی که مواجه شدند تلاش می‌کردند خودشان را در این عرصه به روزرسانی کنند. در کل ما با واسطه‌ها و از پی عینک آن‌ها به این نظریه نگاه کرده‌ایم.     در ادامه محمدرضا معمارصادقی در گفت‌وگو با ایبنا با اشاره به همزمانی تولد چارلز داروین با ادوارد فیتزجرالد مترجم رباعیات خیام گفت: قرابت زمانی تولد چارلزداروین با تولد مترجم رباعیات خیام یعنی ادوارد فیتزجرالد کاملا اتفاقی بوده است؛ در حقیقت سال تولد چارلزداروین با سال تولد این مترجم یکی است و سالی که کتاب تبار گونه‌ها در انگلستان منتشر می‌شود، با سالی که جرالد رباعیات خیام را به انگلیسی ترجمه می‌کند یکی است. لازم به ذکر است که تبار گونه‌ها در ایران با عنوان منشا انواع مشهور است.   وی درباره آغاز تحقیقات داروین درباره پدیده‌ها و منشا حیات آنان گفت: داروین در سال 1809 به دنیا می‌آید و در سال 1831 سفر پژوهشی خود را با کشتی آغاز می‌کند این سفر پنج سال به طول می‌انجامد. پس از بازگشت از سفرش زمان زیادی را صرف دسته‌بندی و مرتب‌کردن تحقیقات و مشاهداتی می‌کند که در سفرش انجام داده بود. این دانشمند به تدریج هم درباره ساختار زمین و زمین‌شناسی مکان‌هایی که دیده بود و هم در زمینه زیست‌جانوری و گیاهی شروع به انتشار یافته‌های خود با کمک بقیه دانشمندان هم عصر خود می‌کند.   این ویراستار پرسابقه با اشاره به مقاله داروین – والاس گفت: در همان زمان داروین درباره مسئله گونه‌ها می‌اندیشید و سوالش این بود که گونه‌ها از کجا آمدند و چگونه یافت شدند؟ در حقیقت مکانیزم تکامل دستاورد داروین است نه نظریه تکامل؛ چراکه تا پیش از داروین بحث‌های پذیرفته شده درباره تکامل شده بود. در حقیقت پیش از کتاب منشا انواع، داروین نزدیک به بیست سال تمرکز خود را بر کتابی گذاشته بود که این موضوع را شرح دهد؛ کتاب مذکور پژوهشی بزرگتر از منشا‌ انواع بوده است. تا اینکه نامه‌ای از آلفرد والاس می‌رسد؛ در آن زمان والاس خود دانشمند مشهوری بوده در این نامه والاس درخواست کرده بود که داروین مقاله‌‌اش را بخواند و پس از مشاهده و ارزیابی اگر درخور انجمن لینه است ارائه دهد و این مقاله در مجله آن روز این انجمن چاپ شود.   معمار صادقی ادامه داد: وقتی داروین مقاله والاس را بررسی می‌کند متوجه می‌شود که این دانشمند دقیقا به موضوع مشابه ایده خود اشاره کرده است؛ یعنی انتخاب طبیعی. در واقع والاس به صورت مستقل به این ایده دست یافته بود. پس از مطالعه مقاله والاس؛ داروین آن را با دیگر دانشمندان هم عصر خود مطرح می‌کند. دانشمندان وی را تشویق می‌کنند که به صورت مشترک مقاله‌ای با والاس ارائه کند؛ آن زمان داروین داغدار مرگ یکی از فرزندانش بوده و به همین دلیل دوستان و اطرافیانش که دانشمندان مطرح آن زمان هم بودند از سوی وی با والاس یک مقاله مشترک ارائه می‌دهند؛ داروین هم می‌پذیرد و این مقاله با عنوان داروین - والاس منتشر شود. مدتی بعد داروین برای اینکه نقش خود را در کشف انتخاب طبیعی تثبیت کند، خلاصه‌ای از همان کتاب بزرگی که بیست سال مشغولش بود را منتشر می‌کند اما این کتاب برای همیشه نیمه کاره ماند.      وی در ادامه خبر از انتشار ترجمه جدیدی از کتاب منشا انواع با عنوان تبارگونه‌ها داد و گفت: در حال حاضر در مرحله ترجمه و ویراستاری نسخه‌ای جدید از کتاب منشا انواع با عنوان تبارگونه‌ها هستیم؛ این کتاب در حال ترجمه از سوی آرش رئیس بهرامی است و من هم مسئولیت ویراستاری آن را برعهده دارم. لازم به ذکر است که کتاب ترجمه شده از منشا انواع در ایران ایراداتی دارد که ما در کتاب تبار گونه‌ها قصد به رفع کامل این ایرادات داریم. ]]> دانش‌ Sat, 20 Apr 2019 03:53:04 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/274229/داروینی-شناختیم-گزارش-یک-ماتریالیست-آلمانی-نام-بوکنر حقایق تلخ درباره زوایای نهفته در مغز http://www.ibna.ir/fa/doc/book/273604/حقایق-تلخ-درباره-زوایای-نهفته-مغز به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) «ساخت و کار ذهن» نوشته کالین بلیک مور نویسنده و دانشمند بریتانیایی به روایت اولین تلاش‌ها درباره ماهیت ذهن و آثار آن در زندگی اجتماعی پرداخته است. این اثر از مجموعه دانش معاصر انتشارات فرهنگ معاصر است که از سوی محمدرضا باطنی ترجمه و روانه بازار کتاب شده است.   نویسنده در کتاب «ساخت و کار ذهن» به اولین توجه دانشمندان به ساز و کار مغز و تاثیرات روانی و رفتاری آن می‌پردازد. مطالعاتی که به 170 سال پیش  یعنی به سال 1848 بازمی‌گردد درست مقارن با انقلاب اروپا. در فصل نخستین کتاب نویسنده داستان فردی را شرح می‌دهد که  در ایالات متحده زمینه‌ساز بروز انقلاب دیگری همزمان با انقلاب اروپا شد. این فرد فیتیاس پی گیج سرکارگر محبوب بیست و پنج ساله‌ای بود که در اثر سانحه‌ای دچار آسیب مغزی شد. نویسنده درباره گیج اینگونه می‌نویسد که گیج و کارگرانش در ساعت 4.5 بعدازظهر روز 14 دسامبر در شهر کوچک کاواندیش در ورمونت بر روی خط آهن تازه‌ای در راه آهن راتلد و برلینگتون کار می‌کردند؛ در همین حین در اثر انفجار صخره‌ای که مسیر خط آهن را سد کرده بود دچار آسیب مغزی شدیدی شد تا حدی که امیدی به زنده بودنش نبود؛ اما وی بعد از آسیب‌دیدگی و بیهوشی سطحی روانه خانه‌اش شد و بعد از چند روز مداوای جسمی از سوی پزشکان با رفتارهای عجیب و دور از انتظار در شهر ظاهر شد. کالین بلیک مور اینگونه ادامه می‌دهد که گیج در اثر این ضربه دچار یک مشکل بزرگ شده بود؛ توازن یا تعادل میان قوای عقلانی و حیوانی وی درهم شکسته بود. گیج رفتارهایی داشت که تا پیش از این از او سر نزده بود. دمدمی مزاج و بی‌نزاکت و گاهی به زشت‌ترین وجه به مقدسات توهین می‌کرد و احترامی برای عقاید دوستان و اطرافیانش قایل نبود. این فرد در محل کارش نقشه‌های بسیاری را طرح می‌کرد اما قبل از آنکه به مرحله عمل درآید به دست فراموشی سپرده می‌شد آنچه برای کارگران و دوستان و اطرافیان گیج مسلم شده بود این بود که او دیگر گیج نیست.   روند داستان گیج در این کتاب و تغییرات رفتاری‌اش پس از ضربه مغزی به گونه‌ای است که مخاطبان در ادامه داستان با نوع برخورد دانشمندان و پزشکان درباره آسیب‌های مغزی آشنایی بیشتری پیدا می‌کنند. در حقیقت گیج اولین نمونه‌ای بود که برای پزشکان سوال‌هایی را درباره ماهیت مغز برانگیخته بود و مبنای اختلاف نظرهای بسیاری شد. تقریبا از همان آغاز جمجمه‌شناسی موضوع طنز و مسخره بسیاری از دانشمندان قرار گرفت همانگونه که نظریه انتخاب طبیعی چالرز داروین در ابتدا مورد استهزا و نشخند دیگران قرار گرفته بود. مخاطبان در کتاب «ساز و کار ذهن» در حقیقت از سیر تاریخی آثار شناختی مغز و ذهن آگاهی می‌یابند و نویسنده تلاش کرده است در قالب داستان‌هایی جذاب و خواندنی این سیر تاریخی را به مقصد برساند. در تمام داستان‌هایی که نویسنده در اثرش آورده‌ است تنها  به روایت قصه نمی‌پردازد، بلکه شواهد علمی که حاوی اطلاعات پزشکی جالب توجهی است را به طرز ماهرانه‌ای گنجانده است.   در بخش دیگری از کتاب نویسنده به افرادی اشاره می‌کند که می‌توانند ببینند اما ادراک بینایی ندارند. در حقیقت چشمان آن‌ها کار می‌کند اما آن‌ها خود از چیزهایی که چشمانشان می‌بینند و بر اساس آن می‌توانند عمل کنند آگاه نیستند. این افراد همگی دچار آسیب مغزی در ناحیه عقب قشر مخ شده‌اند؛ یعنی جایی از مغزشان آسیب دیده است که پیام‌های رسیده از چشم‌ را دریافت می‌کند. در حقیقت این افراد می‌توانستند ببینند بدون اینکه خود از آن‌ها خبر داشته باشند.   «ملکوتی‌ترین پاره ما»، «چوانک – تسه و پروانه»، «تصویری از حقیقت»، «فرزند لحظه‌ها»، «شعله‌ فروزان»، «دیوانگی و اخلاق» عناوین شش فصل این کتاب است.   مور در کتابش به این نکته اشاره جدی می‌کند که همانگونه که جنگ‌ها باعث پیشرفت علومی چون هوانوردی و دریانوردی و تکنولوژی شدند عصب‌شناسان هم زوایای دیگری از مغز را دریافتند و به حقایق تلخی رسیدند. تاثیر آسیب‌های مغزی برای اولین بار در جنگ روس و ژاپن در سال 1904 به شکلی منظم ثبت و مورد بررسی قرار گرفت. روش‌های معالجه به شدت پیشرفت کرد و به تعداد میزان افرادی افزوده شد که در حقیقت سربازانی بودند که از ضربه‌های مغزی جان سالم به در برده و تبدیل به انسان‌هایی با آسیب مغزی شده بودند. هر کدام از این افزاد به نوع آسیب‌دیدگی که داشتند ذهن دگرگون یافته‌تری پیدا کردند. «ساخت و کار ذهن» در 299 صفحه، به قیمت 24هزار تومان، از سوی انتشارات فرهنگ معاصر از مجموعه دانش معاصر به چاپ رسیده است. ]]> دانش‌ Fri, 19 Apr 2019 04:07:44 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/book/273604/حقایق-تلخ-درباره-زوایای-نهفته-مغز اولویت در کاروان‌های دانشجویی با استان‌های کم‌‌برخوردار و آسیب‌دیده است http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/273973/اولویت-کاروان-های-دانشجویی-استان-های-کم-برخوردار-آسیب-دیده عادل تقوی رییس انتشارات جهاددانشگاهی در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) درباره برنامه‌های این انتشارات در سی‌ودومین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران گفت: عرضه کتاب‌ها طبق روال سال‌های گذشته انجام خواهد گرفت و انتشارات جهاددانشگاهی تهران و امیرکبیر در غرفه‌هایی جداگانه اما پیوسته با انتشارات کل در یک مکان مشخص در مصلی غرفه‌دار خواهند بود.   وی درباره میزان کتاب‌های عرضه شده در نمایشگاه سی‌ودوم گفت: نزدیک به 2هزار عنوان کتاب برای مخاطبان و دانشجویان به نمایشگاه امسال عرضه خواهیم کرد و از تعدادی استادان و دانشجویانی که در برنامه‌های مختلف فرهنگی همراه جهاد دانشگاهی بودند برای تبادلات بیشتر با مخاطبان دعوت به عمل خواهیم آورد.   وی ادامه داد: از دیگر برنامه‌های جنبی در سی‌ودومین دوره نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران برگزاری برنامه‌های نقد کتاب با همراهی سرای اهل اقلم است. همچنین در تلاش هستیم کاروان‌های دانشجویی از سراسر کشور به نمایشگاه سی‌ودوم بیاوریم.   وی افزود: اولویت در انتخاب و تشکیل کاروان‌های دانشجویی با استان‌های کم‌برخوردار به ویژه استان‌هایی که در روزهای گذشته درگیر بلایای طبیعی بودند. از امکاناتی که قرار است به دانشجویان در کاروان‌ها داده شود علاوه بر بسته های فرهنگی و بن دانشجویی، تخفیف‌هایی ویژه در کتاب از غرفه انتشارات جهاددانشگاهی است.   وی با اشاره به برگزاری مرحله نیمه‌نهایی دفاع‌ سه دقیقه‌ای همزمان با برگزاری سی‌ودمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران گفت: روز 10 و 11 اردیبهشت ماه مرحله نیمه‌نهایی دفاع سه‌دقیقه‌ای در دانشگاه علم و صنعت برگزار خواهد شد که سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی در تلاش است دانشجویانی که از استان‌ها و شهرستان‌های گوناگونه به این منظور به تهران آمده‌اند بازدید ویژه‌ای از سوی این سازمان از نمایشگاه سی‌ودوم داشته باشند. ]]> دانش‌ Wed, 17 Apr 2019 09:33:21 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/273973/اولویت-کاروان-های-دانشجویی-استان-های-کم-برخوردار-آسیب-دیده سیاه‌چاله‌ها در دنیای ادبیات http://www.ibna.ir/fa/doc/note/274072/سیاه-چاله-ها-دنیای-ادبیات خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - نوید فرخی: پیشرفت‌های عمده برای درک سیاه‌چاله‌ها به نیمه‌ اول قرن بیستم برمی‌گردد. طبق نظریه‌ مشهور نسبیت عام آلبرت اینشتین (که عصر بیست‌ویکم فروردین 98 عملا مورد تایید قرار گرفت)، جرمی که به قدر کافی فشرده شود قادر است موجب تغییر شکل و خمیدگی فضا-زمان، و شکل‌گیری سیاه‌چاله شود. نظریه نسبیت عام، خصوصیات سیاه‌چاله‌ها را مشخص کرد و پس از آن بود که از این ویژگی‎ها در بسیاری از آثار برجسته‌ ادبیات داستانی استفاده شد. واژه‌ سیاه‌چاله اولین بار در سال ۱۹۶۷ توسط جان ویلر به کار رفت. در بسیاری از آثار داستانی پیش از این در تاریخ، از مفاهیمی مشابه ایده‌ سیاه‌چاله استفاده شده بود اما داستان‌هایی که تا پیش از سال 1967 به رشته‌ تحریر درمی‌آمدند گرچه یکی دو ویژگی سیاه‌چاله‌ها را به تصویر می‌کشیدند اما نمایی ساده از آن را ارائه می‌دادند. در ادامه‌ این مقاله مروری به برخی از مشهورترین رمان‌هایی خواهیم داشت که سیاه‌چاله‌ها در آنها نقش اساسی داشتند: شمشیر رحیانون(1950): رمانی به قلم لی براکت است که در آن شخصیت‌های داستان از طریق گوری در یک قبرستان به سوی زمان گذشته‌ در مریخ پرتاپ می‌شوند. این گور که به عنوان «حبابی از ظلمت و تاریکی» از آن یاد شده، به عنوان پنجره‌ای نامتناهی به فضای خارج از این زمان و مکان در این رمان به کار می‌رود. مسافر غیرقانونی سیاره‌ قارچ(1956): رمانی علمی تخیلی که توسط الینور کامرون نوشته شده است. در این داستان دو پسربچه ماجراهایی عجیب را حول محور سیاره‌ قارچ که قمری ریز و نامرئی در مدار زمین است پشت سر می‌گذارند. یکی از خطرات این سفر وجود حفره‌ای در فضاست که به صورت قیفی شکل همه چیز را به درون خود می‌کشد. شهر و ستارگان(1956): رمانی در ژانر علمی تخیلی که به قلم آرتور سی. کلارک نوشته شده‌ است. این رمان در ایران توسط نشر هرم و به ترجمه‌ محمدرضا عمادی منتشر شده ‌است. در این کتاب کلارک قدم به دورانی می‌گذارد که بشر به اوج توانایی‌های علمی و پیشرفت‌های فناوری رسیده و به دورترین نقاط فضا دست یافته ‌است. اما خود بزرگ‌بینی و جاه‌طلبی بیمارگونه‌اش آرامش سایر کرات آسمانی و ساکنان آنجا را سلب کرده است تا آنجا که اتحادی از موجودات فضایی انسان را ناچار به بازگشت به زمین می‌کند. در این اثر ستاره‌ای مصنوعی به عنوان زندان وجود دارد که خورشید سیاه نامیده می‌شود و مشخصات آن بسیار شبیه به سیاه‌چاله است. کایری(1968): داستانی است به قلم پل اندرسون که در آن گروهی اکتشافی که در جست‌وجوی ابرنواختری هستند که در برابر یک طوفان سحابی الکترومغناطیسی قرار می‌گیرند. این طوفان همه چیز را به سمت حفره‌ای سیاه می‌کشاند و سفینه‌ آنها با نابودی حتمی مواجه است. سرانجام موجودی پلاسمایی که قادر به ارتباط آنی در مسافت‌های نامحدود است امکان نجات گروه را فراهم می‌کند. موجودات روشنایی و تاریکی(1969): رمانی است که توسط راجر زلازنی نوشته شده است. در این رمان علمی تخیلی از اساطیر مصر باستان استفاده شده و داستان دارای پیرنگی پیچیده است. خدایی به نام ساس بر جهان حکمرانی می‌کند و باید در طول داستان، قدرت خود را به دشمنش اهدا کند. در این داستان سیاه‌چاله نیز وجود دارد که به عنوان شکافی در آسمان معرفی شده است. درون این شکاف همه چیز متوقف می‌شود و هیچ راه فراری از آن نیست؛ خروجی بزرگی که به ناکجاآباد ختم می‌شود. او در تاریک چاله سقوط کرد(1973): اثری است نوشته‌ جری پورنل که ابتدا در مجله‌ «مشابه علمی تخیلی و حقیقت» منتشر شد. در این داستان سفینه‌ها به صورت اسرارآمیزی در مسیری به نام آلدرسون که به سیاره‌ میجی ختم می‌شود ناپدید می‌شوند. یکی از دانشمندان امکان وجود یک سیاه‌چاله که سفینه‌ها را به درون خود می‌کشد، پیش‌بینی می‌کند. کاپیتان رمزی برای تست این فرضیه دست به یک عملیات انتحاری می‌زند و با سفینه‌اش به همان مسیر می‌رود تا ماجرا روشن شود. دروازه(1977): رمانی علمی - تخیلی از فردریک پوهل است که پس از انتشارش، دنباله‌های دیگری نیز برای آن نوشته شد. پوهل برای این کتاب موفق به دریافت جوایز بسیاری از جمله جایزه نبولا، جایزه هوگو، جایزه لوکس و جایزه جان دبلیوکمپل شد. داستان این رمان در آینده رخ می‌دهد. ایستگاهی فضایی در یک سیارک میان‌تهی کشف می‌شود که متعلق به تمدنی فرازمینی و بسیار کهن است. یک تیم عملیاتی  مامورِ کنترل و پژوهش درباره این ایستگاه فضایی می‌شود. پروتاگونیست داستان رابینت استتلی برادهد همراه با نُه نفر دیگر در این داستان با توده‌ اختری سیاه‌چاله مواجه می‌شوند و در حالی که آن نُه نفر درون موجودیت مزبور کشیده شده‌اند، او می‌تواند جان سالم به در ببرد. فراتر از سقوط شب(1990): رمانی است به قلم جرجی بنفورد که در واقع ادامه‌ رمان «در برابر سقوط شب» نوشته‌ آرتور سی کلارک است. با این حال رمان «فراتر از سقوط شب» از نظر لحن و فضا بسیار متفاوت از کار آرتور سی کلارک است. در این رمان بنفورد، واژه‌ خورشید سیاه که کلارک استفاده می‌کرد را به سیاه‌چاله تغییر داده است. نکته‌ جالب توجه دیگر اینکه شخصیت محوری این اثر یک زن است. اشیای پرنده از آمبر(1995): رمانی است نوشته‌ ویل مک کارتی. در این رمان مستعمره نشینانی که در یک سامانه‌ ستاره‌ای حضور دارند متوجه گروهی از فرازمینی‌ها می‌شوند که در نزدیکی افق رویداد یک سیاه‌چاله گیر کرده‌اند. تقابل این دو گروه، فضایی جالب توجه را ایجاد می‌کند. جست و خیز کننده(2004): یکی از رمان‌های مجموعه‌ای استفن بکستر نویسنده‌ بریتانیایی است. در این رمان انسان‌ها مرزهای کهکشان‌ها را می‌کاوند و به این موضوع پی می‌برند که در همه جا سیاه‌چاله وجود دارد. همچنین با گروهی از موجودات فرازمینی که بسیار پیشرفته‌اند اما تعدادشان محدود است درگیر می‌شوند. پروژه‌ی سیاه‌چاله (2007): این رمان براساس پنج داستان بلند است که بین سال‌های 2006 تا 2007 توسط دیوید نردلی نوشته شده بودند. این اثر به گروهی می‌پردازد که به دنبال ایجاد یک سیاه‌چاله‌ مصنوعی هستند و در این میان سیاستمداران، جنگ طلبان و تروریست‌ها به صورت‌های گوناگون در تلاشند از اجرای این پروژه جلوگیری کنند. زاده‌ی خورشید(2008): این رمان در مورد نژاد کهن هوش مصنوعی است که به عنوان «بازماندگان» مشهورند و درون ابعاد فشرده شده‌ای زندگی می‌کنند که تنها در فضای بی‌نهایت آشکار می‌شود(به احتمال زیاد نویسنده تلاش داشته درون یک سیاه‌چاله را به تصویر بکشد). این نژاد متخاصم قصد دارد تمام موجودات زنده را از بین ببرد و همچنین سیاه‌چاله‌های بیشتری را در گیتی ایجاد کند. ]]> دانش‌ Tue, 16 Apr 2019 06:47:10 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/note/274072/سیاه-چاله-ها-دنیای-ادبیات دانشمندی که می‌داند چگونه باید شاد زندگی کرد http://www.ibna.ir/fa/doc/shorttrans/273598/دانشمندی-می-داند-چگونه-باید-شاد-زندگی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از سایت اطلاع‌رسانی newsociety  پیتر کالموس، دانشمند اکتشافی در آزمایشگاه پیشرانۀ جت ناسا در کتاب «درحال تغییر» به موضوع گرمایش جهانی پرداخته است.   همه ما می‌خواهیم خوشحال باشیم؛ اما ما هنوز از  پیشنهاد‌های بی‌عقلانه برای شادکامی خود بهره می‌گیریم و روز به روز وضعیت گرمایش جهانی بدتر می‌شود.   هشدارهای جدی به واسطه تغییرات آب‌وهوا داده می‌شود که اکنون در سیستم اقلیم کره‌زمین اتفاق افتاده است.   این نویسنده دانشمند اقلیم‌شناسی است. وی در کتابش راهکارهای ساده برای تغییر روش زندگی را آورده است. کالموس سفرهایش را با دوچرخه می‌رود و از مواد غذایی ارگانیک استفاده می‌کند و هر روز مدیتیشن را انجام می‌دهد و در نهایت، او تاثیرات اقلیمی خود را به اندازه  یک دهم از میانگین ایالات متحده کاهش داده است و در این روند شادتر شده است. در حقیقت کتاب «در حال تغییر» رابطه بین فعالیت‌های روزمره فردی انسان و پیش‌بینی‌های جمعی وی را درباره تغییر اقلیم بررسی می‌کند. این عمل علم، معنویت و فعالیت‌های کاربردی را برای یک پاسخ مناسب و رضایت‌بخش در زمینه گرمایش جهانی ادغام می‌کند.   بخش اول کتاب پیچیدگی‌های به هم پیوستن انسان را نمایان می‌کند از جمله رشد بیش از حد جمعیت، گرم شدن کره زمین، کشاورزی صنعتی، رشد اقتصادی، سیستم سیاسی فروگذار شده و تفکر جدایی از طبیعت. در قسمت دوم به یک باره واکنشی بی‌سابقه نشان می‌دهد اینکه انتخاب هوشیارانه و عاقلانه خارج از این سیستم با شکست مواجه می‌شود و باید زندگی روزمره انسان با بیوسفر یا همان زیست‌کره هماهنگ شود. ]]> دانش‌ Mon, 15 Apr 2019 04:38:07 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shorttrans/273598/دانشمندی-می-داند-چگونه-باید-شاد-زندگی آیا ما در کیهان تنها هستیم http://www.ibna.ir/fa/doc/report/273917/آیا-کیهان-تنها-هستیم به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) فضا و فضانوردی جزو آن دسته موضوعاتی است که بشر همواره به آن علاقه و توجه خاصی نشان داده است. روزگاری بطلمیوس زمین را مرکز عالم می‌دانست و معتقد بود دیگر اجرام آسمانی به گرد زمین می‌چرخند؛ یعنی نظریه زمین مرکزی، این نظریه تا قرن 16 میلادی اساس شناخت کیهان بود تا اینکه کوپرنیک نظریه خورشید مرکزی را مطرح کرد. در حقیقت تا قرن بیستم تصور انسان از فضای کیهانی و بیرونی کره زمین تنها حاصل محاسبات ریاضی و فیزیک دانشمندان بود. تا اینکه در سال1957، روسیه اسپوتنیک، اولین ماهواره فضایی خود را به مدار زمین پرتاب کرد و آغازگر عصر فضا شد و در تاریخ 23 آگوست 1966، ماهگرد 1 ناسا نخستين عکس از سیاره زمین را به ثبت رساند و برای همیشه توانست دیدگاه بشر را نسبت به سیاره زادگاهش تغییر دهد.   عصر فضا و فضانوردی نه تنها سرعت پیشرفت شناخت بشر از کیهان و فضای نامتناهی بیرون از کره زمین را افزایش داد، بلکه موجب به کارگیری امکاناتی شد که تا بیش از این فقط در کتاب‌ها می‌خواندیم. امکاناتی چون سنجش یا کنترل از راه دور که امروزه می‌توان با استفاده از آن پیش‌بینی‌های قابل توجهی در هواشناسی، و تغییرات اقلیمی انجام داد.  اولین عکس زمین از فضای کیهانی   آرتورسی کلارک جزو آن دسته از مخترعانی است که علاوه‌ بر حفظ سمت آکادمیک خود در دانشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی از جمله مجمع بین سیارات بریتانیا و آکادمی اخترشناسان در مورد فضا و دنیای شگفت‌انگیزش پیش‌بینی‌های قابل توجهی را در کتاب‌هایش آورده است. این مخترع و نویسنده ضلع سوم مثلت برترین علمی- تخیلی بنویسان جهان محسوب می‌شود. در حقیقت دو ضلع دیگر این مثلث آیزاک آسیموف و رابرت هاینلین هستند که بی‌شک ایده‌های خلاقانه‌ای در آثار این سه دانشمند و نویسنده در قرن اخیر می‌توان یافت. «اودیسه فضایی» معروف‌ترین اثر سی‌کلارک است که فیلمی بر اساس آن توسط استنلی کوبریک ساخته و موفق به دریافت اسکار برای کارگزدان و کلارک شد. ریزش غبار ماه، روحی از بندر گرندبنکس، چشمه‌های بهشت، شهر ستارگان از دیگر آثار پر مخاطب سی‌کلارک است. این نویسنده در برخی کتاب‌هایش پیش‌بینی‌هایی درباره فضا و کیهان داشته است.  وی در کتاب «باغ راما» به این موضوع اشاره می‌کند که  یک سفینه فضایی بیگانه در یک سیارک ساخته شده. که این سفینه از خورشید برای کمک به جاذبه در ماموریت بین ستاره‌ای خود استفاده می‌کند. روسیه واقعا از جاذبه ماه برای پرواز  یک پروب در سال 1959 بهره گرفت. اما استفاده از آن در اطراف یک سیاره پیش‌بینی بود که  بسیاری از خوانندگان علمی تخیلی درباره آن اولین بار شنیده بودند. ‌بینی‌های آرتور سی کلارک ماهواره‌های بی‌سیم بود. این نویسنده، در یک مقاله برای جهان بی‌سیم در سال 1945، ایده ماهواره ارتباطات ماهواره‌ای را پیشنهاد کرد. بر طبق منابع بسیاری، این ایده در آن زمان به طور جدی مورد توجه قرار نگرفت، زیرا هیچ‌کس نمی‌دانست چگونه ماهواره را چگونه در آنچه که به عنوان «مدار کلارک» شناخته شد، قرار بدهند. 20 سال بعد، در سال 1965، اولین ماهواره ارتباطی به «مدار کلارک» راه اندازی شد و امروزه بیش از 300 ماهواره در این مدار وجود دارد.   پیش‌بینی دیگر کلارک درباره سیارک‌های بیرون از منظومه شمسی بود. در سال 2017 یک شی بحث‌برانگیز در آسمان شب ظاهر و به مدت چند هفته مشاهده شد. بعد از مدتی تعیین شد که می‌تواند اولین شی شناخته شده از خارج از منظومه شمسی باشد. مانورهای عجیب و غریب و ویژیگی آن‌ باعث شد که دانشمندان باور کنند که این یک نوع سیارک یا دنباله‌دار فضایی بیگانه است؛ اما نمی‌توان مطمئن شد که در حقیقت چه چیزی است. سناریویی که اخترشناسان برای خود ساخته بودند خیلی شبیه به رمان «ملاقات با راما» اثر این نویسنده بود. از دیگر آثار کلارک که به تازگی ترجمه شده «گروه نجات» است. این کتاب در نظرسنجی سال 1971 به عنوان یکی از 10 اثر برتر انتخاب شد. در حقیقت داستان گروه نجات درمورد موجودات جالب و منحصربه فرد فرازمینی در کیهان است که در سفینه اس 9000 در سفر و ماموریتی ناخواسته اعزام می‌شوند؛ سفری سرنوشت‌ساز و عجیب. این اثر از سوی نوید فرخی ترجمه شده است.   زهرا کیانی، نویسنده و منتقد آثار علمی- تخیلی درباره این کتاب به خبرنگار ایبنا گفت: داستان گروه نجات در مورد موجوداتی فرازمینی، منحصربه‌فرد و هوشمند است که از ابتدای پیدایش جهان حضور داشتند و به دلیل اطلاعات نامحدودی که در زمینه‌ی نیروهای ناشناخته‌ی خلقت داشتند بر این تصور بودند که مسئولیتی نامحدود در قبال کهکشان و موجوداتش بر دوش دارند. آن‌ها بر مبنای همین تصور ماموریتی سرنوشت‌ساز و ناخواسته را رقم می‌زنند تا گروهی تشکیل دهند و برای نجات موجودات دیگر سیارات اعزام شوند. این نویسنده ادامه داد: در کتاب کلارک مخاطب با نسلی هوشمند از گونه‌هایی متفاوت مواجه می‌شوند که در صدد نجات سیاره‌هایی که از انفجار قریب‌الوقوع خورشید برآمده‌اند. از نظر آن‌ها نابودی زمین و ساکنانش یک تراژدی تاریخی قلمداد می‌شود. برای همین هم هست که گروهی موظف به انجام تحقیقاتی در این زمینه شده‌اند تا پیش از انفجار خورشید تصمیم به برقراری ارتباط با نسل در حال نابودی و نجات برخی از ساکنان و اعضای موجودات زمین کنند تا به نتایجی مطلوب در این زمینه بیایند و در عین حال پاسخی هم برای پرسش‌های مطرح شده از این حادثه برای خودشان پیدا کنند.   کیانی با اشاره به پاسخ آرتور سی‌کلارک به این پرسش که آیا ما در این کیهان تنها هستیم یا خیر گفت: وقتی از آرتورسی کلارک در مورد حیات فرازمینی سوال شد. او در پاسخ چنین می‌گوید که دو احتمال در این زمینه وجود دارد؛ یا ما در این جهان تنها هستیم یا نیستیم هر دو حالت ترسناک و مبهم است. این جملات از زبان یک مخترع؛ دانشمند و نویسنده ممکن است کمی عجیب به نظر برسد، اما در عین حال از اشراف او به مسایل علمی خبر می‌دهد که همگام با تخیلات در پیشبرد فناوری و پیشرفت تکنولوژی در زمینه‌های مختلفی بوده است.   وی افزود: ابهام در این مسئله که ما تنها موجودات جهان هستی باشیم و یا این که موجوداتی دیگر همزمان یا حتی خیلی پیش‌تر از ما در سیاراتی دیگر پدید آمده و با سرعتی خارق‌العاده در حال پیشرفت هستند به واقع ترسناک و دلهره‌آور است. ]]> دانش‌ Sat, 13 Apr 2019 09:16:21 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/273917/آیا-کیهان-تنها-هستیم محمدابراهیم ذاکر: در کتاب‌ها غرق شوید، دندان درد هم که داشته باشید فراموش می‌کنید http://www.ibna.ir/fa/doc/report/273879/محمدابراهیم-ذاکر-کتاب-ها-غرق-شوید-دندان-درد-هم-داشته-باشید-فراموش-می-کنید خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)_ مهتاب دمیرچی: تصور کنید دندانتان درد می‌کند. شاید مدت‌ها دچار پوسیدگی دندان بودید و به آن بی‌توجهی کردید آنقدر که دیگر این درد برایتان غیرقابل تحمل شده است. قطعا به مطب دندانپزشکی مراجعه می‌کنید، با ورود به داخل مطب به جای آنکه توجهتان به یونیت و سیستم پیچیده آن با آن صداهای هولناک جلب شود و وحشت بیشتری از درد را در دلتان بیاندازد، ابتدا نگاهتان به کتاب‌هایی می‌افتد که حتی در بسیاری از کتاب‌فروشی‌های شهر نایاب است. «الحاوی»، «الذریعه ال تصنیف ‌الشیعه»، «قولنج» شما در میان کتاب‌ها درمان می‌شوید. هر چقدر هم که کتاب‌دوست نباشید محیط آرام ناشی از وجود قفسه‌های بزرگ این مطب آرامش زیادی را به شما القا می‌کند. در حقیقت در دل کتابخانه‌ای یک دندانپزشک به درمان بیمارانش می‌پردازد.    محمدابراهیم ذاکر؛ دندانپزشک، مصحح و مترجم کتاب‌ها و نسخه‌های تاریخ علم پزشکی که سابقه تصحیح و ترجمه کتاب «الذریعه» و «الحاوی» در کارنامه خود داشته است، در مطبش بهشتی کوچک برای بیماران خود ساخته این بهشت برای بیمارانی که به کتاب علاقه‌مند بوده‌اند دوست داشتنی‌تر خواهد بود. خبرگزاری کتاب ایران به مناسبت روز دندانپزشکی با این دندان‌پزشک پرسابقه در امر تصحیح و ترجمه کتاب‌های تاریخی به گپ و گفت پرداخته است.   کمی درباره ابتدای فعالیت‌های نویسندگی و پژوهش‌های خود بگویید؟ اولین گام‌هایی که برای کتابت و نوشتن کتاب برداشتم، نمی‌توانم تاثیر پدربزرگ خود، شادروان حاج شیخ آقابزرگ تهرانی را نادیده بگیرم. خوب یاد دارم در سن 7 یا 8 سالگی در یکی از سفرهای همراه پدرم از نجف به کربلا، پدربزرگم از من خواست تا یک سفرنامه بنویسم. در حقیقت آن زمان من پیش از مدرسه در مراکزی با عنوان «ملّا» آموزگار زن بود و دانش‌آموزان دختر و پسر بودند، به یادگیری برخی سوره‌های قرآن از جمله جزو 29 از سوره تبارک و جزو سی‌ام قرآن؛ یا عم‌جزو پرداخته، سپس چون به سن تمییز [توان شناخت دختر از پس] بودم، مرا به همراه دوست جانبازم مهندس محسن روشندل اخراج کردند و به مکتب شیخ نیشابوری رفتیم و به آموزش خط و خواندن برخی از کتاب‌های فارسی و عربی پرداختیم تا به سن مدرسه رسیدیم، پس به اندازۀ می‌توانستم بخوانم و تا اندازه‌ای بنویسم، به همین دلیل پدربزرگم می‌خواست شیوه‌ای جدید از یادگیری و نوشتن را به من آموزش دهد و از من خواست تا در این سفر هر آن‌چه که می‌بینم را بر روی کاغذ بیاورم، چون هیچ نمی‌دانستم، راهنمایی از وی خواستم که چگونه سفرنامه بنویسم؟ وی به من گفت: «از زمانی که سوار اتوبوس شدی در طول مسیر به نام‌هایی شاخص جای‌ها در راه برمی‌خوری که باید آن‌ها را در کاغذت بیاوری و پس از آن‌که به شهر کربلا رسیدی و اعمالی زیارتی خود را بنویس». لازم می‌دانم بگویم حاج آقابزرگ تهرانی در آن زمان یک شخصیت علمی و جهانی داشت، مجلدات کتاب‌ ذریعة ال تصنیف الشیعة وی در کشورهای عربی ممنوع‌الورود بود، چراکه این دایره‌المعارف بزرگ، دانشنامۀ دفاع از فرهنگ و تمدن پویای ایران‌زمین و جهان تشیع بود، ولی با این وجود وقت خود را برای آموزش کودکی هم‌چون می‌گذاشت که این کار او هم آموزش و هم پرورش اخلاقی برای من شد. نوشتن آن سفرنامه اولین تمرین من برای نویسندگی بود و من خواسته و ناخواسته وارد این وادی شدم. دومین فعالیت من و یکی دیگر از کارهایی که در نجف انجام دادم فعالیت دربارۀ جغرافیای رزم آرا بود. پژوهشگر می‌خواست نام شهرها و روستای ترک‌زبان ایران را جداگانه گردآوری کند که من در گردآوری سیاهه و ترتیب نام‌ها، برای چاپخانه همراهی کردم درحالی‌که هنوز دانش‌آموز کلاس هفتم بودم تا این‌که به ایران آمدم و وارد دانشکدۀ دندان‌پزشکی شدم. در این زمان شادروان دکتر علی‌نقی منزوی و شادروران استاد احمد منزوی، دایی‌هایم برآن شدند، با توجه به آشنایی بسنده به زبان عربی، مسئولیتی را بر دوشم بگذارند که افزون بر آموزش دندان‌پزشکی نیاز به تلاش و کار بسیار داشت. آن‌ها از من خواستند کار گردآوری نام افراد یادشده در 29 مجلد ذریعه به عنوان مولف، مترجم، کاتب، راوی، مروی، مُهدی و مُهدی‌الیه، مالک نسخه و متفرقه را که برای هرکدام علامتی ویژه در نظر گرفته شده بود و پیش از من گروهی از نوادگان و نزدیکان آقابزرگ کوشش کرده بودند، من راه آن‌ها را ادامه بدهم که من از جلد پانزدهم تا پایان کتاب ذریعه این کار را از سال 55 تا 66 انجام دادم، سپس به ترتیب حروف الف‌ب درآوردم و برایشان تاریخ تولد؛ یا مرگ؛ یا سده پیداکردم و آمادۀ چاپ کردم که در سال 77 دانشگاه تهران آن را در سه جلد به چاپ رساند. هم‌چنین در این مدت یادشده به رونویسی طبقات اعلام الشیعة دایره‌المعارف رجال‌شناسی آقابزرگ که تا کنون 22 جلد آن به چاپ رسیده است، کار کردم. کار من رونویسی جلدهای قرن نهم، دهم و یازدهم بود که رونویسی را از نسخۀ دست‌نویس مولف بر روی فیش‌های 10×15 بازنویسی می‌کردم تا دکتر منزوی آن را تصحیح همراه با پانوشت‌هایی برای چاپخانه بفرستد و غلط‌گیری نخست را نیز من انجام می‌دادم و افزون برآن نمایگان کسان، کتاب، جای‌ها، فِرق و گروه‌ها برای هر کتاب فراهم می‌آوردم؛ البته بازنویسی سیاهۀ مقدمۀ جلد سوم نامه‌های عین‌القضات و سیمرغ و سی مرغ دکتر منزوی برای چاپخانه نیز من کمک نمودم. این‌ها آموزش و پرورشی بود که من در دامان دایی‌هایم، به ویژه دکتر منزوی فراگرفتم.     از چه زمانی به زبان عربی تسلط پیدا کردید؟ من به تاریخ 15 آذرماه 1335 در شهر نجف عراق زاده شدم و در آن‌جا بالیدم و تا 18 سالگی زیستم. پس از آن برای ادامۀ تحصیل در دانشگاه علوم پزشکی تهران به ایران آمدم و ماندگار شدم. ما تا کلاس ششم ابتدایی در مدارس ایرانی، به صورت الزامی به یادگیری زبان عربی و امتحان‌دادن دروس مدارس عراقی می‌پرداختیم، ولی من در آزمون‌های نهم و دوازدهم آن مدارس خودخواسته و به صورت متفرقه شرکت کردم و در کنار این یادگیری‌ها، یادم می‌آید، پس از ششم دبستان، پدر که از روحانیان حوزۀ علمیۀ نجف بود، مانند دیگر همگنان خود تلاش کرد تا من نیز در حوزه علمیه تحصیل کنم، ولی من بر خلاف میل پدر نپذیرفتم و ترجیح دادم به ادامۀ تحصیل در مدرسه بپردازم. از آن‌جا که در آن زمان امکانات بسیاری به دانش‌آموزان مدارس ایرانی داده می‌شد تا ایرانیان مقیم در عراق جذب تحصیل در مدارس ایرانی شوند، می‌شد توجه‌ای به پیشنهاد و فرمان نه بسیار آمرانۀ پدر داد. با این همه برای این‌که رضایت پدر را جلب کنم، تابستان‌ها در حوزۀ علمیه به خواندن دروس مقدماتی حوزه‌ای ‌پرداختم و آن را تا آغاز دورۀ سطح دنبال کردم، به ویژه کلاس نهم را نیز خودخواسته به مدرسه نرفتم و تنها تمرکز بر فراگیری دروس‌ حوزه‌ای داشتم و در کنار آن نهم را متفرقه امتحان دادم. یادم می‌آید تابستان آن سال به سوریه و لبنان رفتم و در آن‌جا بود که دایی‌ام دکتر منزوی یک ماه با من گفتگو کرد مرا برای رفتن دوباره به سر کلاس قانع کرد. من تا یازدهم در مدرسۀ علوی ایرانیان نجف و دوازدهم در دبیرستان شرافت بغداد، آموزش خود را دنبال کردم. این‌ها همگی زمینه‌ای شدند تا به زبان عربی آشنایی کتابتی بیشتری پیدا کنم و پس از آن بود که برای دانشگاه، راهی ایران شدم. با وجود این‌که اصالت تهرانی دارید علت مهاجرت شما به عراق چه بوده است؟ همان‌گونه که پیش‌تر گفتم، پدرم شادروان حاج شیخ حسین تهرانی روحانی بود. او در خانواده‌ای با نام «زمردی» از بازرگان بزرگ تهران که در کار ساخت و فروش طلا و جواهر در بازار بزرگ تهران بودند، به سال 1282خ در محلۀ پاچنار تهران زاده شد. پدرم برآن شد تا پیشۀ خانوادگی را کنار گذارد، پس برای تحصیل دروس حوزه‌ای راهی قم شد و در دوران اجباری‌شدن سربازی 1304خ با گزینش نام «ذاکر» از راه جنوب به بصره رفت و ساکن نجف عراق شد، چون همیشه نجف مرکز فقاهت و حوزۀ علمیه‌ای بود که دیرینگی هزارساله از روزگار شیخ طوسی (د: 460خ) داشت. افرادی که در این زمینه تحصیل کنند و می‌خواستند از فضای دنیای معنوی خوبی برخوردار شوند، راهی نجف می‌شدند، پدر من نیز برای ادامۀ تحصیل از قم راهی نجف شد. پدربزرگ مادری‌ام شادروان آیت‌الله حاج شیخ آقابزرگ تهرانی منزوی (۱۲۵۵ – ۱۳۴۸خ) صاحب الذریعه، نیز در یک خانوادۀ بازرگان فرهنگی در پامنار تهران زاده شد. او در سال 1313ق / 1274خ هم‌زمان با کشته‌شدن ناصرالدین‌شاه، نخستین سفر سه ماهۀ خود را به نجف آغاز کرد و بازگشت. یک سال پس از آن دوباره به نجف رفت و ماندگار شد. در حقیقت نه خانواده مادری و نه خانواده پدری من با عرب‌ها ارتباطی تنگاتنگ نداشتند، ولی از آن‌جایی که پدرم برای تحصیل دانش و معرفت به نجف رفته بود و از سوی دیگر پدربزرگم (پدر مادری) در زمان قاجار به عراق کوچ کرده بود، زمینه‌ای شد که همگی، سال‌هایی بسیار در عراق زندگی کنیم. کمی دربارۀ دوران آموزشی خود در رشته دندان‌پزشکی بگویید. تحصیل من از سال 1355 شروع شد و با بسته‌شدن دانشگاه در خرداد 1359 متوقف شد. یک سال پس از آن دانشکده‌های پزشکی و دندان‌پزشکی باز شدند، ولی متاسفانه من نتوانستم ادامه دهم، چراکه در سال 60 به علت سکونت در خانۀ دایی‌ام شادروان علی‌نقی منزوی برای کار بر روی ذریعه و طبقات، در دوم مهرماه 60 به همراه ایشان و میهمانانشان دستگیر و راهی زندان شدیم. علت دستگیری علی‌نقی منزوی کتاب بیست و سه سال بود. من نیمۀ دی 60 آزاد شدم، ولی  منزوی تا چهار سال در زندان ماند. پس بازگشایی دانشگاه، به جهت زندان‌رفتن و ناهم‌اندیشی، مشکلاتی پیش آمد و از دانشگاه به طور موقت به مدت هفت سال اخراج شدم، ولی بازهم پس از آزادی در خانۀ دایی‌ام ساکن شدم و کار ذریعه و طبقات را ادامه دادم تا این‌که از سوی نیروهای انتظامی سال بعد برای تفتیش دوبارۀ خانه آمدند، شادروان زن‌دایی‌ام که همیشه برایم مادری می‌کرد، از من خواست خانه را ترک کنم که این همزمان با یافتن کاری در فروشگاه آلومینیم و استیل فروشی پسرعمویم جعفر در پامنار بود. نخستین خانۀ مجردی را در سهرودی گرفتم و کار ذریعه را شب‌ها و پس از کار بازار دنبال می‌کردم. بهررو پس از دوندگی‌های بسیار در مهرماه سال 1366 دوباره به دانشگاه بازگشتم. دی‌ماه 68 همۀ دروس نظری و بخش‌های عملی پایان یافت و در سوم خرداد 69 از پایان‌نامه‌ام دربارۀ ناهنجاری‌های گوناگون دندانی به راهنمایی دکتر طلایی استاد بخش رادیولوژی دفاع کردم. دروۀ شش‌سالۀ آموزش دندان‌پزشکی من از سال 1355 تا 1369 به طول انجامید. باور دارم اخراج من و دانشجویان دیگر از دانشگاه و جلوگیری از ادامۀ تحصیل، کاری نادرست بود و برای افرادی مسببان آن ننگ؛ چراکه به مرور بیشتر اخراجیان را بازگرداندند. دانشجویان اخراج‌کنندۀ آن زمان که بیشترشان از اساتید امروز دانشکده‌های گوناگون و به ویژه تهران هستند، نیز گهگداری و آن هم نهانی از انجام‌دادن این کارشان اظهار پشیمانی می‌کنند و افزون براین‌ها من سال‌ها وقت و تلاش خود را بر روی یکی از ارزنده‌ترین آثار و منابع شیعه گذاشته بودم که هنوز رفرنس برای شناخت شیعیان است، خودخواسته از بسیاری سرگرمی‌ها و گردشگری‌هایم برای دنبال‌کردن کار آن، چشم‌پوشی کرده بودم و این پاداش خوبی از سوی آنان و حاکمیت برای من نبود، ولی گویا باید پذیرفت که دهۀ شصت، زمان انقلابی‌گری و اوج فعالیت‌های تندگرایانه و بی‌توجهی به پژوهش و تحقیقات بوده است. در تمام این دوران و در طول سال‌هایی که اجازۀ ادامه تحصیل نداشتم، ناگزیر بودم که امورات زندگی خود را اداره کنم. روزهای آغازین را به کارگری و مسافرکشی گذراندم و پس از آن به تدریس و فروشندگی در محلۀ پامنار تهران به فروشندگی آلمینیوم و استیل در کنار خانواده پدری‌ام ‌پرداختم تا این‌که دوباره به دانشگاه بازگشتم. پس از بازگشت ناگزیر به رقابت با دانشجویان 8 تا 10 سال جوان‌تر خودم شدم و به کوب درس می‌خواندم؛ بنابراین برنامۀ کاری‌ام تا پایان تحصیل، جز درس‌خواندن در حوزۀ دندان‌پزشکی، دیگر هیچ کاری نبود. فعالیت‌های غیر درسی کنار گذاشتم و از سال 1366 تا 1369 که فارغ‌التحصیل شدم تمام و کمال به رشتۀ دندانپزشکی و پس از آن به درمانگری پرداختم.     تاریخ‌نگاری و بررسی نسخه‌های تاریخی پزشکی برای شما از چه زمانی شروع شد؟ پس از اتمام فارغ‌التحصیلی، بی‌درنگ و در تیرماه 69 به سربازی رفتم که در آن زمان بیشتر به کار درمانگری پرداختم. بیشتر مطالعاتم در حوزۀ خواندن کتاب‌های تاریخ می‌گذشت و تا مهر 71 در رشت می‌زیستم، سپس در همان سال به خوزستان آمدم و در اهواز ساکن شدم و تا سال 74، هفت ماه در سوسنگرد، چهار ماه بستان، 14 ماه هویزه و نه ماه در حمیدیه و اهواز مشغول به طبابت شدم تا این‌که در تیرماه 1374 به تهران بازگشتم. شروع دوباره فعالیت‌های فرهنگی‌ام، این بار در زمینۀ تاریخ‌نگاری پزشکی در سال 1378 آغاز شد که با همکاری آقای دکتر شریعت تربقان پزشک پاتولوژیست و آموزگار آموزشی و زیستی‌ام و رییس وقت موزۀ تاریخ علوم پزشکی دانشگاه تهران، آغاز شد و این رویداد بدین‌گونه که روزی وی به همراه دکتر پارساپور مدیر اجرایی موزه و دکتر احمدی‌نسب به دیدار دکتر منزوی می‌آیند که من نیز در آن جلسه بودم. این نشست در کتابخانۀ بزرگ مجتمع مسکونی ما رخداد که بیش 20 هزار کتاب در فضایی پیرامون 80 مترمربع در سعادت‌آباد است که نیز ویژگی یکتای ساختمان مسکونی و مشترک خانوادگی ما در ایران و شاید دیگر کشورها باشد و از وی می‌خواهند که در پژوهشی‌های تاریخ پزشکی به ایشان کمک کند، ولی منزوی به جهت کهولت و کم‌توانی جسمی پیشنهاد ایشان را نمی‌پذیرد و از آنان می‌خواهد که این ماموریت را بر دوش من بگذارند و او نیز قول همکاری و آموزش را به من می‌دهد. در حقیقت آغاز فعالیت‌های تصحیح و ترجمه و برگرداندن متون تاریخی پزشکی از این سال با همکاری گروه موزۀ تاریخ علوم پزشکی دانشگاه تهران شروع شد. آن زمان در اوج کار شبانه‌روزی دندان‌پزشکی بودم؛ به همین دلیل در ابتدا نپذیرفتم. نزدیک به یک سال این کشمکش میان من و دکتر شریعت دربارۀ کار در زمینۀ تاریخ‌ پزشکی بود تا این‌که در نهایت پذیرفتم. در حقیقت اولین همکاری من با دانشگاه علوم پزشکی تهران و موزۀ تاریخ پزشکی شد. چند مقاله از البر زکی اسکندر اندیشمند لبنانی با همراهی دکتر منزوی ترجمه کردم، ولی ناخوشایند از انجام کارم بودم، بدین جهت به گفتگو با تیم موزه پرداختم و ایشان قانع کردم تا تمرکز بر روی ترجمۀ کتاب‌های اندیشمدان ایران‌زمین کنیم و با همراهی ایشان نخستین کتاب خود را به نام «مرشد اَو الفصول» رازی (د: 313ق / 925م) ترجمه و پژوهش کردم و آن را تا اندازه‌ای به پزشکی روز نزدیک کردم که در سال 1384 توسط موزۀ تاریخ علوم پزشکی به چاپ رسید و پس از آن به پژوهش و برگردان «کتاب قولنج رازی و رسالۀ قولنج ابن‌سینا» (د: 428ق / 1037م) و «منصوري في الطب» رازی پرداختم که «قولنج» در سال 86 توسط مرکز تحقیقات طب سنتی و مفردات پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و همراهی استاد دکتر محمود مصدق ریاست وقت مرکز و دانکشدۀ طب سنتی این دانشگاه پخش شد و کتاب «منصوری» توسط موزه در سال 87 به چاپ رسید. پیش از آن کتاب «تدارک الخطأ» پیشگیری از رویداد بیماری‌ها و هرگونه نابسامانی، ابن‌سینا را که از روی دو نسخۀ خطی پژوهش و برگردانده بودم، مرکز تحقیقات اخلاق و حقوق پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در سال 88 به چاپ رساند. ترجمه و پژوهش کتاب‌ها حوزۀ تاریخ پزشکی باعث شد که به مطالبی در بارۀ دانش دندان‌پزشکی برخورد کنم و به‌ آن‌ها، نگاهی ویژه‌تر داشته باشم. ازاین‌رو برآن شدم متن‌های دندان‌پزشکی پزشکان ایران‌زمین را یک‌جا گردآوری کنم تا اندازه‌ای بتوانم تاریخ دندان‌پزشکی مدون نمایم. ازاین‌رو، توجهم به جلد سوم کتاب «الحاوی في الطب» دربارۀ بیماری‌های گوش، بینی، دندان و بافت‌های نرم و سخت دهان بود، جلب شد و به پژوهش و برگردان بخش دندان‌پزشکی آن روی آوردم که بیش از دوسوم کتاب 300 برگه‌ای بود و این آغاز کارم در سال 85 بر روی دایره‌المعارف بزرگ پزشکی در 25 جلد شد که دربرگیرندۀ بخشی فراگیر از دانش پزشکی اندیشمندان ایران‌زمین به ویژه دانش‌آموختگان دانشگاه کهن گندی‌شاپور، یونان، هند و مصر بود، پس از گردآوری آن و رایزنی با دکتر مصدق پیشنهاد کامل‌کردن ترجمۀ جلد سوم را دادند تا فرهنگستان علوم پزشکی آن را به چاپ برساند که پیش از این توسط دکتر افشاری‌پور جلد 20 و 21 آن را پخش کرده بود. این مجموعه با نام «سیری در سه قرن دانش دندان‌پزشکی ایران» از نه نویسندۀ ایرانی و از چهارده کتاب‌ چاپی و خطی برخی به پارسی برگردانده شد و برخی به پارسی امروزین بازنویسی شد، از تاریخ 236ق سال پایان کتاب «فردوس الحکمة» علی فرزند سهل ربن تبری تا 531ق سال درگذشت سید اسماعیل جرجانی نویسندۀ کتاب ارزشمند ذخیرۀ خوارزمشاهی بود که با همیاری انجمن دندان‌پزشکی ایران به مناسبت پنجاهمین کنگرۀ سالیانۀ این انجمن و مرکز تحقیقات اخلاق و حقوق پزشکی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی سال 89 پخش شد. کتاب «جستاری در تاریخ و فلسفۀ پزشکی اسلامی» جایگاه دانش پزشکی و گروه‌بندی آن در کتاب‌های چند دانشی، دانشنامه و دایره‌المعارف‌ها، گردآوری و پژوهش، چاپ توسط دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، سال 89 به چاپ رسید. مقدمه، تحقیق و تصحیح کتاب «حفظ البدن» امام فخر رازی (د: 606ق) از روی دو نسخۀ خطی کتابخانه‌های ایاصوفیه ترکیه و کمبریج انگلستان توسط مرکز پژوهشی میراث مکتوب وابسته به وزارت ارشاد در سال 90 به چاپ رسید و از سوی جشنوارۀ حامیان نسخ خطی وابسته به کتابخانۀ ملی ایران شایستۀ تقدیر شد. کتاب «فردوس الحکمة» تبری که پیش از این یادشده کهن‌ترین متن گسترده‌نویسی شده در دانش پزشکی است که بخش دانش پزشکی هند و ایران آن گسترده است. تبری آن را در سال 236ق پیشکش خلیفۀ عباسی متوکل‌علی‌الله (ک: 246ق) کرد. ترجمۀ بخشی از آن توسط دکتر منزوی شده بود که دکتر مهدی محقق ریاست وقت انجمن آثار و مفاخر فرهنگی وابسته به وزارت ارشاد، پیشنهاد به پایان‌رساندش را به من داد، پس از پایان‌یافتن، به دلیل چاپ کمتر از یک‌چهارم در بابل از چاپ آن صرف نظر کردند و مرکز تحقیقات طب سنتی و مفردات پزشکی دانشگاه علوم پزشکی آن را به سال 91 به چاپ رساند و توسط رییس‌جمهور وقت در کنگرۀ دو سالانۀ گیاهان دارویی رونمایی شد. پژوهش و برگردان کتاب «عیون الانباء في طبقات الاطباء» ابن‌ابی‌اصیبعه موفق‌الدین احمد خزرجی (600 – 668ق) است که تاریخ پزشکی جهان تا سدۀ 7ه‍ / 12م است که در آن زندگی‌نامه و کتاب پزشکی و دیگر علوم بیش از چهارصد اندیشمند جهانی از یونان باستان، ایران، هند، مصر، شمال آفریقا و اندلس و جنوب اروپا در سه جلد است؛ البته بخشی از آن سال 49 توسط شادروان غضبان به چاپ رسیده، ولی من از آغاز تا پایان را به پارسی برگرداندم و همراه با پیوست‌هایی از نام فرمانروایان روزگار ایشان و نقشۀ سرزمین‌های آنان آوردم که توسط انجمن گیاه درمانی به سال 93 به چاپ رسید. پژوهش و برگردان دایره‌المعارف بزرگ پزشکی جهان باستان تا سدۀ 4ه‍ / 10م به نام «کتاب الحاوي في الطب» رازی (د: 313ق) است که در 25 جلد است که سیاهۀ آن را شاگردانش پس از درگذشت او، به دستور ابن‌عمید، ابوالفضل محمد (۹۱۲-۹۷۰م) کاتب برجسته، وزیر، فرماندهٔ نظامی و شاعر عرب‌زبان ایرانی و وزیر رکن‌الدوله دیلمی این دانشنامه را گردآوری کردند. پژوهش و برگردان به پارسی آن پس از دوازده سده به زبان مادری نویسنده برگرداندم که در مدت ده سال از 85 تا 95 به تدریج در 23 مجلد و با همیاری دانشکدۀ طب سنتی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی به ریاست دکتر محمود مصدق به چاپ رسید و در سال رازی از سوی یونسکو و در حضور میهمانان خارجی و ایرانی و معاونت فن‌آوری ریاست جمهوری دکتر ستاری و دکتر ولایتی و دکتر پیوندی ریاست دانشگاه و دکتر مصدق در 28 آذرماه 1395 روز یادمان رازی از چاپ کامل و دوبارۀ آن رونمایی شد، هرچند سال 91 توسط معاون اول رییس‌جمهور وقت و وزیر بهداشت از بخشی مجلدات آن رونمایی شده بود. اوج پُرکاری من بر کتاب حاوی از سال 92 تا 95 بود که بخش زیادی از شبانه‌روز من در هرکجا صرف ترجمه و پژوهش بر این دانشنامه می‌شد، چون بر خود بایسته می‌دیدم که قرارگذاشته شده را سر وقت به پایان برسانم؛ به همین دلیل شب‌ها تا ساعت 3 تا 4 بامداد بیدار می‌ماندم تا کتاب را به اتمام برسانم. کار دندان‌پزشکی صبح‌ها به طور کامل و دو روز بعد از ظهر کاری را تعطیل کردم تا بتوانم زمان بیشتری برای آن هزینه کنم؛ البته اگر قراردادی نیز نبود، بازهم همیشه برای هر چیزی حد و زمانی قائل می‌شوم، این‌که نباید فعالیت‌ پژوهشی‌ام زمانی بیش از آن حد گمانه‌زنی شده بگذرد، چون خوشایندم نمی‌بود و همواره براین باورم هر پژوهش باید پیرامون زمان گمانه‌زنی شده‌اش به اتمام برسد. آیا طبابت و پژوهش‌گری در اسناد تاریخی و پزشکی خللی در طبابت و فعالیت‌های حرفه‌ای شما نداشته است؟ با آن‌که دلبستگی زیادی به درمانگری دندان‌پزشکی دارم، ولی از آغاز دهه هشتاد به بعد رویکرد بیشتری نسبت به تاریخ پزشکی پیداکردم و ناگزیر شدم از زمان آن بکاهم و به این دلبستگی تازه بیفزایم و افزون برآن از استراحت و ورزش و گردشگری‌هایم بکاهم و از همان سال‌ها بود که در این گام گذاشتم و به پژوهش در تاریخ پزشکی و دندانپزشکی روی آوردم. در کل از این دهه بود که فعالیت‌های تحقیقاتی خود را در حوزۀ نسخه‌ها و اسناد تاریخ پزشکی آغاز کردم و فهمیدم که می‌توانم در تاریخ پزشکی گفتمانی را دنبال کنم و تاثیر زیادی در این زمینه بگذارم. اغلب کتاب‌های پزشکی در گذشته به زبان عربی بوده است چراکه بسیاری از نویسندگان و پزشکان ایرانی ما به زبان علمی آن روز کتاب‌های خود را می‌نوشتند، بنابراین به اعتقاد من این کتاب‌ها باید به زبان فارسی تصحیح و ترجمه می‌شد و دریغم می آمد که این کتاب‌ها تنها به زبان عربی باشند و به فارسی برگردانده نشوند. نخستین بار کتاب الحاوي در سال 1279م توسط فرج فرزند سالم و به فرمان شارل انجو شاه سیسل به زبان لاتین ترجمه می‌شود و مورد توجه اروپاییان قرارمی‌گیرد و این ترجمه بارها 1468م تا 1542م در ایتالیا به چاپ می‌رسد؛ بنابراین، باید در سال 2015 و 2016 به زبان مادری نویسنده با وجود 500 سال تاخیر ترجمه می‌شد. این آثار شاید از لحاظ کاربردی مورد استفاده پزشکان مدرن قرار نگیرد اما از نظر تاریخ پزشکی به طور قطع ارزشمند بوده و هست که به زبان لاتین در آن زمان ترجمه شده است. دانشجویان پزشکی، به ویژه تخصصی پزشکی سنتی و دانشجویان تاریخ علم، به ویژه تاریخ پزشکی به این کتاب‌ها نیاز پیدا خواهند کرد. با این زمینه‌ها تصمیم گرفتم با همیاری دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و دانشکده طب سنتی همکاری گسترده‌تری را داشته باشم تا ترجمۀ کتاب «الحاوي» کامل بشود که خوشبختانه شد و به پخش سراسری رسید، ولی به علت مشکلات مادی هنوز آن‌گونه که باید در مراکز گوناگون و در کتاب‌فروشی‌ها عرضه نشده است. اگر بخواهید تاریخ پزشکی را بررسی کنید باید افزون بر زبان‌های خاورشناسان اروپایی، زبان عربی را نیز بدانید، چون ایران و جهان اسلام  نیز نقشی بسیار موثر در شکوفایی آن داشته‌اند و در کنار آن زبان‌های سانسکریت و جزآن را نیز باید بیفزاید. آیا تا آن موقع اثری در حوزه دانش دندان‌پزشکی به صورت مدون بوده یا خیر؟ نخستین کتاب در این زمینه توسط دکتر فواد ذاکری از سوریه کار شد و آن کتاب «مقالة في استصلاح الاسنان و اللثة» کتابچه‌ای دربارۀ بهسازی دندان‌ها و لثه در سال 1996م به چاپ رسید. من این مسیر به جلد سوم کتاب «الحاوي» رهنمون شدم که درباره دانش دندان‌پزشکی و بافت‌های دهان است و به همین دلیل در ابتدا به ترجمۀ «جلد سوم الحاوی» را آغاز کردم. اتمام تدوین این اثر با همکاری دانشگاه شهید بهشتی در سال 1389 به اتمام رسید؛ البته زمینه‌ای شد تا به تدریج دیگر جلدهای 25‌گانۀ آن را در 23 مجلد مورد ترجمه و پژوهش قرارداده به چاپ برسانم. به نظر شما ما در حوزه کتاب‌های تاریخ پزشکی و دندان‌پزشکی در چه رتبه‌ای قرار داریم؟ چراکه هنوز هم دعواهایی میان ما و کشورهای عربی مبنی بر دانشمند‌پروری در مملکت‌ها وجود دارد نظر شما در این‌باره چیست؟ تا پیش از انقلاب اسلامی افرادی که در تاریخ پزشکی کار کردند بسیار انگشت‌شمار بودند، مانند دکتر نجم‌آبادی، غضبان، محقق و اذکایی، بسیار محدود بودند. حتا نظام گذشته (پهلوی دوم) نیز به نوعی در این زمینه کم‌‌کاری کرده است و کمتر به تاریخ دانشمندان ایرانی توجه داشت، این‌ها سبب می‌شد که پژوهشگران چندان به فکر این نباشند که فعالیت‌های فرهنگی ایرانیان را جلوه‌گر کنند. در حقیقت تاریخ پشتوانه حکومت‌ها و ملت‌ها است و از سوی دیگر چون بار سوددهی ندارد، بخش خصوصی سرمایه‌گذاری قابل توجه در این زمینه نمی‌کند، چراکه سرمایه نیازمند داشتن بهره است و این برایش سودآوری ندارد. توجه مردم به تاریخ مهم‌ترین فاکتور این بخش است. بسیاری از کتاب‌های ارزنده تاریخی در همه جا یافت نمی‌شود. بنابراین حکومت‌ها هستند که باید نگاه آزادانه‌تری به تاریخ داشته باشند و در این زمینه سرمایه‌گذاری‌های هنگفت بنمایند و چشم براه بازگشت سرمایۀ مادی نباشند، چه برسد به این که منتظر سودبری از آن بمانند. خوشبختانه از دهۀ هشتاد به بعد کوشش‌های بیشتری از سوی دانشکده‌های پزشکی سنتی در این زمینه شده است. هرکدام به اندازه‌ای در راه گام برداشته و برمی‌دارند و کوشش می‌کند و از دانشجویان بهره بیشتری در دادن مقاله، کتاب ببرند و نسخه‌ها خطی را تصحیح نمایند. به نظر شما چقدر توجه مردم به طب سنتی در روند افزایش مطالعه و انتشار کتاب‌های تاریخی در حوزه علوم پزشکی تاثیرگذار بوده است؟ ارزیابی شما از وضعیت تالیف کتاب در حوزۀ تاریخ پزشکی چیست؟ نمی‌توان گفت که توجه مردم بی‌تاثیر بوده است، ولی تاثیر بیشتر از سوی دانشگاه‌ها آشکار می‌گردد، چون مردم عادی نمی‌توانند، تاثیر شگرفی در پیشرفت علوم، افزایش کتاب و مقاله داشته باشند. علت این‌که مردم توجه زیادی به طب سنتی می‌کنند، چون پیش از ما اروپاییان توجه به این گونه پزشکی و درمان سنتی کردند و آن را به عنوان طب مکمل در کنار پزشکی روز گذاشتند تا بار روانی آرامش‌دهنده‌ای برای رویارویی با نقاط کور و بی‌سرانجام این دانش در برابر مرگ و نیستی باشد. من به عنوان پژوهشگر تاریخ پزشکی و نه درمانگر طب سنتی براین باورم که باید بخش‌های حفظ الصحة یا حفظ البدن، پیشگیری از نابسامانی‌ها و رویداد بیماری‌ها و بخش‌های بهداشتی آن که منافاتی با پزشکی روز ندارد را برگزید و از آن‌ها بهره برد تا دیرتر و کُندتر گرفتار بیماری شد و در صورت رخداد بیماری تشخیص و درمان را بر دوش پزشکی روز با دستگاه‌های تشخیصی مدرن و آزمایشگاه‌های بسیار پیشرفتۀ روز گذاشت و چنانچه درمانی از پزشکی کهن انجام می‌گیرد: 1- تشخیص و درمان بیماری حتما توسط پزشکان دانش‌آموختۀ دوره‌های تخصصی طب سنتی فارغ‌التحصیل از دانشگاه‌های معتبر ایران و جهان باشد؛ 2- داروها را از همین موسسات و دانشگاه‌ها فراهم آورند؛ 3- روش درمانی سنتی تضادی با شیوه‌های درمانی پزشکی روز پیدا نکند، مکمل و متمم آن قرارگیرد، چون برنامۀ درسی این دانشگاه‌ها برگرفته از اندیشۀ دانشمندان بزرگ ایرانی اکنون ماست که جز به تندرستی مردم، نگاهی دیگر ندارند. هماره آنان و اندیشه‌هایشان مورد احترام بوده و هست و خواهد بود. بهررو از آن‌جایی که جامعۀ بشری همواره در حال پیشرفت بیشتر نسبت به گذشتۀ خود است و این پیشرفت هماره مدیون بهره‌وری از تکنولوژی برتر، مطمئن‌تر، آسوده‌تر، ایمن‌تر و بهتر هر روزگار بوده است و گمان دارم اگر پیشینیان ما نیز همینک می‌بودند، دوست می‌داشتند از برترین‌ها، بهترین بهره‌وری داشته باشند. شرایط فعلی ما در حوزه تاریخ پزشکی چگونه است و چقدر هنوز جای کار و فعالیت داریم؟ خوشبختانه با پیداشدن دانشکده‌های طب سنتی از یک سو و دانشکده‌های تاریخ علم از طرفی دیگر، زمینۀ زنده‌کردن تاریخ پزشکی را بیش از گذشته فراهم کرده است. ما رشته‌ای با عنوان تاریخ پزشکی داریم که در مقاطع کارشناسی و کارشناسی‌ارشد تحصیل می‌کنند. این باعث می‌شود که منابع خوانده شود و تحقیقات زیادی در این زمینه انجام شود. خوشبختانه این مطالعات و تحقیقات تخصصی‌تر و جزئی‌نگر‌تر پیش‌ می‌روند. پایان‌نامه‌ها و مقالات نشان می‌دهد در کل فعالیت‌ها چشمگیرتر شده است. بهررو فعالیت‌های تحقیقاتی بسیار در میان دانشجویان در حال انجام است که توان این را دارد، راهنمایی بهتر از گذشته برای نسل‌های آینده باشد. خوشبختانه روند بالیدن و پیشرفت تاریخ پزشکی دهه به دهه بیشتر بوده و اوج‌گیری شادمان کننده است. روزهای نزدیک به روز دندان‌پزشک است، روزتان خجسته باد، دیدگاه‌تان دربارۀ دندان‌پزشکان و پیشۀ دندان‌پزشکی چیست؟ سپاس‌گزارم. هرچند بهتر آن بود که پایۀ جامعۀ دندان‌پزشکی که روز 24 دی ماه است؛ یا روز گشایش نخستین دانشکدۀ دندان‌پزشکی؛ و یا روز استقلال اداری و مالی آن از دانشکدۀ پزشکی برای چنین روزی برگزیده می‌شد، بسیار شایسته‌تر می‌بود. بهررو از همین رسانه به همۀ دندان‌پزشکان پرتلاش و کوشا چه در زمینۀ درمانگری و چه افزون برآن زمینه‌های اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و هنری، به ویژه پیشکسوتان این رشته، نخست خسته نباشید و پس از آن شادباش می‌گویم. همگان براین گمان هستند که همۀ یا بیشتر دندان‌پزشکان تنها دراندیشۀ کسب درآمد از دهان بیماران‌اند و آرمانی جزاین ندارند درآمد نیست، ولی ما می‌بینیم گروهی بسیار از دندان‌پزشکان هستند که تلاش کردند به در فعالیت‌هایی به جز درمانگری بپردازند، گاهی چنان نیرومندانه در رشتۀ غیر درسی و غیرکاری خود گام برداشته‌اند که دست‌کمی از حرفه‌های آن پیشه نداشته و گاهی گام‌های بلند فراحرفه‌ای در رشته برداشته‌اند. نمونه‌ها بسیارند، ولی من چندتایی را در پاسخ به پرسش شما بازمی‌گویم: محمود عنایت (۱۳۱۱ – ۱۳۹۱خ) سردبیر چند مجله، منجمله فردوسی؛ حبیب‌الله پیمان که بیش 50 عنوان کتاب در زمینه‌های سیاسی، اجتماعی، مذهبی دارد؛ محمد اسلامی استاد پاتولوژی و فعال در زمینه فرهنگی و ریاست کارگروه فرهنگی با فعالیت‌های فرهنگی بسیار زیاد؛ استاد قاضی‌نوری اندودنیست فرهیخته و ادیب؛ محمدرضا طاهریان شاعر، نویسنده و سردبیر مجلۀ دندانپزشکی؛ مسعود ابهری شاعر نویسنده؛ افشین قناد طنز‌نویس زبردست با چندین کتاب؛ حسین ارگانی شاعر، نویسنده؛ سیامک شایان روزنامه‌نگار و سردبیر مجلۀ نگین؛ علی‌رضا آشوری روزنامه‌نگار در همشری؛ استاد مهدی یزدان‌پناه نقاش برجسته و تندیس‌ساز؛ ادریس ساکتی نقاش؛ سلمان ساکت ادیب با دکترای در ادبیات؛ محمدعلی ساقی با دکترای حقوق؛ محمدعلی افتخاری پیشکسوت با 96 سال عمر سودمند با فوق‌لیسانس حقوق؛ و در موسیقی ویولونیست بسیار بزرگ؛ فرید صدوقی ویولونیست و خواننده؛ محمد زادمهر فوتبالیست ملی‌پوش پرسپولیسی؛ حسن رمضانی تیرانداز بسیار ورزیده در رشتۀ تیر و کمان؛ عباس دلورانی کوهنورد بسیار حرفه‌ای فاتح بسیاری از قله‌های ایران و جهان، مانند دماوند و کلیمنجارو؛ رضا رنجبر هنرمند بسیار توانا در معرق‌کاری و منبت‌کاری و نقاشی و جزایشان که من یا با ایشان آشنایی ندارم؛ و یا نامشان را فراموش کردم. و جا دارد از پیکسوت دیگر دندان‌پزشکمان که با 95 سال هنوز در فعالیت‌ها فرهنگی و صنفی پرتلاش و کوشاست. هم‌چنین باید یادآوری کرد، هرساله بخشی از کنگرۀ سالیانۀ علمی انجمن دندان‌پزشکی ایران زیر پوشش برنامه‌های فرهنگی قرارمی‌گیرد که گفتگو دربارۀ مسائل اجتماعی، فرهنگی، موسیقی، نقاشی، طنز و ادبیات است. به ویژه کنگرۀ امسال با ریاست دکتر بهزاد فرخزاد دارای تم فرهنگی‌اخلاقی است و برنامه‌های غنی‌تری را به صورت جشنوارۀ فرهنگی در کنار کنگره برپا کرده‌اند. انجمن کارگروه دیگر با نام نیکوکاری و مسئولیت اجتماعی دارد که در آن دندان‌پزشکانی بی‌شماری فعالیت‌های بایستۀ خود را به انجام می‌رسانند. ایشان خودخواسته به نقاط محروم ایران و در تهران درمانگاه‌های ویژه افراد ویژه، مانند خانۀ خورشید پناه‌گاه بانوان بی‌سرپرست؛ یا بدسرپرست که بسیاری از ایشان گرفتار بیماری‌های خطرناک واگیردارند، درمانگاه ویژۀ بیماران ایدزی، درمانگاه‌های ویژۀ معلولان ذهنی و جسمی، صرعی‌ها و جزآن که نامشان در ذهن من نیست، با جان و دل رایگان کار درمانگری انجام می‌دهند. جا دارد خسته نباشید به همۀ ایشان بگویم و روز دندان‌پزشک به ویژه به اینان شادباش گویم. همانطور که می‌دانید دهان و دندان موضوع مهمی است به ویژه برای کودکان، آیا کتاب‌هایی با اطلاعات کامل و دقیق علمی در دسترس هست که عامۀ مردم بتوانند شناخت بیشتری از بهداشت و پیشگیری و پس از آن درمان، به دست بیاورند در کل ارزیابی شما از چجنین کتاب هایی چیست؟ یکی از همکارانم چند سال پیش چنین کتابی را گرد آورد و کتابی در باب دانش ابتدایی بهداشت دهان و دندان را به صورت کاربردی و نه زرد را نیز ترجمه کرد، ولی باید بگویم افسوس که بسیار اندک است. اهمیت چنین کتاب‌هایی باید مورد توجه قراربگیرد تا مردم نسبت به تندرستی خود آگاهانه‌تر برخورد کنند و شاید زمینۀ پیشگیری مناسب برای جلوگیری از پوسیدگی‌های دندانی و آسیب‌های بافت‌ها نرم و سخت دهان شود و از سوی دیگر می‌تواند همکاری بیماران را به هنگام درمان‌ها با دندان‌پزشکان بیشتر نماید؛ البته باید بگویم در این حوزه، چندان کتابی با این ویژگی‌ها ندیدم، ولی بیشتر در قالب بروشورهایی وجود دارد. هماره فرهیختگانی در این دانش هستند که وقت بگذارند و چنین کاری را انجام دهند اما آیا هستند افرادی که این کتاب‌ها را چاپ کنند؟ شوربختانه مشکلات نشر بسیار است که نمی‌گذارند کتاب‌هایی که به درد مردم بخورد نوشته و منتشر شود. ]]> دانش‌ Fri, 12 Apr 2019 04:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/273879/محمدابراهیم-ذاکر-کتاب-ها-غرق-شوید-دندان-درد-هم-داشته-باشید-فراموش-می-کنید تحلیل فضای بین‌الملل متاثر و تاثیرگذار بر ایران در یک کتاب http://www.ibna.ir/fa/doc/report/273849/تحلیل-فضای-بین-الملل-متاثر-تاثیرگذار-ایران-یک-کتاب به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) نشست معرفی و بررسی کتاب «نگاه استراتژیک بر فناوری هسته‌ای ایران؛ تحلیل محیط بین‌الملل» با حضور مهدی بهمنی، کارشناس علوم سیاسی؛ پوراندخت نیرومند و مرضیه ملااکبری، نویسنده و جمعی از کارشناسان و پژوهشگران عرصه مطالعات بین‌الملل روز سه‌شنبه در سرای اهل قلم برگزار شد.   در ابتدای این نشست نیرومند درباره کتاب گفت: در حوزه سیاسی یک سری انجمن و نهاد داریم که بر اساس مدل‌های گوناگون سیاسی و اجتماعی این انجمن‌ها را ارزیابی کردیم؛ علاوه بر آن در این کتاب محیط بهانه‌ساز بین‌المللی را شکافتیم؛ یعنی فناوری که قرار است در یک بستر صلح‌آمیز باعث افزایش سطح رفاه مردم جامعه ما شود، اکنون بهانه‌ای برای دشمن شده است که وجه بین‌المللی کشور را مخدوش کند. بررسی علت‌های این عوامل در فصلی جداگانه در کتاب شرح داده شده است.   وی افزود: من معتقدم باید با مطالعه بیشتری در این عرصه رفتار می‌کردیم و به سادگی و بدون پیش‌مطالعه عضو گروه‌ها و سازمان‌های جهانی نمی‌شدیم با وجود این تاکنون نزدیک به 100جلد کتاب و مقاله درباره تحلیل محیط ‌بین‌الملل متاثر از فعالیت‌‌های فناورانه هسته‌ای ایران منتشر شده است.   نیرومند گفت: در این اثر تمام تلاش ما این بود که محیط بین‌المللی در مقابل ایران را به دقت بررسی و تحلیل کنیم و ما چهل سال است که فناوری هسته‌ای را بدون هیچ سونگری آغاز کردیم و باید امروز شناخت دقیقی از تاثیرات آن بر فضای بین‌الملل داشته باشیم. یکی از دستاوردهای این کتاب می‌تواند این باشد که به دست نمایندگان مجلس برسد تا بتوانیم نتیجه مطلوب را دریافت کنیم. وی ادامه داد: از دیگر اهداف کتاب هماهنگی استراتژیک است. تمام کشورهای توسعه‌یافته و برخی از کشورهای درحال توسعه هماهنگی دقیقی میان سه قوه برقرار کرده‌اند شاید ما هنوز نتوانسته‌ایم به این دستاورد برسیم ما باید یادبگیریم که هماهنگی به قدری باشد که هیچ‌گاه نماینده هیچ سازمان و قوه در کشور منافع عمومی کشور را به خطر بیاندازد.   در ادامه این مراسم بهمنی گفت: یکی از راه‌های معرفی این اثر پرداختن به مولف یا مولفان آن است. نویسنده این اثر فردی است که خود اهل علم است. من تمایل دارم تاثیرات این اثر بقر جامعه را بررسی کنم. به عقیده من در این زمان یکی از معضلات و مسائلی که کشور با آن دست و پنجه نرم می‌کنند گذار فرهنگی است. ما نتوانسته‌ایم با مفاهیمی که وارد می‌شود به موقع و به دقت تعامل برقرار کنیم تا کنترل بیشتری بر فرهنگ و جامعه داشته باشیم این مسئله در آثار بحث‌های فناوری هسته‌ای ایران هم خود را نشان داده است.   وی افزود: حتی در محیط‌های علمی ما هم درک درستی از این مسئله وجود ندارد. یکی از وجوه متمایز‌کننده جوامع از یکدیگر سطح عملکرد آن‌ها و رفتار استراتژیک آن‌ها به لحاظ راهبردی است. هر چقدر افراد یا خانواده‌ها استراتژیک‌تر عمل کنند موفق‌تر هستند. ما در باب انرژی هسته‌ای در این دو دهه اخیر یک قطب‌بندی را در جامعه خود تجربه کردیم؛ از طرفداران مصر تا مخالفان سرسخت و اکنون شکافی عمیقی را در جامعه خود تجربه می‌کنیم. این اثر به طور دقیق به بررسی این مسئله پرداخته است.   این کارشناس علوم سیاسی گفت: انرژی هسته‌ای مزایای زیادی برای ما دارد و به موازات آن هزینه‌های زیادی را هم متحمل شده‌ایم؛ حال اینکه چقدر به سود و زیان ما است بحث‌هایی است که در این کتاب مطرح شده. مردم ما باید یاد بگیرند که به صورت استراتژیک عمل کنند حتی در یک سطح ضعیف آن. اهمیت آن مسئله به قدری است که در سطح عالی مملکت این تاثیرگذار است. به عقیده من این کتاب به ترویج چنین نگرشی به جامعه بازمی‌گردد. در حقیقت به مخاطبان کمک شده است که به گفتمان و تفکر استراتژیک بپردازند.   در ادامه این مراسم مریم رئیسی‌فر با اشاره به فعالیت بانوان در کشور که می‌تواند حاصل از یک نگاه استراتژیکی باشد گفت: خوشبخت کسی است که وقتی به انتهای راه می‌رسد و وقتی به پشت سر خود نگاه می‌کند راه را بهتر از شروع خود ببیند. من با دیدن مولفان این اثر که بانوان تاثیرگذار هستند چنین احساسی دارم و فکر می‌کنم شرایط اجتماعی بانوان نسبت به گذشته بسیار بهتر شده است.   وی ادامه داد: زمانی که من در عرصه تحلیل سیاسی و بین‌المللی ایران مشغول فعالیت بودم؛ با وجود آنکه تحصیلات آکادمیک خودم در عرصه حقوق بود و یک زن هم بودم؛ هیچگاه تفکر فمنیستی نداشتم و خود را یک فمنیست نمی‌دانستم. چراکه معتقدم برابری و تساوی باید در زمینه عمل به وجود بیاید.   وی درباره مولف این اثر گفت: خانم نیرومند علاوه بر اینکه وظایف همسری و مادری را برعهده دارد یک محقق کاربلد است. این مولف رساله‌هایی که در گوشه‌ای خاک می‌خورد را بیرون کشید و به کار گرفت. آموختن و اقدام کردن برای ما تنها راه سعادت است.   در ادامه این نشست ملااکبری گفت: اصلی‌ترین نکته‌ای که راجع به کتاب می‌توانم بگویم این است که در این اثر تلاش ما بر این بوده است که به دور از هر سوگیری خاصی تالیف شود و این آغاز یک راه طولانی است. در جلد دوم کتاب بعد از تحلیل محیط خارج به تحلیل روند اتفاقات داخلی پرداختیم.   وی ادامه داد: در این اثر طبق الگوی تسلر به محیط بین‌الملل پرداخته شده است. در هرکدام از محیط‌ها یک سری مولفه استخراج کردیم که اصلی‌ترین مولفه مورد نظر در این پژوهش کشورهای هسته‌ای بودند و در بحث سازمان‌های سیاسی تمام سازمان‌هایی که در این زمینه درگیر هستند را بررسی کردیم.   ملااکبری درباره بررسی محیط بهانه‌ساز در فضای بین‌الملل درباره ایران گفت: در بحث محیط بهانه‌جویی تمام عواملی که باعث شده کشورهای مخالف بهانه‌ داشته باشند را مورد بررسی قرار دادیم. در فصل دوم کتاب به رژیم‌های عدم اشاعه شامل تمام معاهده‌ها و قطعنامه های شورای امنیت سازمان ملل بررسی شده است.   وی ادامه داد: نکته حائز اهمیت در این اثر حق عضویت ایران در آژانس بین‌المللی هسته‌ای و منع استفاده و تولید سلاح‌های هسته‌ای است. نکته مهم دیگر این است که این آژانس ناظر بر کشورها در زمینه فعالیت‌های هسته‌ای است، حال باید دید ایران چقدر در این آژانس هزینه می‌کند. در این کتاب ما تقریبا تمام تحریم‌های گوناگون از ریز و درشت را با ذکر تاریخ درآورده‌ایم و به صورت جدول ارائه دادیم و روند تحریم‌ها را اعلام کردیم. اگر ما با نگاهی استراتژیک و افق بلندمدت به تحریم‌ها نظر می‌انداختیم قطعا می‌توانستیم با آن‌ها مقابله کنیم و کمتر متحمل آثار زیان‌بار آن باشیم. ]]> دانش‌ Wed, 10 Apr 2019 07:36:54 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/273849/تحلیل-فضای-بین-الملل-متاثر-تاثیرگذار-ایران-یک-کتاب فراخوان بیست‌وششمین جشنواره ملی كتاب سال دانشجويی اعلام شد http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/273792/فراخوان-بیست-وششمین-جشنواره-ملی-كتاب-سال-دانشجويی-اعلام  گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) به نقل از روابط عمومی سازمان انتشارات جهاد دانشگاهي، بر اساس فراخوان بیست‌و‌ششمین جشنواره ملی كتاب سال دانشجويی، دانشجويان مولف و مترجم فرصت دارند تا 31خرداد سال 98 آثار خود را به دبيرخانه جشنواره ملی كتاب سال دانشجويی ارسال كنند. اين جشنواره هر ساله همزمان با هفته كتاب جمهوری اسلامی ايران و با هدف ايجاد نشاط علمی در فضای علمی و دانشگاهی كشور، جلب همكاری و حمايت ناشران حوزه دانشگاهی، به منظور چاپ آثار دانشجويی، تقويت بنيه علمی دانشجويان و شناسایی و حمايت از دانشجويان نوقلم و صاحب اندیشه برگزار می‌شود. شرايط شركت در جشنواره بر اساس این فراخوان دانشجویان تمامی رشته‌ها و مقاطع تحصیلی دانشگاهی و طلاب مقاطع تحصیلی سطح 2و3 می‌توانند آثار خود را به تعداد نامحدود و براساس شرایط ذیل در شش گروه اصلی شامل فنی و مهندسی، علوم پایه، علوم انسانی، کشاورزی و منابع طبیعی، علوم پزشکی و دامپزشکی، هنر و معماری و بخش ویژه به دبیرخانه جشنواره ارسال کنند. بر این اساس همزمانی دوره تحصيل دانشجو با زمان چاپ و انتشار اثر، دارا بودن مشخصات عمومی كتاب برای اثر منتشر شده، انتشار كتاب در سال 96 تا 97 ، ثبت‌نام اینترنتی، ارسال دوجلد از كتاب به دبيرخانه و ارسال كپی متن اصلی آثار ترجمه شده از شرايط شرکت در جشنواره ملی كتاب سال دانشجويی است. همچنین دانش‌آموختگانی که حداکثر یک سال پس از فارغ التحصیلی، کتاب خود را منتشر کرده‌اند نیز می‌توانند در جشنواره شرکت کنند. كتاب الكترونيك ارسال شده به جشنواره، بايد داراي مجوز ارشاد و هولوگرام باشد. يادآور می‌شود آثار دريافت شده بازگردانده نخواهند شد و به آثار برگزيده‌ای كه توسط بيش از يک نفر تأليف يا ترجمه شده‌اند، صرفاً يك جايزه تعلق خواهد گرفت.  تجليل از ناشر برگزيده و جوانترين مولف و مترجم دانشجو براساس اين فراخوان، ناشران محترم می‌توانند آثار دانشجویی خود را به همراه فرم ثبت‌نام اینترنتی، به دبیرخانه کتاب سال دانشجویی ارسال کنند و از ناشرانی كه بيشترين مشاركت را در انتشار آثار دانشجويی داشته باشند، در آیین اختتامیه جشنواره تجليل خواهد شد. در اين جشنواره همچنين از جوان‌ترين پديدآورنده، مولف و مترجم تقدير به عمل خواهد آمد.  موضوعات ويژه بیست و ششمین جشنواره ملی كتاب سال دانشجويی موضوع ويژه بیست و ششمین جشنواره ملی كتاب سال دانشجويی، به «فرهنگ عمومی و آسیب‌های اجتماعی» و «اقتصاد مقاومتی و تولید داخلی» اختصاص دارد. گفتنی است علاقه‌مندان می‌توانند پس از ثبت نام از طریق سامانه اینترنتی به آدرس www.isba.ir، دو نسخه از اصل اثر را به همراه فرم ثبت نام اینترنتی به آدرس پستی دبیرخانه جشنواره در تهران،‌ خيابان انقلاب، خيابان فخر رازی، خيابان شهدای ژاندارمری، پلاك72، صندوق پستی: 1163-13145 سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی ارسال كنند. ]]> دانش‌ Tue, 09 Apr 2019 08:59:13 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/273792/فراخوان-بیست-وششمین-جشنواره-ملی-كتاب-سال-دانشجويی-اعلام نظام‌آبادی: بیش از 100عنوان کتاب جدید در نمایشگاه کتاب عرضه خواهیم کرد http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/273763/نظام-آبادی-بیش-100عنوان-کتاب-جدید-نمایشگاه-عرضه-خواهیم منصور نظام‌آبادی، مسئول واحد انتشارات دانشگاه تهران در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) درباره میزان کتاب‌های عرضه شده از سوی این انتشارات در سی‌ویکمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران گفت: تعداد کتاب‌های چاپ اول در سال گذشته که در نمایشگاه کتاب امسال هم عرضه خواهیم کرد 112عنوان است که نزدیک به 30عنوان جدید هم در سال جاری آماده عرضه به مخاطبان در این نمایشگاه است. در کل نزدیک به 1300 عنوان کتاب در غرفه انتشارات دانشگاه تهران به نمایشگاه خواهیم آورد. وی گفت: در نمایشگاه سی‌ویکم اغلب کتاب‌هایی که به مخاطبان عرضه می‌شود در حوزه علوم اجتماعی و رفتاری است. از این رو علاقه‌مندان به این موضوعات می‌توانند کتاب‌های زیادی را در غرفه انتشارات دانشگاه تهران بیابند؛ لازم به ذکر است میزان انتشار کتاب‌های حوزه فنی و مهندسی تا حدودی نسبت به سال‌های گذشته کاهش داشته است. نظام‌آبادی خاطرنشان کرد: پیش‌بینی می‌شود کتاب‌های حوزه علوم اجتماعی و رفتاری  فروش بیشتری را نسبت به دیگر حوزه‌ها در نمایشگاه داشته باشد و در رتبه دوم کتاب‌های پزشکی و دامپزشکی مورد اقبال مخاطبان قرار خواهد گرفت.   وی ادامه داد: احتمال می‌رود کتابی با عنوان «فیزیولوژی دام‌پزشکی کانیگهام» در حوزه پزشکی و دامپزشکی بسیار مورد توجه مخاطبانش قرار گیرد؛ چراکه این اثر یکی از منابع مهم در عین حال کمیاب در علم دام‌پزشکی است و مورد استفاده اغلب محققان و دانشجویان در طول دوران تحصیلشان است. برخی کتاب‌های قدیمی که سال‌ها  تجدید چاپ نشده‌ بودند در نمایشگاه امسال تجدید چاپ شده‌اند و پیش‌بینی‌ می‌کنیم فروش خوبی را تجربه کنند. نظام‌آبادی گفت: کتاب «الایضاح» از دیگر کتاب‌هایی است که در نمایشگاه سی‌ویکم انتظار می‌رود فروش خوبی را تجربه کند؛ علاوه‌بر این کتاب، نمایشنامه‌ای با عنوان افسانه «رستا» نوشته فرشاد فرشته حکمت جزو آثاری است که انتشارات دانشگاه تهران امید خوبی برای استقبال آن از سوی مخاطبان و علم‌دوستان دارد. در حقیقت این اولین اثری است که در یک انتشارات دانشگاهی با نگاهی علمی و با زبان رمان و نمایشنامه منتشر شده است.   وی با اشاره به حضور صاحبان کرسی علم و نویسندگان علوم مختلف در غرفه انتشارات دانشگاه تهران در نمایشگاه سی‌ویکم گفت: در سی‌ویکمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران مراسمی جهت رونمایی از کتاب‌ها در نظر نگرفتیم. در عوض تلاش داریم فضایی را فراهم کنیم تا مخاطبان و نویسندگان به صورت حضوری دقایقی با یکدیگر ارتباط برقرار کنند و کتاب‌ها با امضای نویسندگان مطرح به دست مخاطبان برسید.  نظام‌آبادی گفت: از صاحبان کرسی که قرار است در غرفه حضور داشته باشند، سید‌کاظم علوی‌پناه، پدر علم سنجش از دور و محمود گلابچی استاد مطرح در حوزه معماری دقایقی را به صورت حضوری به گپ و گفت با مخاطبان خود می‌پردازند.  ]]> دانش‌ Tue, 09 Apr 2019 08:47:08 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/273763/نظام-آبادی-بیش-100عنوان-کتاب-جدید-نمایشگاه-عرضه-خواهیم کتاب‌ها و رسانه‌ها باور درستی از سیلاب‌های شهری به مردم نداده‌اند http://www.ibna.ir/fa/doc/report/273660/کتاب-ها-رسانه-ها-باور-درستی-سیلاب-های-شهری-مردم-نداده-اند به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) با آغاز سال 1398 شاهد بروز فاجعه‌ای شده‌ایم که شاید در یک دهه اخیر کارشناسان و مسئولان احتمال کمتری برای بروز آن می‌دادند؛ سیل بر اثر بارش‌ مداوم باران. این مخاطره طبیعی در ابتدای سال جدید کام بسیاری از مردم نواحی غربی، جنوبی و شمال شرقی کشور را تلخ کرد و خسارات فراوانی را به سرمایه‌های مادی مردم وارد کرد. کشور ما به لحاظ جغرافیایی در مسیر بادهای باران‌زای غربی قرار گرفته‌ است که هرساله به جز فصل تابستان رطوبت اقیانوس اطلس از غرب توسط این بادها وارد کشور می‌شود. در اقلیم‌شناسی همه چیز احتمالی است؛ دلایل متفاوتی می‌تواند مسیر این جریان‌های هوایی باران‌زا را از ایران منحرف کند و در مسیر این رطوبت اختلالی به وجود بیاورد. در حقیقت علت اصلی متفاوت بودن الگوی بارشی ایران در یک بازه زمانی کوتاه‌مدت این امر است. می‌توانیم یک سالی کم باران و در سالی هم باران‌های وسیعی را در کشور شاهد باشیم. سیلاب‌های اخیر رخ داده در کشور برای بسیاری از اقلیم‌شناسان و مدیران منابع آبی و آبخیزداری دارای اهمیت بسیاری هم به لحاظ خسارات و زیان‌های وارد شده و هم به لحاظ دانش اقلیم‌شناسی و نوسانات اقلیمی است؛ علاوه‌بر آن برخی مردم تصور می‌کنند ورود چنین سامانه‌های کم‌سابقه بارشی در کشور و بروز سیلاب‌های شهری شاید از پیامد‌های تغییر اقلیم باشد یا اگرچه خساراتی که بر مردم وارد شد کم نبود اما باعث تزریق منابع آب‌های سطحی شده و شاید کمی از بحران آب کشور برطرف شده است. هر چند به لحاظ اقلیمی رخداد سیلاب بیش از آنکه ناشی از تغییرات اقلیمی باشد در بسیاری مناطق خسارت دیده می‌تواند ناشی از سازه‌های غلط منابع آبی و دخالت بیش از حد انسان در زمین باشد. اما آگاهی‌بخشی و تولید محتوای علمی برای اطلاع عموم مردم در این زمینه تا چه اندازه بوده است؟ آیا سعی شده با انتشار پژوهش‌های موثر و کارآمد مردم و مسئولان با تبعات ساخت‌سازهای غلط یا دخالت نادرست در طبیعت آشنا شوند؟  در این رابطه با محوریت میزان محتوای علمی منتشر شده در رسانه‌ها و کتاب‌ها در راستای آگاهی و اطلاع‌‌رسانی عموم مردم و مسئولان از مخاطرات طبیعی از جمله سیلاب‌های شهری با دو تن از صاحب‌نظران این حوزه به بحث‌وگفت‌وگو پرداخته‌ایم.  سیدحمیدرضا صادقی مدرس پرسابقه دانشگاه تربیت مدرس و رییس انجمن آبخیزداری ایران در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا درباره محتوایی که می‌تواند نقش وسیعی را در اطلاع‌رسانی مردم داشته باشد گفت: اطلاع‌رسانی تنها بخشی از یک پروژه جلوگیری از مخاطرات طبیعی است. ما یک هشدار به عنوان هشدار هواشناسی می‌توانیم به مردم بدهیم و یک هشدار دیگر در علم هیدرولوژی داریم. هشدار هواشناسی برای مناطق سیلاب‌زده در روزهای اخیر در ایران اتفاق افتاده است. اما هشدارهای هیدرولوژی ویژه هر منطقه است و متناسب با رفتار حوزه‌ آبخیز آن منطقه باید داده شود. یعنی امکان دارد برای یک مکانی هشدار هواشناسی در مورد بارش‌های شدید باران یا رگبار داده شود اما الزاما نمی‌تواند به سیلاب تبدیل شود، چرا که هر منطقه پوشش گیاهی، ویژگی خاک و اقلیم خاص خود را دارد. این کارشناس آبخیزداری درباره محتوای رسانه‌ها و کتاب‌ها گفت: چندان زمینه‌سازی مناسبی در رسانه‌ها برای باور عموم مردم درباره تهدید سیلاب ایجاد نکرده‌ایم. علت این امر بهره‌گیری و سرمایه‌گذاری در زمین از سوی مردم است و در نهایت این باور در فرد و قشر عمومی مردم به وجود نمی‌آید. باور زمانی به وجود می‌آید که در واقع نظام نظارتی مدیریتی شهری بر هشدارهای تخصصی و مهندسی و مدیریت سیلاب تاکید و حمایت کند. تبدیل هشدارهای تخصصی به باور زمانی اتفاق می‌افتد که ایده‌های تخصصی توسط بخش مدیریت شهری مورد احترام و توجه قرار گیرد.   صادقی با اشاره به تحلیل خود از سیلاب‌های اخیر در کشور افزود: از دیدکلی و در تحلیل شرایط موجود، وقوع سیلاب‌های اخیر سطح کشور به ویژه شمال شرق مبتنی بر گزارش دورسنجی و میدانی دریافتی از منطقه است. بررسی‌های اولیه مرتبط با گستره، نوع، تداوم، رفتارشناسی و حتی پیامدهای رخ داده ناشی از سیلاب‌های مذبور بود و مشخص شد این سیلاب‌ها بیشتر ناشی از عدم رعایت اصول اولیه آمایش سرزمین، توسعه‌های ناسازگار، احداث سازه‌های نامناسب و نامتناسب، تخریب منابع طبیعی، تغییر کاربری زمین و افزایش مقدار و سرعت پاسخ هیدرولوژیکی حوزه‌های آبخیز و نیز در معرض سیل قرار گرفتن سرمایه‌های مادی و جانی مردم در مناطق سیل‌زده است.به عقیده من علت سیلاب‌های شهری اخیر عوامل ذکر شده بوده است.    وی ادامه داد: همان‌گونه که پیش از این اشاره شد این اطلاعات مبتنی بر گزارشات دورسنجی و تحقیقات میدانی بوده است و برای جلوگیری از تکرار وقایع مشابه کاربست رویکرد مدیریت جامع حوزه آبخیزداری کشور با همدلی تمام رده‌های سیاست‌گذاری حکمرانی، آموزشی، پژوهشی و اجرایی و سازمان‌های مردم‌نهاد ضروری است.   رییس انجمن آبخیزداری ایران در پاسخ به این پرسش که آیا این بارش‌ها حاصل تغییر اقلیم در کره زمین است یا خیر گفت: نمی‌توانم نظر قطعی دهم چراکه تخصص اصلی من اقلیم‌شناسی نیست. نمی‌توانم قضاوت کنم که این بارش‌ها حاصل تغییر اقلیم است. اما اگر نگاهی به آمارهای اقلیمی بیاندازید متوجه خواهید شد که از سال 70 تا 95 بیش از 120 فقره سیل بزرگ و کوچک فقط در استان گلستان آمده است که حدود 7500 میلیارد ریال هم خسارت زده است. در مثالی دیگر در فاصله سال‌های 30 تا 83 حدود 11800 نفر کشته شدند و 2380 نفر  در اثر مخاطره سیلاب شهری مفقود شدند.  من معتقدم مخاطره سیل نباید از حد توقع ما خارج باشد. اقلیم ایران کاملا روند طبیعی خود را حفظ کرده است؛ اما وضعیت استعداد درونی و بیرونی زمین در کشور ما تغییر کرده است. در حقیقت تغییرات زمین که حاصل فعالیت‌های انسانی است، باعث شده طبیعت به حجم چنین بارش‌هایی واکنش سریع نشان دهد.   صادقی درباره ارزیابی خود از دلایل رخداد  سیلاب‌های شهری اخیر در کشور گفت: عکس‌العمل و پاسخ هیدرولوژیکی آبخیزداری مناطق سیل‌زده به باران‌های مداوم و شدید جدی و سریع بوده است. اگر نگاهی به آمار سال‌های گذشته در بارندگی بیندازیم امسال در تمام استان‌های کشور منهای استان اردبیل بهار و نوروز پربارانی را داریم و بارندگی ما نسبت به سال گذشته نزدیک به 180درصد بوده است اما اگر نگاهی به آمار 50ساله ایران بیندازیم متوجه خواهیم شد که میزان فزونی بارش امسال در درازمدت افزایش 33درصدی داشته است.   وی در ادامه افزود: این بارش‌ها حاصل نوسان بارش است نه حاصل تغییر اقلیم. من معتقدم هنوز کشور ما متحمل آثار تغییر اقلیم نیست. ممکن است فصل بارش و حتی نوع بارش جابه جا شده باشد، اما روند خاصی در این متغیرهای اقلیمی مشاهده نمی‌شود. این عضو هیات علمی دانشگاه تربیت مدرس گفت: مشکل اصلی اینجاست که با این میزان بارش زمین به علت تغییر پوشش گیاهی توانایی مقاومت در برابر بارش را ندارد و پاسخ سریع به این میزان بارش می‌دهد. قبلا اگر اتفاق می‌افتاد زمین اینگونه به سرعت پاسخ نمی‌داد و حجم روان‌آب‌ها کمتر بوده چرا که پوشش ما چندان بد نبود.    وی درباره ساخت و سازهای غیرمجازی که در کنار بستر رودخانه‌ها ساخته شده است گفت: من معتقدم که بخش مهم مدیریت در بخش‌های مدیریت شهری بر اساس رضایت شهروندان بوده است. ارائه مجوزها برای جلب رضایت مردم در سال‌های آتی بلای جان خود مردم شده است. در حقیقت مردم و مایملک آن‌ها را در معرض سیل قرار دادیم.  اگرچه حتی یک نفر کشته هم در رخداد سیلابی اخیر زیاد است، اما در حال حاضر تعداد کشته برای سیل گسترده‌ای که در کشور رخ داده است عدد زیادی نیست. این نشان‌ می‌دهد که سیلاب و رخداد آن ناگهانی نبوده است در حقیقت طبیعت مسبب آن نبوده است، بلکه بر اثر بالا‌ آمدگی آب از بستر رودخانه‌ها و سد‌ها به سبب مدیریت نامطلوب بوده است.   صادقی گفت: در حقیقت مشکل اصلی سدهای ماست. سدهایی که بناست آب ذخیره کنند اما بر اثر عدم رسیدگی رسوب ذخیره می‌کنند و در نهایت اتفاقات اینچنینی می‌افتد که پاسخ هیدرولوژیک سریع رخ دهد. در حقیقت ما در طول سال‌ها در سیستم زهکشی طبیعی سد‌ها در حوزه آبخیزداری اختلال ایجاد کردیم که اکنون متحمل سیلاب‌های شهری شده‌ایم. وی در مورد ذخایر آبی تغذیه شده گفت: بحث احیا و تجدید آب‌های زیرزمینی یکی از زمانبرترین بخش‌های چرخه آب کره‌زمین است. اما از اینکه بخشی از منابع سطحی تامین می‌شود و فشار از روی آب‌های زیرزمینی برداشته می‌شود خوشحالیم و جای هیچ شک و تردیدی نیست که طبیعتا بخشی از این آب‌های سطحی به داخل زمین نفوذ پیدا می‌کند و بازگشت داده می‌شود. اما یقینا این بارش یک ساله نمی‌تواند جبران‌کننده آسیبی باشد که در دراز مدت به آب‌های زیرزمینی وارد کرده‌ایم. در کل بازیافت آب‌های زیرزمینی نزدیک به 12 تا 15 سال طول می‌کشد. به عبارت دیگر آبی که امروز می‌بارد تا بخواهد به سفره‌های زیرزمینی برسد چندین سال طول می‌کشد و قطعا جبران کننده کامل نخواهد بود.   صادقی با اشاره به کتاب‌های موجود برای عموم مردم در این زمینه گفت: در حال حاضر کتابی وجود ندارد یا حداقل من ندیدم که کتابی باشد که برای عموم تالیف شده باشد. شاید علت آن باشد که سیل فرآیند تخصصی است و بیان آن به زبان غیرتخصصی فقط می‌شود با بروشورها انجام داد. به نظر من رسانه‌ها جدیت کافی در این زمینه نداشتند.  در حوزه اطلاع‌رسانی به مردم مدیریت جامع و سازگار باید سر لوحه رسانه‌ها باشد. توفیق در مدیریت صحیح منابع مختلف کشور در گرو داشتن مدیریت جامع منابع است و اگر این را نداشته باشیم به مقصد ممکن نخواهیم رسید. همچنین ابراهیم مقیمی، عضو هیات علمی دانشکده جغرافیای دانشگاه تهران درباره کتاب‌هایی که درباره سیلاب می‌تواند برای عموم مردم جنبه آگاهی بخشی داشته باشد، گفت: می‌توان گفت میزان کتاب‌هایی که برای عموم که نقش اطلاع‌رسانی برای عموم مردم را داشته باشد بسیار کم است شاید هم اصلا منتشر نشده باشد. اما از میان کتاب‌های آکادمیک که حاوی اطلاعات پایه‌ای درباره مخاطره‌ای مانند سیلاب‌های شهری است به دو اثر می‌توان اشاره کرد. ابتدا کتاب «ژئومورفلوژی شهری» از انتشارات دانشگاه تهران است که به طور دقیق و به صورت مفصل برنامه‌ای بلندمدت و کوتاه‌مدت مناسب برای شهرسازی و سدسازی با اشاره به تاثیرات سیلاب شهری را توضیح داده است.    وی ادامه داد: اثری دیگر با عنوان «ژئومورفولوژی ایران» کهاطلاعات وسیعی درباره هم‌زمانی بارش‌ها و هم‌مکانی آن‌ها به مخاطبان ارایه می‌دهد. هم‌مکانی بارش‌ یعنی اینکه یک الگوی بارشی ثابت در در دو مکان رخ داده است. در حقیقت در سیلاب‌های اخیر کشور هم همین عامل اتفاق افتاده است و این‌ نوع بارش هم جزیی از تبعات اقلیم ایران است و هیچ پارامتر اقلیمی دیگری تغییر نکرده است. مقیمی با اشاره به اینکه بارش‌های حاصل از تغییر اقلیم در کره زمین تنها یک فرضیه بی‌پشتوانه در بارش‌های اخیر ایران است گفت: ما نباید انتظار داشته باشیم که چیزی تغییر کند منتها دانش مردم ما از زمین و اقلیم کشور تا حد زیادی کم است که آن‌ هم نتیجه استاندارد نبودن محتوای رسانه‌ها و فقدان کتاب مناسب برای مردم در این زمینه است. اینگونه می‌شود که وقتی با چنین اتفاقاتی مواجه می‌شویم فکر می‌کنیم اتفاقی خارج از طبیعت ایران رخ داده است. این اقلیم‌شناس گفت: کتابی هم راجع به ژئومورفلوژی اقلیمی نوشته‌ام و در آن اشاره کرده‌ام که اصلا در شرایط فعلی در ایران آثاری ار تغییر اقلیم نمی‌تواند وجود داشته باشد و این بارش‌ها هم تاثیری نمی‌تواند در تغییر اقلیم بگذارد. در اصل این بارش‌ها حاصل تغییر در نوسانات اقلیمی است. ما باید برنامه‌ریزی‌های خود را بر نشیب و فرازها و توربولانس‌های آب و هوایی بگذاریم و بر اساس آن‌ برنامه‌ریزی کنیم. وی با ذکر مثالی شرح داد: شرایط آب و هوایی کشور ما مانند اقتصاد خانواده‌ای است که سرپرست آن یک کارگر روزمزد است. این خانواده باید اقتصاد خود را با درآمد روزانه کارگر تنظیم کند، در حقیقت برنامه‌های ما هم باید اینگونه باشد ما نمی‌تواند بگوییم که بارش نداریم و در برنامه‌ریزی‌ها خود توجهی به این پارامتر اقلیمی نکنیم. اگر یک سالی بارش مناسبی نداریم دلیل نمی‌شود که در سال‌های آتی هم همان روال تکرار شود. چیزی که حائز اهمیت است این است که نمی‌توان گفت این بارش‌ها بر اساس تغییر اقلیم رخ داده یا حتی شروع دوران ترسالی در کشور است هنوز اتفاقی غیر طبیعی رخ نداده است.   مقیمی درباره نحوه آگاهی و اطلاع‌‌رسانی مردم از مخاطرات طبیعی گقت: مردم از چند منبع آگاه می‌شوند یکی از سوی رسانه‌های عمومی است که متاسفانه حقایق چندانی را در خصوص محیط طبیعی بیان نمی‌کنند و ما بسیار شاهد انتشار مطالب ساده و غیر‌واقعی در حوزه طبیعت از سوی رسانه‌ها در سال‌های اخیر بوده‌ایم. این اقلیم‌شناس یکی از پیامدهای ناآگاهی مردم از طبیعت و مخاطرات آن را ساخت و سازهای غیرقانونی دانست و گفت: ساخت و سازهای غیر مجاز در کنار بستر رودخانه‌ها ابتدا ناشی از نا آگاهی عموم مردم از انتخاب مسکن و دوم فقدان دانش مسئولان در حوزه شهرسازی و سازمان‌های مربوط که به طور فزاینده به بهره‌گیری از زمین پرداخته‌اند است که وقتی بارش از یک حدی بیشتر می‌شود سیل رخ می‌دهد.   وی با اشاره به تامین ذخایر آبی کشور تحت تاثیر این بارش‌ها گفت: ذخایر آبی در کشور ما بیش از هر چیز نیازمند مدیریت درست منابع آب‌هاست. اینکه ذخایر آبی ما با این بارندگی‌ها پر شود اتفاق خوبی است اما مهم‌تر از آن مدیریت آب‌هاست. متاسفانه کشور ما در هدر رفت آب سابقه خوبی نداشته است. ]]> دانش‌ Sun, 07 Apr 2019 04:26:31 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/273660/کتاب-ها-رسانه-ها-باور-درستی-سیلاب-های-شهری-مردم-نداده-اند کامپیوترها چگونه کار می‌کنند؟ http://www.ibna.ir/fa/doc/book/273614/کامپیوترها-چگونه-کار-می-کنند به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) دانیل هیلیس نویسنده کتاب «نقشی بر سنگ» طراح و برنامه‌نویس کامپیوتر است که در این اثر به شیوه‌ای ساده مفاهیم کامپیوتر را برای مخاطبان شرح داده است. این اثر از سوی بهروز بیات ترجمه و به فارسی برگردانده شده است.    هیلیس در این کتاب خطوط کلی جالب‌ترین پیشرفت‌های دانش کامپیوتری از جمله کامپیوتر کوانتومی را ترسیم می‌کند و درباره کامپیوترهای هوشمند بحث می‌کند. وی در اثرش نشان می‌دهد که چگونه پیچیدگی کامپیوتر از هزارها عملکرد ساده منطقی نشات گرفته است. در حقیقت این کتاب توضیحی روشن و جالب از چگونه کارکردن کامپیوتر است.   مترجم در مقدمه کتاب آورده است: «شیوه نگارش کتاب چنان است که هم برای اهل فن آموزنده و خواندنی است و هم برای دوستداران دانستنی‌های همگانی دریافتش ساده است.» مترجم در این اثر تلاش کرده است واژه‌های ویژه دانش کامپیوتر را تا آنجا که شدنی بود به فارسی برگرداند و اصل انگلیسی این واژه‌ها در واژه‌نامه‌ آخر کتاب آمده است.     در حقیقت هدف نویسنده از به کار بردن واژه سنگ همان صفحه نازک (مانیتور) و مقصودش از اوراد جادویی که در کتاب به کار برده است همان نرم‌افزار است. نویسنده در مقدمه کتاب معتقد است: «کامپیوترها پیچیده‌ترین چیزهایی هستند که ما آفریدیم اما از لحاظ بنیادی بسیار ساده‌اند. همراه یک تیم که تنها متشکل از چند ده نفر بود کامپیوترهایی طراحی کردم و ساخته‌ام که میلیاردها اجزای فعال دارند. اگر روزی نقشه سیم‌کشی چنین ماشین‌هایی ترسیم شود همه کتاب‌های یک کتابخانه عمومی نسبتا بزرگ را پر می‌کند و هیچ کس حوصله مرور در همه آن را نخواهد داشت.»   کتاب حاضر نوشته‌ای درباره مفاهیم است. کتابی است که مهم‌ترین مفاهیم در قلمرو علوم کامپیوتر را یا توضیح می‌دهد یا معرفی می‌کند؛ مانند منطق بولی، ماشین‎‌های حالت متناهی، زبان‌های برنامه‌نویسی، همگردان مفسر، جهانشمولی تورینگ و... کسانی که تا حدودی به کامپیوتر علاقه داشته باشند هنگام خواندن این اثر به بسیاری از مفاهیم آشنا بر می‌خورند.     مروری بر فصل‌های کتاب «نقشی بر سنگ» موضوعاتی را به هم پیوند می‌دهد که از یک سو مفاهیم فزاینده ساده فیزیکی چون قطع و وصل کلید برق را در برمی‌گیرد و از سوی دیگر روندهایی چون قابلیت‌های آموزش سیستم خودسازمان‌ده در کامپیوترهای موازی را پوشش می‌دهد. نویسنده در دو بخش نخست کتاب به معرفی اصولی چون منطق بولی، بیت و ماشین‌های حالت متناهی  پرداخته است. مخاطبان که برای فهم بخش اول دچار سردرگمی می‌شوند، در بخش سوم از راه درک کل شیوه عملکرد کامپیوتر مسائل برایشان حل خواهد شد. در حقیقت بخش سوم بنیان پی بردن به فکر ماشین‌های محاسباتی جهانشمول ریخته می‌شود که در بخش چهارم می‌آید.   این اثر که عنوان ترجمه فارسی آن «مبانی مفهومی کامپیوتر» است در  9فصل با عناوین «پیج و مهره‌ها»، «سازنده جهان شمول»، «برنامه‌سازی»، «ماشین‌های تورینگ تا چه حد جهان‌شمول هستند؟»، «الگوریتم و هیوریستیک»، «حافظه: اطلاعات و کدهای سری»، «سرعت: کامپیوترهای موازی»، «کامپیوترهایی با قدرت یادگیری و سازگاری»، «فراسوی مهندسی» می‌تواند مورد بهره بسیاری از دانش‌پژوهان علوم رایانه باشد.   «نقشی بر سنگ»، در 205صفحه، به قیمت 12هزارتومان از سوی انتشارات فرهنگ معاصر در گروه دانش معاصر روانه کتابفروشی‌ها شده است. ]]> دانش‌ Sat, 06 Apr 2019 10:17:50 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/book/273614/کامپیوترها-چگونه-کار-می-کنند مردم هنوز به دنبال پاسخ چراهای علمی در کتاب‌‌فروشی‌ها می‌گردند http://www.ibna.ir/fa/doc/report/273311/مردم-هنوز-دنبال-پاسخ-چراهای-علمی-کتاب-فروشی-ها-می-گردند خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا): در میان آمارهای ارائه شده از سوی خانه کتاب، کتاب‌هایی که در حوزه علوم عملی در سال جاری منتشر شده‌اند 11 میلیون و 53 هزار و 732 نسخه بوده است که بیش از 95 درصد از این تعداد کتاب، در حوزه دانشگاهی و کمک‌درسی بودند و تعداد بسیار کمی از این رقم جزو کتاب‌های پرطرفدار و پر مخاطب علمی به شمار می‌رود.   نکته حائز اهمیت اینجاست که برخی ناشران پرسابقه که در عرصه‌های گوناگون از جمله تاریخ، فلسفه و ادبیات به انتشار کتاب می‌پرداختند، در سال‌ها اخیر رویکرد متفاوتی نسبت به انتشار کتاب داشته‌اند. این ناشران کتاب‌هایی از حوزه علم را منتشر کرده‌اند که توجه مخاطب عموم را به خود جلب کرده است و رویکرد عامه‌‌پسندانه داشته است. اگر سری به آمارهای مربوط به این دست کتاب‌های حوزه دانش بزنیم متوجه خواهیم شد که تعداد کتاب‌هایی که در چاپ اول منتشر شده است بیشتر از کتاب‌هایی است که چندمین خود را پشت سر می‌گذارند.   انتشارات مازیار جزو آن دست ناشران پرسابقه‌ای بوده است که تقریبا در چند سال اخیر توجه ویژه به انتشار کتاب‌های علمی داشته است. این انتشارات در کنار موضوعات دیگر،  در حوزه علوم طبیعی و ریاضیات در سال جاری نزدیک به 21 کتاب علمی عامه پسند و 6 عنوان کتاب در حوزه علوم عملی روانه بازار نشر کرده است که تمامی آن‌ها کتاب‌هایی است که برای عموم به نگارش درآمده‌اند. از میان این کتاب‌ها «فیزیک ناممکن‌ها» و «طرح بزرگ» بیش از 9 بار چاپ شده است و کتاب جهان‌های موازی» بیش از هفده بار روانه کتابفروشی‌ها شده است. این تعداد چاپ نشان‌دهنده آن است که موضوعاتی مانند جهان‌های موازی و زمان در فیزیک جزو مورد اقبال و توجه مردم به حساب می‌آید و علاوه بر آن حکایت از ا ظرفیت بالای نشر علمی-عمومی در کشور دارد.   مهرداد کاظم‌زاده مدیر انتشارات مازیار در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا درباره علت توجه خود به انتشار کتاب‌های علمی گفت: «علت اینکه در سال‌های اخیر به کتاب های علمی توجه ویژه نشان دادیم علاوه بر علاقه شخصی خودم به این نوع کتاب‌ها، به این مسئله پی بردیم که ناشران فعال در این عرصه شمار زیادی ندارند؛ به همین دلیل احساس کردیم فضا برای تولید و انتشار کتاب‌های علمی در این حوزه بسیار زیاد است.»   وی با اشاره به وضعیت کتاب‌های علمی در سالی که گذشت افزود: «امسال شرایط کتاب‌های علمی مانند دیگر کتاب‌ها پر التهاب نبود و می‌توان گفت سال پرتنش و سختی را نداشتند البته توجه و علاقه‌ مردم به دانشمندانی نظیر استیفن هاوکینک یا مباحث چالش‌برانگیز علم فیزیک اصلی‌ترین نقش را در فروش کتاب داشته است. با توجه به اینکه کتاب‌های علمی عامه‌پسند هیچ حمایتی از سوی سازمان‌ها از جمله آموزش و پرورش نمی‌شوند، اما شرایط بدی هم ندارند؛ چراکه مخاطبان کتاب‌های علمی طیف وسیعی از افراد جامعه را تشکیل می‌دهد و در سال‌های آتی بازار خوبی برای آن پیش‌بینی می‌شود.»   کاظم‌زاده درباره هدف خود در حوزه انتشار کتاب‌های علمی-عمومی گفت: «در حقیقت کتاب‌های علمی پلی است برای دانش‌آموزان تا راه علم را در پیش گیرند. هدفمان از ابتدای انتشار اینگونه کتاب‌ها این بوده است تا نسل جوان به ویژه نوجوانان را به علم علاقه‌مند کنیم. در واقع نسبت به نشر علمی کشور خوش‌بین هستم و آینده خوشی را برای این کتاب‌ها تصور می‌کنم.»   وی درباره سالی که بر نشر کشور گذشت اظهار کرد: «در کل امسال برای ناشران سال عجیب و در حقیقت دشواری بود. گرانی کاغذ و زینک مشکلات بسیاری را برای ناشران به ویژه در نیمه دوم سال به وجود آورد.»   این ناشر افزود: «فراتر از این عوامل، مشکل اصلی اقتصاد حاکم بر کتاب است. تصور کنید ناشری با تمام سختی‌ها و گرانی کاغذ، کتابی را روانه بازار نشر می‌کند اما باید صرفه اقتصادی طولانی مدتی را برای آثارش در نظر بگیرد و اغلب مراکز پخش میل به تسویه حساب‌های طولانی مدت با ناشران دارند که این اصلا به نفع ناشر نیست.»   کاظم‌زاده گفت: «به اعتقاد من هیچ کالای دیگری مانند کتاب اینگونه بحران‌زده نیست؛ چراکه ناشر در روند تهیه ملزومات کتاب از جمله کاغذ، چاپ و غیره باید به صورت نقدی تسویه حساب کند اما در زمینه فروش کتاب‌هایش باید تسویه‌های بلند مدت را از سوی مراکز پخش برای خود متصور شود.»   از دیگر ناشران پرکار در بخش کتاب‌های علمی نشر سبزان است که تقریبا سابقه طولانی در انتشار کتاب‌های علمی عامه‌پسند داشته است. این نشر نام آشنایی برای اغلب علم‌دوستان و منجمان آماتور است و کمتر افرادی در این زمینه سبزان را نمی‌شناسند؛ حبیب فروغی در گفت‌وگو با ایبنا درباره وضعیت کتاب‌های علمی در سال جاری گفت: «خوشبختانه در فروش کتاب‌های علمی موفقیت نسبی را نسبت به سال گذشته تجربه کردیم؛ همچنین در سال جاری کتاب‌هایی را به چاپ مجدد رساندیم که در اولین چاپ خود با استقبال مردم روبه‌رو نشده بودند و در چاپ‌‌های بعدی فروش خوبی داشتند. این امر نشان‌دهنده توجه و علاقه مردم به کتاب‌های علمی در سال‌های اخیر است.»     وی با اشاره به زمینه‌سازی بهتر برای شناخت بیشتر مردم از کتاب‌های علمی افزود: «نیازی که کتاب‌های علمی در فضای نشر دارد، این است که باید معرفی بهتری از کتاب‌های علمی صورت گیرد. علاوه بر آن مراکزی را درگیر فروش کتاب‌های اینچنینی کرد که سابقه و تجربه بالایی در زمینه توزیع و پخش کتاب دارند.»   انتشارات گوتنبرگ هم جزو آن دست ناشرانی بوده است که که در سال‌های اخیر توجه ویژه‌ای نسبت با کتاب‌های علمی و جذابیت‌های آن داشته است این نشر امسال با اینکه فقط سه کتاب در حوزه علم برای عموم منتشر کرده است؛ اما این کتاب‌ها تیراژ قابل توجهی داشته‌اند. کتاب «فیزیک‌ در چند دقیقه» و «زندگی اسرار آمیز مورچه‌ها» جزو این دسته از کتاب‌ها هستند که هرکدام تیراژ چند هزارتایی داشتند.   بابک کاشیچی؛ مدیرمسئول انتشارات گوتنبرگ در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا درباره علت توجه این انتشارات به چاپ و انتشار کتاب‌های علمی عمومی گفت: «دو علت اصلی باعث شد که فعالیت خود را در حوزه کتاب‌های علمی بیشتر کنیم.  یکی آنکه اعتقاد ما این است که علم باید در میان عموم مردم جریان پیدا کند و کتاب‌های علمی ویژه دانشگاهیان و متخصصان علم نیست.»     وی افزود: «به عقیده من چاپ کتاب برای اقشار عموم مردم که مخاطب جدی کتاب‌های دانشگاهی نیستند، اتفاقا فعالیت مشکلی است. دلیل بعدی این بود که در چند سال اخیر اقبال مردم نسبت به کتاب‌های علمی بیشتر بوده است. اینکه مردم پاسخ سوال‌های علمی روزمره خود را در کتابی بیابند موفقیت نویسنده کتاب را نشان می‌دهد. این روند باعث می‌شود اهالی نشر و ناشران علاقه و سلیقه مردم را در علم رصد کنند و بفهمد در این زمینه مردم چه سمت و سویی دارند و در نهایت در همان عرصه کتاب‌های بیشتری منتشر کنند. مگر آنکه خود ناشر علاقه ای به این موضوعات نداشته باشند.»     کاشیچی درباره روش فعالیت خود در این عرصه گفت: «انتشارات گوتنبرگ به صورت مستقیم در بازار کتاب هم فعالیت دارد به همین دلیل با نیاز‌های مردم در امر کتاب و کتابخوانی در ارتباط هستیم؛ در این چند سال اخیر با رصد بازار کتاب و نیازهای مردم متوجه شدیم سلیقه عمومی مردم بیشتر در چه حوزه‌هایی است. ضمن اینکه نشر گوتنبرک در ابتدای فعالیت خود در نشر با کتاب‌های علمی شروع کرده است. به همین دلیل وجه علمی انتشارات گوتنبرگ برای قدیمی‌تر‌ها آشنا‌تر است.»   وی ادامه داد: «برای افزایش کیفیت محتوایی کتاب‌ها معمولا از افرادی که در حوزه‌های علمی صاحب‌نظر هستند، نظرسنجی می‌کنیم و از مشورت و نظر دانشگاهیان بهره می‌بریم.»   مدیر مسئول نشر گوتنبرگ با اشاره به فعالیت‌های این نشر در سال آینده گفت: «برای سال آینده مجبوریم کتاب‌های کم‌حجم‌تر را منتشر کنیم تا قیمت تمام شده آن هم کمتر شود و مخاطبان توانایی خرید داشته باشند.»   از دیگر ناشرانی که سال‌ها در حوزه کمک‌درسی فعالیت پررنگی داشته است انتشارات فاطمی است که در سال جاری 26 عنوان جدید در حوزه کتاب‌های علمی و نه کمک‌درسی روانه بازار کتاب کرده است. علاوه بر انتشارات فاطمی انتشارات فرهنگ معاصر در بخشی به عنوان دانش معاصر تلاش خوبی در سال‌های اخیر در حوره کتاب‌های علمی با رویکرد عامه‌پسند داشته است. این ناشر کتاب‌های مرجع، مجموعه دوازده‌جلدی کتاب‌های خود را در طول این سال‌ها به چنیدین چاپ رسانده است و کتاب «شناخت گیاهان دارویی» با تیراژ سه‌هزارتایی جزو آثار موفق این نشر بوده است. ]]> دانش‌ Sun, 31 Mar 2019 03:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/273311/مردم-هنوز-دنبال-پاسخ-چراهای-علمی-کتاب-فروشی-ها-می-گردند دقت پیش‌بینی هوا در کشور قابل قبول است http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/273452/دقت-پیش-بینی-هوا-کشور-قابل-قبول بهلول علیجانی، اقلیم‌شناس و مدیر قطب علمی تحلیل فضایی مخاطرات‌محیطی دانشگاه خوارزمی تهران در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) به مناسبت روز جهانی هواشناسی درباره علت نام‌گذاری این روز گفت: هرساله 23 مارس برابر با چهارم فروردین ماه سالروز تاسیس سازمان هواشناسی جهانی است. به همین مناسبت این روز با عنوان روز جهانی هواشناسی شناخته می‌شود. هرساله سازمان هواشناسی جهانی در این روز شعار خاصی را برای همان سال تعیین می‌کند که تقریبا زمینه فعالیت این سازمان می‌شود.   وی ادامه داد: شعار سال 2019 «خورشید، زمین و آب و هوا»  تعیین شده است. در حقیقت امسال بر خورشید، زمین و آب و هوا تاکید بیشتری شده است؛ همانگونه که می‌دانید منبع اصلی انرژی کره زمین تابش خورشید است. در واقع انرژی خورشیدی اساس شکل‌گیری هوا یا آب‌و‌هوای تمام مناطق کره زمین است. این عنصر اقلیمی تغییرات مبادله انرژی میان زمین و خورشید، هوا و یا آب‌وهوا را شکل می‌دهد. از طرف دیگر هوا وضعیت لحظه‌ای اتمسفر و آب‌وهوا وضعیت دراز مدت آن را بیان می‌کند. تاکید سازمان هواشناسی جهانی همواره بر آب‌وهوا یا همان اقلیم کره زمین تاکید بیشتری نسبت هوای لحظه‌ای دارد؛ چراکه وضعیت درازمدت اتمسفر یعنی آب‌وهوا تمام فعالیت‌ها، شرایط زندگی و برنامه‌های عمرانی و توسعه شرایط زندگی انسان را کنترل می‌کند.     مدیر قطب علمی اقلیم‌شناسی دانشگاه خوارزمی با اشاره به تغییرات اقلیمی در دهه‌های اخیر تاکید کرد: همانگونه که وضعیت سال‌های نیمه دوم سده بیستم و سال‌های آغازین سده بیست‌ویکم نشان می‌دهد، کوچکترین تغییر در وضعیت اقلیم یک منطقه تمامی جنبه‌های محیط‌زیست و زندگی انسان را تحت تاثیر قرار می‌دهد. برای اینکه سامانه آب‌وهوا یک سیستم مستقلی است که نظم خاصی در فرایندهای آن مشاهده نمی‌شود همچنین این سیستم غیر قابل کنترل است. کوچکترین تغییر در رفتار آن اثرات بسیار شدید و گسترده‌ای در محیط ایجاد می‌کند.   این کارشناس اقلیم‌شناسی افزود: برای مثال از انقلاب صنعتی تاکنون تنها حدود 8/. یا نزدیک یک درجه سلسیوس دمای کره زمین افزایش یافته است، اما آثار مخرب آن در محیط‌زیست کره زمین بسیار شدید و گسترده بود. به طوری که درسال 1987 سازمان هواشناسی جهانی با همکاری سازمان ملل، هیاتی با عنوان «بین‌الدول تغییر اقلیم» را تاسیس کردند تا وضعیت تغییرات اقلیم را بررسی کنند. بر اساس یافته‌های این سازمان تغییر اقلیم کره زمین به دلیل فعالیت‌های انسانی کاملا از سوی کارشناسان با تجربه تایید شده است. آثار این فرایند به اندازه‌ای شدید و فراگیر است که گرمایش جهانی مسبب تمامی مخاطرات اقلیمی محسوب می‌شود. برای مثال اغلب مخاطرات طبیعی مانند خشکسالی، سیلاب، جزیره گرمایی، بالا آمدن آب دریاها و ذوب شدن یخ های قطبی و غیره همه و همه به علت تغییر اقلیم ایجاد یا تشدید می‌شوند.    علیجانی درباره تفاوت هوا و آب و هوا در پیش‌بینی‌های صورت گرفته گفت: هوا در زندگی انسان در مقیاس‌های مختلف مکانی و زمانی اثر بسیاری دارد. هوای روزانه در فعالیت‌هایی مانند مسافرت و لباس پوشیدن یا هر کار دیگری تاثیر دارد. ما برای رفتن به مسافرت باید از وضعیت هوایی مقصد و مسیر خود آگاهی پیدا کنیم؛ حتی برای تعطیلات تابستانی در کنار دریای خزر باید شرایط هوا را بدانیم. این مساله فرایند پیش‌بینی را مهم و الزامی می‌کند.   وی ادامه داد: همانگونه که گفته شد هوا سامانه‌ای بی‌نظم و غیرقابل پیش‌بینی است. رعایت این دو نکته وظیفه پیش‌بینی‌ کنندگان را سخت و دقت عملشان را کاهش می‌دهد. به طوری که در گذشته در مورد پیش‌بینی هوا داستان‌های گوناگونی مطرح می‌شد. اما اکنون به دلیل تجارب زیاد و پیشرفت علم و تکنولوژی دقت پیش‌بینی‌ها افزایش زیادی داشته است و اطمینان همه کاربران در سطح ملی و بین‌المللی جلب شده است. طوری که امروزه همه مردم برای هر کاری ابتدا سعی می‌کنند وضعیت هوا را بدانند.   این اقلیم‌شناس درباره فرایند پیش‌بینی هوا گفت: فرایند پیش‌بینی در چهار مقیاس زمانی انجام می‌شود. پیش‌بینی کوتاه مدت برای 6 ساعت تا حتی سه ماه آینده که برعهده هواشناس است و بر اساس قوانین فیزیک وریاضی و نقشه‌های هوا انجام می‌شود. دقت این نوع پیش‌بینی برای زمان‌های خیلی کوتاه‌تر بیشتر است و با افزایش زمان این دقت کمتر می‌شود. پیش‌بینی میان‌مدت برای آینده‌ای در مقیاس ماه یا سال انجام می‌شود. این نوع پیش‌بینی بر اساس رفتار هوا یا عناصر آن در گذشته‌ای نسبتا طولانی در حد سی سال یا بیشتر انجام می شود. ابزار این نوع پیش‌بینی مدل های آماری مانند رگراسیون است.  برای مثال دانشمندان اگر بخواهند بر اساس آمار 30 سال گذشته بارش سال 1398 را پیش‌بینی کنند باید از مدل رگراسیون استفاده کنند. این نوع پیش‌بینی که بر اساس زمان‌های طولانی با استفاده از آمار درازمدت انجام می‌شود، در حیطه پیش‌بینی‌های اقلیمی یا آب‌وهوایی قرار می‌گیرد.   علیجانی افزود: پیش بینی نوع سوم که به شناخت پتانسیل مکان هم معروف است با استفاده از آمار دراز مدت است برای مثال مقدار بارش سالانه تهران را برای چندین سال‌ آینده می‌توان پیش‌بینی کرد. ابزار اصلی آن توزیع‌های آماری مانند توزیع نرمال است. این نوع پیش‌بینی هم در حیطه علم اقلیم‌شناسی قرار دارد. نتایج این نوع پیش‌بینی در بین کاربران بسیار رایج است و در بیشتر فعالیت‌های عمرانی و توسعه به عنوان میانگین بارش یا هر متغییر دیگری استفاده می‌شود.   وی با اشاره به پیش‌بینی‌های بلند مدت گفت: در سال‌های آخر سده بیستم اکثر متخصصین و کاربران به این فکر افتادند که باید برای زندگی و فعالیت‌های انسان در سال‌های آتی طولانی برای مثال ده یا بیست یا حتی صد سال بعد برنامه‌ریزی شود. شهرهای بزرگ باید برای صد سال آینده خود برنامه منظم و دقیق عمرانی و توسعه داشته باشند. به همین دلیل دانشمندان پیش‌بینی چهارمی هم اتخاذ کردند. این نوع پیش‌بینی به پیش‌بینی بلند‌مدت معروف شده است که باز هم درحیطه علم اقلیم‌شناسی قرار دارد.   علیجانی با تشریح پیش‌بینی بلندمدت گفت: پیش‌بینی وضعیت بارش سال 1450 با هیچکدام از روش‌های ذکر شده، یعنی سه نوع پیش‌بینی اولیه امکان‌پذیر نیست؛ چراکه همه آن‌ها بر داده‌های واقعی متکی هستند و ما برای سال 1450 یا سال‌های قبل از آن آمار واقعی نداریم. در نتیجه اقلیم‌شناسان بر اساس همه عوامل موثر در تغییرات اقلیم مانند اقیانوس‌ها، فعالیت‌های انسان و شرایط اتمسفر وضعیت آینده را تصویر می‌کشند. در حقیقت بر اساس این عوامل مقدار گازکربنیک اتمسفر را تعیین می‌کنند.   وی با توضیح مثالی درباره این نوع پیش‌بینی گفت:  آن‌ها فرض می‌کنند که اگر وضعیت مصرف سوخت‌های فسیلی با شرایط فعلی پیش رود و انسان‌ها محیط‌زیست را تخریب کنند، میزان گازکربینک اتمسفر به قدری زیاد می‌شود که در سال 2100 ، به بیش از 1000 واحد در میلیون می‌رسد. سپس بر اساس تغییرات میزان گازکربنیک اتمسفر اندازه دما یا بارش سال‌های دور را محاسبه می‌کنند. این نوع پیش‌بینی به فرایند سناریوسازی در اقلیم‌شناسی معروف است. در این فرایند کل سیستم اقلیم به صورت داده‌های کمی وارد رایانه‌های ابرقدرت می‌شود و وضعیت دما یا بارش سال 2080 یا 2091 و غیره تخمین زده می‌شود.   علیجانی گفت: اگر چه این نوع پیش‌بینی هم دقت چندان بالایی ندارد اما انسان مجبور است برای برنامه‌ریزی فعالیت و زندگی خود در زمان‌های آینده از آن استفاده کند. البته سال به سال بر دقت پیش‌بینی‌ها یا پیش تصورها افزوده می‌شود. در شرایط فعلی به دلیل رخ دادن گرمایش جهانی این پیش‌بینی رایج‌تر و مهم‌تر شده است و حتی در بیشتر شاخه‌های علمی هم با عنوان  آینده‌پژوهی رواج یافته است.   علیجانی با اشاره به دقت پیش‌بینی‌ها در کشورمان گفت: خوشبختانه در سال‌های اخیر میزان تحقیقات و مقالات علمی دانشمندان این عرصه نسبت به گذشته بیشتر شده است امروزه دانشمندان اقلیم‌شناس ایرانی در مجامع علمی دنیا حضور پررنگ‌تری دارند و به همان میزان کیفیت منابع مکتوب هم افزایش قابل توجهی داشته است   وی افزود: در شرایط فعلی توان علمی و تکنیکی هواشناسان و آب‌وهواشناسان کشورمان بسیار بهتر و مطلوب‌تر از گدشته شده است و می‌توانند وقایع را با دقت قابل قبول و منطقی پیش‌بینی کنند. امید می‌رود که  این پیش‌بینی سناریویی علاوه بر دقیق‌تر شدن فراگیر هم بشود. به‌گونه‌ای که دولت‌مردان و مدیران در همه برنامه‌های توسعه وعمران کشور منظور کنند و مردم عادی هم باور کرده در زندگی شخصی خود اعمال کنند. در چنین شرایطی است که کشور ما از بحران و مخاطره گرمایش جهانی جان سالم بدر برده و موفق می‌شود محیطی سالم و بالنده ایجاد کند. ]]> دانش‌ Sun, 24 Mar 2019 04:44:46 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/273452/دقت-پیش-بینی-هوا-کشور-قابل-قبول کتاب‌هایی که باعث می‌شود در نوروز حوصله‌تان سر نرود http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/273182/کتاب-هایی-باعث-می-شود-نوروز-حوصله-تان-سر-نرود محمد درویش؛ کارشناس و فعال محیط‌زیست در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) برای تعطیلات نوروزی کتاب‌هایی را پیشنهاد داد. وی گفت: از میان کتاب‌هایی که در زمینه محیط‌زیست نوشته شده است و خوب است مردم در ایام تعطیلات آن را بخوانند کتاب « شاعرانگی طبیعت از منظر بوم‌شناسی» نوشته نصرت‌الله صفائیان است که وی در این اثر تلاش کرده است طبیعت را به زبان سده به رشته نگارش دربیاورد.   وی افزود: این نویسنده پیش‌تر هم کتاب «اکولوژی خودمانی» را نوشته بود که این اثر بهترین کتاب سال در جشنواره مهرگان علم شد.   کتاب دیگری که این کارشناس محیط‌زیست برای ایام نوروز پیشنهاد داد «طبیعت پیمایی بی رد پا» نوشته ویل هارمون است. وی در این زمینه گفت: یکی از کتاب‌های دیگری که فکر می‌کنم می‌تواند برای عموم مردم جالب توجه باشد؛ کتابی با ترجمه عباس محمدی و با عنوان «طبیعت پیمایی بی رد پا» است که درباره راه و روش رفتن به کوهستان با کمترین خسارت به طبیعت نوشت شده است. این کتاب در کمتر از یک سال به چاپ هفتم رسید و در حقیقت مخاطبان اصلی این کتاب افرادی هستند که می‌خواهند  در ایام نوروز برای تفریح به طبیعت به ویژه به محیط‌های کوهستانی بروند. خوب است قبل از طبیعت گردی این کتاب را بخوانند.   درویش گفت: کتاب دیگری که با مقدمه علی‌دهباشی منتشر شده است، «خاطرات یک عابر» نوشته اسماعیل کهرم است که می‌تواند هم برای دانشجویان رشته محیط‌زیست و هم برای عموم مردم جالب توجه باشد. لازم به ذکر است که مقدمه این اثر از سوی علی دهباشی نوشته شده است. چراکه با زبان ساده نوشته شده است.     وی گفت: از دیگر کتا‌ب‌هایی که می‌توانم پیشنهاد دهم کتاب «مقدمه‌ای بر ژنتیک حفاظت» ترجمه وحید زمانی است که می‌تواند برای دانشجویان محیط‌زیست و علاقه‌مندان به طبیعت مفید واقع شو. همچنین و فصلنامه‌ صنوبر هم که هر فصل منتشر می‌شود، می‌تواند یکی دیگر از انتخاب‌های مردم برای مطالعه در ایام نوروز باشد. درویش افزود: «در ستایش دوچرخه» هم کتابی است که اگر کسی نخوانده است خوب است در تعطیلات ایام نوروز بخواند.       وی با اشاره به ادبیات کتاب‌های معرفی شده گفت: تمام کتاب‌هایی که معرفی شد جزو کتاب‌هایی هستند که می‌تواند برای عموم مردم جذابیت داشته باشند و جنبه‌ای از سرگرمی همراه با ارائه اطلاعات دارد. در واقع نویسندگان این آثار تلاش کردند که برای مخاطبان عام کتاب‌هایشان را به رشته تحریر دربیاورند. وی ادامه داد: در میان این کتاب‌ها  کتاب‌ «مقدمه‌ای بر ژنتیک حفاظت» بار علمی و آکادمیک قوی‌تری نسبت به دیگر کتاب‌ها دارد. برای مثال در این اثر به توصیف یک گربه در طبیعت پرداخته است که چگونه می‌تواند به اکوسیستم کمک کند و یا گرگ‌ها، گوزن‌ها و پلنگ‌ها به چه دردی می‌خورند. در حقیقت نویسنده در این اثر به سوالاتی پرداخته است که شاید به ذهن برخی افراد برسد.   ]]> دانش‌ Thu, 21 Mar 2019 15:48:48 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/273182/کتاب-هایی-باعث-می-شود-نوروز-حوصله-تان-سر-نرود عبدالحسن بصیره: کتاب‌خوانی سالم‌ترین اعتیاد است http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/273385/عبدالحسن-بصیره-کتاب-خوانی-سالم-ترین-اعتیاد به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، با شروع ایام نوروز و تعطیلات نوروزی شاید بتوان سری به قفسه کتابخانه‌تان بزنید و شاید کتاب‌هایی را بیابید که روزی به امید خواندشان با ذوق و علاقه خریده بودید اما هر دلیلی باعث شده بود که مدت‌ها از خواندنشان غافل شوید. این روزهای آرام نوروزی شاید فرصت خوبی باشد تا در کنار دید و بازدیدها دستی بر روی کتاب‌هایتان بزنید و تورقی بر کتاب‌هایتان داشته باشید. عبدالحسن بصیره، فیزیکدان و عضو اتحادیه معلمان فیزیک ایران فردی که سال‌ها کرسی ریاست دانشکده علوم دانشگاه کردستان را برعهده داشته است از فواید مطالعه می‌گوید و کتاب‌هایی را برای لذت بردن بیشتر از ایام نوروز به علاقه‌مندان به مطالعه پیشنهاد می‌دهد.     تعطیلات است و شاید فرصت خوبی برای مطالعه و کتاب باشد، کمی از تجربیات خود از مطالعه کتاب های غیردرسی بگویید. همواره تعطیلات زمان مناسبی برای مطالعه و تورق کتاب‌هایی است که شاید سال‌ها در قفسه کتابخانه هر فردی خاک خورده است، اما چرا مطالعه و کتابخوانی را به روزهای تعطیل منحصر کنیم؟ در حقیقت برای این فعل با ارزش نمی‌توان روز خاصی را تعیین کرد یا اختصاص داد. کتابخوانی زیباترین و سالم‌ترین اعتیاد است و به عقیده من پادزهر تمام اعتیادهای بد و نارواست. همه روز و همه جا می‌شود کتاب خواند. در اتوبوس شرکت واحد، در باجه انتظار بانک، در سالن انتظار پزشک و بیمارستان و ... می‌خواهم در اینجا ارجاعتان دهم به یک خاطره‌ای درباره خودم، سال‌ها پیش برای انجام عمل قلب باز مرا در یک قفس نایلونی خواباندند و کیسه شنی روی بالای کشاله ران گذاشتند که پارگی رگ خونریزی نکند. دستور دادند که باید 8 ساعت در همان حالت فقط سقف را نگاه کنم همسرم که می‌بایست بخش مراقبت‌های ویژه را ترک کند کتابم را از کیفش درآوردم و به چنگک آویز سرم وصل کردم و به جای نگاه به سقف سفید و بی‌روح شروع به مطالعه کردم. آن زمان کتاب احمد محمود را می‌خواندم. از دوران ابتدایی و در آغاز دهه 30 با کتاب‌های هانس کریستیان اندرسن و کلود ولگرد اثر ویکتور هوگو با ترجمه زنده‌یاد محمد قاضی و قصه‌های قرآن گذراندم. غیر از کتاب‌های درسی که آن‌ها را با علاقه می‌خواندم به کتاب‌های علمی به‌ویژه تاریخ سرگذشت دانشمندان و کتاب‌های ادبی علاقه‌مند شدم. این اعتیاد به کتابخوانی در آغاز دهه 40 در دوران دانشجویی و در دانشکده علوم رشته فیزیک دانشگاه تهران نمود زیادی پیدا کرد و آن زمان تمام پول توی جیبم را خالی می‌کرد. آن موقع دست‌فروش‌های کتابفروشی روبروی دانشگاه تهران کتاب‌های ممنوعه به نام جلد سفید را می‌آوردند و من مخاطب همیشگی این کتاب‌ها بودم که اتفاقا به بهای خوبی هم می‌فروختند. حالا که به آن روزها برمی‌گردم فکر می‌کنم که آن کتاب‌ها چه داشتند که رژیم و ساواک از چاپ علنی آن‌ها جلوگیری می‌کرد، که امثال من مجبور بودیم با چند بار رفت و برگشت و مخفیانه آن‌ها را تهیه کنیم و دستفروش‌ها پول هنگفتی بابت آن‌ها از دانشجویان دریافت می‌کردند. کتاب‌هایی نظیر «برمی‌گردیم گل نسرین بچینیم» اثر  ژان لافیت یا «پاشنه آهنین» از جک لندن یا حتی «جنگ شکر در کوبا» از ژان پل سارتر کتاب‌های ماکسیم گورکی هم که جای خود را داشت. خداوند پدر بانیان انتشارات فرانکلین را بیامرزد و به زنده‌هاشان عمر باعزت دهد که مجموعه کتاب‌های جیبی و غیرجیبی بسیار ارزشمند، خوش چاپ و خوش ترجمه و ارزان‌قیمت را به بازار نشر عرضه کردند که تا اندازه‌ای از این مخفی‌کاری‌های امثال من توانسته بود بکاهد.   از سخنرانی که درباره هندر در دانشگاه بنگلور داشتید بگویید. خوب به یاد دارم که در آغاز دهه 80 کنفرانس علمی و بین‌المللی در دانشگاه بنگلور هند برگزار شد که اتفاقا مقاله من هم جزو پذیرفته‌شدگان بود. این همایش علمی به مدت 3 روز ادامه داشت، در روز اختتامیه رئیس ایالت بنگلور که حکم رئیس‌جمهوری آن ایالت را داشت در سالنی که جمعیت آن حدود یک‌هزار نفر بود، قرار شد مدرک تحصیلی نخبگان و دکترای فارغ‌التحصیلان این دانشگاه اعطا شود. می‌دانید که هند خود قاره‌ای است و شمار دانشگاه‌های این کشور کمتر از شمار دانشگاه‌های یک قاره نیست، بنابراین اکثر شرکت‌کنندگان در مراسم اختتامیه هندی بودند. مرا از میان مقاله‌دهندگان خارجی برگزیدند که در بالای سن در مراسم توزیع دانشنامه‌ها به فارغ‌التحصیلان شرکت کنم. در پایان مراسم از من خواستند که چند دقیقه پشت تیریبون صحبت کنم. غافلگیر شده بودم و هیچ‌گونه حضور ذهنی برای بیان مطلب مناسبی نداشتم؛ بلافاصله رو به جمعیت هندی حاضر در سالن کردم و گفتم در دوران کودکی پدری داشتم که در کشور شما در زندان انگلیسی‌ها بود و از زندان برایم نامه می‌نوشت؛ منظورم را زود متوجه شدند برگی از کتاب «نامه‌های پدر به دخترش» اثر نهرو را بازگو ‌کردم و ادامه دادم بعد که بزرگ شدم تاریخ جهان را برایم نوشت و مرا با تاریخ جهان آشنا کرد منظورم کتاب «نگاهی به تاریخ جهان» از همین نویسنده بود و دوباره ادامه دادم بعد که بزرگتر شدم این پدر نخست‌وزیر شد که با حدود 40 کیلو وزن و با دوک نخ ریشش استعمار انگلیس را از کشورش راند. این هم از خواندن کتاب «مهاتما گاندی» اثر رومن رولان به یاد داشتم. بعد از سخنرانیم می‌توانم اذعان کنم اغلب هندی‌های حاضر در سالن تعجب بسیاری کرده بودند که یک محقق جوان ایرانی چگونه می‌تواند اطلاعات گسترده‌ای درباره هند داشته باشد درحالی که اولین بار است که به این کشور سفر کرده است. به هرحال این اعتیاد به کتابخوانی در چنین تنگناهایی به یاری انسان می‌آیند.   چه کتاب‌هایی را برای ایام نوروز به اهالی مطالعه پیشنهاد می‌دهید؟ یکی از کتاب‌های علمی که این اواخر مطالعه کردم و بسیار لذت بردم کتاب «شرودینگر و انقلاب کوانتومی» نوشته جان گریبین با ترجمه جمیل آریایی از شرکت سهامی انتشار چاپ که در سال 1393 منتشر شده است. کتابی جذاب و با ترجمه‌ای روان که نه فقط برای مخاطبان خاص که در پی مطالعه مطالب علمی محض هستند، بلکه برای جوانان پیش‌دانشگاهی و کارشناسی دانشگاه نیز خواندنی است. نویسنده این اثر افزون به پرداختن نگاهی گذرا به حول محور علم در سده بیستم به گربه مشهور شرودینگر به خوبی پرداخته و زاویه خواندنی از زندگی شخصی این نابغه بزرگ مکانیک کوانتومی را نیز بازگو کرده است.   کتاب علمی دیگری که در پی مطالعه کتاب قبلی ناچار به خواندن و مرور دوباره آن شدم اثری است با عنوان «دانشمندان دوران هیتلر» نوشته آلن دی بیرچن با ترجمه هادی همامی. نویسنده در این کتاب به بررسی آن برهه تاریخی از آلمان می‌پردازد که حامل تلاقی دو جریان بود؛ یعنی به قدرت‌ رسیدن مستبدان با شکوفایی فیزیک‌دانان مستعد آلمان و جهان. در این مقطع حساس از زمان برخی عطای حکومت را به لقای آن بخشیدند و قید حیات فرهنگی و دانشگاهی را زدند. عده‌ای ماندند و یکسره به آرمان‌های نازیسم دل سپردند و برای تحقق آن و تلفیق ایدئولوژی نازیسم و فیزیک آریایی از هر تلاش و عملکرد دریغ نکردند و شماری هم ادای حیات علمی و آکادمی آلمان را فراتر و ارجح‌تر از حکومت چندروزه مشتی بی‌نزاکت و بی‌فرهنگ تشخیص دادند. آن‌ها انتقادها را که مصالحه آنان به سازش و حتی خیانت تعبیر شده بود مظلومانه شنیدند تا چراغ علم آلمان را هرچند با روشنایی کمتر اما روشن نگاه‌ دارند.   «کتاب زمستان مومی» نوشته صالح طباطبایی از انتشارات روزنه از دیگر کتاب‌هایی است که می‌توانم پیشنهاد دهم. داستان قتل‌های زنجیره‌ای است که در مشهد اتفاق می‌افتد و برخورد روانشناسانه یک خانم دکتر روانشناس داستان را مهیج کرده است؛ به همین دلیل مجبور شدم دوباره کتاب «جنایت و مکافات» اثر داستایوفسکی را بخوانم که پیشنهاد می‌کنم و این هم اثر خواندنی است. ]]> دانش‌ Thu, 21 Mar 2019 08:33:28 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/273385/عبدالحسن-بصیره-کتاب-خوانی-سالم-ترین-اعتیاد سرگذشت یک ریاضیدان از کالج اکول نرمال سوپریور تا برج ایفل http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/273389/سرگذشت-یک-ریاضیدان-کالج-اکول-نرمال-سوپریور-برج-ایفل مگردیچ تومانیان، رئیس شاخه ریاضی فرهنگستان علوم به مناسبت سالروز تولد ژوزف بارون فوریه ریاضیدان برجسته جهان در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) درباره این دانشمند گفت: ژوزف، بارون فوریه از ریاضی­دانان برجسته جهان است. وی در 21 مارس 1768 در اُکسیور (Auxerre) فرانسه متولد شد.   وی افزود: فوریه فرزند نو یک خیاط بود. ابتدا به مدرسه نظام محل زندگی خود رفت و استعداد بسیار زیادی را در ریاضی بروز داد که قبل از اتمام مدرسه، مدرس ریاضی در همان مدرسه شد. انقلاب کبیر فرانسه ایشان را به سیاست کشانید و بیش از یکبار زندگی خود را به خطر انداخت. وقتی کالج اکول نرمال سوپریور Ecole Normal Superior که برای تربیت معلم در فرانسه است در سال 1794 افتتاح شد. در حقیقت فوریه از اولین شاگردان این مدرسه است.   تومانیان ادامه داد: باید اضافه کنم که این مؤسسه معلم تربیت می ­کند و فقط دانش­‌آموزان بسیار مستعد می­‌توانند با آزمون کتبی و شفاهی بسیار دقیق وارد شوند که پس از فراغت از تحصیل با حقوق بسیار مناسب به شغل معلمی می‌­پردازند. فارغ‌­التحصیلان عنوان پروفسور Professor یعنی معلم خواهند داشت، همچنین پروفسور تقی فاطمی از ایران نیز از  فارغ­ التحصیلان این مؤسسه بود. فوریه قبل از فراغت از تحصیل، مدرس اکول نرمال سوپریور شد. درواقع همکار گاسپار مونثر ریاضی­دان معروف شد.   رئیس شاخه ریاضی فرهنگستان علوم با اشاره به تلاقی تاریخی این دانشمند با دوران ناپلئون گفت: در سال 1798 با همکار خود پروفسور مونثر همراه ناپلئون راهی مصر شد. تا سال 1801 مشغول تحقیق و مطالعه باستان­شناسی شد. در برنامه ­ریزی دولتی کار کرد و توانایی مدیریتی بالایی از خود بروز داد. پس از اُفول ناپلئون از قدرت، در سال 1815 به مدیریت دفتر آماری شهر سِن (Seine)  در فرانسه منصوب شد. در مدت کوتاهی به مناسبت کارهای آکادمیک با ارزش در سال 1826 به عضویت آکادمی علوم فرانسه و بعد از دالامبر به ریاست فرهنگستان انتخاب شد.   وی درباره ابداعات فوریه افزود: فوریه توانست فرمول انتشار حرارت در میله فلزی را ابداع کند، بدین معنی که اگر نقطه­‌ای از میله فلزی با طول معین، گرم شده و به درجه حرارت معینی برسد، این حرارت در طول میله منتشر می­‌شود، هدف تعیین درجه حرارت نقطه دلخواه از این میله پس از گذشت زمان معین بود، فوریه فرمول دقیقی بر حسب زمان و مکان، بدست آورد. پس از مدتی، فرمول خود را برای سطح و حجم در یک فلز را باتوجه به گرمای ویژه و چگالی فلز، توسعه داد. این پدیده توسط یک معادله دیفرانسیل با مشتقات نسبی ارائه شد، و راه حل­‌هایی برای این معادله با بکارگیری، سری مثلثاتی با نام سری فوریه، بدست آورد. تومانیان ادامه داد: فوریه ثابت کرد که اگر طول میله و یا سطح فلزی گسترده باشد، سری فوریه به صورت انتگرال فوریه بدل می­ شود. از آن پس با شکل مختلط آن تبدیل فوریه را ایجاد کرد، که تعمیمی از تبدیل لاپلاس است و کاربرد آن در تبدیل معادله دیفرانسیل با مشتقات نسبی به معادله دیفرانسیل معمولی است که راه حل ساده­تری دارد. نظریه تحلیلی انتشار حرارت در مسائل صنعتی که در آن‌ها حرارت و فلز دخالت دارند، کاربرد دارد. همچنین در جذر و مدّ دریاها، هواشناسی، نوسانات و لرزش‌ها، زلزله، نفوذ رطوبت و جذب آب در گیاهان و تعیین حالت‌های اشباع، بکار برده می­ شود. می­‌توان گفت که این نظریه تحول عظیمی در صنعت به وجود آورد.   وی گفت: این دانشمند از نظر تئوری در آنالیز تابعی نقش اساسی پیدا کرد. در سال 1830، فوریه به عنوان عضو آکادمی سلطنتی سوئد انتخاب شد. از این سال به بعد قلب حساس فوریه، تضعیف شد و در اثر فشارهای قلبی، تحمل خود را از دست داد و حتی دانشمند بزرگی مانند فوریه تسلیم تصمیم الهی شد و در 16 ماه مه 1830 بدرود حیات گفت و در قبرستان معروف پیرلاشز Pere lacheise  به خاک سپرده شد. نام فوریه یکی از 22 نامی است که در برج ایفل پاریس، حک شده است. همچنین دانشگاهی در شهر گرونوبل بنام فوریه نام­گذاری شد.   ]]> دانش‌ Thu, 21 Mar 2019 05:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/273389/سرگذشت-یک-ریاضیدان-کالج-اکول-نرمال-سوپریور-برج-ایفل روزی انسان خواهد فهمید که امروز کمر به قتل زمین بسته است http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/273022/روزی-انسان-خواهد-فهمید-امروز-کمر-قتل-زمین-بسته به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) زمین؛ واژه‌ای آشنا و مکانی مشترک برای همه انسان‌ها؛ بستری که در آن رشد می‌کنیم و پرورش می‌یابیم؛ از طبیعتش لذت می‌بریم و فراتر از آن، بهره می‌گیریم. زمینمان یعنی زیستگاه تمامی جانداران با چرخه‌های دقیق، منابع طبیعی  فراوانی را به انسان عطا کرده است؛ از جمله آب، خاک، کانی‌ها، انرژی و غیره. این‌ها منابعی هستند که هزاران سال طول می‌کشد تا دوباره بازیابی شوند. برای مثال انسان‌ از مراتع برای دام‌هایش، از اعماق و معادن برای سوخت و صنعتش، از رود‌ها و رودخانه‌ها برای آبیاری زمین‌های کشاورزی اش بهره گرفته‌ است. اما یک خبر نا‌امید‌کننده! اگر تنها موجود هوشمند این کره خاکی با همین میزان بهره‌برداری از آن پیش‌رود، قطعا تا نیم‌قرن آینده بسیاری از منابع مذکور دیگر در اختیار نسل بعدی نخواهد بود. اول فروردین ماه هر سال، همزمان با روز جهانی نوروز، به عنوان روز جهانی زمین نام‌گذاری شده است. اسماعیل کهرم، بوم‌شناس و فعال محیط‌زیست و مشاور اسبق رئیس سازمان حفاظت محیطزیست در امور محیط طبیعی به مناسبت این روز در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا درباره شرایط کنونی طبیعی کره‌زمین گفت: با اینکه امروزه اخبار متنوعی درباره وضعیت غیرمتعادل شرایط طبیعی کره زمین می‌شنویم، اما تاکنون اهمیت و توجه جهان نسبت به این موضوع کافی نیست.   وی گفت: میزان برداشت انسان از زمین، معادن و کانی‌ها، انرژی و موادی که از دل زمین بیرون می‌کشد؛ مانند سوخت‌های فسیلی به قدری است که گویی یک و نیم زمین دارد؛ یعنی بیشتر از ظرفیت و توانایی‌های زمین از آن بهره‌برداری می‌کند.   کهرم افزود: در حقیقت انسان با بهره‌برداری بیش از حد از منابع‌زمینی آسیب‌های جبران‌ناپذیری را به آن وارد کرده است. وی تا توانسته است از زمین بهره گرفته و هیچ تاثیر طبیعی مثبتی برای آن نداشته است که در نهایت منجر به گرم‌شدن زمین شده است. در حقیقت ما انسان‌ها بی محابا به جان زمین افتاده‌ایم و می‌تازیم بدون اینکه به فکر فرزندان و نسل آینده باشیم.   این بوم‌شناس گفت: ایالات متحده آمریکا بزرگترین تولید کننده گاز دی‌اکسید کربن است. سود شرکت‌های تولید سوخت‌های فسیلی به قدری زیاد است که مانع هرگونه سرمایه‌گذاری بر تولید انرژی غیرفسیلی می‌شوند؛ برای مثال کشوری مانند  آمریکا توانایی تولید انرژی غیر فسیلی را دارد اما شرکت‌های بزرگ اکتشاف نفت جلوی این نوع تولیدات را می‌گیرند و هزینه‌ها زیادی را برای آن می‌کنند. حتی در کشورهایی مانند هندوستان، میزان تحقیقاتی که برای سوخت‌های فسیلی می‌شود بسیار بیشتر از دیگر تحقیقات این‌چنینی است، درحالیکه برای انرژی‌هایی غیر فسیلی مانند انرژی باد، امواج، عمق کره‌زمین و غیره فقط پنج دهم درصد کل هزینه را صرف می‌کنند. اگر شرکت‌های مذکور تاکنون مانع تولید ماشین‌هایی که با انرژی باد و خورشیدی و غیره نمی‌شدند و اجازه می‌دادند که صنعت با این انرژی‌ها به گردش دربیاید، حداقل پنجاه درصد استفاده از  انرژی فسیلی کاهش پیدا می‌کرد.   نویسنده کتاب حیات وحش خانه ما افزود: ظرف سی یا چهل سال آینده متوجه خواهیم شد که انسان آستین‌های خود را برای قتل کره‌ زمین بالا زده است.  با وجود آنکه در آینده تعداد جمعیت کره‌زمین افزایش پیدا می‌کند، کشورهای جهان سوم فقیر و فقیرتر می‌شوند؛ با اینکه منابع کره زمین در این کشورها بیشتر از کشورهای دیگر است.   این فعال‌محیط‌زیست ادامه داد: کشورهای تولیدکننده نفت با وجود غنی بودن در این زمینه جمعیت کمتری هم نسبت به ثروتشان دارند؛ مانند عراق، ونزوئلا حتی ایران؛ اما باید دید سطح رفاه و برخورداری از امکانات زندگی آن‌ها چگونه است؟ اگر مسئولان این کشور‌ها با مردم صادق‌تر بودند و به راحتی مردم را در جریان امور قرار می‌دادند، شاید شرایط بهتر از این بود. آن‌ها باید مردم را در جریان امور قرار بدهند و سال‌ها این موضوع که غرب نمی‌گذارد نفت از آن مردم کشورشان باشد را از مردم پنهان نمی‌کردند. در حقیقت این کشورها گرفتار نفتی شده‌اند که قرار بود آن‌ها را سعادت‌مند کند.   کهرم گفت: واضح است که کشور آمریکا و دیگر کشورهای غربی در حق دیگر مردم جهان اجحاف می‌کنند. اگر روزی انرژی‌های فسیلی رو به اتمام گذارند از طرفی این کشورها به انرژی‌ پاک دست‌یافته‌اند و دیگر نیازی به کشورهای صاحب نفت نخواهند داشت و از آن زمان به بعد عصری به نام بهره‌کشی نوین آغاز خواهد شد.   نویسنده کتاب «خاطرات یک عابر» گفت: در سال 1971 روزی چند جوان از این همه اتلاف و اسراف خونشان به جوش می‌آید و دستان یکدیگر را به هم می‌دهند و تصمیم می‌گیرند برای زمین روزی را تعیین کنند که خوشبختانه این روز جهانی مصادف با اولین روز نوروز و بهار شد. متعاقب آن روز روزهایی هم برای تالاب‌ها و جنگل‌ها و بیابان‌زدایی شکل گرفت.   وی در پاسخ به این پرسش که چقدر روزهایی که به عناصر محیط‌زیستی اطلاق می‌شود می تواند مانع تخریب آن شود، گفت: در کشورما در حقیقت چیزی از این روزها حاصل نمی‌شود؛  اما این روز در کشورهای غربی تاثیرات زیادی داشته است و آگاهی مردم باعث شده است که کسانی در مجلس و پارلمان  وارد شود که دغدغه محیط‌زیست و زمین داشته باشند. در حال حاضر در این کشورها فردی که می‌خواهد برای رییس‌جمهوری اقدام کند باید در زمینه محیط‌زیست فرد دغدغه‌مندی باشد. به طور کلی اینگونه کشورها به مسیر درستی افتاده‌اند. برای مثال کشور آمریکا با همه فعالیت‌های ضد محیط‌زیستی‌اش عملکرد‌های معکوسی هم داشته است و تا حدی در سال‌های اخیر پایبندی خود را به این روز حفظ کرده است. برای مثال در قطبین هرگونه اکتشاف برای نفت و ذغال‌سنگ را ممنوع اعلام کرده است؛ همچنین باعث شدند از چند میلیون صید و شکار در اطراف قطب شمال جلوگیری کنند. آن‌ها برای حفظ و نگه‌داری جنگل‌های آمازون بودجه عظیمی را به کشور برزیل  تخصیص داده‌اند.   مولف کتاب شیر و غزال با اشاره به آگاهی مردم در باب فعالیت‌های مخرب محیط‌زیستی گفت: مردم ایران این روزها آگاهی بیشتری از فعالیت‌های تخریبی محیط‌زیست از جمله شکار بی‌رویه دارند. حتی در سال‌های اخیر نشانه‌هایی از آگاهی دیده می‌شود. برای مثال در فریدون کنار در سال های اخیر شکار بی رویه صورت گرفته بود، مردم در تجمعاتی برای جلوگیری از آن‌ اعتراض کردند. در مثالی دیگر طی دوسال گذشته فرزندان شکارچیان در اعتراض به پدرانشان اجتماع تشکیل دادند.   وی با اشاره به فعالیت‌های مطبوعات در این زمینه گفت: مطبوعات باید در این زمینه فعالیت‌های بیشتری داشته باشند البته لازم به ذکر است که در حال حاضر به لحاظ اطلاع‌رسانی در شرایط بدی نیستیم و تا قدر اغنا‌کننده مردم نسبت به سال‌های اخیر آگاه‌تر شده‌اند. ]]> دانش‌ Thu, 21 Mar 2019 04:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/273022/روزی-انسان-خواهد-فهمید-امروز-کمر-قتل-زمین-بسته «آب می‌آید» حواستان را جمع کنید http://www.ibna.ir/fa/doc/shorttrans/273142/آب-می-آید-حواستان-جمع-کنید به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، به نقل از نیویورک تایمز کتاب «The Water Will Come»  گزارشی ناراحت‌کننده از وضعیت تغییر اقلیم در جهان است. اگر شما رمان‌های عاشقانه را دوست دارید، ممکن است از این کتاب لذت ببرید. اما یک مشکل کوچک وجود دارد این کتاب اثر داستانی نیست تحقیقات دقیق و گزارش‌های نا‌امیدکننده جف گودل (نویسنده) به ما نگاه تیزهوشانه‌ای می‌دهد اینکه اگر ما میزان افزایش گازهای گلخانه‌ای را کاهش دهیم جهان ما دوست‌داشتنی‌تر خواهد بود.   این نویسنده در کتابش به طور عمده بر چگونگی تغییرات آب و هوایی و افزایش سطح دریا و تاثیر آن بر شهر نیویورک و میامی تمرکز می‌کند؛ اما شامل اطلاعات زیادی در مورد سایر نقاط جهان نیز می‌شود. او اطلاعاتی را بازگو می‌کند که نشان می‌دهد تغییرات آب و هوایی و افزایش سطح دریا چگونه می‌تواند تهدیدی برای امنیت ملی و تولید مواد غذایی باشد. این فرآیند باعث تخریب محیط‌زیست و پیامدهای وسیع آن برای سلامت عمومی می‌شود. در اواخر قرن حاضر، صدها میلیون نفر از مردم جهان تحت‌تأثیر افزایش سطح دریا قرار خواهند گرفت، کشورهای جزیره‌ای فراوان به زیر دریا فرو‌ می‌روند و بسیاری از بزرگترین شهرهای جهان به روزهای آتلانتیس دچار خواهند شد.   با این حال، به طور پراکنده، رهبران سیاسی آمریکا، این تهدید جدی را انکار می‌کنند: در حال حاضر، ایالات متحده آمریکا تنها کشور در جهان است که قرارداد هواشناسی پاریس امضا نکرده است؛ دانشمندان و زمین‌دوستان همیشه در تلاشند تغییرات آب و هوایی را از وب سایت‌های رسمی دولتی انتقال دهند؛ اما مقامات دانشمندان آب و هوایی را تهدید می‌کنند چرا که دانشمندان سعی دارند آگاهی عمومی در مورد این مسائل مهم را افزایش دهند.   این کتاب حاصل مصاحبه نویسنده با دانشمندان آب و هوایی است، وی در کنفرانس‌ها حضور داشت و به روشنی علوم، تاریخ زمین‌شناسی و مهندسی را توضیح می‌دهد تا غیرمتخصصان و عموم مردم هم بتوانند درک کنند. این اثر حاصل یک فعالیت روزنامه‌نگاری علمی درخشان است و قطعا باید برای همه شهروندان جهان - به ویژه کسانی که در کاخ سفید  هستند- خوانده شود. ]]> دانش‌ Tue, 19 Mar 2019 05:48:17 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shorttrans/273142/آب-می-آید-حواستان-جمع-کنید شهاب‌سنگ‌ها از طلا گران‌تر هستند/باورها درباره شهاب‌سنگ‌ها هنوز آمیخته با خرافات است http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/273175/شهاب-سنگ-ها-طلا-گران-تر-هستند-باورها-درباره-هنوز-آمیخته-خرافات به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، کتاب «شهاب سنگ‌ها» نوشته علی درویش‌زاده منبعی کامل برای شناخت شهاب ‌سنگ‌ها برای عموم مردم به شمار می‌رود. این اثر از سوی انتشارات امیرکبیر زمستان امسال روانه کتابفروشی‌ها شد.   هر ساله سیاره زمین مقصد نهایی بسیاری از شهاب‌سنگ‌ها از مبدا خود یعنی کمربرند سیارکی و سیارات خاکی منظومه شمسی از جمله ماه و مریخ است. شهاب‌سنگ‌ها از ریز و درشت ارزش‌های متفاوتی دارند؛ اما همواره تمامی آن‌ها مورد توجه دانشمندان و زمین‌شناسان در سراسر دنیا قرار گرفته‌اند. یکی از اهداف تالیف «شهاب سنگ‌ها» توجه خوانندگان و عموم مردم به اهمیت این آثار فرازمینی و قیمت و ارزش بالای آن در جهان امروز است، به نحوی که هر گرم آن بر حسب ظاهر، نوع، شکل و اندازه متفاوت است. به همین دلیل گروهی از سرمایه‌گذاران و کلکسیونر‌ها با صرف هزینه‌های زیاد افراد کارکشته خود را به مناطقی اعزام می‌کنند که پیدا کردن شهاب سنگ‌ در آن‌جا کم‌خرج‌تر و و آسان‌تر است.   کنجکاوی به جای خرافات در بخشی از این کتاب آمده است: «متاسفانه در گذشته و به علت بی‌اطلاعی یا خرافات، مردم کشور ما اگر شاهد سقوط شهاب‌سنگی بوده‌اند توجهی به آن نداشته‌اند، ولی رویت سقوط شهاب‌سنگ‌ها که با نوری خیره‌کننده و به صورت شهاب‌ مشخص می‌شود، گهگاه در اشعار شاعران بزرگ گذشته به صورتی تشریح شده است. بیش از یک قرن از سقوط شهاب‌سنگ بزرگ آهنی در اشتهارد کرج می‌گذرد. به نظر می‌رسد از آن زمان ترس از اوهام و خرافات از رویت شهاب و پیدا کردن شهاب‌سنگ از بین رفته و در عوض کنجکاوی مردم بیشتر شده است.»   علی درویش‌زاده، پدر علم زمین‌شناسی و نویسنده کتاب «شهاب‌سنگ‌ها» در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا درباره اثرش و اهمیت شهاب‌سنگ‌ها گفت: دو سال پیش برای مراسمی برای یادبود دکتر افضلی‌پور، پایه‌گذار دانشگاه شهید باهنر کرمان، به دانشگاه کرمان دعوت شدم آن روز گروهی پژوهشگر ایتالیایی به ایران و به این استان آمده بودند. در همان زمان و بر حسب اتفاق شاهد ورود جست‌وجو‌گرانی از کشور ایتالیا در اردیبهشت سال 1395 به بیابان‌های اطراف کرمان بودم که پس از کاوش یک‌ماهه حدود 47 نمونه شهاب‌سنگ واقعی را جمع‌آوری و از کشور خارج کردند. بنابراین چرا ما در وطنمان که صاحب صحراها و بیابان‌های بسیار وسیع است به دنبال این ثروت نباشیم و به بیگانگان اجازه و امکان چپاول دهیم؟   وی ادامه داد: شهاب‌سنگ‌ها از طلا هم گران‌تر هستند در حقیقت یک گرم آن از 800 تا 4000 دلار ارزش دارد. با توجه به این عمان سالانه 5 هزار نمونه شهاب‌سنگ به دنیا معرفی می‌کند. این به نوعی ثروت ماست که متاسفانه از سوی سازمان میراث فرهنگی یا هر سازمان دیگر دولتی توجهی به وجود آن نمی‌شود. هدف از تالیف کتاب آشنایی عموم مردم از ماهیت‌ شهاب‌سنگ‌ها و ارزش واقعی آن‌هاست.   درویش‌زاده در پاسخ به این پرسش که آیا در این اثر به شهاب‌سنگ‌های فرود آمده در ایران اشاره‌ای شده است؟ گفت: در آخر فصل سوم کتاب درباره شهاب‌سنگ‌های ایران و از مهم‌ترین تاریخچه فرودهای مهم آن نوشته‌ام. آخرین شهاب‌سنگی که من اطلاع دارم در زنجان پیدا شده که یک ایرانی از فرانسه آمد و آن شهاب‌سنگ را خریداری کرد و متاسفانه اطلاع دیگری از آن در دسترس نیست.     وی اعتقادات آمیخته با خرافات برخی مردم درباره شهاب‌سنگ‌ها را علت اصلی ناچیز شمردن اهمیت علمی و مادی آن دانست و گفت: اغلب مردم در بخش‌های مختلف ایران اعتقاداتی آمیخته با خرافات دارند. در گذشته و قدیمی‌تر‌ها این سوغات‌های فضایی را نوعی هدیه ‌آسمانی و خدایی فرض می‌کردند. سرزمین ما بزرگ و پهناور است و پراکندگی گسترده‌ای دارد به همین دلیل نمی‌توان مکان مشخصی باری فرود شهاب‌سنگ‌ها تصور کرد از طرفی مردم هم اطلاعات چندانی از ارزش آن ندارند به همین دلیل سازمان میراث فرهنگی در بسیاری موارد اصلا اطلاعی از وجود آن‌ها نمی‌تواند کسب کند.   این چهره ماندگار در علم زمین‌شناسی گفت: به یاد دارم یک شهاب‌سنگی در سال 1353 در شهر نراق افتاد که حدود سه کیلو و نیم وزن داشت اما متاسفانه فقط 200 یا 300 گرم آن در موزه نگهداری شد و اطلاعی از باقیمانده آن در دسترس نیست که توسط ژاندارمری آن زمان به چه کسی فروخته شد یا در کجا نگهداری شد.   وی افزود: در حال حاضر اصلی‌ترین معضل این است که شهاب‌سنگ ها در ایران سرنوشت نامعلومی دارند و به ندرت در اختیار دانشمندان و دانشگاهیان برای تحقیقات علمی قرار می‌گیرد.      درویش‌زاده ضمن اشاره به ارزیابی خود از تالیف و ترجمه کتاب در رشته زمین‌شناسی گفت: مشکل اصلی که در حوزه کتاب‌های دانشگاهی به ویژه رشته زمین‌شناسی بیش از هر چیز تیراژ پایین کتاب‌هاست. کاهش کمیت کتاب در نهایت می‌تواند منجر کاهش میزان ماندگاری آن‌ها شود. درنهایت بسیاری از محققان در سال‌های آتی نتوانند به کتاب‌هایی دسترسی داشته باشند که این روزها فقط با تیراژ پانصد عددی چاپ و منتشر می‌شوند.   وی ادامه داد: پایین رفتن تیراژ در همه کتاب‌ها صادق است حتی کتاب‌های برگزیده. متاسفانه معضلات و مشکلات مربوط به قیمت کاغذ تاثیر جدی بر تولید و انتشار کتاب‌های دانشگاهی گذاشته است. این معضلات اثر مستقیمی برانگیزه ناشران می‌گذارند. علاوه بر آن وجود دانلود رایگان کتاب از فضای اینترنتی هم آسیب دیگری است که بر بدنه نشر وارد شده است.     وی درباره ارزیابی خود از محتوای کتاب‌ها در زمینه زمین‌شناسی گفت: به لحاظ محتوا نمی‌توان گفت همپای دنیا پیش می‌رویم اما وضعیت بدی در این زمینه نداریم. معمولا یک الی دو گام از دنیا عقب‌تر هستیم. در حوزه ترجمه هم باید بگویم در سال‌های اخیر کتاب‌های ترجمه روند کاهشی داشتند و ناشران تمایل زیادی به چاپ کتاب‌های ترجمه ندارند.   درویش‌زاده ترجمه‌های نامفهوم و بی‌طرفدار را علت اصلی بی‌توجهی ناشران دانشگاهی از چاپ کتاب‌های ترجمه دانست و گفت: در گذشته اغلب مترجمان زمین‌شناسانی بودند که در دانشگاه‌های مطرح دنیا تحصیل کرده بودند و دانش ترجمه‌ای بالایی داشتند، به همین دلیل ترجمه کتاب را با دقت نظر بیشتری انجام می‌دادند؛ اما امروزه مترجمان کتاب‌هایی را ترجمه می کنند که به جز خودشان برای فرد دیگری قابل فهم نیست.   این پژوهشگر پیشکسوت در ادامه افزود: برخی کتاب‌های ترجمه به قدری نا‌مفهوم هستند که خوانندگان نمی‌توانند درک درستی از محتوا داشته باشند. این را نمی‌توان از کوتاهی مترجمان دانست بلکه از دانش ناکافی آنان از زبان مبدا حاصل می‌شود. نسل‌های قدیمی کتاب‌های کمتری ترجمه می‌کردند اما ترجمه درخوری را تحویل فضای علمی می‌دانند؛ اما نسل جوان امروز البته نه تمامی آن‌ها با توجه به انگیزه‌ای که در ترجمه آثار جدید دارند، تلاش می‌کنند کتاب‌های روز دنیا را وارد فضای علمی کنند اما توجه چندانی به کیفیت ترجمه و جذب مخاطب سوی آنان در نظر گرفته نمی‌شود. ]]> دانش‌ Sat, 16 Mar 2019 05:16:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/273175/شهاب-سنگ-ها-طلا-گران-تر-هستند-باورها-درباره-هنوز-آمیخته-خرافات گزارش تنهایی یک کتاب به روایت نویسندگانش http://www.ibna.ir/fa/doc/report/272937/گزارش-تنهایی-یک-کتاب-روایت-نویسندگانش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)_مهتاب دمیرچی: تصور کنید انسان امروز با هواپیمایی که برادران رایت در هفدهم دسامبر سال 1903 ساختند و با آن پرواز کردند، سیر و سفر  و مسافت‌های طولانی را طی کند و صنعت حمل و نقل با استفاده از همان هواپیماها نقل و انتقالات هوایی خود را انجام دهد؛ یا امروز ما همان خودرویی‌هایی را سوار شویم که نخستين بار توسط  پدر فردیناند فربیست مبلغ مسیحی بلژیکی در چین اختراع شد؛ قطعا با آن هواپیماها و خودروهای اولیه نمی‌توانستیم راحتی امروز را تجربه کنیم.   شاید در سده‌های بعد انسان‌ها نتوانند با امکانات فعلی امروز ما کنار بیایند و نیاز ببینند که دستگاه‌ها یا ماشین‌های پیشرفته‌تری را در اختیار بشر بگذارند. شاید بعدها با دیدن عکس‌های خودروهای امروزی از اینکه خودشان خودرو‌های پرنده سبک و هواسوز سوار می‌شوند احساس رضایت بیشتری کنند. دانشمندان معتقدند علم دارای پیوستگی همیشگی است و نمی‌توان بدون اطلاعات دیگر دانشمندان دست به خلق و اختراع روش‌ها و یافته‌های جدید علمی زد. این یکی دیگر از مفاهیم دهکده جهانی است. پیوستگی علوم و ارتباطات؛ یعنی اگر دانشمندی هر کجای جهان به یافته جدیدی دست می‌یابد، دانشمند دیگری تلاش می‌کند همان موضوع را گسترش دهد و روش جدیدی را خلق کند. این یعنی اعتبار یک یافته علمی.   در دومین سری میزگرد «بررسی معضلات تالیف در علم پزشکی» بحث‌هایی نظیر ارتباط علم پزشکی و پزشکان در سراسر دنیا با یکدیگر و دنباله‌روی در علم پزشکی که نباید با کپی‌کاری و جایگزین کردن محتوا اشتباه گرفت، مطرح شد. این جلسه با حضور فرهاد تیمورزاده، مدیرمسئول انتشارات تیمورزاده و رئیس انجمن فرهنگی ناشران کتاب‌های پزشکی و دانشگاهی؛ محمد حسین سلطانی، استادیار دانشکده پزشکی دانشگاه شهید بهشتی و یکی از مولفان کتاب «جامع اورولوژی ایران» و بابک مهشیدفر، مولف پرسابقه و متخصص اورژانس در تحریریه خبری ایبنا برگزار شد.  تالیف در علم پزشکی ضوابط و قواعد منحصربه ‌فردتری نسبت دیگر علوم دارد. پرداختن به معضلات تالیف در رشته پزشکی محور اصلی این جلسه است؛ پیش از این طی گفت‌وگوها با برخی افراد از جمله مولفان و صاحب‌نظران و دانشجویان پزشکی مباحثی مطرح شد؛ برای مثال دانشجویان سال آخر پزشکی در یک جلسه‌ای نظرات خود را یا بهتر بگویم درددل‌های خود را بازگو کردند و معتقد بودند علم پزشکی این روزها نیازمند تالیفات داخلی است که به قلم پزشکان ایرانی نگارش شده باشند. این افراد دلایل خود را در این زمینه بیان کردند. یکی از مهم‌ترین آن‌ها این بود که پزشکانی که به تازگی طبابت را آغاز کرده‌اند نیازمند تجربیات پزشکان پرسابقه‌تر در تخصص‌شان هستند؛ پزشکانی که مطالعات موردی کافی درباره بیماران ایرانی داشته باشند و با توجه به دانش روز اطلاعات جدیدتری از تشخیص و درمان بیماران ارائه دهند. در حقیقت تنها تکیه بر کتاب‌های مرجع خارجی پاسخگوی مناسبی برای آن‌ها در زمینه طبابت نیست. حال سوال اینجاست که آیا می‌توان به تالیفات داخلی که حاصل قلم پزشکان است اکتفا کنیم و در شرایط فعلی تالیف کتاب‌های پزشکی چه شرایطی دارد؟ مهشیدفر: تالیف کتاب تعریف واحدی دارد. کتاب‌های پزشکی که از سوی پزشکان داخلی روانه بازار کتاب می‌شوند، ابتدا باید مشخص شود که تالیف هستند یا گردآوری؟ شاید تالیف در علوم تجربی را نتوانیم از گردآوری جدا کنیم. در کل هر چیزی که نیاز به سند داشته باشد تا حدی گردآوری محسوب می‌شود. اما وقتی فرد نویسنده به قدری صاحب‌نظر است که از اسنادی که گردآوری می‌شود می‌تواند نتیجه‌گیری قابل توجهی از موضوع داشته باشد و درنهایت به ارائه راهکار ‌بپردازد؛ ارزش زیادی دارد و می‌توان نام تالیف را بر آن نهاد.   به اعتقاد من همه راهکارهای کشورهای خارجی وحی منزل نیست که عینا در ایران آن‌ها را پیاده کنیم. اجرای برخی راهکارها در زمینه درمان برای همه کشورها به ویژه کشورهای عقب‌مانده‌تر عملا در حد حرف باقی می‌ماند. با اینکه ایران در زمینه درمان در آسیا جزو بهترین‌هاست اما برخی راهکارهای آمریکا برای درمان را نمی‌توان عملی کرد. بنابراین ما راهی جز ارائه راهکارهایی که به درد خودمان بخورد نداریم و باید کتاب‌هایی تالیف کنیم که ویژه پزشکان خودمان باشد. از طرفی ارزشی که به مقالات در رشته‌های گوناگون پزشکی در ایران داده می‌شود بسیار بیشتر از تالیف یک کتاب است. اما خوب است بدانید اغلب مقالات پزشکی در ایران که اتفاقا به ترفیع هیات‌علمی‌ها هم می‌انجامد چیزی جز کپی‌کاری نیست.    مگر مقالاتی که در حوزه پزشکی چاپ می‌شود از سوی هیات‌علمی‌ها و دانشگاهیان داوری و ارزیابی نمی‌شود که هر فردی بتواند تعداد مقالات زیادی را در طول یک سال ارائه دهد و دست آخر هم معلوم شود  چیزی جز کپی‌برداری نبوده است؟ سلطانی: در این زمینه دو مشکل عمده وجود دارد. یکی آنکه در چند سال اخیر با آن مواجه شدیم و گریبان‌گیر چند تن از پزشکان و استادان با سابقه هم شد، بحث دژابو بود که در دو بخش انجام می‌شود. یکی دژابو در محتوا و دیگری در عنوان کلی پژوهش. به‌گونه‌ای اعمال شد که  برخی پزشکان از ایران در لیست سیاه قرار گرفتند که اتفاقا افراد نام‌داری هم بودند. وقتی افراد در مقالاتشان دقیقا کاری جز کپی‌برداری نمی‌کنند و حتی به خود زحمت نمی‌دهند که تغییری در ادبیات آن ایجاد کنند و بدون نام منبع همان محتوا را جایگزین و بعد منتشر می‌کنند خب مسلم است که باید در لیست سیاه قرار بگیرند و مقالات‌شان در مجلات خارجی دیگر منتشر نشود. امروزه در ایران در شاخص مقالات آی اس آی نرم‌افزاری را به کار می‌برند که اگر فرد نویسنده در یک جمله مقاله‌اش بیش از هفت کلمه ذکر شده باشد که عینا همان کلمات در یک مقاله دیگری آمده است پذیرفته و اجازه ارسال مقاله به آن فرد داده نمی‌شود. در واقع این نرم‌افزار تعیین می‌کند که چند درصد مقاله افراد منطبق بر دیگر مقالات است و اگر بیش از بیست درصد باشد مقاله رد می‌شود. تا پیش از این آماری داشتیم که نشان می‌داد برخی پزشکان در طول یک سال 70 مقاله نوشته‌اند؛ مگر یک فرد چقدر ایده دارد که بتواند سالانه 70 مقاله بنویسد؟ درحالیکه نوشتن یک مقاله با استانداردهای روز و به شیوه صحیح که خود فرد برای آن زمان بگذارد حداقل یک سال زمان نیاز دارد نه آنکه افرادی در یک اتاق برایش بنویسند. آمارها این را نشان می‌دهد که ما در تولید علم جزو کشورهای سرآمد هستیم اما در تبدیل آن به فناوری و چرخه صنعت هیچ جایگاهی نداریم. در حقیقت ما با این آمارهای اشتباه جزو برترین کشورها در تولید علم به شمار آمده‌ایم اما شکاف عمیق میان علم و صنعت و فناوری اصلی‌ترین دلیل این امر است که عملا کاری برای علم نکرده‌ایم.    تیمورزاده: آیا واقعا با این پژوهش‌های ساختگی ما تولید علم می‌کنیم آیا نگارش مقالات اینچنینی تولید علم محسوب می‌شود؟ من به خودی خود با واژه تولید علم مخالفم. بیایید به واژه تولید فکر کنیم آیا علم تولیدپذیر است؟ به اعتقاد من علم وجود داشته است و سال‌ها پیش دانشمندانی بودند که آن‌ها را به وجود بیاورند، هیچ کس در دنیای امروز نمی‌تواند ادعا کند که موفق به تولید علم شده است مگر آنکه علمی جدید با گزاره‌هایی جدید را ارائه دهد.   با توجه به این توضیحات نباید جایگزین کردن عینا محتوا را با تالیف یک کتاب بر اساس داده‌های اصلی در علم پزشکی اشتباه گرفت. کمی درباره کتاب «جامع اورولوژی ایران» و روند تالیف آن بگویید. سلطانی: کتاب جامع اوروژی یکی از اصلی‌ترین منابع بورد آزمون‌های اورولوژی در کشور است که هر ویراست آن نزدیک به دو سال و نیم طول کشید تا به مرحله صفحه‌بندی برسد. پس از هر ویراست کتاب بازخوردهای آن از سوی پزشکان دریافت شد. برای مثال اگر در هر فصلی به این نتیجه می‌رسیدیم که برای پزشکان مفید نبوده است، در ویراست بعدی نویسنده را تغییر می‌دادیم. یعنی بر اساس بازخوردهای قبلی بود که؛ نویسنده، محتوای کتاب، تعداد صفحات، تصاویر و تمام نقاشی‌ها تغییر می‌کرد. به طور واضح‌تر به منظور نگارش این اثر و برای انتخاب نویسندگان از سراسر کشور استعلام دریافت کردیم؛ چراکه در یک رشته تخصصی مانند اورولوژی شاخه‌هایی به عنوان زیرمجموعه وجود دارد از جمله سرطان‌ها، سنگ‌ها، اطفال و زنان به همین دلیل نویسندگان بر اساس کمیته‌های کشوری انتخاب شدند. درواقع فقط شش ماه طول کشید تا به جمع‌بندی موضوعات، انتخاب نویسندگان و ترکیب آن‌ها در هر موضوع، انتخاب ناظران نویسندگان و انتخاب تعداد فصول کتاب و عناوین جدید در کتاب برسیم. شش ماه دیگر طول کشید که متن و محتوا از نویسندگان دریافت شود. پس از این مرحله محتوای کتاب دو الی سه بار ویرایش ادبی شد. مرحله بعد، دریافت تصاویر واقعی و نقاشی بر اساس موضوعات بود. در حقیقت یک سال و نیم زمان برای این پروسه لازم است تا مطالب آماده صفحه‌بندی شود. بنابراین هر ویراست این اثر دو سال و نیم به طول انجامیده است. بر اساس قانون وزارت بهداشت‌‌، درمان و آموزش پزشکی هر کتاب مرجع پزشکی باید هر چهارسال یک بار ویراست جدید آن منتشر شود. این اثر هم یکی از اصلی‌ترین منابع امتحانی برد اورولوژی در ایران است. نویسندگان این اثر که شامل 122 پزشک می‌شدند اغلب علاوه‌بر طبابت هر کدام دارای پست‌های مدیریتی، سیاسی و دانشگاهی مهمی بودند که هماهنگ کردن آن‌ها خود یکی از طولانی‌ترین و سخت‌ترین پروسه‌ها در این زمینه بود. مولفه اصلی که باعث شد چنین کتابی در نشر پزشکی منتشر شود بیش از آنکه بعد مالی اهمیت داشته باشد، هماهنگی و گردآوری نویسندگان و پزشکانی بود که سابقه طولانی و تجربه زیادی در این زمینه دارند. تصوری که خود من از این کتاب داشتم این بود که در سال جاری برنده جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران شود. تعجب بیشتر من زمانی بود که خبردار شدم کتابی برگزیده شده است که ترجمه ویرایش دوازدهم کتاب ایمونولوژی آمریکا است و این برایم چندان ملموس نبود. تصور کنید نخستين ویراست این کتاب در سال 1979 چاپ شده است و بعد به ویرایش دوازدهم می‌رسد و ایران در جایزه کتاب سال 1397 خود آن را برگزیده اعلام می‌کند. انتقادی که از این کتاب بر ما شد آن بود که نمی‌توان نام این اثر را کتاب تالیفی گذاشت. سوالی که من دارم این است که مگر می‌شود یک پزشک برود و در اتاقش را ببندد و کتاب پزشکی تالیف کند؟ آن‌ها باید بدانند که تعریفی که تالیف کتاب در علم پزشکی دارد با یک کتاب شعر تفاوت دارد نویسنده یک کتاب پزشکی نمی‌تواند در خلوت خود کتاب بنویسد اگر هم بنویسد فاقد اعتبار علمی است خلوت‌نویسی ویژه رمان‌نویسان است. علم در همه جای دنیا به یکدیگر وابسته است ما نمی‌توانیم خود را از علم پزشکی دنیا جدا کنیم نه ما هیچ کشور دیگری نمی‌تواند این کار را بکند. ما در تعامل با دنیا هستیم در برخی موارد هم طب آمریکایی از داشته‌های ما بهره گرفته است. برای مثال چند تکنیک اصلی در این کتاب را خودمان ارائه دادیم که مورد استفاده دیگر پزشکان در سراسر دنیا است. در حقیقت تبادلات علم پزشکی همیشه دوسویه بوده و هست. تالیف کتاب در علم پزشکی یعنی استفاده از داده‌ها و مقالات به روز که ما در این کتاب نویسندگان را ملزم کردیم تا سی درصد مقالاتی که برای این اثر از آن بهره می‌گیرند مقالات پزشکان ایرانی باشد که در ژورنال‌های معتبر خارجی منتشر شده است و صرفا باید از مقالات آی اس آی بهره بگیرند. ما که نمی‌توانیم خود را از علم روز دنیا جدا کنیم. به عنوان نمونه تمام ابزارهای مورد استفاده در آندوسکوپی یا لاپاراسکوپی یا آلمانی  یا آمریکایی است. تکنیک‌هایی که ما از آن‌ها بهره می‌گیریم اغلب آمریکایی است. بنابراین این نقد که چرا کتابی تالیف می‌کنید که تمام اصول علمیش برای خودتان نیست این نشان‌دهنده در جریان نبودن فرد منتقد در علم پزشکی است. چیزی که در کتاب‌های مرجع دنیا در علم پزشکی یک معضل به حساب می‌آید این است که مخاطب و پزشکان با خواندن آن‌ها در نهایت به یک جمع‌بندی واحد نمی‌رسند و در کل دغدغه ما هم برای تالیف این کتاب این بود که مخاطبان و پزشکان در انتها به یک جمع‌بندی واحد در درمان برسند. اصولا کتاب‌های ترجمه پزشکی دو مشکل و ایراد عمده دارند یکی آنکه برخی از قسمت‎ها مترجم متوجه موضوع نمی‌شود و حذف می‌کند  و این اتفاق بارها در کتاب‌های زبان اصلی و مرجع افتاده است. ایراد دوم این است که اصلا نظارتی بر کتاب‌ها وجود ندارد که دانشجویان بدانند که در ابتدای این امر کتاب به طرز صحیحی ترجمه شده است یا خیر. معلوم است که باید از دستورالعمل‌های اروپایی و آمریکایی بهره گرفت و کاملا این امر بدیهی است و  ایرادی هم ندارد. در این کتاب تمامی تصاویر و نقاشی‌ها مربوط به بیماران ایرانی است. درواقع هدف ما ین بود که می‌خواستیم در زمینه ارولوژی کتابی بومی برای پزشکان ایرانی بنویسیم که داده‌هایش مانند همه کتاب‌های پزشکی از سراسر دنیاست اما با معیارهای ایرانی نوشته شده باشد.   در نهایت من در پاسخ به منتقدان آن‌ها را به کتاب مرجع اصلی اورولوژی کمپبل-والش ارجاع می‌دهم. هیچ‌یک از فصل‌های این کتاب حاصل تمام دانش نویسندگانش نیست. در حقیقت آن‌ها هم از داده‌های اصلی در تالیف کتابشان بهره گرفتند و مدام مخاطب را به یافته‌های علمی که تا پیش از این صورت گرفته است ارجاع می‌دهد. این کتاب هم در تمام دانشگاه‌های دنیا تدریس می‌شود.     تیمورزاده: آنچه که در کتاب‌های پزشکی نوشته می‌شود اسناد مختلف می‌خواهد ما باید ببینیم که وقتی کتابی در ایران منتشر می‌شود چقدر حاصل اسناد اصیل ایرانی است. در مورد کتاب «جامع اورولوژی ایران» اینگونه است که بخشی از اسناد آن حاصل تحقیقات ایرانی است و بخشی هم حاصل یافته‌های دیگر دانشمندان است اما نکته حائز اهمیت این است که همه موردهای مطالعاتی آن و مثال‌ها در کتاب ایرانی هستند. وقتی سیاسی‌کاری در سیستم کتاب سال جمهوری اسلامی ایران نقش پر رنگی دارد، نتیجه‌اش این می‌شود که حتی تغییرات زیادی هم که این اثر با ویراست قبلی خود داشته‌اند را نمی‌خواهند در نظر بگیرند. بهره‌بردن از یافته‌های دانشمندان سراسر دنیا و علم روز در هر کتاب علمی امری کاملا مشهود است و این روند در علوم پایه و مهندسی و دیگر علوم دانشگاهی هم اتفاق افتاده است باید به این پرسش پاسخ داد که ما چقدر می‌توانیم سند علمی اصیل در حوزه پزشکی تولید کنیم؟  تیمورزاده: اگر واژه تولید علم را در بحث تالیف و کتاب بپذیریم، باید ببینیم که علم اصیل در حوزه پزشکی چگونه تولید شده است؟ زمانی که روند پژوهش در دانشگاه‌های ایران با یک دانشگاهی مانند هاروارد اصلا قابل مقایسه نباشد چگونه می‌توانیم ادعا کنیم که سند علمی تولید کرده‌ایم؟ با چشم‌پوشی بر این مسئله کسانی که در ایران روش و سبک خاص و تکرار نشده‌ای در درمان دارند صاحب سند اصیل ایرانی می‌شوند که دنیا هم می‌تواند بر آن استناد کند. در حقیقت تالیف یک کتاب پزشکی بر مبنای سندهایی است که در کل جهان اتفاق می‌افتد اگر ما فکر کنیم که تالیف یک کتاب پزشکی باید بر اساس مستندات داخلی انجام شود سخت اشتباه کرده‌ایم.   اتفاقی که در این کتاب افتاده مثال‌ها و تصاویر واقعی است که همگی در ایران رخداده‌اند. همچنین تجربه صاحب‌نظرانی آمده است سال‌ها در اقلیم ایران طبابت کرده‌اند.   سلطانی: در کل آن چیزی که در علم پزشکی عنوان تالیف می‌گیرد با دیگر حوزه‌ها متفاوت است.  طبق آمار که از کتاب کمپبل-والش به وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی دادیم متوجه شدیم که  22 مورد از  ارجاعات کتاب ه یافته‌هایی بوده است که توسط مرکز تحقیقات لبافی‌نژاد انجام شده است. همه مولفان در تالیف کتاب پزشکی به کل پزشکان دنیا توجه می‌کنند تا بدانند چه کسی در چه شاخه‌ای سرآمد است تا از علم آن بهره بگیرند و متناسب با شرایط خودشان کاربردی کنند؛ این روند هم در کتاب «اورولوژیست جامع ایران» هم صادق بوده است. حتی در بسیاری از پژوهش‌های آمریکایی پزشکانی دست دارند که اصلا ساکن آمریکا هم نیستند این امر نشاندهنده پیوستگی و توجه جهان به یافته‌های کل کشورهاست. آن مفهوم تالیف که در همه کتاب‌ها صدق می‌کند در کتاب پزشکی معنایی ندارد و اصلا قابل اجرا نیست و کسی نمی‌تواند ادعا کند که تمام نوشته‌هایش در یک کتاب حاصل اطلاعات خودش بوده است. در حقیقت اصول تالیف یک کتاب پزشکی اینگونه است که هر فصل آن به استناد داده‌ها از سراسر دنیاست.  دغدغه‌ای که ما در علم پزشکی داشتیم این بود که کتابی  بر اساس داده‌های جهانی با معیارهای ایرانی بنویسیم. در حقیقت تمام کتاب‌های مرجع دنیا چنین ویژگی را دارند که بر اساس داده‌های جهانی و معیارهای مدنظر خودشان تالیف می‌کنند. بنابراین واضح است که برخی مطالب این کتاب هم به دیگر مطالب پزشکی ارجاع داده شده باشد و پزشکان شاید همان منبع را خوانده باشند. در حقیقت این کتاب مجموعه‌ای کامل از علوم دنیا است نه ترجمه شده بلکه فارسی شده و به عبارتی ایرانیزه شده علم اورولوژی دنیاست.   تیمورزاده: در این میان می‌توان ادعا کرد که کتاب‌هایی هم در علم پزشکی تالیف می‌شود که تماما حاصل مستندات ایرانی است که این امر بستگی به تخصص پزشک و رویکرد آن دارد. ما سراغ داریم پزشکانی که خودشان به این مستندات دست‌یافته‌اند که حاصل کار معمولا کتاب‌های کم حجمی در علم پزشکی هستند؛ اما کاربرد بسیار وسیعی در علم دارند. نگاهی که در جایزه‌ها و جشنواره‌های مربوط به کتاب در کشور ما می‌شود نامش نگرش کیلویی و ترازویی است. در واقع کتاب‌هایی از این دست که تماما حاصل پژوهش یک پزشک است  به راحتی از سوی داوران نادیده گرفته می‌شود، درحالی که برخی پزشکان امکان دارد برای تالیف یک صفحه از کتاب صد صفحه‌ای خود سال‌ها وقت صرف کرده باشد.  در حقیقت چه کتاب‌هایی که پزشکان ایرانی خودشان مستقیما به اسناد علمی رسیده و تالیف کرده باشند و چه کتاب‌هایی که حاصل علم روز دنیا با نیازهای پزشکی کشور تالیف شده باشد دارای اهمیت و اعتبار است. ایراد را باید بر کتاب‌ها و مقالاتی گرفت که صرفا ترجمه و کپی‌برداری شده است و هیچ تجربه و پژوهشی را در پی نداشته است.   مهشیدفر: البته من معتقدم سیاست آکادمیک کشور چندان موافق تالیف کتاب نیست؛ گاهی یک نویسنده به اندازه چندین مقاله وقت می‌گذارد و کتابی را تالیف می‌کند. امتیاز آن با اندازه یک مقاله‌ای که در بسیاری موارد حاوی اطلاعات ساختگی است، نیست و این به خودی خود انگیزه مولف را کور می‌کند و این باعث خستگی و فرسودگی نویسنده می‌شود. از زمانی که متخصص شدم علاقه زیادی به نوشتن پروتکل‌های گوناگون از جمله پروتکل‌های محلی و کشوری پیدا کردم و کتاب‌های زیادی در حوزه پروتکل‌های اورژانسی نوشتم. متاسفانه هیچ حمایتی از اولین کتابی که نوشتم نشد. دیگر کتاب‌هایی که به نگارش درآوردم اغلبشان کتاب‌هایی بودند که بعد از گذشت چند سال هنوز اطلاعاتشان به روز است اما به جز یک الی دو اثر  با استقبال مواجه نشدند.   برخی کتاب‌های مرجع که از غرب وارد می‌شوند به کار پزشکان ایرانی می‌آید. اما این برای همه بیماری‌ها صدق نمی‌کند و برخی بیماری‌ها هستند که باید بومی‌سازی شوند و در آن‌ها شرایط اقلیمی و محیطی در نظر گرفته شود. برای مثال بیماری‌های عفونی الزاما عفونت ریه‌ای که در ایران مشاهده می‌شود همان میکروارگانیزمی را که در آمریکا مشاهده می‌شود را ندارد. علاوه‌بر بیماری‌های عفونی که باید بومی‌سازی شود بیماری‌های محیطی هم باید به بومی‌سازی برسند. این نوع بیماری‌ها تاثیر زیادی از جانوران و محیط پیرامون می‌گیرند. ما در همه زمینه‌ها برای درمان بیماران نمی‌توانیم به مستندات آمریکایی یا اروپایی تکیه کنیم. برای مثال اگر فردی با گزدگی خفاش در آمریکا صورت مواجه شود باید واکسن هاری را تزریق کند. اما در ایران چون خفاش‌ها خونخوار نیستند و اغلبشان حشره خوارند نیازی به واکسیناسیون ندارند؛ اما تجربه‌هایی در ایران داریم که بعد از گزیدگی خفاش به افراد واکسن هاری زدند که عوارض جانبی واکسن دامن‌گیر افراد شده است نه گزیدگی خفاش.   تیمورزاده: دست‌یابی به داده‌های اصیل در علم پزشکی متاسفانه باید گفت در کشورهایی به جز ایران اتفاق می‌افتد و این تاسف‌آور است. اطلاعات و داده‌های اصیل پزشکی مولفه‌ای است که پژوهشگران کل جهان آن را در نظر می‌گیرند. برخی منتقدان نشر پزشکی در ایران به غلط این‌گونه می‌پندارند که تالیف یک کتاب پزشکی مانند کتابی است که یک شاعر  یا رمان‌نویس نوشته است. اگر تالیف کتاب در علم پزشکی صرفا اینگونه صورت بگیرد ارزش چندان علمی ندارد. یعنی باید به داده‌های جهانی توجه جدی داشته باشد.   سلطانی: سال‌ها پیش تکنیکی در اورولوژی از سوی یک دانشمند اسپانیایی مطرح شد این تکنیک مربوط به بازگشت ادرار کودکان بود که با اقبال جهانی مواجه نشد تا اینکه دکتر سیم‌فروش با ایحاد تغییرات جزیی این تکنیک را در ایران به کار گرفت و موفق هم شد از آن پس مقالات و اطلاعات بسیاری از آن از سوی پزشکان ایرانی ارایه شد طوریکه حتی مبدع اصلی آن به علت اینکه مورد توجه قرار نگرفته بود کاملا ناامید شده بود اینجا ما توسعه‌دهنده یک تکنیکی بودیم که از سوی خودمان تولید نشده بود و منتقدان بسیاری در پزشکی در داخل و خارج داشت اما امروز یک روش کاملا موثر در درمان برگشت ادرار کودکان به حساب می‌آید که ما به دنیا ثابت کردیم این تکنیک امکان‌پذیر است و جامعه آماری آن هم مختص ماست. مگر این روند چیزی جز تولید علم است؟ وقتی در جامعه پزشکی جهانی بازخوردها و نتایج آن از سوی ایران ارایه شد نگرش پزشکان اورولوژیست کاملا نسبت به آن بازگشت.   مهشیدفر: اصولا تالیف یک کتاب پزشکی در همه جای دنیا همان‌گونه‌ای انجام می‌شود که تاکنون در این جلسه بحث شد ما هم باید همان روش ارتباط با دیگر داده‌های اصیل دنیا پیش برویم و نباید درهای اطلاعاتی را به روی خود ببندیم. در حقیقت تعاملات اطلاعاتی در علم پزشکی به سود همه کشورها است. با این حال و با وجود چنین ارتباط گسترده میان پزشکان در سراسر دنیا در بسیاری مواردی در درمان برخی بیماری‌های شایع که به شدت داده و اطلاعات اصیل درباره آن‌ها در دسترس است، میان پزشکان اختلاف‌نظر وجود دارد و هنوز به یک نقطه‌نظر ثابت نرسیده‌اند. بسیاری از بیماری‌ها جغرافیای خود را دارد. برای مثال اگر پزشکی می‌خواهد درباره بیماری ابولا پژوهش کند باید داده‌های آفریقای غربی را مطالعه کند نه داده‌های اروپایی و غیره. طبیعتا ما هم در ایران بیماری‌هایی داریم که ویژه موقعیت جغرافیایی خودمان است و در آمریکا یا هر جای دیگری به این موضوع توجه نمی‌کنند.  اینجاست که باید تالیفاتی را تولید کنیم که به درد خودمان بخورد.   تیمورزاده: حال ببینید چقدر در تالیف کتاب می‌تواند این جریان اثرگذار باشد یک پزشک هیچگاه نمی‌تواند ادعا کند که تسلط کافی به تمام جنبه‌های تخصص خود دارد. علم به قدری تخصصی شده است که رشته‌ای مانند اورولوژی فقط یک تخصص و رشته نیست بلکه از دل آن تخصص‌هایی بیرون می‌آید که هر پزشک اگر توجه نداشته باشد نمی‌تواند درمان موثر داشته باشد. امروزه صاحب‌نظران و پزشکان فقط در تخصص ویژه خود صاحب‌نظر شده‌اند نه در همه جنبه‌های تخصصیشان. حال اثری مانند کتاب «جامع اورولوژی ایران» که حاصل زحمات 122 پزشک ماهر ایرانی است به راحتی برچسب ترجمه یا کپی‌کاری را به آن می‌چسبانند و در جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران کتاب ترجمه‌ای که فقط پنج درصد با ویراست قبلی آن تفاوت نگارشی داشته است برگزیده اعلام می‌شود این امر نشان‌دهنده عدم سواد کافی و بی اطلاعی از روند تالیف کتاب‌های پزشکی است. می‌توانم بگویم که داوری صورت گرفته در جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران در سال جاری همراه خطا بوده است. کتابی را که نسبت به ویراست قبلی فقط 5 درصد تغییر داشته است و ترجمه هم بوده است،به جای کتابی که با معیارهای ایرانی از سوی 122 پزشک ایرانی تالیف شده است انتخاب کنند. دست آخر هم در اخبار کتاب را به عنوان تالیف معرفی می‌کنند. این کتاب به قدری مورد بی مهری قرار گرفته است که نه در سال 92 و نه در سال 97 مورتوجه داوران جایزه کتاب سال قرار نگرفته است. اثری که فقط پروسه جمع‌آوری نویسندگان آن فرآیندی بسیار پیچیده بوده و تمام داده‌های روز جهانی و استانداردهای جهانی در آن به کار گرفته شده است، باز هم آن را نادیده می‌گیرند. این جریان حتی در دانشگاه‌های ما هم وجود دارد فضایی که باید علمی‌تر بررسی کنند اما متاسفانه بر اساس معیارهایی ناشناخته برخی کتاب‌های موثر در علم پزشکی را کنار می‌گذارند. ما هیچگاه انتظار بازخورد مالی از کتاب «جامع اورولوژی ایران» نداشتیم اما من به عنوان ناشر این کتاب معتقدم یکی از افتخارات من تهیه و تدوین و انتشار این اثر بوده است.    موضوع دیگری که در عرصه کتاب‌های پزشکی اهمیت زیادی دارد کتاب‌سازی در این عرصه است که نسبت به سال‌های گذشته افزایش زیادی هم داشته است. این معضل تبدیل به یک شغل شده است درحالیکه نوعی تخلف در صنعت نشر به است. متاسفانه کتاب‌سازی در هر رشته علمی وجود دارد اما وجود آن در علم پزشکی به نوعی بازی با جان و سلامتی مردم به حساب می‌آید. آیا نبود نظارت بر انتشار کتاب دلیل قانع کننده‌ای است تا این کتاب‌ها به نوعی رشد قارچی داشته باشند؟   تیمورزاده: اصولا کتاب و محتوای منتشر شده در آن  ناظر مشخصی در حوزه دانش و پزشکی ندارد. مردم وقتی می‌خواهند کتابی را بخرند که جنبه افزایش اطلاعات عمومی پزشکی دارند تصور می‌کنند محتوا آنان حتمن نظارت شده و از سوی وزارت‌خانه‌ها مورد ارزیابی قرار گرفته است. به همین دلیل به قدر کافی به متن کتاب اطمینان می‌کنند. متاسفانه در کشور ما هیچ فرآیندی درباره کتاب‌ها و مطالب آن‌ها وجود ندارد.   سلطانی: این معضل به شدت در علم ارورولوژی خود را نشان می‌دهد در بسیاری موارد ما با بیمارانی مواجه می‌شویم اعتقاد زیادی به برخی اطلاعات غلط دارند که ناشی ار محتوای ارزیابی نشده و غیراستاندارد در کتاب‌ها و رسانه‌های گوناگون است.   تیمورزاده: وقتی هر فردی بتواند دفتر نشر بزند و هر نوع کتابی منتشر کند، نتیجه‌اش این می‌شود که سالانه باید در نمایشگاه کتاب تهران شاهد فروش کتاب‌های زرد پزشکی باشیم. یکی از اهداف انجمن فرهنگی ناشران کتاب‌های پزشکی این است که برای این امر سازوکار واحدی را تعریف کنیم. باید پیش از انتشار صلاحیت سنجی کتاب‌ها صورت بگیرد.   مهشیدفر: اما من فکر می‌کنم تا حدودی آگاهی مردم در این زمینه افرایش یافته است. مردم این روزها چندان هم زودباور نیستند. به قدری شبکه‌های اجتماعی در زندگی عموم مردم گسترش یافته است که مردم خودشان داور خوبی برای محتوای منتشر شده هستند. تنها کار موثری که می‌توان کرد این است که به صورت کاملا تعاملی و سازنده کتاب نقد شود. ]]> دانش‌ Mon, 11 Mar 2019 13:12:22 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/272937/گزارش-تنهایی-یک-کتاب-روایت-نویسندگانش اولین فرهنگنامه بیابان‌ و علوم محیطی در ایران منتشر شد http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/272779/اولین-فرهنگنامه-بیابان-علوم-محیطی-ایران-منتشر محمدکیا کیانیان، عضو هیات علمی دانشکده کویرشناسی دانشگاه سمنان و نویسنده کتاب «فرهنگ لغات بیابان و علوم محیطی» در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) درباره این اثر گفت: دانش شناخت بیابان‌ها و مناطق خشک جزو آن دسته از علومی است که دامنه واژگان گسترده‌‌ای دارند که در هیچ فرهنگ لغات و کتابی به صورت یک‌جا وجود نداشت. سال‌ها بود که جای خالی چنین کتابی در این رشته علمی احساس می‌شد و از زمانی که من این کمبود را در فضای دانشگاهی و تحقیقاتی درک کردم  استارت کار زده شد و نزدیک به 10سال لغات مربوط به این علم را از منابع لاتین و مقالات  گردآوری کردم. وی افزود: تمام مراحل بازبینی و تغییرات کتاب در طول این 10سال انجام شد. علت توجه من به چنین کتابی این بود که با توجه به اینکه ارتباط گسترده‌ای با دانشگاهیان و فضای علمی دارم این نیاز دیده می‌شد که در حوزه شناخت بیابان‌ها چنین فرهنگ لغاتی باید نوشته شود.   کیانیان گفت: آن دسته از واژگانی که مربوط به رشته محیط‌زیست و اقلیم‌شناسی است هم که از نظر ریشه‌ لغات به دانش بیابان‌‌شناسی مرتبط است در کتاب آورده شده است.  همان‌گونه که اشاره کردم تالیف این اثر نزدیک به 10سال طول کشید و حدود 4هزار واژه در آن گردآوری شده است. لازم به ذکر است که نمونه خارجی هم در این عرصه وجود ندارد.   وی در پاسخ به این پرسش که ارزیابی شما از رشته‌های علوم محیطی در شرایط فعلی فضای علمی کشور چیست گفت: در کل رشته‌های علوم محیطی تا حد زیادی در ایران مهجور مانده است. در کشورهای پیشرو به علت اهمیت تولید غذا و بهره‌وری صحیح از محیط طبیعی به موازات آن رشته‌های اینچنینی برایشان اهمیت زیادی دارد و رشته‌ای مانند اقلیم‌شناسی و شناخت بیابان‌ها در کشورهای پیشرفته کاربردی‌تر است. ما شاید به لحاظ تئوریک پیشرفت‌هایی در سال‌های اخیر کرده باشیم اما فاصله زیادی تا کاربردی شدن آن در کشور خود داریم.   وی ادامه داد: در اغلب کشورهای پیشرو در حوزه علوم‌محیطی نیاز انسان به هوای خوب و خاک خوب اولویت زیادی برایشان دارد تا یک خودرو خوب. اما کشورهای درحال پیشرفت حامل بیشترین تخریب محیط طبیعی برای ساخت صنایع خود هستند برای مثال ما هنوز نتوانسته‌ایم در مصرف آب مکانیزم استانداردتری را به کار بگیریم و هنوز در مصرف بی‌رویه آب در کشور رکورددار هستیم و بیشتر از هر جای دیگر است. در حقیقت این کشورها نیاز به اصلاحات مبتنی بر علم دارند تا پیشرفت صنایع در طیف‌های گسترده. وی درباره آگاهی عموم مردم از اخبار مبتنی بر علوم محیطی گفت: مردم به علت رسانه‌ای نشدن برخی اخبار در زمینه دانش محیطی به ویژه کشورمان آگاهی زیادی پیدا نمی‌کنند مگر آنکه خودشان بر اساس علاقه خود پیگیر باشند و بخواهند که در آن اطلاعات کسب کنند. ]]> دانش‌ Mon, 11 Mar 2019 04:46:13 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/272779/اولین-فرهنگنامه-بیابان-علوم-محیطی-ایران-منتشر هزاره ابوریحان بیرونی سال آينده برگزار می‌شود http://www.ibna.ir/fa/doc/report/272996/هزاره-ابوریحان-بیرونی-سال-آينده-برگزار-می-شود به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، نشست علمی_خبری «هزاره ابوریحان بیرونی» به همت انجمن آثار و مفاخر فرهنگی و با همکاری دانشگاه آزاد اسلامی؛ با حضور علی‌اکبر ولایتی (رئیس هیات موسس و هیات امنا دانشگاه آزاد)، حسن بلخاری‌قهی (رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی)، مهدی محقق (رئیس هیات مدیره انجمن آثار و مفاخر فرهنگی) و جمعی از خبرنگاران رسانه‌ها در تالار آینه انجمن آثار و مفاخر فرهنگی برگزار شد   حسن بلخاری‌قهی در ابتدای این نشست و در علت برگزاری آن گفت: امروز دوم رجب ۱۴۴۰ هجری قمری و بنا بر روایات غالب و به‌ویژه تحقیقات اخیر دکتر باقری، ابوریحان بیرونی، دوم رجب ۴۴۰ قمری دار فانی را وداع گفته است؛ بنابراین امروز دقیقا هزارمین سال وفات ابوریحان است؛ بر این اساس در کمیته فرهنگ و تمدن اسلامی ایران که ریاست آن با دکتر ولایتی است و با نظارت خود ایشان، تصمیم گرفته شد که در سال آینده هزاره ابوریحان بیرونی را برگزار کنیم.                                       حسن بلخاری رئیس انجمن آثار و مفاخر فرهنگی در ادامه اضافه کرد: حامی و بانی اصلی این هزاره، دانشگاه آزاد اسلامی، تحت نظارت دکتر ولایتی است و قرار است هیات علمی هم برای این هزاره تشکیل شود. همچنین امید است که هم‌زمان با برگزاری این هزاره، ده کتاب جدید درباره ابوریحان بیرونی چاپ کنیم و آثاری که انجمن آثار و مفاخر فرهنگی از ابوریحان بیرونی چاپ کرده را نیز تجدید چاپ کنیم. تعمیر آرامگاه ابوریحان بیرونی در غزنین در هزارمین سال وفات او بلخاری در پایان درباره دیگر برنامه‌های این هزاره گفت: قرار است در جهت رسیدن به تصویر دقیق از ابوریحان بیرونی، مسابقه‌ای میان هنرمندان برگزار شود. همچنین امید است که بتوانیم پیکره و تندیس این دانشمند را بسازیم و با حمایت‌های مستقیم دکتر ولایتی و بزرگواران دیگر، آرامگاه ابوریحان بیرونی را در غزنین تعمیر کنیم.   ابوریحان بیرونی رعایت حق کپی‌رایت را به ما یاد داد علی‌اکبر ولایتی دیگر سخنران این نشست با بیان اینکه جرج سارتن یکی از نویسندگان تاریخ علم هر بخش از قرون مختلف اسلامی را به نام برجسته‌ترین دانشمند آن قرن معرفی می کرد، گفت: سارتن در نامگذاری قرن پنجم، بین شیخ‌الرئیس و ابوریحان بیرونی تردید داشت که در نهایت حکیم ابوریحان بیرونی را به خاطر این که اهل تجربه و دقت بود و تا از مطلبی اطمینان حاصل نمی کرد، آن را نمی‌پذیرفت، به این حکیم بزرگ اختصاص داد. رئیس هیات موسس و امنای دانشگاه آزاد اسلامی افزود: حکیم ابوریحان بیرونی به زبان‌های متعددی همچون سانسکریت، فارسی، عربی و خوارزمی (شعبه‌ای از زبان فارسی)  و یونانی تسلط کامل داشت و تألیفات و کتاب‌های این حکیم بسیار ارزشمند و از کتب فلسفی معنوی برجسته است. علی‌اکبر ولایتی ولایتی با تاکید بر اینکه حکیم ابوریحان بیرونی منجم، ریاضیدان و تقویم‌شناس برجسته و بزرگی بود، گفت: محمود غزنوی تصمیم به قتل او به خاطر تشیع و  ارادتش به اهل بیت (ع) داشت، اما از آنجایی که ابوریحان بیرونی منجمی بزرگ بود و به احکام نجوم اشراف کامل داشت، از تصمیم خود منصرف شد و او را همراه خود به غزنین برد؛ ابوریحان بیرونی نیز در این سفر ضمن فراگیری زبان سانسکریت و علوم روز موفق به نگارش کتاب‌های ارزشمندی شد. وی با تاکید بر اینکه حکیم ابوریحان بیرونی از جمله جامع‌ترین دانشمندان تراز اول تمدن اسلامی بود، اظهار کرد: اگر بخواهیم 5 دانشمند جامع الاطراف که در تمدن اسلامی جامع عمل می‌کنند نام ببریم، قطعاً باید یکی از آن‌ها ابوریحان بیرونی باش، که به اهل بیت(ع) علاقه داشت. ابوریحان دلسوز میراث فرهنگی کشور بود رئیس هیات موسس و امنای دانشگاه آزاد اسلامی در بیان ویژگی‌های ابوریحان بیرونی عنوان کرد: ابوریحان بیرونی به ما یاد داد که هر نویسنده و دانشمندی باید حق کپی‌رایت را رعایت کند. او در نگارش کتاب‌های خود از هر متنی که استفاده می‌کرد، نام نویسنده و کتاب را ذکر می‌کرد و به نحوی حق معنوی نویسنده را رعایت می‌کرد. از دیگر ویژگی‌های ابوریحان این بود که نسبت به میراث فرهنگی کشور دلسوز بود. برای اثبات این مدعا می‌توان تهیه و ثبت فهرست آثار و نوشته‌های رازی توسط ابوریحان را نام برد، که ابوریحان سال‌ها بعد از مرگ رازی و از ترس اینکه آثار او نابود شوند، آن‌ها را در فهرستی تهیه و ثبت کرد.  ولایتی در پایان گفت: مسلمانان هزار سال پرچمدار تمدن بودند و در قرون وسطی که اروپایی‌ها در تاریکی بودند، مسلمانان 1100 ریاضی دان در تاریخ تمدن اسلام و 14 هزار متن پزشکی که نقش مهمی در طب داشت، داشتند. نگارش دو کتاب به خواهش بانوان توسط ابوریحان بیرونی مهدی محقق، رئیس هیات مدیره انجمن آثار و مفاخر فرهنگی ضمن اعلام اینکه این جلسه مقدمه‌ای برای برگزاری کنگره ابوریحان بیرونی است،  ابوریحان را یکی از افراد برجسته تمدن اسلامی خواند و گفت: ابوریحان در زمینه مسائل نجوم تخصص داشته و کتاب مهمی هم در علم نجوم به نام «التفهیم» دارد که آن را به خواهش ریحانه دختر حسین خوارزمی نوشته است و این موضوع نشانه این است که خانم‌ها در آن زمان چقدر به علم علاقه داشتند.   مهدی محقق محقق ضمن بیان اینکه ابوریحان کتاب «تحدید النهایات الاماکن» را که در زمینه علوم جغرافیایی است، نیز به خواهش دختر وشمگیر نوشته است، اظهار کرد: «آثارالباقیه» از دیگر کتاب‌های مشهور ابوریحان است که در این کتاب تمام جشن‌ها و عیدهای ملل مختلف را آورده و جنبه گاه‌شماری دارد.   رئیس هیات مدیره انجمن آثار و مفاخر فرهنگی ضمن اشاره به سفر ابوریحان بیرونی به هند و چگونگی کسب اطلاعات نجومی وی در این کشور، کتاب «تحقیق‌ماللهند» را از دیگر کتاب‌های مهم ابوریحان معرفی کرد و افزود: ابوریحان کتابی دارد که به‌وسیله «پل‌کراوس»، مستشرق آلمانی چاپ و با عنوان «رساله فی فهرست کتب محمد بن زکریاء الرازی» منتشر شده است. ابوریحان در این کتاب هم آثار زکریای رازی و هم آثار خود را فهرست و طبقه‌بندی کرده است. در این کتاب حتی فهرست کتاب‌هایی هم که از زبان سانسکریت ترجمه کرده را نیز آورده است. همچنین در همین کتاب مقدمه‌ای در این باب دارد که علم از کجا به‌وجود آمده است.   تسلط بالای ابوریحان به علوم زمان خود او ادامه داد: ابوریحان متقنن در فنون مختلف بوده و از فهرست کتاب‌های رازی و کتاب‌های خودش هم به دست می‌آید که ابوریحان تسلط بالایی به علوم زمان خود داشته است. تقریباً ۱۵۰ سال بعد از ابوریحان، دانشمند تبریزی به نام «غضنفر تبریزی» رساله‌ای به نام «المشاطه لرساله ‌الفهرست» نوشته که در حقیقت متمم کتاب ابوریحان بیرونی است و در بخشی از این کتاب می‌گوید ابوریحان در تاریخ و درجه‌ای از ماه سنبله به دنیا آمده که این درجه فقط انبیا و اولیاء به دنیا آمده‌اند.         ]]> دانش‌ Sat, 09 Mar 2019 15:44:53 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/272996/هزاره-ابوریحان-بیرونی-سال-آينده-برگزار-می-شود جایزه‌‌ای ویژه برای کتاب سال پزشکی در آینده‌ای نزدیک http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/272952/جایزه-ای-ویژه-کتاب-سال-پزشکی-آینده-ای-نزدیک فرهاد تیمورزاده، مدیرمسئول و رییس هیات مدیره انجمن فرهنگی ناشران کتاب‌ علوم پزشکی دانشگاهی در حاشیه میزگرد بررسی معضلات تالیف در علم پزشکی به خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) خبر از برگزاری جایزه کتاب سال پزشکی داد و گفت:  یکی از مهم‌ترین برنامه‌های انجمن در سال آتی که اکنون در اتاق فکر انجمن مطرح است، کتاب سال پزشکی کشور است.  وی افزود: با توجه به وضعیت جهانی علوم پزشکی و استخراج داده‌های آن از سراسر دنیا نمی‌توان از نقش و جایگاه ترجمه در گسترش  این علوم چشم‌پوشی کرد، از این رو در این جایزه به هر دو بخش تألیف و ترجمه پرداخته خواهد شد.  او گفت: پزشکی در شاخه علوم تجربی و کاربردی و با حوزه‌های تخصصی فراوانی قرار دارد. ما در ابتدای امر شاخه‌های اصلی پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و پرستاری را تحت پوشش قرار خواهیم داد. اهدای جایزه به کتب رشته‌های تخصصی پزشکی که قریب به ۴۰رشته را دربر می‌گیرد موضوعی است که در باره ضرورت‌ها و تأثیرات آن در حال بحث و تبادل نظر با دیگر اعضای انجمن هستیم.  تیمورزاده اضافه کرد: اگر این جایزه در بستر داوری‌های عادلانه و بدون سوگیری خاص اجرا شود می‌تواند بستری برای افزایش کمی و ارتقای کیفیت کتاب‌های پزشکی فراهم کند.  همچنین امکان دارد برای این جایزه یک نام خاص از میان مفاخر پزشکی قدیم یا معاصر ایران، از سوی اعضای انجمن انتخاب شود اما در حال حاضر به همان عنوان کتاب سال پزشکی اکتفا می کنیم.  وی درباره احتمال تعلق جایزه به کتاب‌های تاریخ پزشکی و طب سنتی گفت: به نظر پیشنهاد خوبی می‌آید که حتماً به اتاق فکر مربوطه ارجاع خواهیم داد تا در این مورد نیز با توجه به ضرورت‌ها و تأثیرات آن در پیشبرد علم مکتوب پزشکی تصمیم‌گیری شود. ]]> دانش‌ Sat, 09 Mar 2019 08:07:20 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/272952/جایزه-ای-ویژه-کتاب-سال-پزشکی-آینده-ای-نزدیک اگر می‌خواهید بدانید هومیوپاتی چیست «راز نقل‌های کوچک» را بخوانید http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/272778/اگر-می-خواهید-بدانید-هومیوپاتی-چیست-راز-نقل-های-کوچک-بخوانید نگار پورمحمد، مترجم کتاب «راز نقل‌های کوچک» و نماینده انتشارات اطلس پیدایش در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) درباره این اثر گفت: کتاب «راز نقل‌های کوچک» در حقیقت قصه‌ای است برای معرفی هومیوپاتی. جورج ویچمن (نویسنده) در این اثر تلاش می‌کند شیوه درمانی هومیوپاتی معرفی شود. همان‌گونه که از نام  این واژه می‌توان فهمید هومیوپاتی یعنی مشابه درمانی بیماران. وی ادامه داد: داستان کتاب روایت مشکلات پوستی دختری نوجوان است که روش‌های گوناگونی را برای درمان خود به کار می‌برد. داستان اینگونه است که شخصیت قصه دچار نوعی بیماری پوستی می‌شود و روش‌های مختلفی را برای درمان خود اتخاذ می‌کند، هرکدام از این روش‌ها فقط در مدت زمان کوتاهی برای درمان وی پاسخگو بوده‌اند. در نهایت با کمک دوست خود، با روش درمانی هومیوپاتی آشنا می‌شود و از آن برای درمان بیماری خود بهره می‌گیرد. وی درباره نویسنده اثر گفت: نویسنده خودش هومیوپات است که سوالات متنوع دختر کوچکش ایده نوشتن این کتاب را به او داده است.   پورمحمد با اشاره به کتاب‌هایی که برای شناخت هومیوپاتی نوشته شده است گفت: در کل میزان شمار کتاب‌هایی که برای معرفی هومیوپاتی نوشته شده اندک است و در ایران این اولین کتاب است که برای کودکان و  نوجوانان به نگارش درآمده و منتشر شده است. یکی از دلایلی که این کتاب از سوی ناشر و گروه مترجمان انتشارات اطلس پیدایش انتخاب شد، تلاش برای آگاهی عموم مردم و کودکان بود تا بتوانند از بروز برخی بیماری‌ها پیشگیری کنند. بهترین زمان برای درمان پیش‌گیری از بیماری‌ها سنین کودکی است و باید از سن کودکی روش‌های پیش‌گیرانه را آغاز کرد تا جامعه‌ای سالم داشته باشیم.   وی افزود: مخاطب دوم کتاب بزرگسالان هستند چراکه هنوز با کمبود آگاهی از این روش درمانی در کشور مواجه هستیم و این اثر می‌تواند منبع مناسب اطلاعاتی برای مخاطبان باشد.     این مترجم خاطرنشان کرد: در حقیقت نویسنده در این اثر تلاش کرده است با زبانی روان و عامیانه به مخاطبانش توضیح دهد که هومیوپاتی چیست؟ روند محتوایی کتاب با پرسش و پاسخ و حدس‌هایی که در عالم کودکی برای درمان خود می‌زنند جلو می‌رود.   وی با اشاره به رویکرد اصلی کتاب گفت: این کتاب بیش از آنکه یک کتاب علمی باشد جنبه آموزشی پررنگی دارد. رویکرد کتاب توجه به باور عام و رفع باورهای غلط درباره هومیوپاتی است. سوالاتی که عموما مردم درباره هومیوپاتی دارند در کتاب جواب داده شده است و به ابعادی از هومیوپاتی که سوال برانگیز است پرداخته شده است. ویژگی دیگر آن ادبیات ساده و روان کتاب است.   پورمحمد افزود: مخاطبان در حقیقت قصه‌ای می‌خوانند که چندان هم حاصل تخیل نویسنده نیست و بزرگسالان هم می‌توانند آگاهی جالب توجهی را از آن دریافت کنند. این مترجم گفت: حین ترجمه کتاب «راز نقل‌های کوچک» تغییراتی در کتاب متناسب با مخاطبان ایرانی با اجازه نویسنده انجام شده است. این کتاب نسخه سوم کتاب بعد از انگلیسی و آلمانی است و نویسنده ضمن استقبال از انتشار آن به زبان فارسی در ویدئویی توضیحاتی به مخاطبان ایرانی ارائه داده است.   وی ضمن تعریف کلی از روش درمانی هومیوپاتی و ارزیابی کتاب‌هایی که در این حوزه وجود دارد گفت: به نظر می‌آید که این علم جدید است اما در آثار جا مانده از پاراسلسوس هم می‌توان توضیحاتی از این روش درمانی را یافت. وقتی برای درمان از روش ضد و سرکوب استفاده شود این امکان وجود دارد که در بلندمدت بیماری بعد از مدتی با قدرت بیشتری بازگردد. هومیوپاتی هم در زمینه انسان حیوان و گیاه کاربرد دارد و داروهای آن توسط سازمان بهداشت جهانی تایید شده است. خوشبختانه این شیوه از سوی مردم جهان مورد اقبال قرار گرفته است   وی درباره ارزیابی خود از کتاب‌های منتشر شده در این‌باره گفت: برخی کتاب‌هایی که درباره این روش درمانی  منتشر شده، صرفا برای افزایش دانش مخاطبان نوشته شده است و برخی دیگر از کتاب‌ها برای افزایش آگاهی عمومی مردم نوشته شده‌اند. برای مثال می‌توان به کتاب «صفر و یک» اشاره کرد که مسعود ناصری تالیف کرده است.   پورمحمد در پاسخ به این پرسش که‌ آیا کتاب‌های هومیوپاتی روش درمانی کافی را به مخاطبان ارائه می‌دهد، توضیح داد: هومیوپاتی شیوه قوی‌تری از درمان است و اگر اشتباهی در آن صورت گیرد می‌تواند بسیار مخرب باشد و درمان باید تحت نظر یک پزشک هومیوپات انجام شود. شاید افراد بتوانند با برخی داروها روش‌های درمانی را برای خود پیش گیرند اما با خواندن کتاب‌های هومیوپاتی افراد نمی‌توانند بدون مشورت پزشک خوددرمانی کنند.   گفتنی است نویسنده در مقدمه کتاب «راز نقل‌های کوچک» خطاب به مخاطبان ایرانی نوشته است: «این کتاب به زبان‌های انگلیسی و آلمانی ترجمه و با استقبال خوبی مواجه شده است. وقتی از ایران و از سوی انتشارات اطلس پیدایش برای انتشار نسخه فارسی کتاب با من تماس گفته شد، احساس افتخار و خرسندی کردم و به نظرم ایده خوبی بود تا این روایت از هومیوپاتی را با فرهنگی متفاوت سازگار کنیم.» ]]> دانش‌ Sat, 09 Mar 2019 05:35:34 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/272778/اگر-می-خواهید-بدانید-هومیوپاتی-چیست-راز-نقل-های-کوچک-بخوانید آینده از آن فناوری نرم است/شاتل‌های فضایی یا جنگ‌های سایبری؟! http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/272481/آینده-فناوری-نرم-شاتل-های-فضایی-یا-جنگ-های-سایبری به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) همه چیز از قرن هجدهم و نوزدهم شروع شد. دورانی که با عنوان انقلاب صنعتی شناخته می‌شود برق اختراع شده بود و ماشین‌های صنعتی راه کارخانجات را گرفته بودند، حمل و نقل ریلی رونق گرفته بود و دیگر نفت تنها وسیله برای گرم کردن خانه‌ها به کار گرفته نمی‌شد. با ورود ماشین‌آلات صنعتی روز به روز به شمار کارگران اخراج‌شده از کارخانجات اضافه ‌شد. در حقیقت فناوری در مقطعی از زمان بلای جان نیروهای یدی کارگاه‌ها و کارخانجات شده بود.   هواپیما‌ها، رایانه‌ها، وسایل ارتباطی جمعی، همه و همه و هر چیزی که امروزه زندگی را برای انسان‌ها راحت‌تر کرده است به عنوان فناوری سخت از آن‌ها یاد می‌شود. این فناوری نیاز به مواد اولیه داشت و در بلندمدت آثار مخربش بر محیط‌ زیست کاملا مشهود است مانند آلودگی هوا، آلودگی‌های صوتی و غیره. در مقابل چند سالی می‌شود که دانشمندان سخن از فناوری نرم می‌کنند و از آن به عنوان جایگزین مناسب فناوری سخت یاد می‌کنند.     مهدی حمزه‌پور از مترجمان کتاب «فناوری نرم؛ تحول جهانی فناوری» در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا درباره تقابل و تفاوت فناوری‌ سخت با فناوری نرم که جین زویینگ (نویسنده) در این اثر به آن اشاره می‌کند گفت: اگر بخواهیم متن اصلی کتاب را مورد توجه قرار دهیم باید اذعان کنیم در حقیقت یکی از معتبرترین کتاب‌هایی است که در حوزه فناوری با رویکرد فناوری نرم توسط زویینک به نگارش درآمده است. تا‌کنون فقط یک کتاب از وی در سال 2005 در ایران منتشر شده بود که نسخه جدید آن مربوط به سال 2011 است. در حقیقت این اثر تفاوت بسیاری از نسخه قبلی خود دارد و چند سالی است که در مقطع کارشناسی‌ارشد و دکتری تدریس می‌شود، به همین دلیل تصمیم گرفتیم ضمن ترجمه آن، اطلاعات جامع‌تر و دقیق‌تری از این موضوع به مخاطبان ارائه دهیم تا مخاطبان ایرانی درک درستی از آن به دست بیاورند. وی افزود: با توجه به ویژگی‌های فرهنگی و اجتماعی کشور ما فرهنگ‌سازی و ترویج این کتاب می‌تواند گام بزرگی در استفاده از فناوری‌های نرم بردارد و نزدیک به دو ترم است که این اثر در رشته‌های مدیریت رسانه، مدیریت بازرگانی، مدیریت مالی، مدیریت تکنولوژی در دانشگاه‌های مختلف تدریس می‌شود. حمزه‌پور با اشاره به استقبال از این کتاب گفت: خوشبختانه در طی  یک سالی که کتاب منتشر شده است استقبال بسیار خوبی از آن شد و تقریبا چاپ اول آن به اتمام رسید. وی درباره تفاوت فناوری نرم و با فناوری سخت گفت: تصویری که از فناوری در ذهن بسیاری از افراد شکل می‌گیرد، دانشی است که مواد اولیه را به کالای ساخته شده تبدیل می‌کند. کالایی محسوس و قابل لمس. در حقیقت فناوری‌های سخت همان چیزی است که ما در زندگی روزانه در قالب خودرو، خودکار حتی هواپیماها یا جت‌ها و شاتل‌های فضایی پیشرفته و دیگر کالاها می‌توانیم لمس کنیم. نام دیگر این نوع فناوری، فناوری سنتی و کلاسیک است.   این مترجم افزود: این فناوری هزینه و آسیب زیادی برای جامعه و در مقیاس بالاتر برای کره زمین به شکل آلودگی هوا آلودگی صوتی و غیره به همراه داشته و دارد.   حمزه‌پور درباره محتوای فصل‌های این اثر گفت: در فصل دوم کتاب به سوابق تاریخ فناوری نرم پرداخته شده است. از گذشته تاکنون فناوری‌های نرم موجب پیدایش پول، ثبت اختراعات گوناگون، صنعت بیمه شده است. فناوری نرم همان چیزی است که  با دارایی‌های فکری خلاقیت، نوآوری و ایده‌پردازی مرتبط است و حرف اول را در آینده‌ای نزدیک در زندگی بشر فناوری نرم می‌زند.  وی افزود: در این فناوری بزرگترین نقش را افراد خلاق و ایده‌پروران دارند؛ در حالی که در فناوری سخت و سنتی مواد اولیه اصلی‌ترین نقش را ایفا می‌کنند. تنها مبتنی بر علم بودند و خلاقیت اهمیت چندانی نداشت.   این کارشناس در عرصه فناوری‌ها با اشاره به مصداق‌های دیگر فناوری‌ نرم گفت: فناوری مدیریت دفاتر مشاوره و سیستم‌های مدیریتی و غیره جزو فناوری نرم است. در اصل فناوری بورس و اوراق بهادار ایده اصلی‌شان نوع فناوری نرم است.   حمزه‌پور تشریح کرد: شرکت‌هایی که به عنوان شتاب‌دهنده در مراکز رشد فعالیت می‌کنند، یکی از شعاب فناوری نرم هستند. این نوع از فناوری در حوزه‌های نظامی، تدابیر جنگی و تاکتیک‌هایی که نظامیان در جنگ‌ها استفاده می‌کنند هم در سال‌های اخیر بسیار نقش‌آفرین بودند. چراکه امروزه ماهیت جنگ‌ها از جنگ سخت به سمت جنگ نرم رفته است. فناوری نرم باعث شده نبردها الکترونیکی و سایبری شوند و جنگ‌هایی مانند دفاع مقدس که جزو جنگ‌های سخت بود دیگر اتفاق نمی‌افتد.   وی با اشاره به میزان پیشرفت کشورها در فناوری نرم گفت: نکته اساسی که اهمیت زیادی دارد، این است که کشورهایی می‌توانند در حوزه فناوری نرم گوی سبقت را از دیگر کشورها بربایند که دارای سابقه تاریخی و مذهبی و دینی خوبی باشند. برای مثال علت موفقیت کشور چین در این حوزه پیشینه تاریخی آن است که توانسته درصد بالایی از تولیدات ناخالص داخلی خود را از طریق این فناوری افزایش دهد. صنایعی مانند پویانمایی و انیمیشن و سینما و تئاتر با تکیه بر این فناوری‌ها پیشرفت قابل ملاحظه‌ای در طول سال‌ها کردند؛ همچنین بازی‌های رایانه‌ای حاصل این نوع فناوری است.   مترجم کتاب «فناوری نرم؛ تحول جهانی فناوری» درباره میزان پیشرفت کشور ما در این فناوری گفت: کشور ما در این زمینه نیروی انسانی خوبی دارد؛ علاوه‌بر آن سبقه تاریخی، فرهنگی و اعتقادی باعث شده هر آنچه که برای پیشرفت این فناوری نیاز است دارا باشیم. معاونت علمی و فناوری گام‌های خوبی را در این زمینه با استفاده از توسعه استارت‌آپ‌ها و شتاب‌دهنده‌ها برداشته است.   وی یکی از راه‌های پیشرفت روزافزون در همه جنبه‌ها در کشور را اهمیت و مدیریت در حوره فناوری نرم دانست و گفت: ما باید تکیه خود را از نفت و گاز برداریم و به سمت گسترس و توسعه فناوری نرم برویم. نکته دیگری که اهمیت دارد نوآوری است که خوشبختانه ما به خوبی توانسته‌ایم نقش‌آفرینی کنیم؛ اما اینکه چرا هنوز نتوانستیم به تولیدات انبوه و ثروت‌آفرینی برسیم، وجود نقص مدیریتی است. در حقیقت حلقه اصلی این زنجیره که خلاقیت را به ثروت تبدیل کند و در نهایت منجر به تولید محصول و بازار برای آن شود مدیریت نوآوری است. به عبارت دیگر ضعفی که در کشور ما وجود دارد ضعف ایده‌پردازی و خلاقیت نیست ضعف در چرخه مدیریت و نوآوری است.   حمزه‌پور افزود: باید شرایطی فراهم شود تا از شرکت‌هایی که در حوزه ایده‌های نو تاسیس شده‌اند پشتیبانی و حمایت لازم به عمل آید و تامین مالی مناسبی شوند. همچنین باید برای محصولشان بازاریابی و بازارسازی و مالکیت معنوی ایجاد شود تا بتوانند رقابت سالمی با یکدیگر داشته باشند و درآمد خوبی برای کشور و خودشان کسب کند.   وی با اشاره به فصل پنجم کتاب گفت: نویسنده در فصل پنجم کتاب به تعریف همه جنبه‌های فناوی نرم پرداخته است که مهم‌ترین آن اقتصاد است. در حال حاضر دنیا در حال تحول از صنایع سخت زیان‌آور به سمت گسترش صنایع نرم و فرهنگی است. یعنی صنایعی که در آن دارایی‌های فکری افراد و خلاقیتشان مدنظر است.   این مترجم گفت: در این کتاب خدمات فکری، صنایع و بازار اجتماعی به عنوان اولین کلید‌واژه‌ها در کتاب درج شده؛ همچنین در حوزه صنایع فرهنگی نویسنده توضیحات کاملی اراده کرده است. در این فصل تجاری‌سازی فرهنگ و هنر به طور کامل تشریح شده است. برای مثال اگر فیلم خوبی در کشور ما تولید می‌شود، اینکه چگونه آن را تجاری‌سازی کنیم اهمیت دارد و راهکارهای مناسبی ارائه داده است. بحث دیگری هم که در انتهای این فصل مطرح شده آینده‌پژوهی و آینده‌نگری است. وی درباره اهمیت فناوری نرم در پیشرفت سریع کشورهای درحال توسعه گفت: کشورهایی مانند ایران، هند و مصر که پشتوانه فرهنگی عمیقی دارند، اکنون فرصت بسیار مناسبی دارند، تا بتوانند عقب‌ماندگی‌های خود را در این تغییر پارادایم جبران کنند. در حقیقت وقتی پارادایم تغییر کند همه کشورها در یک لبه و در یک موقعیت برابر قرار می‌گیرند؛ در این شرایط کشورهای کمتر توسعه‌یافته در کنار کشورهای پیشرفته قرار می‌گیرند. حمزه‌پور ادامه داد: اگر این کشورها از این فرصت تاریخی استفاده کنند می‌توانند عقب‌ماندگی‌های تاریخی خود را رفع کنند. کشور ما می‌تواند با استفاده دقیق و حساب‌شده از این فرصت، عقب‌ماندگی‌های اقتصادی و فرهنگی خود را رفع کند به شرطی که با توجه کامل در حوزه سیاست‌گذاری و اجرای درست آن به سمت فناوری‌های نرم پیش برود؛ چراکه استعداد و نیروی انسانی کافی در این زمینه دارد و می‌تواند به عنوان یک فناوری ثروت‌آفرین و تضمین‌کننده ثروت در آینده ظاهر شود.   وی درباره هوش مصنوعی و تعهدات اخلاقی در ارتباط با آن گفت: فناوری نرم تاکیدش بر فناوری یکپارچه علوم انسانی، علوم اجتماعی و علوم طبیعی است، یعنی همزمان که فناوری رشد می‌کند نباید از حوزه‌های علوم اجتماعی، اخلاقی و رعایت هنجار‌ها دور شد. به عبارت دیگر در فناوری نرم همزمان به توسعه یکپارچه علوم انسانی و علوم اجتماعی نگریسته می‌شود که تا حد زیادی این یکپارچگی تضمین‌کننده اخلاق اجتماعی است. برای مثال اگر قرار است فیلم سینمایی تولید شود فناوری نرم می‌تواند با در نظر گرفتن هنجار‌ها شرایط بهتری را فراهم کند. در حقیقت این فناوری می‌تواند نواقص فناوری سخت را برطرف کند. حمزه‌پور گفت: در حوزه هوش مصنوعی این روند حکم‌فرماست. هدف این است که هوش مصنوعی به هوش طبیعی نزدیک‌تر شود تا کمتر متحمل آثار زیان‌بار آن شویم. در حقیقت تا به امروز که ما از هوش مصنوعی بهره گرفتیم، تا حدی ابعاد زندگی انسان مورد هجوم آن قرار گرفته شده است. خوشبختانه در فناوری نرم ایده‌پرداز انسان است و تضمین بیشتری برای حفظ حریم انسان در آن وجود دارد. آینده از آن فناوری نرم است. ]]> دانش‌ Tue, 05 Mar 2019 04:31:10 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/272481/آینده-فناوری-نرم-شاتل-های-فضایی-یا-جنگ-های-سایبری پیوند جامعه با نخبگان نیاز امروز پیشرفت کشور http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/272537/پیوند-جامعه-نخبگان-نیاز-امروز-پیشرفت-کشور به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) کتاب «هسته‌های علمی در دانشگاه‌ها» تالیف محمد عبدالحسین‌زاده به بررسی روند شکل‌گیری هسته‌های علمی در دانشگاه‌های ایران و پیشینه این فرآیند در برترین دانشگاه‌های جهان پرداخته است.   پیوند علمی میان دانشجو و استاد مهم‌ترین مولفه در فضای یاددهی و یادگیری است در حقیقت هسته‌های علمی مفهوم جدیدی است که در حوزه آموزش عالی شکل گرفته است. هدف این کتاب فهم مختصات و ویژگی‌های هسته‌های علمی و کارکرد‌های آن است.   محمد عبدالحسین‌زاده در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا درباره این اثر گفت: چندین هسته‌ پژوهشی در کشور وجود دارد که آن‌ها مربوط به دوره‌های تحصیلات تکمیلی و دکتری در دانشگاه‌ها است. اما آن هسته علمی که مدنظر این پژوهش بوده و توجه زیادی در دنیای غرب به آن‌ها شده است، منحصرا مربوط به دوره کارشناسی است که اغلب نخبگان در حال تحصیل در این دوره دانشگاهی جذب آن می‌شوند. چنین روندی در ایران تقریبا وجود نداشت. هدف این است دانشجویان کارشناسی که به تازگی وارد فضای علمی کشور شده‌اند با شرایط اجتماعی کشور آشنایی کاملی پیدا کنند.   وی افزود: در حقیقت این روند در اغلب دانشگاه‌های تراز اول دنیا وجود دارد و اغلب دانشجویان از ابتدای تحصیلشان جذب این نوع هسته‌های علمی می‌شوند.  در «هسته‌های علمی در دانشگاه‌ها» کارکرد‌های این دانشگاه‌ها و روند فعالیت‌های آنان آورده شده است.   عبدالحسین‌زاده در پاسخ به این پرسش که چه رویکردی در هسته‌های علمی مذکور به کار گرفته می‌شود گفت: راه‌اندازی این هسته‌های علمی از سوی بنیاد ملی نخبگان تشکیل خواهد شد. هدف این است که نهادی برای دانشجویان نخبه در مقطع کارشناسی ایجاد شود که بتوانند خود را با نیازهای جامعه محک بزنند و شناخت دقیقی از آن پیدا کنند.   این نویسنده افزود: طی تحقیقات متوالی به این نتیجه رسیدیم که اغلب دانشجویان پس از آنکه از دانشگاه فارغ‌التحصیل می‌شوند، شناخت دقیقی از شرایط جامعه ندارند به همین دلیل تلاش برای ادامه تحصیل و مهارجرت به کشورهایی را می‌کنند که در حیطه علمی آن‌ها پیش‌رو ترند یا از توانایی آن ها بهره‌گیری بهینه‌تری دارند. بنابراین تلاش کردیم تا با ورود دانشجویان به این هسته علمی تا حدی شناخت کافی به آن ها بدهیم.   وی ادامه داد: نباید این مراکز و هسته‌های علمی زمانی تشکیل شود که عمده دانشجویان به خارج از کشور مهاجرت کرده باشند. متولی این هسته‌ها بنیاد ملی نخبگان است و در پی آن طرحی راه‌اندازی شده است که نتیجه فعالیت این هسته‌های علمی هستند.   وی در پاسخ به این پرسش که به نظر شما در نهایت دستاوردی که این هسته‌ها می‌تواند داشته باشد چیست؟ بنیاد ملی نخبگان نگاه پژوهشی به این هسته‌ها ندارد و نباید هم توقع داشت که اعضا فعالیت‌های علمی را انجام دهند که به تولید علم بیانجامد. در حقیقت پژوهش‌هایی مبتنی بر نیازهای جامعه انجام می‌شود که در درجه اول بتواند این افراد را برای ارائه دانش خود در آینده نزدیک آماده کند. ]]> دانش‌ Mon, 04 Mar 2019 09:46:47 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/272537/پیوند-جامعه-نخبگان-نیاز-امروز-پیشرفت-کشور صفر تا صد پرواز در «پرواز»/از برادران رایت تا یوری گاگارین http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/272370/صفر-صد-پرواز-برادران-رایت-یوری-گاگارین محمد رزازان؛ مترجم کتاب «پرواز» در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) درباره این اثر که اثری جامع در تاریخ هوانوردی به شمار می‌رود گفت: مهم‌ترین ویژگی این اثر، ادبیات ساده و پیوستگی محتوای آن است. در حقیقت جی.آر گرنت (نویسنده) در این اثر تلاش کرده است عموم مردم حتی نوجوانی که به هوانوردی علاقه‌مند است با خواندن «پرواز» به شناخت کامل تاریخ هوانوردی برسد. وی افزود: در حقیقت نویسنده در این کتاب تاریخ هوانوردی را به صورت کامل تشریح کرده است. ادبیات داستان‌گونه کتاب باعث می‌شود هر فردی که به هوانوردی علاقه دارد داستان تاریخی این صنعت را با خواندن آن بفهمد. رزازان گفت: کتاب‌های بسیار کمی حتی در سراسر دنیا به صورت کامل و جامع به روایت تاریخ هوانوردی پرداخته‌اند.                    این مترجم درباره فصل‌بندی و محتوای درج شده در آن نیز گفت: فصل اول «پرواز» درباره پیشگامان صنعت هوانوردی است، اینکه ایده پرواز ابتدا از کجا شکل گرفت و در ذهن انسان پرورانده شد. در گام بعدی نویسنده به پیشینه پرواز در قرون وسطی می‌پردازد، این ایده در ذهن انسان با طراحی‌های داوینچی آغاز شد که ناشی از پرواز پرندگان بود. وی در ادامه گفت: اولین تجربه انسان در قرون وسطی با چتری بود که خود را از بلندی رها می‌کرد به این امید اینکه بتواند پرواز کند، تا اینکه در فصول بعدی به عصر مدرن می‌رسیم که پرواز با بالون میسر شد و تلاش‌های ابتدایی بشر برای ساخت یک پرنده موتوردار پاسخ می‌دهد؛ در این دوران انسان شاهد تحربه‌های ناموفق بود و از آن به عنوان دوران بحرانی یاد می‌کنند. تا اینکه برادران رایت توانستند اولین پرواز کنترل شده بشر را با موفقیت ثبت کنند. آن‌ها توانستند هواپیما را هدایت کنند. رزازان با اشاره به ظهور هواپیماهای نظامی در جنگ جهانی اول گفت: در بخش‌های بعدی کتاب به جنگ‌هایی در تاریخ جهان اشاره می‌کند که از نیروی هوایی و هواپیماها استفاده زیادی شد. جنگ جهانی اول فرصت جدیدی بود تا نظامیان توجه زیادی به حملات هوایی و ساخت هواپیماهای جنگی داشته باشند. در این زمان صنعت هوانوردی تاثیر بسیار زیادی از نظامیان گرفت و پیشرفت‌های قابل توجهی کرد. مسافران پرواز روز به روز افزایش می‌یابند وی درباره شروع دوران پیشرفت هواپیماهای مسافربری که در این اثر آمده است گفت:  بعد از اتمام جنگ جهانی اول هوانوردی غیرنظامی و مسافربری شکل می‌گیرد. در جنگ جهانی دوم صنعت هوانوردی تاثیر بسیار زیادی در زمینه هواپیماهای جنگی گرفت و نقش بسیار گسترده‌ای در این جنگ ایفا کرد. در حقیقت این جنگ زمینه‌ساز خوبی برای تولیدات انبوه هواپیماهای بزرگ شد.    رزازان ادامه داد: بعد از پایان جنگ جهانی دوم هوانوردی غیرنظامی و مسافربری به اوج خود رسید و از بسیاری از هواپیماهای مورد استفاده در این جنگ مانند داکوتا استفاده‌ای از آن‌ها نمی‌شد. در حقیقت فرصت خوبی فراهم شد تا این هواپیماها برای مقاصد دیگری از جمله مسافربری و حمل و نقل مورد استفاده قرار گیرند.  مترجم «پرواز» خاطرنشان کرد: هواپیماهای عصر جت نسل جدیدی از فروندهایی بودند که حاصل رقابت شوروی و آمریکا در جنگ سرد به حساب می‌آمدند. این عصر مربوط به دهه 50 یا 60 میلادی است که در حقیقت هم آمریکا و هم شوروی تعدادی بمب‌افکن را به صورت 24ساعته در آسمان نگاه می‌داشتند که اگر هر لحظه دستور کشتار داده شود جنگ را به سرعت و با کمترین وقفه‌ای آغاز کنند.   عصری نو با سفرهای فضایی وی افزود: پس از عصر جنگ سرد، جنگنده‌های پیشرفته‌ای در جنگ میان کره‌جنوبی با ویتنام به کار گرفته شد، از جمله جنگنده‌هایی مانند فانتوم؛ در همین زمان عصری آغاز می‌شود با عنوان عصر سفرهای فضایی. درواقع عصر سفرهای فضایی زمانی بود که میان دو کشور شوروی و آمریکا رقابت تنگاتنگی در سفر به ورای زمین و فرود انسان به کره ماه شکل گرفت. در نهایت کشور آمریکا و ناسا به موفقیت‌های چشمگیری دست یافتند و گوی سبقت را از شوروی ربودند. تا اینکه در دهه هشتاد میلادی دوران جنگ سرد رو به افول گذاشته شد و جهان شرایط با ثبات‌تری را تجربه کرد. در این زمان بود که شرایط بسیار استانداردی برای رشد فضانوردی غیرنظامی به وجود آمد؛ همچنین شرکت‌های هوانوردی و هواپیمایی که امروزه صاحبان نام در سراسر دنیا هستند در این دوره تاریخی شکل گرفتند و هواپیماهای بسیار بزرگ مسافربری به تولیدات انبوه رسیدند.   رزازان با اشاره به خرید کپی‌رایت کتاب از ناشر اصلی آن گفت: پس از دریافت حق کپی‌رایت از ناشر اصلی این اثر با اجازه نویسنده بخشی هم با عنوان تاریخ هوانوردی در ایران را به آن اضافه شد.    وی افزود: این اثر می‌تواند برای افرادی که اطلاعات چندانی از هوانوردی ندارند مورد توجه قرار بگیرند. در حقیقت کتاب ساختار روایی دارد و تمام اصطلاحات کتاب به زبان فارسی برگردانده شده است به گونه‌ای که حتی برای یک نوجوان هم قابل فهم و درک است و می‌توانند با آن ارتباط برقرار کنند. همچنین اطلاعاتی فنی در این اثر درج شده است که می‌تواند به عنوان یک دانشنامه کوچک مورد استفاده قرار گیرد. کتاب «پرواز» تاریخ کامل هوانوردی، تالیف جی.آر. گرنت، در 458صفحه، از سوی نشر هوانورد، در سال جاری راهی کتاب‌فروشی‌ها شد. ]]> دانش‌ Wed, 27 Feb 2019 04:08:59 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/272370/صفر-صد-پرواز-برادران-رایت-یوری-گاگارین سران تکنولوژی قرن اخیر چه سرگذشتی داشتند؟/از استیو جابز تا اندی گرو http://www.ibna.ir/fa/doc/longtrans/272254/سران-تکنولوژی-قرن-اخیر-سرگذشتی-استیو-جابز-اندی-گرو به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، به نقل از وبسایت تکنولوژی آمریکا فناوری به ما یاد می‌دهد که گذشته را فراموش کنیم به نظر می‌‌رسد اخبار منتشر شده درباره فناوری امروز دیگر هیچ کاربردی نداشته باشند.   خوشبختانه، مورخان خواهان ثبت تفاوت‌ها هستند،  آن‌ها شروع به حفظ تاریخ فناوری کرده‌اند، زیرا حفظ تاریخ دستاوردها و فناوری‌ها برای تکامل زندگی و جهانی که در آن زندگی می‌کنیم اهمیت زیادی دارد.   این افراد شناخت کاملی از تاریخ تکنولوژی و افرادی که صاحبان آن به شمار می‌روند دارند؛ علاوه‌بر آن می‌توانند اتفاقاتی که در این عرصه می‌افتد را سریع‌تر احتمال دهند. اینکه چگونه ما در آینده روی شانه‌های غول‌پیکر فناوری سوار خواهیم بود.   در اینجا برخی از کتاب‌هایی که بسیار جذاب هستند را آورده‌ایم چراکه این کتاب‌ها هم ایده‌های جالب واقعی که یک نسل تکنولوژیست را تحت تاثیر قرار می‌دهد و هم به این دلیل که آن‌ها کتاب‌ها زندگی افرادی جهان که تغییر داده‌اند را ثبت کرده‌اند.   این فهرست شامل کتاب‌هایی است که آزمایش خود را پس داده‌اند و ارزش خواندن را دارند و همچنین علاقه‌مندان به تاریخ توجه زیادی به آن‌ها خواهند داشت.   با وجود این، هیچ کتابی در زمینه فناوری و چگونگی آن وجود ندارد. تمرکز این گزارش بر کتاب‌هایی است که نه تنها درک فنی می‌دهد از چگونگی کار تکنولوژیکی که امروزه انجام می‌شود، بلکه روندی که در به دست آوردنش طی شده را بازگو می‌کند.   اولین کتاب «استیو جابز» نوشته  والتر ایزاکسون در سال 2011 که دارای 571 صفحه است. استیو بنیانگذار اپل است و این کتاب افکار وی را انعکاس داده. نویسنده پس از 40 مصاحبه با استیو یک تصویر متحرک از آیکون فناوری را به خواننده تحویل می‌دهد.   این کتاب درباره تعامل همه افراد کلیدی در زندگی جابز از جمله نامزد وی و کارکنان سابق، اعضای هیات مدیره، همسر و فرزندان و صنعتگرانی مانند بیل گیتس را مورد بحث قرار می‌دهد. از روزهای رشد او در دره سیلیکون تا زمان مرگش در سال 2011.      این کتاب پیچیدگی یک مرد را نشان می‌دهد و برای افرادی که از راه دور مرتبط با کسب و کار فناوری هستند، بسیار دارای اهمیت است و باید خوانده شود. در حقیقت این اثر باعث می‌شود که احساس کنید، مردی را در پشت افسانه می‌بینید.   کتاب بعدی با عنوان «مبتکر نوآوری» از سوی کلیتون کریستنسن در سال 1997 نوشته شده است.   استاد دانشگاه مدرسه تجارت هاروارد برای دیدن اینکه چرا تکنولوژی‌های جدید می‌توانند شرکت‌های بزرگ را شکست دهند، نویسنده پس از پژوهش درباره صنایع از فولاد تا درایوهای بزرگ،  کشف کرد که گوش دادن به خواسته مشتریان می‌تواند یک مدیر اجرایی در بازار را به اشتباه بیاندازد.     به طور معمول، مشتریان ویژگی جدید از یک محصول را درخواست می‌کنند و مشتریان مشتاق‌تر خواهان ویژگی جدید زیادتری هستند. مدیرانی که درخواست‌ها را با نسخه جدید محصولاتشان تطبیق می‌دهند، خطر شکست خود را به وجود می‌آورند زیرا محصولات خود را بیش از حد پیچیده می‌کنند.    آن‌ها نمی‌دانند که برای مشتریان عادی، همین تکنولوژی به اندازه کافی خوب است. هنگامی که یک تکنولوژی به اندازه کافی خوب باشد، ممکن است سران بازار این شرایط بازار را متوجه نشود و ندانند که فقط یک محصول از سوی رقیب مختل می‌شود. رقیبانی که محصول به اندازه کافی خوبشان را وارد بازار می‌کنند.   بسیاری از شرکت‌ها از اینکه محصولاتشان مختل شود می‌ترسند و به جای آن، خودشان از دور خارج می‌شوند. در عین حال، کسب و کارهایی که به طور منظم محصولات خود را بهبود می‌بخشند، وقتی که یک فناوری جدید وارد می‌شود از محصول قبلی استفاده نمی‌کنند برای مثال در برابر امواج بزرگ، قایق را کنار می‌گذارند.    این کتاب بر استراتژی کسب و کار متمرکز است، در این عرصه بینش‌های زیادی ارائه می‌دهد و تاثیر زیادی بر صنعت فناوری دارد. سری کتاب‌های کریستنسن برای نوآوران هر مجموعه ارزش خواندن دارد.   «روح یک ماشین جدید» عنوان کتاب بعدی در این گزارش است که توسط کیدر در سال 1981 نوشته شده است. این کتاب درباره فروشنده یک مینی کامپیوتر در سال 1970 است.    این کتاب الهام بخش بسیاری از داستان‌های تجاری دیگر، از جمله کتاب‌هایی که در مورد تاریخ بازی‌های ویدئویی و بازی‌های ایکس باکس مایکروسافت است. همچنین جایزه پولیتزر را به دست آورد. نویسنده در این کتاب دو گروه را برابر یکدیگر قرار می‌دهد در حقیقت این دو تیم آزمایش می‌کنند که یک کامپیوتر «سریع و کثیف» که توسط فارغ‌التحصیلان کالج‌ها ساخته شده است محصول خوبی است؟ یا محصولی که توسط یک گروه نخبه به خوبی طراحی شده است؟ در حقیقت تقابل میان دانشگاهیان با نخبگان را در کتاب به تصویر می‌کشد.   آخرین کتابی که پیشنهاد می‌شود بخوانید «اندی گرو» است. اندی گرو فردی مجارستانی و یهودی بود که در سال 1936 متولد شد و از زمان هولوکاست جان سالم به در برد.     در طول انقلاب خونین مجارستان سال 1956، از کشور فرار کرد. او در آمریکا به بی‌پولی رسید، کمک پیدا کرد و موفق شد راه خود را از طریق کالج و تحصیلات ادامه دهد.   او مدیر عامل اینتل و درنهایت به یک دولتمرد در دره سیلیکون تبدیل شد. گرو کلید تمام موفقیت‌های اینتل بود تا این شرکت را تبدیل به بزرگترین تولیدکننده تراشه در جهان کند. ]]> دانش‌ Mon, 25 Feb 2019 08:35:15 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/longtrans/272254/سران-تکنولوژی-قرن-اخیر-سرگذشتی-استیو-جابز-اندی-گرو خبرسازترین دانشمند عصر حاضر چه سرگذشتی داشته است؟ http://www.ibna.ir/fa/doc/report/272262/خبرسازترین-دانشمند-عصر-حاضر-سرگذشتی-داشته به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)چهارده مارس سال 2018 دانشمندی در جهان علم از میانمان رفت که یکی از شناخته‌شده‌ترین مردمان در جهان بود و در زمان حیاتش فیلم‌ها و داستان‌های زیادی را درباره وی و افکار و عقاید علمی‌اش ساختند. هرچیزی درباره وی در رسانه‌ها ارزش خبری داشت و امروزه هم دارد. هیچ دانشمندی در جهان چنین جایگاهی نداشته است. کتاب «تاریخچه زمان» او با رکورد 237 هفته‌ای پرفروش‌ترین کتاب در بریتانیا باقی ماند و شهرت خود را حفظ کرد. این دانشمند فقید کسی نبود جز استیون هاوکینگ.   «طرح بزرگ» عنوان دیگر کتابی است که هاوکینگ نوشته و در اواخر سال 2010 به چاپ رسید و آن هم جزو پرفروش‌ترین‌های آمازون بود. استیون هاوکینگ با وجود شرایط خاص جسمانی‌اش که از هرگونه حرکت ناتوان بود؛ بعد از یک دوره کوتاه ناامیدی و تاریک در زندگی‌اش دوباره اعتماد به نفس خود را بازمی‌یابد و پژوهش در کیهان را ادامه می‌دهد. وی دکترای تخصصی خود را از دانشگاه کمبریج دریافت می‌کند و موفق به دریافت مدال آزادی ریاست جمهوری آمریکا می‌شود.   مایکل وایت و جان گرین که یکی مورخ علم و دیگری فیزیکدان است در کتابی با عنوان «استیون هاوکینگ؛ یک عمر در کار علم» کاملا بی‌طرفانه به روایت زندگی این دانشمند می‌پردازند. محمد حبیبی مترجم این اثر که از سوی انتشارات سبزان به تازگی روانه بازار کتاب شده است درباره «استیون هاوکینگ؛ یک عمر در کار علم» به ایبنا می‌گوید: «مایکل وایت و جان گرین نویسندگانی بودند که اولین آثارشان در ایران با عنوان «آلبرت اینشتین یک عمر در کار علم» ترجمه و منتشر شد. من با خواندن این کتاب با قلم این نویسندگان آشنا شدم؛ در حقیقت ادبیاتی که آن‌ها در آثارشان به کار برده بودند به دلم نشست.»          سال‌هاست که در کشورهای پیشرو ادبیات علمی به شدت مورد توجه ناشران و نویسندگان است، در واقع اهمیتی که یک کتاب علمی که برای عام نوشته شده است با یک کتاب تخصصی دانشگاهی برابری می‌کند. اگر به آمارهای پرفروش‌ترین‌ها در این کشورها نگاهی بیندازیم متوجه خواهیم شد کتاب‌های علمی در دوره‌های متناوب گوی سبقت فروش را ربوده‌اند.   حبیبی معتقد است وایت و گرین تلاش کرده‌اند به گونه‌ای بنویسند که محتوای کتابشان جنبه عمومی‌تری داشته باشد وی دراین‌باره می‌گوید: «این اثر می‌تواند برای افرادی که به طور تخصصی یک علم را نمی‌دانند کاملا قابل درک و فهم باشد. با اینکه امروزه از واژه ترویج علم سوءاستفاده‌های زیادی شده است و نمی‌توان به هر کتاب یا مقاله‌ای که ساده نوشته شده باشد چنین عنوانی داد، اما این نویسندگان به خوبی توانسته‌اند معنای ترویج علم را در کتاب‌هایشان به خوانندگان نشان دهند.»   بسیاری از استادان در دانشگاه‌ها و صاحبان کرسی با انتقاد از برخی کتاب‌ها و مقالات علمی معتقدند آن‌ها پیش از آنکه به افزایش دانش عموم کمک کنند به علت ساده‌نگاری‌های غیراستاندارد باعث انحراف و کج‌فهمی افراد هم می‌شود. حبیبی ادامه می‌دهد: «برخی به نام علم هر مبحثی را وارد کتاب می‌کنند و محدودیتی هم برای موضوعات و محتوای خود ندارند. همان‌طور که می‌دانید، مایکل وایت فیزیکدان و جان گرین روزنامه‌نگار است و هر دو اعتبار بین‌المللی خوبی دارند. با اینکه من شیفته اینشتین بودم اما به قدری این کتاب در نظرم جالب آمد که تصمیم گرفتم آن را ترجمه کنم. در حقیقت انگیزه اصلی من برای ترجمه این کتاب اینشتین و کتابی بود که درباره این دانشمند خوانده بودم.»   وی درباره محتوای اصلی و فصل‌بندی این اثر می‌گوید: «کتاب به صورت یک فصل در میان از سوی این نویسندگان نوشته شده است. مایکل وایت به جنبه تاریخی پرداخته و جان گرین جنبه علمی اثر را به نگارش درآورده‌. در بخش‌های علمی درواقع از هر نوع بحث علمی دقیق و فرمول‌ها اجتناب شده است تا مخاطبان علم برایشان قابل فهم باشد. بخش‌های تاریخی کتاب هم با مصاحبه به زندگینامه استیون هاوکینگ پرداخته است. به نوعی در این اثر رگه‌هایی از تاریخ علم را می‌توان یافت.»   این مترجم ادامه می‌دهد: «ادبیات کتاب به گونه‌ای است که مخاطب باید در ابتدا علاقه‌مند به این نوع مباحث باشد تا کتاب برایش جذابیت زیادی داشته باشد. چراکه این اثر ادبیاتی داستان‌گونه ندارد که هر فردی هم که چندان به مباحث علمی علاقه‌مند نباشد به سرعت جذب آن شود.»   «استیون هاوکینگ؛ یک عمر در کار علم» برای نخستین بار در ژانویه سال 1992 درست مصادف با چهل‌سالگی استیون هاوکینگ منتشر شد و به سرعت به کامیابی در انگلستان رسید و در سه ماه متوالی در فهرست پرفروش ساندی تایمز قرار گرفت. بسیاری از مورخان علم و نویسندگان در این عرصه کتاب را سرگذشت‌نامه‌ای شفاف و صریح از این نویسنده دانسته‌اند. حبیبی می‌گوید: «درواقع این اثر دوران کودکی تا کهنسالی هاوکینگ را به تصویر کشیده است و 80 الی 90 رفرنس مختلف دارد؛ همچنین دقت بسیاری در آن خرج شده است اگر برای فردی مهم است که یکی از تاثیرگذارترین دانشمندان عصر حاضر چه سرگذشتی داشته است این اثر به شدت وی را جذب خواهد کرد.»   وی با اشاره به رویکرد اصلی کتاب ادامه می‌دهد: «این اثر  زندگینامه و جنبه‌های علمی که به استیون هاوکینگ ربط دارد را در هم آمیخته است. در کل هدف مولفان هم این بوده که برای مخاطبان عام بنویسند. استیون هاوکینگ شخصیت خاصی داشته است و اغلب رسانه‌ها به آن پرداخته‌اند اما در این کتاب نویسندگان رویکرد بی‌طرفانه‌تری داشتند و هدفشان تمجید یا علاقه‌مند کردن دیگران به او نبوده است. محتوای  اغلب رسانه‌ها و کتاب‌ها درباره دانشمندان به گونه‌ای است که گویی پیش‌داوری کرده‌اند و می‌خواهند علاقه مخاطبان را به دانشمندان برانگیزند.» «استیون هاوکینگ یک عمر در کار علم» در 384صفحه، به قیمت 32هزارتومان، در 300نسخه از سوی انتشارات سبزان راهی کتاب‌فروشی‌ها شد.   ]]> دانش‌ Sat, 23 Feb 2019 04:09:53 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/272262/خبرسازترین-دانشمند-عصر-حاضر-سرگذشتی-داشته ابن‌سینا، مظهر نبوغ، تلاش و خودآگاهی ایرانی است http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271861/ابن-سینا-مظهر-نبوغ-تلاش-خودآگاهی-ایرانی خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) نهم اسفندماه سال جاری قرار است همایشی با عنوان «همایش ملی ابن سینا» در مرکز نجوم حضرت عبدالعظیم حسنی در شهر ری برگزار شود. جعفر آقایانی‌چاوشی؛ عضو هیات‌علمی دانشگاه صنعتی شریف و دبیر علمی این همایش در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا درباره این همایش گفت: همان‌گونه که می‌دانید ابن‌سینا یکی از آن دانشمندانی است که مظهر نبوغ، خلاقیت، مقاومت و در نهایت خودآگاهی ایرانی است. هدف این است تا در یک بازه زمانی دانشمندان ایرانی را بهتر به مردم بشناسانیم.   وی با اشاره به محبوبیت ابن‌سینا در جهان دانش افزود: ابن سینا به راستی اعجوبه تاریخ است. منظورم از «اعجوبه» آن است که عناوینی چون نابغه، دانشمند، فیلسوف، حکیم و القاب دیگری از این دست برای توصیف او ناقص و نارسا هستند. ما در تاریخ علم و فلسفه کسی را هم‌پایه او نداریم. البته ابوریحان بیرونی، دانشمند معاصر ابن سینا را از نظر علمی می‏‌شود در عالی‌ترین مرتبه شمرد، با این‌حال بیرونی نه شهرت ابن سینا را در جهان دارد و نه رنج‌ها و ناگواری‌های ابن سینا را چشیده است. به این دلیل که ابتدا آثار ابن‌سینا از همان قرون وسطا مورد توجه غربیان قرار گرفت و به زبان‌های لاتینی و عبری ترجمه شد. کاری که در باب آثار بیرونی متاسفانه صورت نگرفت.   چاوشی گفت: ابتکارات علمی ابن سینا بسیار گسترده است. این دانشمند شهیر ایرانی در هر علمی که تحصیل می‌کرد به کشفی یا خلاقیتی در آن علم نایل می‌شد. بررسی این اکتشافات حتی در یک کتاب قطور هم میسر نیست و من در اینجا تنها به یکی از آن‌ها اشاره می‏‌کنم.   وی درباره تاثیر این ابتکارات در غرب افزود: در غرب گالیله را مکتشف اصل ماند یا اینرسی معرفی می‌‏کنند مورخان علم ماخذ اندیشه گالیله را متاثر از آثار بوریدان؛ فیلسوف برجسته فرانسوی در قرون وسطا می‌دانند. اما هرگاه آثار بوریدان را درباره نظریه‌ای که او آن را «ایمپتوس» نامیده با نظریه «میل» ابن سینا مقایسه کنیم، ملاحظه خواهیم کرد که مطالب این دو، نکته به نکته و مو به مو شبیه یکدیگرند و این شباهت به اندازه‌ای زیاد است که نمی‌توان دنباله‌رو یکدیگر دانست؛ با وجود این بوریدان که خود از شاگردان لاتینی مکتب ابن‌سینا بود، در اینجا به ماخذ اندیشه‌اش اشاره نکرده است.   چاوشی گفت: از سوی دیگر صفحاتی از ترجمه لاتینی قرون وسطایی، کتاب شفای ابن‌سینا هم که متضمن همین بحث بوده به دست نیامده است با این‌حال ابن‌سینا را باید مبتکر اصلی اصل ماند یا اینرسی دانست. البته دانشمندان غربی مقالات متعددی در این‌باره به زبان‌های مختلف انتشار داده‌اند و اغلب آن‌ها از تاثیر ابن‌سینا بر بوریدان سخن گفته‌اند.   وی با اشاره به محورهای همایش توضیح داد: ابن‌سینا مانند اغلب فلاسفه اسلامی شاگرد مکتب قرآن بوده است. این ارتباط ابن سینا با قرآن در ابعاد مختلف خود را نشان داده است، نخست آنکه ابن سینا یکی از مفسران قرآن است که برخی از سوره‌های قرآن را تفسیر فلسفی کرده است. بعضی از این تفاسیر به زبان‌های اروپایی هم ترجمه شده است در بخشی از این همایش به توصیف ارتباط و تفاسیری که ابن‌سینا از قرآن داشته است می‌پردازیم و سخنرانان درباره ابعاد علمی دیگر او گفت‌وگو خواهند کرد.   ]]> دانش‌ Thu, 21 Feb 2019 05:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271861/ابن-سینا-مظهر-نبوغ-تلاش-خودآگاهی-ایرانی استفاده از کمدی الهی دانته برای فهم گرانش کوانتومی! http://www.ibna.ir/fa/doc/report/272156/استفاده-کمدی-الهی-دانته-فهم-گرانش-کوانتومی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) کارلو روولی فیزیکدانی که زمان را یک توهم می‌داند، در کتاب خود با عنوان «حقیقت آن چیزی نیست که به نظر می‌رسد» ما را به سفری می‌برد که از دید محدودمان نسبت به حقیقت خارج می‌کند و به سمت درک عمیق ساختار هستی سوق می‌دهد. در حقیقت نویسنده مخاطبانش را هم‌سفران خود در مسیر دست یافتن به حقیقت و فهم ساختار جهان می‌داند. آوین تهمتن؛ مترجم کتاب «حقیقت آن چیزی نیست که به نظر می‌رسد» در گفت‌وگو با  خبرنگار ایبنا درباره کارلو روولی گفت: «روولی دانشمندی است که می‌دانست چگونه باید علمش را در اختیار عام مردم قرار دهد. از ویژگی‌هایی که این کتاب را در نوع خود منحصر به فرد می‌کند نگه‌ داشتن مرز میان علم و شبه علم از سوی نویسنده است. در حقیقت نویسنده توانسته در این اثر هم اصالت علمی کتابش را حفظ کند و هم ادبیاتش به‌گونه‌ای باشد که مخاطبان از هر گروه و سنی می‌توانند آن را بفهمند؛ حتی اگر الفبای یک علم را هم ندانند.» بسیاری از دانشمندان امروزی با خواندن کتاب‌های علمی-تخیلی دوران کودکی خود علاقه بسیاری به آن علم پیدا کردند و در نهایت در سنین بزرگسالی دانشمندان موفقی در آن عرصه علمی شدند. روزی مطالبی چون سفر به اعماق زمین یا زندگی روی کره ماه تنها در کتاب‌های ژول‌ورن یافت می‌شد اما بشر امروزه این رویای کودکی را به تجربه بزرگسالی تبدیل کرده است. این مترجم درباره دلیل عدم آشنایی مخاطبان عام با اطلاعات علمی نیز می‌گوید: «از کودکی همیشه به کتاب‌های علمی علاقه داشتم و کتاب‌های زیادی را از همان دوران خواندم؛ از کتاب‌های نویسندگان مشهوری چون استیون هاوکینگ تا آثاری که حاصل کار نویسندگانی که شهرت چندانی نداشتند. یکی از ویژگی‌های مشترک برخی از این کتاب‌ها این بود که اگر‌چه برای عام نوشته شده بودند اما مخاطبان عام که اطلاعات چندانی از آن رشته علمی نداشتند، نمی‌توانستند محتوای آن را بفهمند. به همین علت رشته فیزیک را برای تحصیل در دانشگاه انتخاب کردم.»   تهمتن درباره ادبیات این اثر معتقد است: «اگر کارلو روولی این اثر را نمی‌نوشت. فهم گرانش کوانتومی قطعا فقط برای افرادی که فیزیک خوانده بودند میسر بود. نویسنده در دوران دبیرستان در ایتالیا و در یک دبیرستان معتبر مطالعات فلسفی گسترده‌ای داشته به همین دلیل خوب توانسته اینگونه بحث‌ها را در کتابش بیامیزد؛ از طرفی اشراف زیادی بر ادبیات داشته است بنابراین مجموع این توانایی‌ها باعث شده است فردی دست به قلم شود که مخاطبانش تا آخرین صفحه کتاب را بخوانند.» برخی دانشمندان معتقدند زبان علم باید به زبان مردم نزدیک‌تر شود. آن‌ها راهی که برای این هدف پیشنهاد می‌دهند خواندن رمان‌ها و کتاب‌های زیاد از سوی دانشمندان است. اینکه دانشمندان ادبیات را ابزاری برای نشر علم خود بدانند و برای آن جایگاه ویژه قایل باشند قطعا نشر علمی کشور پیشرفت بسیاری می‌کند.   تهمتن درباره روند تشریح نویسنده از علمش در کتاب می‌گوید: «روولی در «حقیقت آن چیزی نیست که به نظر می‌رسد» علم فیزیک را ایستگاه به ایستگاه تعریف می‌کند و تلاش می‌کند مخاطبش به آرامی پی به منظور او ببرد. موضوع کتاب گرانش کوانتومی است. شاید اگر دانشمندی بخواهد از دید علمی این موضوع را به مخاطبان عام توضیح دهد، افراد چندان متوجه آن نشوند. اما روولی مرحله به مرحله با ادبیاتی روان و همه فهم آن را توضیح می‌دهد. نویسنده برای اینکه مخاطبانش از خواندن کتاب خسته نشود از ساده‌ترین مفاهیم شروع می‌کند، ابتدا به تعریف اتم می‌پردازد و در مراحل بعدی تمام گزاره‌های علمی را مانند تکه‌های پازل کنار هم می‌چیند. وی به فلسفه و شعر و ادبیات اهمیت زیادی قائل می‌شود؛ هنر و علم را به هم متحد می‌کند. این همان مولفه‌ای است که ما در دیگر کتاب‌های علمی چندان نتوانستیم شاهد آن باشیم.»   به گفته تهمتن مخاطبان با خواندن «حقیقت آن چیزی نیست که به نظر می‌رسد» گویا سوار قطاری می‌شوند و در ایستگاه‌های مختلف اطلاعات جدید و پیچیده‌ای را دریافت می‌کنند.   وی می‌افزاید: «وقتی مخاطب قدم به قدم جلو می‌رود به طور ناخودآگاه هرچیزی که در کتاب گفته شده را می‌فهمد. در بخشی از کتاب که نسبیت را توضیح داده است نویسنده مخاطب را کاملا به کمدی الهی دانته ارجاع می‌دهد. تا حدی که ترجمه این قسمت کتاب برایم دشوار شده بود و من گاهی برای فهم یک کلمه سراغ مقالاتی درباره همان مورد می‌رفتم و آن‌ها را می‌خواندم. وی در بخشی از شعری از دانته را به یکی از مفاهیم فیزیکی ربط می‌دهد. از ویژگی دیگر این اثر آن است که روولی با زبان هنر و با جملات ساده مقصود خود را بیان کرده این امر نشان‌دهنده تسلط کافی نویسنده در حوزه تخصصی خودش است. جمله معروف «اگر فکر می‌کنی علمی داری آن را به مادربزرگت بگو» در حقیقت نوعی سنجش یک دانشمند از میزان دانش خود محسوب می‌شود. برخی دانشمندان سده گذشته زمانی که علم خود را تا حد توان تعالی بخشیدند شروع به تالیف کتاب برای کودکان کردند. در واقع اینکه آن‌ها به قدری تسلط کافی در علمشان داشته‌اند که توانسته‌اند با زبان کودکان آن را بیان کنند.» در این رابطه تهمتن تسلط در یک علم را اصلی‌ترین دلیل استاندارد بودن یک محتوای علمی برای عموم می‌داند و می‌گوید: «زمانی یک فرد مفهوم علمی را خوب فهمیده است که بتواند همان را به یک کودک توضیح دهد. کاری که کارلو روولی در کتابش کرده است. وی با آوردن مثال‌های ساده که بتوان با آن‌ها ارتباط برقرار کرد مطالب را توضیح داده است. در کل روولی نویسنده‌ای است که سبک خاص خودش را در نوشتن دارد و برخی اصطلاحات ویژه خودش است؛ این نشان می‌دهد که بسیار خوب فهمیده است.»   این مترجم در پاسخ به این پرسش که چقدر نمونه چنین کتاب‌هایی از سوی دانشمندان ایرانی در داخل کشور تالیف می‌شود نیز معتقد است: «نوشتن این نوع کتاب‌ها تجربه و جرات بسیاری می‌خواهد. هر دانشمندی صرفا دانش زیادی هم که داشته باشد لزوما نمی‌تواند چنین کتاب‌هایی را بنویسد. در کل تعداد کتاب‌هایی که به موضوعات پایه‌ای و کلی بپردازد و برای عموم هم نوشته شده باشند نه تنها در ایران بلکه در سراسر دنیا شمار کمی دارند. شاید دانشمندان بسیار با تجربه که علاوه بر رشته تخصصی خود ادبیات هم بدانند بتوانند دست به چنین تالیفاتی بزنند. همان گونه که پیش‌تر گفتم تالیف درست کتاب علمی برای عموم جرات می‌خواهد؛ چرا که کار سختی است یک مولف علمی باید دستی بر فلسفه هنر و ادبیات داشته باشد. حداقل من تاکنون تالیف خوب داخلی که چنین ویژگی‌هایی داشته باشد چندان ندیدم و باید اذعان داشت که نباید خرده گرفت یا صاحبان دانش را به زیر چوب نقد برد. دانشمندان وظیفه‌ای جز افزایش دانش تخصصی خود ندارند. اگر کتابی که ارزش علمی برای عموم دارد و به خوبی هم تالیف شده وجود دارد، محصول قلم نویسنده‌هایی است که علمی بیش از علم خود را دارند.» وی دلیل دیگر این امر را اینگونه تشریح می‌کند: «یک دلیل دیگری هم که شاید در این زمینه اثرگذار است این است که دانشمندان نیازی به تالیف چنین کتاب‌هایی حس نمی‌کنند و دغدغه‌ای در باب تالیف برای مردم ندارند. روولی یک مروج علم است و دغدغه‌اش ترویج علم برای مردم است و می‌خواهد که مردم بدانند فیزیک و کوانتوم چیست.» کتاب «حقیقت آن چیزی نیست که به نظر می‌رسد» در 280صفحه به قیمت 28هزارتومان از سوی انتشارات سبزان زمستان امسال در قفسه کتابفروشی‌ها نشست.     ]]> دانش‌ Thu, 21 Feb 2019 04:10:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/272156/استفاده-کمدی-الهی-دانته-فهم-گرانش-کوانتومی چارلز داروین و نظریه تکاملش به زبان اهالی علم/درست‌‍ترین نظریه تکامل در ایران از سوی دانشگاهیان مطرح شد http://www.ibna.ir/fa/doc/report/272042/چارلز-داروین-نظریه-تکاملش-زبان-اهالی-علم-درست-ترین-تکامل-ایران-سوی-دانشگاهیان-مطرح به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، همایش تکامل؛ تاریخ و آموزش به مناسبت روز جهانی داروین با حضور رضا ندرلو، دبیر همایش علمی دانشگاه تهران، روز یکشنبه بیست‌وهشتم بهمن‌ماه در دانشگاه تهران برگزار شد.     از سخنرانان این همایش امیرمحمد گمینی، پژوهشگر تاریخ علم؛ کاوه فیض‌اللهی، جانورشناس و مترجم؛ عطا کالیراد، پژوهشگر زیست‌شناسی تکاملی؛ محمد معصومی، پژوهشگر فلسفه و علم؛ عبدالرضا ناصر‌مقدسی، پزشک و نورولوژیست، محمد‌رضا معمار صادقی، دبیر مجموعه مطالعات تکامل انتشارات کرگدن؛ صادق میرزایی، پژوهشگر فلسفه علم؛ عرفان خسروی، دیرینه‌شناس و مروج علم بودند.   در ابتدای این مراسم ندرلو درباره زندگینامه چارلز داروین و نظریه تکامل وی گفت: پدر داروین وی را مایه شرمساری خانواده می‌دانست؛ چون داروین علاقه‌ای به پزشکی و پزشک شدن نداشت. وی دارای روحیه خاصی بود. آن زمان که برای جراحی و درمان عمل بیهوشی وجود نداشت داروین از اینکه بخواهد فردی را اینگونه درمان کند بسیار متاثر می‌شد و برایش زجر‌آور بود.   وی ادامه داد: طبق سنت آن زمان پدرش وی را به دانشگاه کمبریج برای خواندن  الهیات و علوم دینی می‌فرستد اما پس از مدتی داروین علاقه‌ای به الهیات و دنیای ثابتی که علوم دینی آن زمان داشته نشان نمی‌دهد. از آن مرحله به بعد به سوی دانشمندان زیست‌شناسی گرایش پیدا می‌کند و ایده‌های جالبی را از آن‌ها می‌گیرد. داروین در این زمان سفر خود را به دور دنیا آغاز می‌کند و نزدیک به پنج سال از عمر خود را به سیر و سفر در کشتی و پژوهش در مکان‌های مختلف دنیا می‌گذراند. در این سفر داروین سه جلد کتاب زمین‌شناسی همراه خود داشت که ایده اصلی تغییرپذیری را از آنجا می‌گیرد.   ندرلو با اشاره به نوع روند پژوهش‌های داروین گفت: بعد از اینکه از سفر بازمی‌گردد ایده‌های زیادی گرفته بود با اینکه در تئوری تا حدی ضعیف بود حدود بیست سال در روستایی شروع به زندگی و تحقیق می‌کند. در همین دوره بیست سال کتاب‌ها و مقالات بسیاری می‌نویسد. از جمله نظریاتی مانند انتخاب طبیعی و انتخاب جنسی که در این کتاب‌ها کاملا آن‌ها را به بحث می‌کشد.     در ادامه معمار صادقی درباره زندگی و آثار چارلز داروین گفت: به لحاظ هم‌زمانی تولد چارلز داروین در دوازدهم فوریه سال 1809 درست برابر با تولد ادوارد فیتز جرالد مترجم رباعیات خیام است. داروین برای تحصیل به دانشگاه کمبریج می‌رود و دانشجوی کشیشی می‌شود وی تیرانداز خوبی هم بوده است و در زمان حیاتش یک دور به دور زمین سفر می‌کند. تا آن زمان شهرت چندانی نداشته اما وقتی از سفر بازمی‌گردد در انگلستان کاملا مشهور شده بود که علت آن نمونه‌هایی بود که از سراسر جهان جمع‌آوری کرده و به کمبریج فرستاده بود.   وی ادامه داد: داروین پس از سفر شروع به پژوهش و بررسی روی گونه‌هایی که فرستاده بود می‌کند تا اینکه ایده انتخاب طبیعی را از راسل می‌گیرد و کتاب اصلی خود را در سال 1859 می‌نویسد و در نهایت در سال 1882 فوت می‌کند و در قبرستانی که شاهان انگلیس و دیگر دانشمندان دفن شده بودند، دفن می‌شود.   معمار صادقی درباره آثار داروین گفت: اولین اثر داروین مربوط به تصاویر حشراتی می‌شده است که در طول سفرش از آن‌ها عکس‌برداری کرده در اصل کتاب را فرد دیگری نوشته اما عکس‌ها توسط داروین گرفته شده است و مقارن با سال‌هایی بوده که داروین در دانشگاه کمبریج کشیشی می‌خوانده است.   این پژوهشگر افزود: داروین در آثاری شرکت داشته است که سرپرستی و نظارت آن‌ها را برعهده گرفته است. جالب است که این آثار همچنان تجدید چاپ می‌شوند.   در ادامه گمینی با اشاره به نخستین مواجهه دین با نظریه تکامل داروین گفت: در این جلسه رویکرد صحبت‌هایم اولین مواجهه علما با نظریه تکامل است. نخبگان دینی در زمان قاجار فقط علمای رسمی نبودند و در آن زمان گروه‌های دینی دیگری هم داشتیم که در جایگاه خود مهم بودند مانند علمای امامیه، علمای شیعه، اقطاب صوفیه و فلاسفه که اتفاقا در جایگاه خود بسیار تاثیرگذار بودند.   وی ادامه داد: در این روند یک‌سری قضاوت‌های از پیش تعیین شده وجود دارد. ابتدا این سوال مطرح می‌شود که برخورد علما با علم در زمان قاجار چگونه بوده است آیا مانند برخورد کلیسا با نیوتن بوده یا خیر؟ قضاوت اول؛ شاید علم قدیم با آیات و روایت منطبق بوده است. قضاوت دوم؛ علمای امامیه علم را با آیات و روایات تطبیق می‌دادند. قضاوت سوم؛ علمای امامیه به دلایلی دینی به احکام نجوم دلبستگی داشتند.   گیمنی در تشریح قضاوت‌های گفته شده گفت: زمانی که سراغ تاریخ و اسناد تاریخی می‌رویم می‌فهمیم بسیاری از علما برای مثال علامه مجلسی تلاش کردند به نفع علم آن روزگار آیات و روایات را تطبیق دهد. بنابراین علما نمی‌توانستند به علوم قدیم دلبستگی داشته باشند چراکه حتی یک متن تاریخ هم یافت نشده است که به مخالفت علمای زمان قاجار با علم جدید صحه بگذارد. بنابراین قضاوت‌ها نادرست است و اتفاقی که کلیسا بر سر نیوتن آورد علما بر سر علم نیاوردند.   این پژوهشگر در ادامه افزود: تا اینکه چهار سال بعد از مشروطه هبة‌الدین شهرستانی در کتابی که منتشر می‌کند تلاش دارد تا آیات و روایات را به علم جدید وصل کند. فرض دیگر به دلبستگی علما به علم نجوم و تنجیم است که کاملا رد می‌شود چراکه فتواهایی در زمان قاجار وجود دارد که اعتقاد به اثر اجرام آسمانی مستقل از خداوند را حرام اعلام می‌کند. تنها کسی از علمای زمان قاجار با نجوم جدید و نظریه‌ای که زمین‌مرکزی بودن را رد کرده است مخالفت می‌کند که نه به لحاظ دینی بلکه ایراد علمی از آن می‌گیرد و آن فرد ملا مهدی نراقی است.   به گفته گمینی هیچ سند و مدرکی وجود ندارد که نشان دهد علما با علم جدید مخالفت داشتند. در حقیقت علما با علم جدید مخالفت نکردند و آن را کفر ندانسته‌اند.   در ادامه این همایش معصومی درباره نظریه تکامل به روایت دانشگاهیان در ایران گفت: نظریه تکامل در دوره قاجار وارد ایران شد. در دوره پهلوی اول و دوم دو فرد شاخص درباره این نظریه کتاب‌ها و مقالاتی را منتشر کردند. یکی از آن‌ها دکتر حسین گل‌گلاب رئیس دانشکده پزشکی دانشگاه تهران در سال 1314 بود که یک مقاله از نظریه تکامل در باب عقاید داروین نوشت. این مقاله صرفا جنبه علمی نظریه داروین را تعریف می‌کند.   وی ادامه داد: در دوره پهلوی دوم دکتر بهزاد پدر زیست‌شناسی نوین کتابی می‌نویسد که رویکرد علمی نظریه داروین را مطرح می‌کند و در سال 1323 منتشر می‌شود و این یکی از قابل اتکا‌ترین آثاری است که در حوزه نظریه تکامل داروین می‌توان یافت. نکته جالبی که وجود دارد این است که هر دوی این افراد کتاب‌ها را به صورت درسنامه برای آموزش دبیرستانی‌ها و دانشگاهیان نوشته‌اند.   معصومی افزود: در حقیقت صحیح‌ترین و درست‌‌ترین نظریه تکامل در ایران از سوی دانشگاهیان مطرح شد و آن‌ها به جامعه علمی معرفی کردند.   از سخنرانان دیگر این همایش کاوه فیض‌اللهی بود که درباره معنای سازش زیستی گفت: در کل واژه سازش معنای مشخصی ندارد اما اگر در لغت‌نامه‌ها معنای آن را بخوانید نوشته‌اند هر ویژگی موجود را با محیطی که با آن زندگی می‌کند تنظیم کند. این مفهوم بیش از داروین هم مطرح بوده است. از دانشمندانی که نظریه تکامل را مورد نقد قرار می‌دهد جی گلد کیت است. وی از بنیان‌گذاران اولیه رشته تکاوین در علم زیست‌شناسی است.   فیض‌اللهی با اشاره به کتابی که گلد از آن تاثیر گرفته‌ بود گفت:  کتابی از سوی کلینگ در سال 1902 نوشته شده بود که مجموعه‌ای از داستان‌های کوتاه علمی برای فرزندش بود. کلینگ خود دانشمندی بود که در هند زندگی می‌کرد و عاشق طبیعت آن‌جا بود. در حقیقت کتابش مجموعه‌ای از سوال‌هایی است که به تبیین سازش‌های طبیعی می‌پردازد.   وی ادامه داد: عنوان کتاب به‌گونه‌ای است که اگر بخواهیم تحت‌اللفظی ترجمه کنیم باید بگوییم «داستان‌های همان‌جوری» که گلد این اثر را به «داستان‌های همین‌جوری» برگرداند. در حقیقت وی معتقد است بسیاری از روند‌های تکاملی سازش‌پذیر نیستند، وی با انتقاد‌های خود باعث تکمیل نظریه تکامل شد.    ]]> دانش‌ Mon, 18 Feb 2019 06:21:36 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/272042/چارلز-داروین-نظریه-تکاملش-زبان-اهالی-علم-درست-ترین-تکامل-ایران-سوی-دانشگاهیان-مطرح انتشار یک کتاب علمی؛ گذر از هفت‌خوان رستم http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271844/انتشار-یک-کتاب-علمی-گذر-هفت-خوان-رستم شادمان شکروی؛ نویسنده و زیست‌شناس در گفت‌گو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) درباره بازخورد درهم‌تنیدگی اقتصاد و علم در دنیای کنونی گفت: علوم پایه رفته رفته در حال ذوب شدن در بیوتکنولوژی است. همه دغدغه اقتصاد داریم و در این شکی نیست. کشور هم به دانش اقتصاد محور نیاز دارد، در این هم شکی نیست اما حوزه‌های خاصی به نام علوم پایه هم وجود دارد که باید همیشه به تولید اندیشه‌های جدید بپردازد یا رویکردهای قبلی را به چالش بگیرد. وی افزود: اقتصاد نیاز به تفکر اقتصادی دارد و تفکر اقتصادی به دانش به عنوان ابزار اصیل قدرت، بهای خاص می‌دهد. البته خاص امروز هم نیست. سی سال قبل هم در مورد دانش کاربردی زیاد می‌شنیدیم. بسیاری از آن‌ها هیچگاه هم به آن شکل که در ذهن ارائه‌کنندگان بود کاربردی نشد. حتی زیان‌آور و حتی در مواردی فاجعه بار شد. امروزه هم کمابیش وضع چنین است. طبیعی است در چنین شرایطی نگارش کتابی که هدفش ایجاد نوعی تفکر جدید و شاید غیر متعارف باشد، حرکت برخلاف جهت جریان است و به طور طبیعی کمتر کسی به آن اقبال نشان می‌دهد.   شکروی با اشاره به جریان کتاب‌سازی که در برخی از حوزه‌های علمی وجود دارد گفت: با توجه به کارخانه باشکوه کتاب‌سازی که در حال حاضر در کشور وجود دارد، اگر به جای این، چندین جلد کتاب تخصصی‌تر می‌نوشتند، وضعیت نشر هر علم از هر جهت وضعیت بهتری داشت. متاسفانه امروزه در عمده موارد افراد در جایگاه‌های خود نیستند. باید بیش از حد دوست و رفیق‌بازی در بیاورید یا سناریو بریزید که بتوانید از طریق جلب محبت قلبی دیگران، کتابتان را به منصه ظهور بگذارید. این معضلات وقت و انرژی به ویژه انگیزه را از مولفان دانش و دانشگاهی می‌گیرد.   وی با اشاره به برداشت‌های فعلی از داروینیسم در حوزه موجودات ابتدایی کره زمین و نقد‌هایی که از شخصیت‌های مطرحی مانند روزنبرگ و گادفری اسمیت در کتابش آورده است گفت: من هیچ عنوان در مقام تحلیل و نقد روزنبرگ و اسمیت برنیامده‌ام. تنها اشاره کرده‌ام که در مسیری که پیش گرفته‌ام استفاده از نقطه نظرهای این دو دانشمند برایم سودمند نیست. نه روزنبرگ و نه اسمیت روی موجوداتی که من به عنوان مدل استفاده کرده‌ام، نظر تخصصی نداشته‌اند. متن کار این افراد چیز دیگری بوده است. من هم که فیلسوف زیست‌شناس نیستم به همین دلیل برای ادای برخی مطالب از ادبیاتی استفاده کرده‌ام که حالا برخی دوست دارند آن را فلسفی بنامند. بنابراین شیوه نگاه این دو نفر، بخصوص با تاکیدی که بر تکامل کلاسیک داشته‌اند، در این حوزه کاربردی ندارد.   شکروی گفت: در متن کتاب به مصادیق هم اشاره کرده‌ام. البته فکر می‌کنم به هرحال عمر سی ساله من در بررسی همین گروه موجودات گذشته است. بنابراین به طور طبیعی به نکاتی در مورد آن‌ها پی برده‌ام که تنها فردی که چنین زمانی صرف کند پی می‌برد. گاه می‌بینم مقالاتی در مجلات معتبر مثل نیچر، منتشر می‌شود. در مورد مرگ فیتوپلانکتون‌ها   این زیست‌شناس با اشاره به رویکرد تاریخی این علم گفت: زیست‌شناسی علمی است که بدون تاریخ، در مواردی کاملا به انحراف کشیده می‌شود. البته اگر باز پای بیوتکنولوژی و نانوتکنولوژی، آن هم از دیدگاه کاربردی وسط کشیده نشود. این‌ علوم چندان نیازی به تاریخ ندارند. همان کاربردی که دارند برایشان کافی است اما اگر پای زیست‌شناسی به عنوان یک دانش اصیل و بخشی از علوم طبیعی میان کشیده شود در آن صورت بدون تاریخ یا بهتر بگویم بدون تخیل تاریخ نمی‌توان آن را فهمید. اگر رویکرد تاریخ نداشته باشد قطعا به انحراف کشیده می‌شود.   وی در پاسخ به این پرسش که آیا آنچه در مورد ادراک موسیقایی یا زمانی یا ابعادی موجودات ابتدایی کره زمین در کتاب خود آوردید دلیل عینی و تجربی هم دارید، گفت: من به طور عمده استدلالی و تا حدی مبتنی بر حس حیات صحبت کردم. در واقع بحث به شکلی است که به آزمون کشیدن آن دشوار است اما غیر ممکن نیست و نیازمند یک اراده قوی در درازمدت است. خواستم شروعی کرده باشم. بنابراین طرح موضوع کردم. البته اشاره‌ای هم به یکی دو آزمایش نیمه‌کاره‌ای کردم که تا پیش از این داشتم. همانطور که گفتم شرایط فعلی فضای علمی و دانشگاهی با این نوع پژوهش‌ها نمی‌خواند. اما فعالیت بسیار دشواری است ولی چون استقبال و حمایت مادی و معنوی نمی‌شود پژوهشگران را مجاب می‌کند که چندان به فعالیت‌های پژوهشی روی نیاورند. ]]> دانش‌ Sat, 16 Feb 2019 08:58:11 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271844/انتشار-یک-کتاب-علمی-گذر-هفت-خوان-رستم کتابی منطبق با آخرین ویرایش آیین‌نامه فولاد آمریکا http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271830/کتابی-منطبق-آخرین-ویرایش-آیین-نامه-فولاد-آمریکا اباذر اصغری برگزیده سی‌وششمین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران در بخش علوم مهندسی در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) درباره کتاب «اصول و مبانی طراحی سازه‌های فولادی» گفت: این کتاب به اصول و مبانی طراحی سازه‌های فولادی می‌پردازد. نظر به اینکه مرجع اصلی آیین‌نامه فولاد ایران یعنی همان مبحث دهم مقررات ملی ساختمان، آیین‌نامه فولاد آمریکا (AISC) بوده است، از این رو مرجع اصلی در تدوین این مجموعه، آخرین ویرایش آیین‌نامه AISC همراه با کتاب‌های راهنما، مقالات و سایر انتشارات AISC و البته ویرایش پنجم مبحث دهم مقررات ملی ساختمان بوده و در آن هر دو روش ضرایب بار و مقاومت (LRFD) و مقاومت مجاز (ASD) به‌ طور هم‌زمان مورد بررسی قرار گرفته‌اند. وی افزود: علائم و اختصارات به‌کار رفته در این کتاب تماما منطبق بر آیین‌نامه AISC  بوده و در سرتاسر کتاب از سیستم بین‌المللی آحاد SI استفاده شده است. تلاش فراوانی صورت گرفته است که نظرات شخصی نگارنده وارد متن نشود و اصالت موضوع، آن‌چنان‌که در اسناد AISC وجود دارد، حفظ شود. اصغری با اشاره به اینکه در این اثر تلاش مشابهی برای حفظ نظم، سادگی و پیوستگی در ارائه مطالب، همواره در جریان بوده است گفت: آموزش یا انتقال جزئیات اجرائی سازه‌های فولادی و نحوه جزئیات‌بندی اعضا، بدون بهره‌گیری از ترسیمات دقیق، فنی و جذاب امکان‌پذیر نیست؛ به همین دلیل بهای فراوانی بدان داده شده است. در انتهای هر بخش، مثال‌های متنوع، کامل و مرتبط با موضوع، طرح و با هدف تشریح اسلوب تحلیل و طراحی حل شده است. همچنین در انتهای هر فصل تمرین‌های متعددی که با متن کتاب و مثال‌های حل شده در آن کاملا هماهنگ است، گنجانده شده است و می‌تواند در درک صحیح خواننده از مباحث کتاب بسیار مؤثر باشد.   برنده جایزه کتاب سال در سال جاری در پاسخ به این پرسش که اصلی‌ترین مخاطبان این اثر چه افرادی هستند و آیا این اثر می‌تواند  علاوه بر رویکرد آموزشی‌ جنبه کاربردی هم داشته باشد، اظهار کرد: مخاطبان اصلی این اثر دانشجویان مهندسی عمران و مهندسان طراح سازه‌های فولادی هستند. در این کتاب تلاش شده است با استفاده از شیوه‌های نوین طرح موضوعات فنی و بهره‌گیری از معتبرترین منابع درسی و حرفه‌ای، در کنار تجربیات نگارنده به عنوان مدرس دانشگاه و مهندس طراح، مجموعه‌ای کامل و پیشرو در اختیار دانشجویان، مهندسان حرفه‌ای و مدرسان دانشگاه قرار گیرد. اگرچه این کتاب در وهله اول برای دانشجویان مهندسی عمران تدوین شده است، لیکن مهندسان طراح ساختمان آن را مرجع معتبری خواهند یافت.   این پژوهشگر برجسته با اشاره به شکاف‌های موجود درحوزه علوم مهندسی به ویژه عمراه خاطرنشان کرد: خوشبختانه امروزه در ایران شاهد پیشرفت‌های فابل ملاحظه در زمینه طراحی سازه‌های فولادی هستیم. به اعتقاد من یکی از ضعف‌های اساسی مهندسان عمران ایران جزئیات‌بندی اجزا و اتصالات سازه‌های فولادی است. در این کتاب سعی شده است از طریق ترسیم شکل‌های استاندارد و جذاب به این موضوع بهای بیشتری داده شود. انتظار می‌رود با مطالعه این کتاب دانش مهندسان ایرانی در زمینه جزئیات بندی اجزا و اتصالات ارتقا یابد. ]]> دانش‌ Wed, 13 Feb 2019 07:54:05 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271830/کتابی-منطبق-آخرین-ویرایش-آیین-نامه-فولاد-آمریکا پزشکان جوان چشم به راه کتاب‌های وطنی http://www.ibna.ir/fa/doc/report/271524/پزشکان-جوان-چشم-راه-کتاب-های-وطنی خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)-مهتاب دمیرچی: ورود تجهیزات پیشرفته درمانی و تامین دارو از سوی کارخانه‌های داروسازی داخلی روند بهبودی بیماران را در سال‌های اخیر در کشور با سرعت بیشتری روبه‌رو کرده است؛ این روزها کمتر کسی در ایران بر اثر حصبه یا سل جان خود را از دست می‌دهد؛ شمار مرگ‌ومیر کودکان تازه به دنیا آمده با افزایش سطح بهداشت و واکسیناسیون بسیار کاهش یافته است. این‌ها اخباری هستند که در طول چند دهه اخیر در حوزه سلامت و پزشکی منتشر شدند. این‌ موارد فقط بخشی از موفقیت‌های علم پزشکی در چند دهه اخیر هستند. با توجه به اینکه ما در زمینه پزشکی و تخصص‌های آن پیشرفت‌های بسیاری در طول این سال‌ها داشتیم، اما جای خالی کتاب‌های تالیفی در این رشته مهم علمی به شدت احساس می‌شود. اگر نگاهی به دوره‌های مختلف جایزه کتاب سال بیاندازیم، می‌فهمیم شایستگان و برگزیدگان این جایزه در حوزه پزشکی مربوط به چند دوره اخیر است. از طرفی حجم زیاد کتاب‌های ترجمه در بازار کتاب‌های پزشکی این نتیجه را به ما می‌دهد که اساسا تالیف کتاب‌های پزشکی در ایران فرآیند جوانی است. تالیف کتاب از سوی یک پزشک پرسابقه یعنی در اختیار گذاشتن تجربه سال‌ها طبابت به پزشکان جوان و دانشجویان پزشکی. اینکه پزشکی بداند اصلی‌ترین دلیل بیماری افراد چیست باید سال‌ها در کشورش که می‌داند چه اقلیم و شرایط محیطی دارد، طبابت کرده باشد. تشخیص و درمان بیماری اصلی‌ترین وظیفه یک پزشک است. پزشکان ماهر و باتجربه اغلب با درنظر گرفتن این شرایط یعنی ویژگی‌های اقلیمی و محیطی منطقه موفقیت بیشتری در درمان حاصل اما درصد کمی از پزشکان تحقیقات و تجربیات خود را در یک کتاب منعکس می‌کنند. معضلاتی در سیستم آموزشی و دانشگاهی کشور وجود دارد که علاوه‌بر اینکه منجر به ایجاد رکود تولیدات علمی در برخی رشته‌های دانشگاهی شده‌اند، تاثیرات بسیار منفی بر تحقیقات و تالیفات رشته پزشکی داشته است. در میزگردی با عنوان «بررسی معضلات تالیف کتاب در علم پزشکی» به بررسی این معضلات پرداختیم. این نشست تحلیلی با حضور یعقوب ترسلی، برنده سی‌وپنجمین جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران و فوق‌تخصص مغز و اعصاب، زینب پاشا زانوس، نسیم همتی، زهرا شکری، مریم سلیمانی‌شکوه که از پزشکان جوان و مترجم کتاب «معاینات بالینی و روش گرفتن شرح حال» هستند در تحریریه خبری ایبنا برگزار شد. لازم به ذکر است کتاب «معاینات بالینی و روش گرفتن شرح حال» در سی‌وششمین دوره جایزه کتاب سال جمهوری اسلامی ایران به عنوان اثر برگزیده در حوزه پزشکی انتخاب شد.        با توجه به اینکه اغلب منابع و مراجع در علم پزشکی ترجمه است چقدر دانشجویان پزشکی به تالیف کتاب از سوی استادانشان در دانشگاه و دیگر پزشکان باسابقه احساس نیاز می‌کنند؟ پاشایی زنوس:  در پاسخ به این پرسش باید بگویم، اصلی‌ترین ویژگی علم پزشکی این است که در سراسر دنیا یک زبان مشترک و واحد دارد؛ منابع علمی این رشته از هماهنگی نسبی در تمامی کشورها برخوردار است. در حقیقت برای اینکه بتوانیم در یک موضوع خاص با دیگر پزشکان دنیا هماهنگی داشته باشیم باید دارای یک زبان مشترک باشیم. منابع و کتاب‌های مرجع برای اغلب کشورها در موضوعات پزشکی، اصولا منابع معینی هستند و همه می‌دانند که برای فهم مباحث اولیه شاخه‌های پزشکی به چه کتاب‌هایی باید رجوع کنیم. این فرآیند در ایران نسبت به دیگر کشورها تا حد زیادی پررنگ‌تر‌ است. اما یک مشکل بزرگ وجود دارد، همانگونه که می‌دانید طب ما بر اساس طب آمریکایی تدریس می‌شود و به طور معمول دانشجویان پزشکی کتاب‌هایی را می‌خوانند که پزشکان و دانشمندان آمریکایی براساس علم و تجربه خود نوشته‌اند. مثال‌هایی که این دانشمندان در کتاب‌هایشان آورده‌اند بر اساس تجربیات خود و ویژه موقعیت اقلیمی کشور خودشان است؛ واضح است که هر کشوری شرایط محیطی و اقلیمی خاص خود را دارد و بیماری‌ها و نحوه درمان بیماران به شدت تحت‌تاثیر این دو عامل است. یک پزشک آمریکایی حتی کمترین شناخت از بیماران ایرانی ندارد که در کتابش برای دانشجویان تالیف کند؛ بنابراین امروزه تالیف کتاب از سوی پزشکان با تجربه ایرانی برای دانشجویان پزشکی بیش از هر زمان دیگری احساس می‌شود.   پزشکی که سال‌ها تجربه طبابت دارد و در اقلیم کشورش به درمان بیماران پرداخته است، قطعا صاحب سبک و تجربه منحصربه‌فردی است؛ بنابراین ما دانشجویان پزشکی نیاز داریم که این تجربه‌ها را بدانیم و نیاز به تالیفاتی داریم که مثال‌هایش بیماران ایرانی باشد.          از مشکلات دیگری که دانشجویان پزشکی با کتاب‌های ترجمه‌ای و منابع خارجی دارند، علاوه‌بر موارد متفاوت بیماری و تشخیص آن‌ها، نحوه استعمال داروهایی است که برای بیماران تجویز می‌شود. یکی از دغدغه‌های پزشکانی که در ماه‌های آخر تحصیلشان هستند، این است که اگر در جایی دور‌افتاده طرح بگذرانند یا مشغول به طبابت در یک اورژانس شوند، نمی‌توانند به کتاب‌هایی که خوانده‌اند به قدر کافی اکتفا کنند. چراکه طبابت به‌گونه‌ای نیست که صرفا کتابی را خوانده باشید و بتوانید به راحتی بیماری را درمان کنید. برای مثال کتاب‌های زیادی در حوزه بیماران اورژانسی وجود دارد که اغلب دانشجویان پزشکی آن‌ها را خوانده‌اند؛ اما تا زمانی که پزشک پرسابقه‌ای تجربه‌های علمی و سودمند طبابت خود را در اختیار پزشکان جوان نگذارد حتما آن پزشک جوان در ابتدای طبابتش به مشکلاتی برخواهد خورد که می‌تواند از سرعت پیشرفت فرد بکاهد. در اختیار گذاشتن تجربه یکی از مهم‌ترین نیازهای این روزهای دانشجویان پزشکی است که تنها راه ماندگار آن می‌تواند کتاب باشد. به عنوان مثال، چرا کتابی نیست که با بیانی ایرانیزه شده نحوه برخورد یک پزشک با بیماران اورژانسی را بیان کند؟   وقتی من چنین ایده‌ای را با یکی از استادانم که پزشکی با سابقه هم هست، در میان گذاشتم استقبال کرد و کاملا به خالی بودن جای چنین کتابی صحه گذاشت. بله بازهم می‌گویم ما نیاز جدی به تالیفات داخلی داریم اما اینکه چه فردی با چه نگاهی این کار را انجام دهد اهمیت بیشتری دارد؛ اصولا تالیف فرآیندی است که از عهده هر فردی بر نمی‌آید این مهم است که مولف مهارت انتقال علم و تجربه خودش را داشته باشد و بتواند یک اثر منسجم، کامل بنویسد.   در حقیقت اینکه چه کسی تالیف می‌کند از موضوعی که تالیف می‌شود اهمیت بیشتری دارد. بسیاری از کتاب‌ها به علت ادبیات نامفهوم متاسفانه با اقبال مواجه نشده‌اند و کتاب‌هایی هستند که حتی مولفان آن هم بعد از مدتی وقتی کتاب خود را می‌خوانند چندان متوجه این محتوایی که نوشته‌اند نمی‌شوند چه رسد به دیگر افراد که حتی منبع اصلی آن را هم نخوانده‌اند. در رشته‌ها و تخصص‌های کمی کتاب‌های تالیفی به درد بخور داریم؛ معمولا این کتاب‌ها یک ویژگی بارز دارند و آن‌هم اینکه حاصل مطالعه و تجربه مولف است. در کل در رشته پزشکی تالیف و ترجمه مهارت مهمی است که هر کسی آن را ندارد.   همتی: اینکه دانشجو چقدر زبان کتاب را بفهمد اهمیت زیادی دارد در بسیاری موارد ما با کتاب‌هایی مواجه می‌شویم که اصلا نمی‌توانیم با آ‌ن‌ها ارتباط برقرار ‌کنیم. وجود مداوم منابع تکراری خود معضلی است که باید به آن پرداخت. کتاب‌های پزشکی در ایران تنوع زیادی ندارند و یک دانشجوی پزشکی وقتی می‌خواهد در حیطه تخصص داخلی مطالعه کند انتخاب‌های محدودی دارد؛ برای مثال شوارتز یا هاریسون. واقعیت این است که اغلب دانشجویان پزشکی که سال آخر تحصیل خود را می‌گذرانند وقت و توان خواندن این منابع گسترده را ندارند و اصلا در برخی مواقع کاربردی برای وی ندارد. در واقع تخصص‌گرایی در علم پزشکی مانند هر علم دیگری اتفاق افتاده است؛ اما در ایران کتاب‌ها و منابع یادگیری دارای گستردگی هستند که چندان ثمربخش نیستند.               منابع آمریکایی هر چقدر هم که کتاب‌های پایه‌ای باشند و خواندنشان برای هر دانشجوی پزشکی چه در ایران و چه در دیگر کشورها مهم باشد، درنهایت باید مفاهیمی را پوشش دهد که به طبابت یک پزشک ایرانی کمک کند. در بسیاری از این کتاب‌ها نمونه‌هایی از بیماران مثال زده شده است که بر اساس شرایط اقلیمی ایران چنین نمونه‌هایی به ندرت اتفاق می‌افتد. در نتیجه نوع بیماری یا درمان میان دو کشور تفاوت زیادی دارد. در مورد میزان استفاده از داروها هم همین روند وجود دارد نمی‌توان تکیه مطمئنی به این محتوا داشت. من خودم همیشه خواهان مطالعه کتابی بوده‌ام که برای یک پزشک عمومی در ایران تالیف شده باشد.   شکری: موضوع دیگری که باید به آن توجه زیادی داشت، این است که برای دانشجویان پزشکی قبول شدن در آزمون دستیاری هم اهمیت زیادی دارد. کتاب‌های تالیفی اگر در راستای مطالب رزیدنتی باشد مهم‌تر است. چون دانشجوی پزشکی زمان زیادی ندارد که هم کتاب‌های تالیفی برای پزشکی عمومی را بخواند و هم منابع دستیاری را مطالعه کند. معمولا پزشکان از مرحله پزشکی عمومی گذر می‌کنند و در نهایت نیازمند مطالبی می‌شوند که به قبولی آن‌ها در آزمون دستیاریشان بیانجامد.   در اینجا با توجه به صحبت‌های انجام شده علاوه بر اینکه نیاز جدی به تالیف در این حوزه احساس می‌شود، کتاب‌ها باید در موضوعاتی تخصصی‌تر تالیف شوند. در حقیقت با توجه به شرایط دانشجویانی که به تازگی پزشک شده‌اند به تالیفات در موضوعات تخصصی‌تر پزشکی نیاز داریم و باید کتاب‌هایی تالیف شوند که به لحاظ محتوایی طبقه‌بندی شده باشند.   ترسلی: باید طرف دیگر قضیه را هم بررسی کرد. سوال اینجاست که چه کسی می‌تواند کتابی منبع که به اصطلاح وطنی باشد را بنویسد؟ و در چه مقطعی باید بنویسد و با چه مشکلاتی باید دست و پنجه نرم کند؟ برای بررسی این مسائل می‌شود مدت‌ها حرف زد اما من می‌خواهم به اصلی‌ترین عواملی که باعث به وجود آمدن این معضل در زمینه پزشکی شد است اشاره کنم؛ موانع سیاسی، فرهنگی و اجتماعی. این سه مانع نه تنها در تالیف کتاب‌های پزشکی بلکه در تحقیقات پزشکی هم نقش اساسی دارند. این سه بعد سه خوانی است که از گذر کردن از آن از هفت خوان رستم هم دشوارتر است. برای اینکه ما بتوانیم منابع قوی داخلی تولید کنیم باید این سه مانع را از پیش رو برداریم. تا به کی باید نیازمند منابع خارجی باشیم؟ مگر ساختن موشک است که موتور آن را سفارش داد از یک کشور پیشرفته برایمان بیاورند؟ ما باید تجربه‌ها خودمان را در اختیار دانشجویان پزشکی قرار دهیم.   معضل تالیف کتاب‌های پزشکی در کشور ما مشکلی است که ریشه‌های پایه‌ای‌تری دارد. می‌خواهم از تجربه‌ای که خودم داشتم مثالی بزنم؛ زمانی که من عضو هیات‌ علمی دانشگاه تهران بودم برای اولین بار ‌خواستم در دنیا آندوسکوپی درون مغز را نشان دهم. هر کاری انجام دادم تا این کار به ثمر برسد که متاسفانه در ایران همکاری‌هایی که نیاز داشتم با من نشد. روش من برای انجام چنین کاری در حقیقت استفاده از نقاشی‌های میکروسکپی بود در واقع من پزشکی بودم که نقاشی نگارگری هم انجام می‌دادم و آناتومی میکروسکوپی پروژه‌ای بود که تا آن زمان در دنیا نمونه‌ای نداشته است. برای این پژوهش حتی از عمل‌هایی که خودم کرده بودم نقاشی‌هایی را کشیدم؛ اما متاسفانه حمایتی از سوی دانشگاه صورت نپذیرفت. تا اینکه دو سال بعد در یک کنگره‌ای در وین اتریش این طرح را به برخی جراحان مطرح دنیا نشان دادم و آن‌ها استقبال بسیار زیادی از آن کردند و بعد از آن زمان برای سال‌ها در کشور آمریکا به ادامه تحقیقاتم پرداختم.   مسئله اینجاست که اهمیت فعالیت تحقیقاتی ایرانیان در کشورهای پیشرو بسیار بیشتر از کشور خودمان است. ما در این کار سرمایه‌گذاری نداریم و دانش‌آموختگان خود را به حال خود رها می‌کنیم که هر آنچه که خودشان می‌خواهند بروند یاد بگیرند و در نهایت با امتحاناتی که از‌ آن‌ها می‌گیریم وجدان خود را راحت می‌کنیم و دست آخر هم خیال می‌کنیم موفق به تربیت پزشک شده‌ایم، در حالی که حمایتی از پروژه‌های تحقیقاتی دانشجویان صورت نمی‌گیرد. ترجمه و افست کتاب هنر نیست که ناشران اغلب چنین کاری می‌کنند هنر در خلق آثار ماندگار است. امروزه تبادل علمی میان صاحبان کرسی در دانشگاه‌های ما وجود ندارد.           تالیف کتاب صرفه اقتصادی برای یک پزشک ندارد. برای نمونه من نزدیک به دویست میلیون تومان برای انتشار کتاب «ضربه‌های مغزی» که سال گذشته برنده جایزه کتاب سال شد، هزینه کردم که هنوز یک ریال از آن کتاب سودی به میان نیامده است. درست است که نگاه مادی به آن نداشتم اما پزشکان حق دارند از تالیف کتاب مانند طبابت درآمد داشته باشند. در کشورهای پیشرو و توسعه‌یافته این جریان به گونه دیگری دنبال می‌شود. برای مثال در کشور سوئد زمانی‌ که یک کتاب علمی منتشر می‌شود، هزار نسخه آن را دولت می‌خرد. تالیف کتاب پزشکی اصلا کار راحتی نیست اگر پزشکی می‌خواهد منبعی ایرانی و به زبان فارسی تالیف کند بدون شک با مشکلاتی بیشتر از  طبابت روبه‌رو می‌شود. با توجه به اینکه تالیف یک کتاب پزشکی هزینه مالی و زمانی زیادی را دارد اگر کسی چنین کاری هم می‌کند قطعا عاشق کارش است..   هاریسون یا هر دانشمند و پزشک مطرحی در دنیا متناسب با مکانی که طبابت می‌کند کتاب تالیف می‌کند. مشکل اصلی ما در فهم مسئولان مرتبط در این عرصه است. درک مسئولان از مولفان کتاب‌های پزشکی درکی ناقصی است، بنابراین آثاری دارد که نمی‌توان کتمان کرد. حال تصور کنید کتابی هم تالیف شد و منبع خوبی برای دانشجویان به نگارش درآمد؛ مسئله اصلی بعدی در اختیار قرار دادن این کتاب برای دانشجویان است در حقیقت تبلیغ و اطلاع‌رسانی کتاب اهمیت بیشتری دارد. ما باید در رشته‌های پزشکی منابع داخلی داشته باشیم چراکه درصد زیادی از بیماران داخلی هستند و یک پزشک در اقلیم کشورش می‌داند که بیمارش به چه درمانی احتیاج دارد. برای مثال اگر فردی در کشور آمریکا تب کند اولین تصور پزشک به این سو می‌رود که فرد ایدز دارد اما اگر در ایران چنین اتفاقی بیفتد اولین نظر پزشک این است که بیمار حصبه دارد. تفاوت میان بیماران از عوامل اصلی تشخیص درست است دانشجویان ما باید با نمونه‌های داخلی کشورشان را بهتر از هر چیزی آشنا باشند.   ما نباید تا آخر عمر تابع منابع خارجی باشیم. به چه دلیل باید کتاب‌ها را با قیمتی گزاف از خارج از کشور تهیه کنیم؟ اما شرایط فعلی برای تالیف کتاب‌های پزشکی مانند کاشتن بذر در شوره‌زار است. سیستم اقتصادی، فرهنگی و سیاسی کشور به گونه‌ای عمل کرده است که در این حوزه هیچ‌ مسئولی به فکر تالیف کتاب نیست. باید گفت اهمیت تالیف کتاب برای بسیاری از مسئولان امر در وزارت‌خانه‌های مربوطه اهمیت زیادی ندارد و هرکدام به نوعی شانه خالی می‌کنند.   اینکه طب ما آمریکایی است خود جای بحث دارد. این مسئله از سوی بسیاری از صاحبان کرسی در رشته پزشکی پذیرفته شده است و اصلا توجه چندانی هم به آن ندارند و به عنوان یک امر عادی تلقی می‌کنند. طب آمریکایی می‌تواند الگوی خوبی برای علم پزشکی در کشور باشد؛ اما صرفا نمی‌توان به منابع آن تکیه کرد. کشورهایی بودند که سال‌ها طب آمریکایی را در دانشگاه‌هایشان تدریس می‌کردند اما طی سازوکاری تلاش کرده‌اند در کنار آن خودشان هم صاحب سبک و تولیدکننده باشند. سال به سال در این کشور پزشک تربیت می‌شود؛ با توجه به مباحث گفته شده اطلاعات هر پزشک باسابقه‌ای به تنهایی می‌تواند یک کتاب باشد و می‌شود این تجربیات را در اختیار بسیاری از پزشکان جوان قرار داد.   سلیمانی‌شکوه: ارائه دادن یک مطلب پزشکی مبنایی می‌خواهد که وجود آن در هر رشته‌ علمی الزام دارد. در حال حاضر در کشور ما مطالعه و تحقیق و مقاله دادن هم به سخره گرفته شده است. وقتی در خیابان انقلاب مقاله‌های آی اس آی فروخته می‌شود چه انتظاری می‌توان داشت که علم تولید کنیم و آن را هم ثبت کنیم. ارزش علم ما از دست رفته است در نهایت حاصل یک مطالعه علمی کتاب و مقاله است که هر فردی به راحتی می‌تواند سفارش تهیه آن را به تهیه‌کنندگان کتاب و مقالات علمی در خیابان انقلاب بدهند. این فاجعه بسیار شوک‌برانگیز است مگر ما نمی‌خواهیم با مقالات علم تولید کنیم؛ تا زمانی که هدف از مطالعات علمی ارتقای استادان در دانشگاه‌ها باشد نتیجه‌اش می‌شود همین که آی اس آی را می‌توان بخرید؛ حتی ارزان‌تر از چند کیلو گوشت در شرایط فعلی کشور.   شکری: این که هر پزشک به تنهایی یک کتاب می‌تواند باشد اتفاقا به عقیده من یکی از ضعف‌های جامعه پزشکی است چرا که پزشکی علمی نیست که در آن سلیقه‌ای رفتار کرد و نباید نظرات شخصی را ارائه داد. برای ارائه هر مطلبی باید سالیان طولانی تحقیق و پژوهش کرد.   البته رویکرد این نظر تاکید زیادی به تجربه پزشکان دارد و هدف پزشک‌هایی هستند که سالیان طولانی طبابت کرده‌اند. قطعا اطلاعات و تجربه‌های آنان را می‌توان در کتاب‌ها انعکاس داد.   پاشایی زانوس: ما فکر می‌کنیم باید یک سازمان یا وزارت‌خانه‌ای متولی این امر باشد مانند وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی یا وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی.   باید به راحتی این موضوع را پذیرفت که وزارتخانه‌ای مانند فرهنگ و ارشاد اسلامی در هیچ علمی برای مجوز کتاب‌ها نظارت علمی ندارد و نباید انتظار داشت که برای مثال داورانی در این وزارت‌خانه باشند که کتاب‌ها و محتوای علمی از فیلتر آنان عبور کنند و این مسئولیت را به گردن وزارت‌خانه‌‌هایی مانند بهداشت، درمان و آموزش پزشکی یا و وزارت‌خانه علوم، تحقیقات و فناوری می‌اندازد در حقیقت کتاب‌های علمی شامل این ضرب‌المثل می‌شوند که از اینجا رانده و از آنجا مانده هستند. البته نباید از حق گذشت که در سال‌های اخیر تلاش برخی ناشران در انتشار کتاب‌ها کاملا کارشناسانه بوده و حاصل کار آن‌ها ورود کتاب‌های ارزشمند در حوزه پزشکی بوده است.   سلیمانی‌شکوه: مسئله اصلی اینجاست که دانشجویان ما برای تولید علم تربیت نمی‌شوند و اصلا به آن هم فکر نمی‌کنند و دغدغه‌ و نیازی به آن ندارند. در ایران نه انگیزه‌ای برای دانشجویان و نه هدفی برای تولید علم وجود دارد. وقتی رتبه یک آزمون رزیدنتی در ایران افرادی می‌شوند که حتی یک بار هم بیمار را ندیدند یا حتی به معاینه یک بیمار هم نپرداخته‌اند نتیجه‌اش همین می‌شود که علاقه‌ای به تولید علم پیدا نمی‌کنند.   ترسلی: باید ریشه این جریان را جست‌وجو کرد. اگر می‌خواهید یک باغچه‌ای را بازپروری کنید باید تا عمق آن را بکاوید و خاک آن را عوض کنید. اگر خوب نگاه کنیم متوجه خواهیم شد که در ایران کار گروهی در مواردی معدود به موفقیت رسیده است و در کل امری تعریف نشده است. این ریشه در عمق تفکر ما دارد به همین دلیل ما فقط یک ابوعلی‌سینا، حافظ یا خیام داریم. به همین علت تعداد فرهیختگان گذشته و معاصر ما انگشت‌شمار هستند و به نگرشی برمی‌گردد که خودمان در انجام امور داریم. فردگرایی و عدم همکاری‌های گروهی در هر زمینه‌ای ما را با چالش‌های جدی به ویژه در علم روبه رو کرده است.   وزارت‌خانه‌های مربوطه از جمله وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی از مسئولیت‌هایی که باید در حوزه نظارت بر محتوا داشته باشند شانه خالی می‌کنند. چه کسی باید کتاب بنویسد من هم از نوشتنم پشیمانم مگر برای مسئولان ما اهمیتی دارد. تا زمانی که کارشناسی حتی در همان وزارتخانه وجود نداشته باشد وضعیت همین است. تصور کنید با این همه مشکلات کتابی هم تالیف شود چه کسی به مولف در مورد کتابش و شناخته شدن آن کمک می‌کند. ما در نوشتن بهترین و جامع‌ترین مطالب پتانسیل بسیار بالایی داریم بدون شک کتاب‌هایی را می‌توانیم بنویسیم  که به لحاظ محتوایی دقیق‌تر از منابع امروزی باشد. به طور قطع علمش را داریم اما انگیزه و هدفش را خیر. باید ریشه‌ها را در مدیریت ادارات و انتخاب وزرا بررسی کرد.   دوباره تکرار می‌کنم؛ دلایل اقتصادی، فرهنگی و سیاسی اصلی‌ترین دلایلی است ما نمی‌توانیم تولید محتوا داشته باشیم. اصلی‌ترین بحران در اینجاست که افرادی پیشرفت می‌کنند که از لحاظ فکری نه آمادگی و نه صلاحیت روانی و رفتاری دارند. پزشکی شغلی نیست که هر فرد با سوادی که دوره‌های درسی را با نمرات عالی گذرانده باشد بتواند به درمان بیماران بپردازد و در جامعه طبابت کند؛ پزشکی تنها علم و سواد نیست بلکه رفتار و روان سالم هم می‌طلبد. در بسیاری از کشورها چه پیشرفته و چه درحال توسعه قبل از اینکه به یک فردی اجازه طبابت بدهند آزمایش‌های دقیقی در زمینه روحی و روانی از وی می‌گیرند تا صحت و سلامت کامل فرد مشخص شود. یک پزشک حق دارد اهمیت زیادی به شرایط مالی‌اش بدهد. مشکل ما در پزشک و افراد باسواد نیست مشکل ما در اقتصاد و سیاست‌گذاری و فرهنگ ماست اگر این مسائل کنار روند بهترین کتاب‌های پزشکی از ایران منتشر می شود؛ چراکه هم ظرفیت کافی و هم توان کافی برای این کار را داریم. ما به قدری پتانسیل علمی داریم که حتی می‌توانیم به علم پزشکی دنیا ایراد بگیریم؛ اما ابزار آن را در اختیار ما نمی‌گذارند. حال اگر به جای یک کتاب پزشکی کتابی درباره مباحث اعتقادی نوشته شده باشد حمایت مناسبی از آن می‌شود و عرضه مناسبی هم پیدا می‌کند اینجاست که من صحبت از فقر فرهنگی در سازوکار اداری می‌کنم.   پاشایی زانوس: امید از نسل جوان پزشکی در ایران گرفته شده است. یک در هزار استاد یا پزشکی با سابقه‌ تجربه خود را مکتوب می‌کند و در اختیار دیگر پزشکان جوان قرار می‌دهد. در پزشکی تشخیص اصلی‌ترین مولفه است. پزشکان در کشور ما باید بدانند برای مثال وقتی فردی دچار کمردرد شد اگر از استان کهگیلویه‌وبویراحمد می‌آید تشخیصش با فردی که از گیلان می‌آید فرق دارد.   همتی: فکر مهم‌ترین مسئله در این چالش است. من و برخی دوستانم تجربه‌ای داشتیم از ترجمه کتابی که به شدت نیاز دانشجویان رادیولوژی بود اما به قدری شرایط و امکان چاپ و انتشار آن برایمان سخت بود که مطالب آن از رده خارج شد. کتاب‌های پزشکی مطالبی دارد که زود از اعتبار می‌افتد و زحمت ما دقیقا در آن کتاب تکنیکی به هدر رفت. در حالی که در همان موقع برخی ناشران به ما پیشنهاد می‌دادند که اگر مطالبی که می‌نویسید بار مذهبی و پزشکی داشته باشد حمایت خوبی می‌شوید. برای مثال اگر بنویسید که خواص انجیر در چند روایت و احادیث آمده است و به لحاظ پزشکی چه خواصی دارد کتابتان یا مقاله‌ای که می‌نویسید با اقبال مواجه می‌شود.   پاشایی زانوس: از طرفی برخی دانشجویان ما هم اهمیتی به تولید علم نمی‌دهند. ما دانشجویانی داریم که فقط می‌خواهند در امتحاناتشان قبول شوند و در رشته‌هایی مانند رادیو‌پوست و رادیولوژی که رشته‌های لوکسی هستند، مشغول به کار شوند رشته‌هایی که این روزها در کشور درآمد بسیار بالایی دارد.   شکری: در اینجا معرفی و اطلاع‌رسانی کتاب اهمیت بسیاری دارد درست است که ما تالیفات بسیار محدودی داریم. اما همین‌ها هم معرفی نمی‌شوند تا دانشجویان از وجود آن‌‌ها اطلاع پیدا کنند. مشکل دیگر کتاب‌ها شناخته نشدن آن است. موضوع بعدی دسته‌بندی کیفی کتاب‌ها است که باید انجام شود. برای مثال باید بدانیم که چه کتابی برای چه سطحی مناسب است تا هر دانشجوی پزشکی شروع به خواندن آن نکند. برخی کتاب‌ها نیاز علمی دانشجویان را در موضوعی که می‌خواهند برطرف نمی‌کند و گاهی فقط وقت دانشجویان را می‌گیرند. سطح‌بندی کتاب باید صورت گیرد تا حداقل در کتاب‌های ترجمه نظمی مشاهده شود.    به نکته‌ای اشاره کردید که شاید برخی روزنامه‌نگاران و خبرنگاران در حوزه اطلاع‌رسانی بیماری‌ها به آن برخورده باشند. برخی پزشکان بر این باورند که اطلاع‌رسانی در حوزه پیشگیری از بیماری‌ها نوعی انداختن رعب و وحشت در جامعه است درحالی که حتی اگر ترسی هم به دل مردم بیفتد بهتر از آن است که ندانسته سال‌ها درگیر یک بیماری خاص شوند. پاشایی زانوس: دقیقا یکی از وظایف پزشکان بحث اطلاع‌رسانی است که به عقیده من باید همکاری بیشتری با رسانه‌ها انجام دهند. در این راستا اپلیکیشنی طراحی شده است که هنوز به مرحله اجرا نرسیده است. عنوان این اپلیکیشن «طرح سپید» است که در آن تلاش می‌کنیم آگاهی دقیقی به کاربران از بیماری‌ها ارئه دهیم. روند کار اینگونه است که با اطلاعاتی که افراد از خود در این اپ می‌گذارند راهکارها و توصیه‌های مناسبی با زبانی شیوا و سلیس به آن‌ها داده می‌شود.   البته برخی پزشکان شاید حق داشته باشند که در این زمینه همکاری نکنند؛ چراکه به قدری اطلاعات با سوگیری‌های غلط در فضای اینترنتی منتشر شده است که بار روانی منفی را به وجود آورده است؛ به‌گونه‌ای که حتی از لحاظ مالی هم به بیمار و دولت هم آسیب می‌رسانند. چراکه اغلب بیماران با خواندن همین مطالب غلط و به علت ترسی که دارند اصرار به انجام برخی معاینات پرهزینه دارند.   تالیفات برای عموم می‌تواند نکته قابل بحثی باشد اصولا یک کتابی که برای مردم نوشته می‌شود باید از فیلتر دقیقی عبور کرده باشد حال ارزیابی شما از کتاب‌هایی که بار اطلاعات عمومی برای مردم دارند چیست؟ چند درصد کتاب‌ها محتوای قابل اطمینانی دارند؟ شکری: باید بگوییم محتوای پزشکی برای عموم مردم بیش از هر چیزی در فضای مجازی و اپلیکیشن‌ها بیشتر رواج داده شده است تا کتاب و انتخاب اول مردم در این زمینه کتاب نیست. مردم هر چیزی که راحت‌تر به آن دسترسی داشته باشند را مطالعه می‌کنند.   ترسلی: درباره تالیف کتاب و محتوای پزشکی برای عموم مردم باید بگویم اغلب کتاب‌هایی که تاکنون منتشر شده‌اند با شکست مواجه شده‌اند.    از دیگر بحث‌های مطرح اقبال قابل توجه کتاب‌های طب سنتی در مقابل کتاب‌های پزشکی مدرن است ارزیابی شما از این حوزه چیست و چه برداشتی از این روند دارید؟ چرا فروش کتاب‌های طب سنتی گاهی تا چند برابر کتاب‌های پزشکی مدرن است؟ پاشایی زانوس: طب سنتی و مدرن هیچگاه یکدیگر را نقض نمی‌کنند. اغلب پزشکان مدرن خواهان پژوهش و یافته‌هایی قابل اطمینانی هستند نه آنکه تنها بر اساس یافته‌های نسبی بیان شود. برای مثال اگر دارویی را تجویز می‌کنند تحقیقات همه‌جانبه و زیادی در باب آن انجام داده باشند. کتاب‌هایی که در پزشکی مدرن وجود دارد و منبع اصلی به شمار می‌روند بر اساس یافته‌های دقیقی تالیف شده‌اند.   ترسلی: به عقیده من تقابلی میان طب سنتی با پزشکی مدرن وجود ندارد. در بسیاری از کشورها دوره‌های تخصصی ویژه‌ای برای آن در نظر می‌گیرند و عنوان طب طبیعی دارد. در حقیقت طب‌سنتی یا طب طبیعی پایه‌های اصلی طب مدرن را شکل داده‌اند. اساس داروهایی که در پزشکی مدرن تجویز می‌شود از کتاب‌هایی است که دانشمندان پیشین در طب‌طبیعی تجویز می‌کردند. از پزشکی مدرن باید به عنوان تکامل‌یافته طب سنتی یاد کرد نه علمی که روبه روی آن قرار دارد. هر علمی جایگاه خود را دارد ما نمی‌توانیم طب‌سنتی را رد کنیم. در تمام عمر بشر با این گیاهان معالجه شده است. چیزی که باید از این علم جدا شود رمالی و خرافات است. متاسفانه برخی افراد با توجه به پیشرفت چشمگیر بشر به خرافات گذشته اعتقاد دارند. در این مورد ما باید آموزش دهیم که در حوزه طب‌سنتی بدون راهنما عمل نکنید. درواقع این علم نسبت به پزشکی مدرن به تحقیقات و پژوهش‌های بسیاری نیاز دارد.  در انتها می‌خواهیم کمی هم درباره کتابی که به تازگی ترجمه کردید بگویید که در سی‌وششمین دوره جشنواره جایزه کتاب سال برگزیده شد. پاشایی‌زانوس: نسخه اصلی این اثر یکی از منابع مهم در پزشکی عمومی به ویژه معاینات بالینی است که سال‌ها قبل ترجمه‌ای از آن در بازار کتاب وجود داشت. زمانی که که متن اصلی کتاب را خواندیم، متوجه شدیم چندان رسم امانتداری در نسخه ترجمه‌ای آن رعایت نشده است. روند محتوایی کتاب اینگونه است که در ابتدا سیستم‌های مختلف بدن را تشریح می‌کند و بعد شیوع بیماری‌ها را شرح می‌دهد. روش‌های غربالگری سیستم‌های توضیحاتی است که خوانندگان در قسمت‌های بعدی کتاب می‌خوانند. در قسمت‎های بعدی معاینات سیستم‌های مختلف و روش معاینه را شرح می‌دهد.   سلیمانی‌شکوه: یکی از مواردی که باعث شد به ترجمه این اثر بپردازیم و برای ما اهمیت داشت این بود که کتاب جزو آثار کاربردی برای دانشجویان پزشکی است و هر دانشجویی در کل دوره پزشکی به اطلاعات اینچنینی نیاز خواهد داشت و ترجمه‌هایی که از این کتاب را به فارسی برگردانده بودند در برخی اصطلاحات علمی اشتباهاتی صورت گرفته بود. در علم پزشکی صلاح نیست که هر اصطلاحی به فارسی برگردانده شود. درواقع در کتاب‌های پزشکی که برای دانشجویان ترجمه یا تالیف می‌شود باید اصطلاحاتی که از قبل بوده به کاربرده شود چراکه این کتاب‌ها قرار نیست عموم مردم آن‌ها را بفهمند و اگر اصطلاح همیشگی در کتاب‌ها نباشد خواندن آن‌ها انرژی زیادی را می‌گیرد. درکل لازم نیست که همه چیز فارسی شود. وقتی تمام دنیا یک چیزی را می‌گویند و یک اصطلاح واحد را به کار می‌برند. چرا ما باید این اصطلاحات را فارسی کنیم برخی کلمات در علم پزشکی به قدری خاص هستند که اگر بخواهید به هر زبان دیگری ترجمه کنید باید چند جمله برای تعریف آن به کار ببرید. این کتاب هم به نوعی ایرانیزه شده است و هم اصالت متن اصلی حفظ شده است. ]]> دانش‌ Sun, 10 Feb 2019 03:35:48 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/271524/پزشکان-جوان-چشم-راه-کتاب-های-وطنی شناخت غذاها در طب اسلامی توسط یک پژوهشگر آلمانی http://www.ibna.ir/fa/doc/report/271618/شناخت-غذاها-طب-اسلامی-توسط-یک-پژوهشگر-آلمانی  به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) نشست معرفی و بررسی کتاب «اغذیه در طب اسلامی» نوشته بولیانا مولر دانشمند آلمانی و برنده بیست‌و ششمین جایزه جهانی کتاب‌سال جمهوری اسلامی ایران روز سه‌شنبه 16 بهمن‌ماه سال جاری در پژوهشکده تاریخ با حضور نویسنده کتاب، یونس کرامتی و امیرمحمد گمینی از پژوهشگران برجسته تاریخ علم برگزار شد.   گمینی در ابتدای این نشست گفت: کتاب «اغذیه در طب اسلامی» اثری منحصر به فرد درباره عذاها و نوشیدنی‌هایی است که در طب اسلامی تجویز شده است. نویسنده در این کتاب هوشیاری قابل تحسینی را به خرج داده است و از یکی از معتبرترین منابع طب اسلامی بهره جسته است وی این اثر را در پی تحقیقاتی که در تز دکتری خود داشته است به نگارش درآورده و  در حال حاضر دوره پسا دکتری خود را می‌گذراند و درباره موضوع دین و شیمی مشغول تحقیق و پژوهش است.   گمینی گفت: «اغذیه در طب اسلامی» کتابی است که در بیست‌وششمین دوره جایزه جهانی کتاب سال جمهوری اسلامی ایران به عنوان برگزیده انتخاب شد و قرار است نویسنده امروز در تالار وحدت جایزه خود را از دستان ریاست‌جمهوری دریافت کند. نویسنده با بررسی همه نسخه‌های شناخته شده کتاب نجیب‌الدین سمرقندی با یک ترجمه آلمانی از متن نسخه‌ای نقادانه از کتاب «الأغذیة و الأشربة»، به دست می‌دهد. در حقیقت این دانشنامه را می‌توان به عنوان آخرین رساله اصلی عربی در شرق اسلامی تلقی کرد.   در ادامه کرامتی گفت: بولیانه مولر(نویسنده) فردی است که در حوزه مطالعات عربی و اسپانیایی در مونپلیه، برلین، دمشق پژوهش کرده است و دوره‌های کارآموزی در حوزه نسخ خطی در کتابخانه اسکندریه در مصر را گذرانده. اثری که امروز به بررسی آن می‌خواهیم بپردازیم درواقع نسخه اصلاح شده‌ تز دکتری این نویسنده در سپتامبر 2015 است.   وی گفت: همانگونه که اشاره شد، این نویسنده دانش‌آموخته مدرسه عالی فرهنگ‌ها و جوامع مسلمان برلین و پژوهشگر پسادکتری در انستیتوی مطالعات آسیایی و شرقی دانشگاه زوریخ است.   در ادامه نویسنده درباره کتابش گفت: امروز می‌خواهم درباره کتابی صحبت کنم که منابع آن متون آلمانی و عربی بوده و در حقیقت ویرایش جدید کتاب «الأغذیة و الأشربة»، اثر نجیب‌الدین سمرقندی پزشک و دانشمند پرآوازه ایرانی است که در 619 قمری در حمله مغول کشته شد است. این اثر حاصل تحقیقات من در دوره دکتری که در سال 2017 به چاپ رسید. تقاوتی که کتاب «الأغذیة و الأشربة» با دیگر آثار طب سنتی دارد این است که این اثر به غذاها و نوشیدنی‌هایی پرداخته که به طور ویژه در دین اسلام توصیه شده است. حتی از ادویه‌ها یا گیاهانی که از آن عطر تهیه می‌کند به طور مفصل توضیحاتی آورده است.   وی افزود: کتاب «غذاها و نوشیدنی‌ها» در واقع دانشنامه‌ای جامع در زمینه طب تغذیه که حاوی اطلاعات بیش از 500 مورد ماده غذایی، نوشیدنی و مواد غذایی معطر است با توجه به تعداد 53 نسخه خطی شناخته شده احتمالا این اثر شایع‌ترین کتاب عربی پیشامدرن درباره علوم تغذیه است.      این پژوهشگر تاریخ علم گفت: در واقع هدف از نگارش کتاب‌هایی از قبیل کتاب «الأغذیة و الأشربة» نجیب‌الدین سمرقندی بیش از آنکه درمان باشد حفظ تندرستی است. مخاطب با خواندن این کتاب درمی‌آید که چه رژیم غذایی را در طولانی‌مدت در پیش گیرد تا تندرستی‌اش حفظ شود.                       مولر درباره موضوعات فصل‌های کتاب افزود: فصل اول دربرگیرنده زندگی‌نامه مختصر سمرقندی، معرفی دست‌نویس‌های دیگر آثار این دانشمند ایرانی و از همه مهم‌تر منابع وی در نگارش کتاب «الأغذیة و الأشربة» به ترتیب به میزان استفاده آورده است، برخی از منابع سمرقندی عبارتند از کتاب الاغذیه، دفع مضارالاغذیه، کامل الصناعه الطیبه مشهور کتاب ملکی، المنصوری فی‌الطب، مصالح الابدان و الانفس.   مولر گفت: بهره‌گیری سمرقندی از کتاب الاغذیه جالینوس صرفا به واسطه کتاب الاغذیه چنین بوده است. او از آثاری مشهوری چون کتاب الاغذیه اسحاق بن سلیمان اسرائیلی استفاده نکرده است. جالب است بدانید که کهن‌ترین نسخه این کتاب که در 613 قمری یعنی در روزگار زندگی نجیب‌الدین سمرقندی نوشته شده نسخه 4401 کتابخانه ملی ملک است.   وی اظهار کرد: در تصحیح اثر نجیب‌الدین سمرقندی از 6 نسخه دیگر مرتبط با نسخه اصلی و چهار نسخه عرضه‌کننده روایات دیگر متن استفاده شده است و البته از شش متن موازی با این اثر که درواقع منابع اصلی نجیب‌الدین سمرقندی بوده‌اند هم مورد بررسی قرار گرفته شده‌اند.   ]]> دانش‌ Tue, 05 Feb 2019 09:22:22 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/271618/شناخت-غذاها-طب-اسلامی-توسط-یک-پژوهشگر-آلمانی کتاب‌؛ یاری مهربان برای بیماران مبتلا به ام اس http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271396/کتاب-یاری-مهربان-بیماران-مبتلا-ام-اس خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)-مهتاب دمیرچی: بیماری؛ واژه‌‌ای ناخوشایند که نحوه اطلاع‌رسانی آن علاوه بر اهمیت زیادی که برای عموم جامعه دارد، می‌تواند نقش پررنگی در پیشگیری از آن داشته باشد. شاید افراد تا پیش از آنکه به بیماری خاصی مبتلا شوند توجه چندانی به اطلاعات موجود نداشته باشند؛ اما در دنیای امروزی با گسترش فضای مجازی و کتاب‌ها ممکن است درصد زیادی از بیماران بعد از اطلاع از بیماری‌شان مراجعه جدی‌تری به محتوای مکتوب از جمله سایت‌های اینترنتی و کتاب‌ها نسبت به گذشته داشته باشند.   یکی از بیماری‌هایی که متاسفانه در سال‌های اخیر رشد چشمگیری در کشور داشته؛ ام اس بوده است. در حقیقت ام اس یک بیماری مزمن عصبی است که سلول‌های عصبی مغز و نخاع در بدن آسیب می‌بینند و معمولا مبتلایان به این بیماری در بسیاری موارد تا آخر عمرشان با آن دست و پنجه نرم می‌کنند. طبق آخرین آمار منتشر شده در رسانه‌ها در حال حاضر 70‌هزار نفر در ایران به این بیماری مبتلا هستند. سوال اینجاست؛ چقدر کتاب می‌تواند نقش مفیدی در روند بهبودی فردی که به ام اس مبتلا شده است ایجاد کند؟ آیا کتاب‌هایی در بازار کتاب وجود دارد که بیماران مبتلا به ام اس بتوانند اطلاعات درست و دقیق را دریافت کنند.   مرجان بزرگی، فردی است که نزدیک به دو دهه به ام اس مبتلا شده است. وی در گفت‌وگویی که با خبرنگار ایبنا مبنی بر دریافت اطلاعات دقیق و علمی بیماران از محتوای کتاب‌ها و رسانه‌ها داشته، گفت: شانزده سال است که مبتلا به ام اس شده‌ام و کاملا به صورت نابهنگامی پی به این بیماری بردم و تا پیش از آن چندان بی‌اطلاع نبودم اما اطلاعات دقیق و جامعی هم از این بیماری نداشتم.   اولین منبع آگاهی‌ام روزنامه بود بزرگی ادامه داد: چندی بعد از آنکه متوجه شدم یک بیمار ام اسی هستم در طول مدت زمانی به صورت مستمر در بیمارستان بستری شدم. ابتدایی‌ترین اطلاعات من از این بیماری با روزنامه‌ها شروع شد. آن زمان مجموعه گزارشات سریالی در روزنامه‌ها از ام اس منتشر می‌شد که اتفاقا اطلاعات خوبی را ارائه می‌داد. این اطلاعات مربوط به زمانی بود که من هنوز نمی‌دانستم که ام اس دارم. بعد از آنکه متوجه آن شدم تا حدودی پذیرش آن برایم دشوار نبود. شاید به دلیل اطلاعاتی بود که پیش از آنکه بدانم مبتلا شده‌ام از آن داشتم.   وی افزود: در سال‌های ابتدای بیماری‌ام درمان دارویی بیماری ام اس در ایران با دیگر کشورها تفاوتی نداشت. چراکه ایران دارویی برای آن نمی‌ساخت و تمام داروها از فرانسه وارد می‌شد؛ اما روند بهبودی‌ در بیماران تفاوت بسیاری داشت که به میزان آگاهی مردم بستگی دارد.   باید و نباید‌هایی که باید گفت بزرگی با اشاره مطالبی که باید در کتاب‌ها درباره این بیماری گنجانده شود گفت: درمان و روش بهبودی ام اس برای هر بیماری اهمیت زیادی دارد. بیمارانی که مبتلا به ام اس شده‌اند به باید‌ها و نباد‌های زیادی نیاز دارند که شاید هر پزشکی خود را ملزم نداند که آن را به بیمارش توصیه کند؛ چراکه درمان با دارو و ارائه راهکارهای اصلی وظیفه اصلی هر پزشک است؛ شیوه زندگی یک بیمار ام اسی دارای اهمیت است که با بیماران دیگر تفاوت دارد و مربوط به جنبه روانی و روحی بیمار می‌شود.      این بانوی مبتلا به ام اس خاطرنشان کرد: میزان آگاهی از چنین بیماری‌هایی بیشتر وابسته دولت و سیاست‌گذاری‌های آن است. در حقیقت ام اس بیماری است که تنها روش درمان پزشکی در آن مورد توجه نیست؛ بلکه شیوه زندگی مردم، شرایط روحی و روانی آن‌ها و مشکلات و معضلات اجتماعی می‌تواند نقش بسزایی در روند بهبودی آن داشته باشد. انعکاس جزئیات درباره این پارامتر‌‌ها در محتوای رسانه‌ها و کتاب‌ها می‌تواند برای مردم مفید باشد.   بزرگی گفت: از اطلاعاتی که باید در کتاب‌های منتشر شود راه‌های اصلی و جدی پیشگیری از این بیماری و آمارهایی که باعث شود مردم نگاه جدی‌تری به آن داشته باشند. اگر در یک بیماری آمار دقیق ارائه نشود افراد نگاه جدی به آن نخواهند داشت و در این شرایط پذیرش بیماری بسیار دشوار خواهد بود.     ام اس؛ یا یک بیماری خوفناک وی افزود: در ابتدا ام اس در ایران به قدری ناشناخته بود که تنها منبع اطلاعاتی بیمار، پزشکش بود و اولین اطلاعی که از این بیماری به دست آمد این بود که افراد بر اساس بحران‌های روحی و روانی و مشکلات مادی و معنوی است که در نهایت به آن مبتلا ‌شود. از دیگر اطلاعاتی که نیاز است در کتاب‌ها بخوانیم این است که بیمار باید بداند چگونه از خودش مراقبت کند و برخی اطلاعات درباره مراقبت‌های بیمار از خود باید رواج داده شود.   بزرگی با اشاره به محتوای فعلی کتاب‌ها گفت: من کتاب‌های زیادی درباره این بیماری خوانده‌ام. خوشبختانه امروزه اطلاعات خوبی درباره  آن وجود دارد و کتاب‌ها محتوای واقعی‌تری را نسبت به سال‌های اخیر ارائه داده‌اند. پیش از این اغلب کتاب‌ها ترجمه بودند ولی امروزه کتاب‌های تالیفی بیشتری را می‌توان یافت که حاوی اطلاعات دقیق پزشکی هستند. ام اس بیماری است که بخش عمده درمان آن برعهده بیمار است و به عقیده من هیچ کسی به جز یک بیمار ام اسی پزشک‌تر از خودش نیست.   وی گفت: البته گاهی هم پیش می‌آید که بیماران با تکیه بر محتوایی که خوانده است انتظار ندارد که درگیر عارضه ناشناخته‌ دیگری شود. اینجاست که باید گفت در برخی موارد همه اطلاعات به صورت کامل و یک جا وجود ندارد اما در سال‌های اخیر اطلاعات خوبی در اختیار افراد قرار داده‌ شده است. بنابراین همانگونه که گفتم نمی‌توان گفت محتوایی در این‌باره منتشر نمی‌شود به قدری محتوای مکتوب در دسترس است، اما مطالب کامل و جامع را در همه کتاب‌ها  و محتوای مکتوب نمی‌توان یافت و فرد باید خودش کوشش زیادی کند تا مطالب را پیدا کند.   بزرگی با اشاره به کم شدن سن مبتلایان به ام اس گفت: متاسفانه این روزها سن ام اس بسیار کاهش یافته است. رویکرد محتوای کتاب‌ها باید به‌گونه‌ای باشد که همه مردم در تمام رده‌های سنی بتوانند آن را درک کنند. کتاب‌هایی هم منتشر شده‌اند که نمی‌توان به آن اعتماد کرد. نویسندگانی که در تلاشند تا این بیماری را برای عموم مردم بشناسانند باید ساده‌تر اما بر اساس یافته‌های علمی محتوای خود را به نگارش دربیاورند.   ]]> دانش‌ Sat, 02 Feb 2019 05:34:30 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271396/کتاب-یاری-مهربان-بیماران-مبتلا-ام-اس حرکات اعمال روزمره خود را کنترل کنید و این کتاب را بخوانید http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271330/حرکات-اعمال-روزمره-خود-کنترل-کنید-این-کتاب-بخوانید جلیل مرادی؛ مترجم و استادیار دانشگاه اراک در رشته تربیت‌بدنی در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) درباره کتاب «کنترل حرکتی در اعمال روزمره» که چندی پیش در جایزه کتاب سال اصفهان شایسته تقدیر شد؛ گفت: مخاطبان اصلی این کتاب در حقیقت دانشجویان کارشناسی‌ارشد و دکتری در رشته ترببیت‌‌بدنی هستند. «کنترل حرکتی در اعمال روزمره» علاوه‌بر اینکه یک کتاب دانشگاهی است، عموم مردم هم می‌توانند از آن بهره ببرند. نویسنده در این اثر کنترل حرکت در ورزش را به صورت همه فهم و برای عموم مردم مطرح کرده است.    وی افزود: بسیاری از مثال‌هایی که درباره حرکات روزمره انسان است و کنترل حرکتی که توسط سیستم عصبی کنترل می‌شود را به شکل مثال‌هایی در این کتاب بیان شده است و درک و فهم آن را برای دانشجویان راحت‌تر از کتاب‌های مشابه است.   این مترجم گفت: اغلب کتاب‌های حوزه رشته تربیت‌بدنی که برای دانشجویان تالیف شده است، مربوط به مبانی سیستم عصبی است که چندان از سوی دانشجویان استقبال نمی‌شود. ویژگی اصلی «کنترل حرکتی در اعمال روزمره» بیان عملکرد سیستم عصبی بدن در کنترل حرکتی است که برای عموم افراد هم تا حد زیادی کاربرد دارد.   مرادی گفت: همانگونه که گفتم در این کتاب نویسنده مباحثی که در طول روز با آن سروکار داریم را در قالب مثال‌هایی واضح شرح داده است و اگر مخاطبان به عناوین فهرست کتاب‌ها دقت کنند، می‌توانند درک راحت‌تری از موضوع داشته باشند. حرکات و اعمال ورزشی که ما در روزمره انجام می‌دهیم که در بسیاری موارد هم به آن فکر نمی‌کنیم را می‌توان در این کتاب یافت. در واقع نویسنده این کتاب را در قالب یک متن عامیانه به نگارش درآورده است و آن را به مسائل نظری و علمی ارتباط داده است.   وی در پاسخ به این پرسش که چقدر در ترجمه کتاب متن اصلی تغییر کرده است، گفت: ترجمه کتاب ترجمه اصلی خود کتاب است و در ترجمه آن تغییر آنچنانی ایجاد شده است؛ اما لازم است بگویم در برخی از قسمت‌های کتاب مثال‌هایی آورده شده که در داخل کشور انجام نمی‌شد به همین دلیل در ترجمه قسمت‌هایی که مبهم است در قالب توضیحاتی داخل پرانتز یا پاورقی برای مخاطبان ارائه دادیم.   مرادی ارزیابی خود را از کتاب‌هایی که رویکرد اطلاع‌رسانی برای عموم مردم را دارند، گفت: خوشبختانه در دو دهه اخیر رشته و علم تربیت‌بدنی در کشور ما پیشرفت‌های زیادی داشته است. این علم از مقوله‌های مهم سلامتی است و در دنیا پژوهش‌های زیادی انجام می‌دهند. درواقع مولفان در این حوزه رویکرد پیشگیری از آسیب‌دیدگی‌های ورزشی دارند و اکنون کتاب‌های خوبی در کتاب‌فروشی موجود است و می‌توان کتاب‌های جالبی را یافت. کتاب‌هایی وجود دارند که می‌توان روش صحیح ورزش کردن یا حرکات درست تربیت‌بدنی را انجام داد و خوشبختانه موجودی کتاب در رشته تربیت‌بدنی در حد مطلوبی قرار دارد.   وی افزود: لازم است بگویم هنوز باید در این عرصه فعالیت زیادی داشته باشیم و کتاب‌های به‌روزتری باید وارد بازار شوند. ]]> دانش‌ Thu, 31 Jan 2019 03:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271330/حرکات-اعمال-روزمره-خود-کنترل-کنید-این-کتاب-بخوانید درمان بیماری‌های شایع با روش تغذیه درمانی http://www.ibna.ir/fa/doc/book/271345/درمان-بیماری-های-شایع-روش-تغذیه-درمانی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) روژینا خدارحمی روزبهانی و محمد فضیلتی، محقق و پژوهشگر در عرصه علوم تغذیه و رژیم‌درمانی در اثری با عنوان «تغذیه درمانی بیماری‌های شایع» به تشریح روش‌های صحیح تغذیه در درمان بیماری‌ها پرداخته‌اند و مخاطبان این اثر دانشگاهیان و دانشجویان علوم تغذیه است.    «دستگاه گوارش و فرآیند‌های هضم و جذب»، «بیماری‌های روده‌ای و مراقبت‌های تغذیه‌ای»، «درمان تغذیه بیماری‌های کبدی و بیماری‌ دیابت و بیماری‌های صفراوی و پانکراس»، «تغذیه درمانی بیماری‌های فشار خون، بیماری‌های کلیوی و رویوی»، «تغذیه درمانی بیماری‌های عصبی، سایر بیماری‌ها و دوران‌های مختلف زندگی»، «آشنایی با منابع غذایی اسیدهای آمینه و انتی‌اکسیدان‌ها»، «تغذیه‌درمانی سرطان» عناوین هفت فصل این کتاب به شمار می‌روند.   در بخشی از کتاب که به پیشگیری از بیماری‌ها به وسیله غذا و کاهش هزینه‌های درمانی اشاره دارد، آمده است: «از آنجا که امراض ناشی از پرخوری بیش از پیش فراوان است هزینه درمان پزشکی در آمریکا افزایش یافته است. انجمن متخصصان قلب آمریکا امیدوارند در صورتی که مردم به مصرف غذاهای پیشگیری‌کننده از امراض عادت کنند دولت ‌می‌تواند با صرفه‌جویی برای بهداشت هزینه کمتری را برای درمان صرف کند. در عمل بسیاری از تصورات قدیمی مربوط به امر تغذیه دوباره با دقت مورد مطالعه قرار گرفته است.» در حقیقت این اثر به بررسی انواع مصارف مواد غذایی در بروز بیماری‌ها پرداخته و راه‌هایی برای پیشگیری و درمان آن ارائه داده است.   در بخشی دیگر از کتاب به درمان آلزایمر با استفاده از رژیم صحیح غذایی پرداخته است در این بخش متخصصان معتقدند به احتمال زیاد اولین نشانه در افراد مبتلا به آلزایمر پرخوری است و مشخص نیست که آیا افزایش در میزان متابولیسم پایه وجود دارد یا خیر؟ بعضی از بیماران غذا خوردن را فراموش می‌کنند  و کاهش وزن در نتیجه دریافت ناکافی بودن غذا ایجاد می‌شود.»   «تغذیه درمانی بیماری‌های شایع»، در 352 صفحه، به شمارگان، 500 نسخه، به قیمت هجده‌هزار تومان از سوی انتشارات جهاد دانشگاهی واحد صنعتی اصفهان منتشر شد.       ]]> دانش‌ Wed, 30 Jan 2019 07:07:35 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/book/271345/درمان-بیماری-های-شایع-روش-تغذیه-درمانی پزشکان این روزها کمتر معاینه بالینی می‌کنند http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271241/پزشکان-این-روزها-کمتر-معاینه-بالینی-می-کنند غلامرضا درخشان‌دیلمی، پزشک متخصص و از داوران دوره‌های گوناگون جایزه کتاب سال در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) درباره کتاب «معاینات بالینی و روش گرفتن شرح حال» که به تازگی کاندیدای دریافت سی‌وششمین دوره جایزه کتاب سال شده است گفت: نسخه اصلی «معاینات بالینی و روش گرفتن شرح حال» یکی از قدیمی‌ترین کتاب‌های مرجع در علم پزشکی است و این اثر بی‌شک اثری مفید در این علم به حساب می‌آید. همچنین ترجمه جدید آن بسیار روان و به لحاظ محتوایی به طور استاندارد از سوی مترجمان ترجمه شده است. این پژوهشگر گفت: آثاری چون «معاینات بالینی و روش گرفتن شرح حال» به شدت برای جامعه پزشکی مفید واقع می‌شوند. به ویژه پزشکانی که چندان سابقه طبابت ندارند. در کل یکی از مشکلاتی که علم پزشکی در ایران به تازگی با آن‌رو‌به‌رو شده این است که تا حدودی پزشکان در زمینه بالینی بیگانه شده‌اند و آن‌ها کمتر به معاینات جسمی بیمار می‌پردازند و تشخیص خود را منوط به عکس‌های دستگاه‌های تصویربرداری می‌دانند. خوب است که ابزار پیشرفته در دانش پزشکی جا باز کرده است اما اینکه پزشکان تشخیص خود را منوط به استفاده از این دستگاه می‌دانند به نظرم کمی سهل‌انگاری به حساب می‌آید چراکه یک پزشک باید بتواند بدون این دستگاه‌ها هم قادر به تشخیص بیماری باشد. وی ادامه داد: ما در کشوری زندگی می‌کنیم که هنوز دارای مناطق دورافتاده و به شدت فقیرنشین هستند و درمانگاه‌هایشان دستگاه‌های پیشرفته زیادی ندارند این کتاب می‌تواند در امر تشخیص درمان به پزشکان کمک زیادی کند. این پزشک درباره کتاب‌های تالیفی در علوم پزشکی گفت: کتاب‌های تالیفی در حوزه پزشکی بسیار کم است و کتاب‌های خوب معمولا چند سال یک‌بار تالیف و منتشر می‌شوند. در کل کم کاری زیادی در حوزه نشر پزشکی وجود دارد و علاقه‌ چندانی از سوی نویسندگان دیده نمی‌شود.   درخشان‌دیلمی با اشاره به این موضوع که تالیف کتاب برای پزشکان صرفه اقتصادی زیادی ندارد گفت: اگر بخواهیم از بعد مادی فرآیند تالیف کتاب را ارزیابی کنیم؛ باید بگوییم نوشتن کتاب برای پزشکان صرفه اقتصادی ندارد و من انتقادی را در این امر وارد نمی‌دانم چراکه وقتی یک پزشک شروع به تالیف علمش می‌کند زمان زیادی را صرف می‌کند درحالی که می‌تواند به جای آن به درمان بیماران بپردازد. در واقع طبابت صرفه بیشتری برای یک‌ پزشک‌ دارد اما تالیف کتاب اینگونه نیست به همین دلیل علاقه زیادی در پزشکان برای تالیف کتاب دیده نمی‌شود.    وی با انتقاد از روند انتشار کتاب گفت: سیستمی نداریم‌ که از نشر کتاب به ویژه کتاب‌های پزشکی حمایت کند. در حقیقت‌ اهالی نشر باید توجه ویژه‌ای به تالیفات پزشکی داشته باشند و اگر پزشکی کتابی را تالیف می‌کند باید حمایت شود. هستند پزشکانی که از روی علاقه و صرفا بدون نگاه مادی کتاب تالیف کرده‌اند اما اسمی از آن‌ها در هیج کجای نشر پزشکی نیست بنابراین من به صاحبان کرسی‌های علمی و پزشکان این حق را می‌دهم که به مکتوب کردن علم خود علاقه چندانی نداشته باشند.   این پزشک متخصص راهکار اصلی و حمایت همه‌جانبه را اینگونه ارزیابی کرد: در کل  کتابخوانی و کتاب طرفدار کمی در کشور ما دارد و افراد تلاش نمی‌کنند که برای دانایی خود سمت کتاب بروند. کسی هم که کتاب می‌نویسد باید دارای پایه‌های علمی قوی باشد. امروزه کتاب‌های تالیفی در حوزه پزشکی اغلب گردآوری است؛ درواقع فقط نویسنده‌هایی که در سطح بین‌المللی فعالیت می‌کنند، مقالات و پژوهش‌های زیادی دارند و همین عامل باعث شده است که تالیفات خوب و استاندارد زیادی هم داشته باشند. در کل تالیف یک کتاب پزشکی بسیار وقت گیر است و اگر امتیاز مالی به آن نمی‌دهند دست کم امتیازات معنوی را شامل آن کنند. این همان کاری است که در کشورهای پیشرو اتفاق افتاده است.   درخشان‌دیلمی گفت: صفر تا صد یک کتاب به خصوص کتاب‌های دانشگاهی و پزشکی بر عهده نویسنده است و در نهایت این نویسنده است که متضرر می‌شود و ما هر سال شاهد وجود این چالش‌ها هستیم. به قول قدیمی‌ها و به زبان کوچه‌بازاری تالیف کتاب عشقی شده است. ]]> دانش‌ Tue, 29 Jan 2019 05:38:33 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/271241/پزشکان-این-روزها-کمتر-معاینه-بالینی-می-کنند نشست تخصصی زبان‌کاران برگزار می‌شود http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/271284/نشست-تخصصی-زبان-کاران-برگزار-می-شود به گزارش خبرگزاری کتاب ایران‌(ایبنا) چهارمین نشست تخصصی زبان‌کاران با محوریت معرفی و بررسی کسب و کارهای زبان‌محور با حضور شرکت طراحی فونت مریم روز یکشنبه چهاردهم بهمن ماه سال جاری برگزار خواهد شد.  این نشست تخصصی ساعت ۱۶ تا ۱۸ در محل سرای اهل قلم واقع در خیابان انقلاب، نرسیده به چهارراه ولیعصر، خیابان برادران مظفر جنوبی، کوچه خواجه‌نصیر پلاک ۲ برگزار خواهد شد.     ]]> دانش‌ Tue, 29 Jan 2019 05:15:19 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/271284/نشست-تخصصی-زبان-کاران-برگزار-می-شود اعلام نامزدهای موضوعات مواد و معدن، برق و كامپيوتر جايزه كتاب سال http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/271264/اعلام-نامزدهای-موضوعات-مواد-معدن-برق-كامپيوتر-جايزه-كتاب-سال به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) به نقل از روابط عمومی موسسه خانه كتاب، دبيرخانه اين دوره از جايزه، نامزدهاي موضوعات مواد و معدن، برق و كامپيوتر را معرفي كردند. چهار نامزد سي و ششمين دوره جايزه كتاب سال در موضوع «مواد و معدن» شامل كتاب هاي«شبيه‌سازي فرآيندهاي ريخته‌گري، تأليف احمد بهمني، امير باغاني، محمدحسين ميرباقري، پرويزدوامي، تهران: دانشگاه صنعتي اميركبير (پلي‌تكنيك تهران)»، «مقدمه‌اي بر كامپوزيت‌هاي زمينه فلزي كامپوزيت‌هاي نانو ساختار، روش‌هاي توليد، ويژگي‌ها و كاربردها تأليف علي عليزاده، عليرضا عبدالهي، تهران: دانشگاه صنعتي مالك اشتر»، «مواد خود ترميم اصول، راهبردهاي طراحي و كاربردها، تأليف سوپان كومار گوش، ترجمه حسن عبدوس، مصطفي اميرجان، سمنان: دانشگاه سمنان» و «ترموديناميك و سينتيك علم خوردگي، تأليف ادوارد مك كافرتي، ترجمه محمدهادي مؤيد، بهتاش هاشمي سالانقوچ، مشهد: دانشگاه فردوسي مشهد» است. همچنين، در موضوع «برق»كتاب هاي«حسگري طيفي در شبكه‌هاي راديوي شناختي، تأليف پائيز عزمي، حامد صادقي، تهران: دانشگاه تربيت مدرس»، «مدارهاي VLSI پيشرفته، تأليف مريم نوروزي، محمدحسين معيري، كيوان ناوي، تهران: دانشگاه شهيد بهشتي» و «توليد، بهره‌برداري و كنترل در سيستم‌هاي قدرت، تأليف آلن وودف بروس وولنبرگف، جرالد شبله، ترجمه ابوالفضل پيرايش، توحيد سليماني‌اقدم، تهران: دانشگاه شهيد بهشتي» به مرحله دوم داوري راه پيدا كردند. در موضوع «مهندسي كامپيوتر» نيز سه كتاب «بازشناسي اشياء: علوم اعصاب بينايي، مدل‌هاي محاسباتي ـ شناختي، يادگيري عميق، تاليف رضا ابراهيم‌پور، تهران: دانشگاه تربيت دبير شهيد رجايي»، «آگاهي وضعيتي سايبري، تاليف علي جباررشيدي، كوروش داداش‌تباراحمدي و بهزاد نظرپور، تهران: دانشگاه صنعتي مالك اشتر» و «ارزيابي كارآيي سيستم‌ها و شبكه‌هاي كامپيوتري، تاليف احسان ملكيان، تهران: نص» به عنوان نامزد معرفي شدند. آيين اختتاميه سي و ششمين دوره جايزه كتاب سال جمهوري اسلامي ايران طبق هر سال در بهمن ماه، با معرفي برگزيدگان و كتاب‌هاي شايسته قدرداني برگزار مي‌شود. ]]> دانش‌ Mon, 28 Jan 2019 06:15:10 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/271264/اعلام-نامزدهای-موضوعات-مواد-معدن-برق-كامپيوتر-جايزه-كتاب-سال «طراحی سازه‌های فولادی» مطابق با آخرین آیین‌نامه‌های مربوط به زلزله است http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/270944/طراحی-سازه-های-فولادی-مطابق-آخرین-آیین-نامه-های-مربوط-زلزله مجتبی ازهری، برگزیده جایزه دوسالانه کتاب سال اصفهان و مدرس دانشگاه صنعتی اصفهان، در گفت‌وگو با خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) درباره کتابش گفت: کتابی که خوشبختانه امسال عنوان برگزیده را در میان آثار علوم کاربردی و مهندسی را در جایزه کتاب سال اصفهان به خود اختصاص داد، در حقیقت جلد هفتم کتاب «طراحی سازه‌های فولادی» است.   وی افزود: این کتاب مطابق با آخرین آیین‌نامه‌های مربوط به زلزله به نگارش درآمده است. در حقیقت اصول و مبانی مهندسی زلزله و ضوابط طراحی لرزه‌ای سازه‌های فولادی بر اساس آخرین آیین‌نامه‌های بین‌المللی و ملی برآورده شده است. به طور کلی «طراحی سازه‌های فولادی» اصول و ضوابط طراحی سیستم‌های باربری جانبی و سیستم‌های لرزه‌ای نوین همراه با مثال‌های متنوع را در بردارد.   ازهری گفت: این اثر یکی از جدیدترین کتاب‌های است که رویکرد همه‌جانبه‌ای به اصول طراحی‌ سازه‌ای دارد حتی می‌توان گفت در میان کتاب‌های خارجی هم جزو کتاب‌های منحصر به فردی است.   این پژوهشگر با اشاره به مخاطبان اصلی کتاب گفت: «طراحی سازه‌های فولادی» برای دانشجویان سال آخر کارشناسی و دانشجویان کارشناسی‌ارشد و بیش از همه محتوای این کتاب برای مهندسان عمران و سازه می‌تواند دارای اهمیت باشد.   ازهری گفت: این کتاب به رفع شکاف محتوایی موجود میان دروس کارشناسی و کارشناسی‌ارشد می‌پردازند. در حقیقت شکاف آموزه‌هایی که دانشجویان در دانشگاه یاد می‌گیرد و سپس مهندسان در کار استفاده می‌کنند را پر می‌کند. این اثر حاصل تجربه‌های کاری من در زمینه سازه‌هاست که در ایران و  در خارج از کشور داشتم.   نویسنده کتاب ««طراحی سازه‌های فولادی» با اشاره به ارزیابی خود از تالیف کتاب‌های رشته عمران گفت: با دو رویکرد می‌توان تالیف کتاب را در رشته مهندسی عمران بررسی کرد؛ یکی کتاب‌های ترجمه که فرد دخالتی در محتوای آن ندارد و دیگری کتاب‌های تالیفی است که باید حاصل زحمات و تحقیقات شخصی خود فرد باشد. نویسنده‌ای که کتابی را تالیف می‌کند باید از خود نامی در مجلات خارجی و معتبر داخلی داشته باشد تا وقتی نام وی در کتابش درج می‌شوند برای اهالی دانش غریبه نباشد.   وی استقبال کم دانشجویان از کتاب را معضل مهمی دانست و گفت: متاسفانه در کشور ما کتاب کالایی است که خریدار چندانی ندارد و نشر علمی نشر مظلومی است. اغلب دانشجویان برای کتاب خواندن و کتاب خریدن تربیت نشده‌اند و نسل جوان ما به راحتی برای کتاب پول پرداخت نمی‌کنند و این جزو نگرانی من است که خریدن کتاب چندان برای افراد جامعه جا نیفتاده است. برای مثال همین اثر در خارج از کشور به ویژه کشورهای پیشرو دست کم 400دلار قیمت دارد که به راحتی برای خرید آن این هزینه از سوی دانشجویان صرف می‌شود؛ درحالی که در ایران به قیمت 60 الی 70 هزارتومان به سختی به فروش می‌رسد.   این پژوهشگر افزود: سودجویانی هم هستند که با افست و تقلبی‌کردن کتاب‌های علمی تیشه به ریشه نشر دانشگاهی کشور می‌زنند و کتاب‌های تقلبی را وارد بازار می‌کنند.   ازهری شرایط وضعیت گرانی کاغذ را در این امر چندان موثر ندانست و گفت: درست است که شرایط کاغذ نامناسب است اما من فکر نمی‌کنم گرانی کاغذ به قدری تاثیر گذاشته باشد که قیمت کتاب آنقدر زیاد شود که کسی نتواند آن را بخرد و این عاملی نیست که انسان‌ها را از کتاب‌خریدن دور کند و آن‌ها نتوانند وارد فضای کتاب شوند.   ]]> دانش‌ Sun, 27 Jan 2019 06:14:28 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/270944/طراحی-سازه-های-فولادی-مطابق-آخرین-آیین-نامه-های-مربوط-زلزله