خبرگزاری کتاب ايران (IBNA) - آخرين عناوين دین‌ :: نسخه کامل http://www.ibna.ir/fa/religion Wed, 21 Nov 2018 15:54:23 GMT استوديو خبر (سيستم جامع انتشار خبر و اتوماسيون هيئت تحريريه) نسخه 3.0 /skins/default/fa/normal3/ch01_newsfeed_logo.gif تهيه شده توسط خبرگزاری کتاب ايران (IBNA) http://www.ibna.ir/ 100 70 fa نقل و نشر مطالب با ذکر نام خبرگزاری کتاب ايران آزاد است. Wed, 21 Nov 2018 15:54:23 GMT دین‌ 60 قیصری: پیامبر (ص) را در تاریخ حبس نکنیم http://www.ibna.ir/fa/doc/report/268004/قیصری-پیامبر-ص-تاریخ-حبس-نکنیم به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، از سلسله نشست‌های «پیامبر رحمت در آئینه داستان»، عصر سه‌شنبه 29 آبان‌ماه، نشست «بررسی شخصیت پیامبر مکرم اسلام در داستان معاصر» با حضور مجید قیصری؛ گرداننده بحث و سخنرانی محمدمهدی رسولی، مرتضی کربلائی‌لو و علیرضا سمیعی در ترنجستان بهشت برگزار شد.   مجید قیصری؛ به‌عنوان گرداننده بحث در سخنانی کوتاه بیان کرد: اینکه ما بیاییم پیامبر(ص) را در تاریخ حبس کنیم و فقط ایشان را در همان زندگی 63 ساله ببینیم، جفاست. به این دلیل که وقتی می‌گوییم پیامبر(ص) خاتم پیامبران است که در زمانه‌ای ظهور و انقلابی را ایجاد کرده و امروزه به دست ما رسیده، نباید آن حضرت را در یک برهه تاریخی حبس کرد. آن چیزی که وجود مقدس حضرت محمد(ص) را تا امروز برای ما با اهمیت کرده، فیزیک نیست، بلکه ایده ایشان است. پیامبر(ص) ایده‌ای را آورده که آن ایده، هنوز پابرجاست. بحث این است که اگر به‌عنوان یک داستان‌نویس بخواهیم آن وجود مبارک را محور قرار دهیم، باید به چه چیز توجه کنیم؟ آیا باید تاریخ را بازنویسی کنیم یا اینکه بیاییم حرف امروز خود را بزنیم. با توجه به آن ایده، نگاه و شخصیتی که ایشان در شبه جزیره عربستان به دنیا آمده، ما باید داستان ایرانی بنویسیم.     وی افزود: انگار باید یک پُل بین دیروز و امروز بزنیم. اگر بخواهیم پیامبر(ص) را در همان دیروز نگه داریم، وقتی خواننده اثر را می‌خواند با خود می‌گوید من چه نسبتی با او دارم. دغدغه امروز و مسائل امروزم را چطور می‌توانم با ایده‌ای که آن حضرت آورده تطابق دهم و آیا کتابی که معجزه آن حضرت است، راهنمای من است؟ باید ببینیم آیا این اتفاق شدنی هست یا نه؟ اگر هست چه راهکارهایی در این زمینه وجود دارد؟   طبق نگاه سنتی، پیامبر(ص) یک وجود فرازمینی و فرازمانی است مرتضی کربلائی‌لو؛ داستان‌نویس و منتقد ادبی نیز در این نشست گفت: داستان به لحاظ الزامات ساختاری و فنی و پیوندی که با بحث تغییر زمان دارد، وقتی به شخصیت پیامبر(ص) می‌رسیم، این را القاء می‌کند که روند تغییرات این شخصیت را ببینیم. اگر سیر را از نقطه‌ای تا نقطه دیگر درنظر بگیریم، لزوما باید تغییر را در این شخصیت ببینیم تا درباره پیامبر شدنش بدانیم. این برای ما امکان اینکه این شخصیت را درون یک پلات با روابط مردمی نشان دهیم را می‌دهد. بنابراین با توجه به بحث ساختار داستان، توجه به زمان و تغییر در این موضوع اهمیت دارد. در عین حال یک نگاه دیگر در فرهنگ ما وجود دارد که مستند به حدیث و روایات است. روایتی از پیامبر(ص) وجود دارد با این مضمون که: من پیامبر بودم وقتی که آدم در آب و گل بود. این نگاه محجور هم نیست و نگاه رایج و پررونقی در ادبیات ما بوده و این دو نگاه در یک جاهایی یک تضادهایی به‌وجود می‌آورند و نویسنده‌ای را که می‌خواهد به این شخصیت بپردازد، دچار چالش می‌کند.   وی ادامه داد: دو گونه آثار درباره حضرت رسول اکرم(ص) داریم. یک گونه آثاری که دلالت دارند دارند به اینکه پیامبر یک وجود فرازمینی و فرازمانی است و به همان ابدیتی که ایشان قبل از حضرت آدم پیامبر بوده، خاتمیت او را تبیین می‌کنند؛ این نگاه بیشتر نگاه سنتی ما است. در مقابل نگاه مستشرقین و کسانی که از فرهنگ غرب به این شخصیت توجه می‌کنند، که بیشتر روی زمان‌مندی و مراحل رشد و کمال او در خاندان و قبیله خود تا زمان مبعوث شدن، توجه دارند. این دو نگاه وجود دارد و می‌توان گفت به نوعی از هم گسسته است. باید بحث کنیم که با این دو رویکرد در عالم داستان چه می‌شود کرد.   این داستان‌نویس تصریح کرد: به‌نظر من امکانات بحث خیال در نوشتن از پیامبر(ص)، همچنان دست‌نخوره باقی مانده است. یکی از موارد ممنوعیت درباره گفتن از پیامبر(ص)، صحبت از امور بدنی آن حضرت است. سخن گفتن از پیامبر (ص) به مثابه یک امر تاریخی یا یک امر هستی‌شناسانه علیرضا سمیعی؛ نویسنده و پژوهشگر نیز در بخشی دیگر از این نشست، گفت: علی‌الاصول باب نبوده درباره شخصیت‌های مهم مفصلا چهره‌گشایی کنند و تا جایی که به ما مسلمانان و ایرانی‌ها مربوط می‌شود، این‌کار اولین‌بار در سیره‌ها آمده است. درباره پیامبر(ص) عنوان شده که ایشان اُسوه حسنه هستند که به بُعد فرازمینی بودن ایشان برمی‌گردد و در نگاهی دیگر نیز در قرآن آمده که پیامبر فرموده، من بشری مثل شما هستم، البته به من وحی می‌شود.   وی افزود: چنانکه می‌دانید تا زمان ابن اسحاق که نخستین سیره را می‌نویسد، درباره پیامبر(ص) فقط در اقوال صحبت می‌شد. ابن اسحاق یک تصویر اصولی از پیامبر(ص) ارائه می‌دهد. او از حضرت آدم شروع می‌کند و به پیامبر(ص) که می‌رسد، درباره جزئیات زندگی، شخصیت و حتی چهره ایشان می‌گوید. ولی گفته می‌شود این مطالب آغشته که چیزهای ناپسند و اسرائیلیات و اینگونه موارد است. سیره ابن هشام در واقع تصحیح سیره ابن اسحاق است. تصحیح به این معنی که از حضرت اسحاق شروع می‌کند تا رسول‌الله و در مقدمه هم نوشته که من آنچه ناپسند بود را کنار گذاشتم. می‌خواهم بگویم تا قبل از ابن اسحاق و ابن هشام اساسا نوشتن درباره پیامبر(ص) ممنوع بوده، مانند حدیث گفتن که تا مدت‌ها ممنوع بوده است. ابن‌اسحاق و ابن هشام برای اولین‌بار حدیث و تاریخ را یکپارچه می‌کنند و این منجر به ادامه سنت سیره‌نویسی می‌شود که تا زمان ما هم ادامه پیدا می‌کند. ازجمله «سنن النبی» از علامه طباطبایی که خواندنی است.   سمیعی گفت: یک سنت دیگر، سنت ادبی ماست که در این سنت ادبی ما از قرن‌ها پیش درباره حضرت رسول اکرم(ص) یاد می‌کردیم که از شاهنامه شروع می‌شود. در شاهنامه بعد از اینکه بحث از خرد و سخن به میان می‌آید، درباره خداوند سخن می‌راند و در ادامه منقبت حضرت محمد(ص) و حضرت علی(ع) را می‌گوید و در ادامه درباره اینکه چرا این کتاب را نوشته، سخن می‌گوید. تمام متن‌های ادبی و اصیل ما همچون مثنوی معنوی هم اینگونه هستند. با یک مناجات شروع می‌شوند و در ادامه منقبت رسول خدا و بعد خلفا و دلیل نگارش اثر می‌آید. اما در شاهنامه با یک حضرت محمدی مواجه هستیم که پیامبر است و بیشتر بر جنبه اصول و عقاید تاکید دارد. آثار بعدی بیشتر نگرش هستی‌شناسانه دارند. می‌خواهم درباره شکاف سخن گفتن از حضرت محمد(ص) به مثابه یک امر تاریخی یا یک امر هستی‌شناسانه صحبت کنم.   نویسنده و پژوهشگر ادامه داد: مثلا ببینیم در «هفت پیکر» یا «خسرو و شیرین» نگاه به پیامبر(ص) چگونه بوده است. یا در «منطق‌الطیر» عطار، تصور از حضرت محمد(ص) اینگونه است که ایشان محور اصلی و انگار عالم به خاطر او بوجود آمده است. این تنش در توصیف رسول اکرم تبدیل می‌شود به نحوه‌ای از شخصیت‌نگاری یا شخصیت‌پردازی در تاریخ ما که تا مدتها متوقف بوده است. «اسرار‌التوحید» و «تذکرة الاولیاء» دو نمونه مهم در ساختن شخصیت‌ها است. تا دوره مشروطه که ما اولین داستان‌ها را نوشتیم، این رویه وجود داشت.   شکل خط قرمزها امروز تغییر کرده است محمدمهدی رسولی؛ نویسنده و هنرمند، دیگر مهمان این نشست بود که درباره موضوع بحث، اظهار کرد: اصل موضوع این است که در همه ادوار پرداختن آزاد به پیامبر(ص) چه در قالب روایی و چه تصویر، به نوعی خط قرمز بوده است. اتفاقاتی کمرنگی رخ داده، ولی بیشتر به‌عنوان حاشیه نه هویت اثر. به‌طور مستقل هیچ اثری درباره پیامبر(ص) در هیچ دوره ای نداریم. در آثاری هم که قائل به متن نیستند، تصویر پیامبر(ص) بین حسنین و پنج تن قرار دارد و هیچ‌جا در نقاشی‌ها و تصاویر و اکنون در سینما این تصویرسازی اتفاق نمی‌افتد. این موضوع حداقل در تأویلات دوره مدرن ما را دچار یک تناقض یا پریشانی هم خواهد کرد.   وی افزود: مثلا کار سینمایی مجیدی مجیدی به شکل کاملا مستقل و خارج از همه تأویلات، به شکل مادی و فیزیکی از کودکی پیامبر(ص) را می‌بینیم که این هم شاید ما را دچار پریشانی ‌کند. ما به‌صورت کاملا مجرد به آن نگاه می‌کنیم، اما وقتی درگیر عناصر فیزیکی می‌شود،‌ تناقض ایجاد می‌کند. در داستان هم وضعیت به اینگونه است. تمام انگاره‌‌های سینما ملموس است و آن بخش که مجردات تبدیل به مواد قابل لمس می‌شوند، اجتناب‌ناپذیر است. به‌نظر می‌رسد امروز خط قرمز‌ها هستند ولی شکل‌شان عوض شده است. مثلا اگر بخواهیم بگوییم پیامبر(ص) از ابتدا پیامبر بوده، باید نشان دهیم از ابتدا چگونه بوده و مادیت آن شاید به نوعی نقض قرض با اصل موضوع باشد.   رسولی در ادامه گفت: تقریبا اولین آثار از میرزارضا و آقا رضا به‌صورت شمایل‌نگاری پیامبر(ص) انجام شد و تک‌نگاری‌هایی نیز صورت گرفته است. مرحوم آقاسی و محمد مدبر آثاری دارند که خیلی شفاف‌تر به این نقش می‌پردازند. شیوه‌ای در نقاشی قهوه‌خانه‌ ای وجود داشته و شخصی به اسم اسکندر بنفش کارهایی صورت گرفته است.    ]]> دین‌ Wed, 21 Nov 2018 12:13:34 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/268004/قیصری-پیامبر-ص-تاریخ-حبس-نکنیم سنگری: رصد تحول عزاداری‌ها در این کتاب اتفاق نیفتاده است http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267962/سنگری-رصد-تحول-عزاداری-ها-این-کتاب-اتفاق-نیفتاده به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، در قالب سلسله جلسات نقد کتاب عاشورا، امروز (سه‌شنبه 29 آبان)، نشست نقد و بررسی کتاب «تراژدی جهان اسلام» اثر محسن حسام مظاهری، با حضور مولف کتاب، محمدرضا سنگری و سعید طاووسی مسرور در بنیاد دعبل خزاعی برگزار شد.   سنگری در این نشست در بیان برخی از شاخصه‌های این کتاب بیان کرد: نقد و بررسی ترجمه، برابرگزینی‌ها، تصحیح برخی اطلاعات نادرست سیاحان و ایران‌ شناسان، دسته‌بندی عناصر تاثیرگذار در نگاه شرق‌شناسان و ایران‌شناسان، شناسنامه دوره‌های تاریخی در ابتدای هر فصل، معرفی ویژگی‌های عزاداری در هر دوره، جداول 9 گانه برای معرفی عناصر هر دوره (سال، موضوع گزارش، شهر و ...) و ارائه 10 فهرست نمایه (اشخاص، کتاب‌ها، فیلم‌ها و تاترها، نهاد و موسسات، مذاهب، آئین و مراسم، کشورها و ...) ازجمله مواردی مثبت این کتاب است که می‌تواند به‌عنوان مواد خامی برای پژوهش‌های بعدی باشد.   این منتقد با اشاره به اینکه حق این است که این کتاب را فراتر از رساله دکتری ببینیم، ادامه داد: ارائه نظرهای کارشناسانه از جانب نویسنده نشان می‌دهد وی چقدر ب منابع دیگر مراجعه داشته و مطالعه کرده است. حسام مظاهری سال‌ها پیش با کتاب «رسانه شیعه» در منابع دیگر مطالعه داشته و مناسک و آئین‌ها را بررسی و با آن‌ها انس گرفته و آن پژوهش زمینه‌ای برای تدوین این مجموعه سه جلدی شد. نامگذاری فصل‌ها و سرفصل‌های کتاب هم بسیار دقیق و به‌جاست.   این نویسنده و پژوهشگر حوزه دین، در نقد کتاب نیز گفت: یکی از مسائلی که جا داشت به آن پرداخته شود، این است که بعد از طرح یک دوره و مستشرقان و ایران‌شناسان آن دوره، انتظار این بود که وجوه مشترک در سفرنامه‌های این دوره نیز مشخص شود. اینکه در این دوره چه عناصر تازه‌ای وارد صحنه می‌شوند تا تحولات پیگیری شود. به عبارتی رصد تحول و سیر و روند تحولات در این کتاب چندان اتفاق نیفتاده است. می‌شد در انتهای هر فصل به این موضوع پرداخت. مشخص کردن وجوه اشتراک و افتراق سفرنامه می‌تواند مفید باشد. حتی به‌نظرم تفاوت نگاه‌ها از اول تا انتهای هر دوره می‌تواند تحلیل شود. گاهی بیان جزئیات می‌تواند در فهم مطالب بسیار موثر و کمک‌کننده باشد.   سنگری اظهار کرد: معرفی عناصر عزاداری‌ها اعم از نمودها و نمادها در دوره‌های مختلف وحتی دسته‌بندی اعتقادی و مذهبی مستشرقین نیز می‌توانست بر غنای کتاب بیافزاید. هریک از دوره‌ها یک سری ویژگی‌هایی دارند که از این لحاظ، مقایسه دوره‌ها نیز مفید خواهد بود. نویسنده در مقدمه یک اشاره کلی به تفاوت نگاه‌ها داشته ولی در متن به این موضوع اشاره‌ای نکرده است. از دیگر کارهایی که جا داشت صورت گیرد، مقایسه گزارش‌های مناطق مختلف ایران است. برخی ارجاعات کتاب نیز ناقص است که باید در ویرایش بعدی اصلاح شوند.   وی در پایان افزود: مشخص شدن آئین‌های منسوخ، چرایی بروز و ظهور عزاداری‌ها، دوره‌های خاموش و فعال و مناطق خاموش و فعال در زمینه عزاداری‌ها نیز می‌تواند بر غِنای کار بیافزاید. همچنین شاید برخی کلیدواژه‌های اصلی هم نیاز به توضیحاتی داشتند.   قلم حسام مظاهری پخته‌تر و دقت او بیشتر شده است طاووسی مسرور دیگر منتقد حاضر در این نشست نیز در ادامه گفت: از حدود سال 90 که جلسه نقد «رسانه شیعه» برگزار شد تا امروز، قلم حسام مظاهری به مراتب پخته‌تر و دقت او بیشتر شده است. نکته مهم درباره کتاب این است که در این حوزه ادبیات به‌ویژه در قالب مکتوب نداشتیم. نمونه‌ها، آمارها، جداول و درآمدها بر همه فصول کتاب می‌تواند به‌عنوان متن درسی مطرح باشد. همچنین ترتیب معرفی مستشرقان می‌تواند به پژوهشگران کمک کند که سیر چگونه بوده است. از دیگر نقاط قوت و ارزشمند کتاب، ارائه کتاب‌شناسی مطالعات غربی در حوزه عزاداری و کتاب‌شناسی شیعه‌پژوهی غربی است. نمایه‌های کتاب نیز بسیار باارزش است و به‌ویژه می‌تواند برای گزارشگران تاریخ و پژوهشگران بسیار مفید باشد.   این نویسنده و پژوهشگر بیان کرد: کتاب ازنظر محتوا، کیفیت عرضه و چاپ، نوع کاغذ و صفحه‌آرایی مطلوب و بارارزش بوده و یک اثر فاخر به‌شمار می‌آید. ارزش‌های این کتاب شاید چند سال بعد مشخص شود. از اینگونه کارها می‌توان پایان‌نامه‌ها، رساله‌ها و پژوهش‌های بسیاری نوشت. به‌عنوان مثال تمرکز روی بانوان می‌تواند به‌عنوان یک پژوهش مستقل مورد توجه قرار گیرد. تغییر جزء گریزناپذیراینگونه آئین‌ها است   حسام‌مظاهری؛ نویسنده این مجموعه نیز در سخنانی گفت: دغدغه من در این پژوهش، بررسی تحولات مناسک عزاداری شیعیان در ایران با هدف فهم منطقی این تحولات است. اینکه چرا این سیر با این سرعت و به این شکل تغییر کرده است. اینگونه آئین‌ها متأثر از جامعه پیرامونی بیرونی تغییر می‌کنند. تغییر جزء گریزناپذیر آئین‌های ثانوی است. این روند و سرعت تغییرات را وضعیت اجتماعی، سیاسی و حتی اقتصادی جامعه پیرامونی آن‌ها تعیین می‌کند.   وی  افزود: بخشی از اطلاعات کتاب را «رساله شیعه» آوردم و ناگزیر به سفرنامه‌ها نیز مراجعه کردم. تاریخ ما حداقل تا مشروطه، شامل تاریخ بزرگان مذهبی و تاریخ بزرگان سیاسی است. در خلال این منابع به عامه هم اشاراتی می‌شد. از زمان مشروطه با تحولی که در انسان پیش می‌آید و خودِ انسان مهم می‌شود، اولین خودنگاشت‌ها هم در زمینه تاریخ اجتماعی ایران پدید می‌آید. تا آن دوره اصلا تاریخ اجتماعی نداشتیم. جزئیات مهم است و سفرنامه‌ها به‌عنوان یک ناظر بیرونی، خوب توانسته‌اند این جزئیات را تعریف کنند. البته مراجعه به سفرنامه‌ها ملاحظاتی داشته و باید محتاطانه و حتی نقادانه به این سفرنامه‌ها مراجعه کرد. در عین استخراج داده‌های محتوایی سعی کردم نگاه نقادانه هم داشته باشم.   این نویسنده و پژوهشگر تصریح کرد: هنوز بخش‌های مهمی از این سیر تاریخی خلأ دارد. در 40 سال اول دوره صفویه، سفرنامه نداریم  و اتفاقا در این دوره اتفاقات مهمی رخ داده که در گزارش‌های پراکنده آمده است. سفرنامه‌ها تا حد زیادی خلأها را پر می‌کنند، ولی باید در کنار آن از منابع دیگر نیز بهره برد. برای این پژوهش، آثار تحلیلی – تحقیقی درباره ایران را هم بررسی کردم. در این کتاب نوع شکل‌گیری و تغییر و تحولات در بازه 500 ساله (صفویه تا جمهوری اسلامی) مورد بررسی قرار گرفت. این پروژه را به تنهایی و با هزینه شخصی انجام دادم. این آخرین تلاشم نیست و کار را ادامه می‌دهم تا داده‌ها را از منابع دیگر هم استخراج کنم. ]]> دین‌ Tue, 20 Nov 2018 16:37:29 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267962/سنگری-رصد-تحول-عزاداری-ها-این-کتاب-اتفاق-نیفتاده کتاب و کتاب‌خوانی در قرآن و کلام معصومین (ع) http://www.ibna.ir/fa/doc/note/267934/کتاب-کتاب-خوانی-قرآن-کلام-معصومین-ع خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)- مهدی تجلیل: کتاب و کتاب‌خوانی یکی از پایه‌های فرهنگی در زندگی انسان به‌شمار می‌رود. آدمی به وسیله مطالعه کتاب و تفکر در مطالب آن دانش خود را می‌افزاید و در بُعد اجتماعی چگونه زندگی کردن و حیات خود را برای خود و دیگران هموار می‌نماید. کتاب‌های آسمانی و وحیانی چون قرآن، آموزه‌های الهی را دربر می‌گیرد و همواره در طول تاریخ راه و روش زندگی، ارزش‌های اخلاقی و آداب و رسوم زندگی را به ما می‌آموزند.   کتاب و کتاب‌خوانی از منظر قرآن   کتاب و کتاب‌خوانی و عظمت آن در اسلام و قرآن تا آنجایی است که پروردگار جهانیان یکی از سوره‌های قرآن را «قلم» نامگذاری نموده است. آنجا که می‌فرماید: «ن والقلم و ما یسطرون (القلم/1)» ترجمه : سوگند به قلم و آنچه می‌نویسند.   آنچه در اینجا سوگند یاد شده، به واقع همان چیزی است که سرچشمه پیدایش تمام تمدن‌های انسانی و پیشرفت و تکامل علوم و بیداری اندیشه‌ها و افکار و شکل گرفتن مذهب‌ها و سرچشمه هدایت و آگاهی بشر است. عظمت این سوگند هنگامی آشکار می‌شود که توجه داشته باشیم آن روز که این آیات به پیامبر (ص ) وحی و نازل شده بود، نویسنده و ارباب قلمی در آن محیط وجود نداشت و تعداد کسانی که سواد خواندن و نوشتن در سرزمین مکه داشتند، شاید به 20 نفر هم نمی‌رسید. بدین ترتیب سوگند به قلم و یاد کردن در چنان محیطی، شکوه ویژه‌ای دارد.   قرآن کریم در جایی دیگر می‌فرماید:«هل یستوی الذین یعلمون والذین لا یعلمون ......( الزمر، 9)» ترجمه: آیا کسانی که می‌دانند و کسانی که نمی‌دانند یکسانند؟   واژه علم در آیه مذکور به معنی دانستن اصطلاحات علمی و تخصصی نیست، بلکه منظور از آن معرفت و آگاهی خاصی است که انسان را به اطاعت پروردگار و امید به رحمت خداوند دعوت می‌کند و علوم تجربی و امروزی نیز اگر در خدمت چنین معرفتی باشند، علم موردنظر قرآن تحقق یافته است و این حقیقت را بر ما آشکار می‌کند که آیین اسلام پرچم‌دار کتاب و کتاب‌خوانی که وسیله‌ای برای رسیدن به علم و دانش است.   کتاب و کتاب‌خوانی از منظر روایات معصومین علیهم‌السلام   امامان معصوم نیز سفارش بسیاری در امر کتابت، نگارش مطالب علمی و آموختن علم و ادب داشته‌اند. حضرت علی (ع) در زمینه علم‌آموزی و مطالعه خطاب به انسان مومن می‌فرمایند: «علم و ادب بهای جان توست پس در فراگیری علم و دانش و مطالعه پیرامون آن دو، کوشا باش و هرچه بر علم، آگاهی و ادب تو افزوده شود، قدرو منزلت تو بیشتر می‌شود. ( بهارالانوار ج 1، ص 180)»   پیامبر اکرم (ص ) نیز در همین راستا می‌فرمایند: «علم و دانش را به بند کشید و از آن نگهبانی کنید. گفتند: چگونه علم به بند کشیده می‌شود؟  فرمودند: به کتابت و نگارش آن. ( منیه المرید، باب 91 حدیث 53 )»   در پایان  به تعداد  کاربرد واژه «کتاب» در قرآن نیز اشاره می‌کنیم. بررسی‌های به‌عمل آمده نشان می‌دهد کلمه «کتاب»، 255 بار در قرآن تکرار شده که این نشان از اهمیت موضوع کتاب و کتابت دارد.   این نوشتار نشان می‌دهد که مطالعه و کتاب‌خوانی و تحصیل علم و دانش از مسائل بسیار مهم در دین اسلام بوده و قرآن کریم و احادیث وارد شده از امامان معصوم علیهم‌السلام بر این امر توصیه موکد دارند.   کتاب‌نامه: 1- قرآن کریم 2- تفسیر نمونه از آیت‌الله العظمی مکارم شیرازی 3- منیه المرید فی آداب المفید والمستفید از شهید ثانی ]]> دین‌ Tue, 20 Nov 2018 06:09:13 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/note/267934/کتاب-کتاب-خوانی-قرآن-کلام-معصومین-ع ملکی: علاقه داشتم در برخی زمینه‌ها همه آثار را فقط دفتر نشر چاپ کند http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267925/ملکی-علاقه-داشتم-برخی-زمینه-ها-همه-آثار-فقط-دفتر-نشر-چاپ-کند به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، عباس ملکی؛ از مدیران سابق دفتر نشر فرهنگ اسلامی در آئین تجلیل بیش از چهار دهه فعالیت این دفتر در حوزه نشر و فرهنگ اسلامی که عصر امروز (دوشنبه 28 آبان) برگزار شد، بیان کرد: سید رضا برقعی، دکتر باهنر و زنده‌یاد گل‌زاده غفوری با نفوذ در وزارت آموزش و پرورش، کتاب‌های تعلیمات دینی را نوشتند و تصمیم گرفتند این کتاب‌ها را برای دیگران هم نشر دهند. در آن زمان دفتر نشر با کمک مالی آیت‌الله گلپایگانی که در اختیار مرحوم برقعی قرار داده بود، پایه‌گذاری شد.   وی ادامه داد: در این مجال دوست دارم از چند نفر از بزرگانی که در طول سال‌ها با این دفتر در ارتباط بوده‌اند یاد کنم. حاج عباس تحریریان که بعدها به هیات مدیره دفتر نشر اضافه شد، اهل تجارت بود ولی نگاهی عمیق به مسائل داشت. او تعدادی از اندیشمندان را به باغچه خود در کرج دعوت کرد و به هرکدام مبلغ صدهزار تومان داد که هرکدام درباره یکی از معصومان کتابی بنویسند. از جمله بزرگانی که به این جلسه دعوت شدند مرحوم رسولی محلاتی، عباس زریاب خویی و محمدباقر حجتی بودند. در پی این دعوت برخی از کتاب‌ها تدوین و چاپ شد و برخی همچون مرحوم عباس زریاب خویی به دلایلی پول‌ها را پس دادند.   ملکی گفت: دیگر بزرگی که می‌خواهم از او یاد کنم، حاج یوسف زمردیان از تاجران بزرگ آن دوره بود. وی به‌قدری با مسائل علمی و حقوقی آشنایی داشت که وقتی کتاب‌ها را چاپ می‌کردیم تماس می‌گرفت و درباره آن‌ها اظهارنظر علمی کرده و ایراداتی مطرح می‌کرد. این چهره پیشکسوت فرهنگی تصریح کرد: از افتخارات دفتر نشر این است که دکتر باهنر تا زمان شهادت مدیرعامل آن بود. دکتر جعفر شهیدی نیز عضو هیات تحریریه دفتر نشر بود که چهارشنبه‌ها در جلسات شرکت می‌کرد. استاد محمدرضا حکیمی از دیگر نویسندگان بزرگی بود که با دفتر نشر همکاری داشت. تمام مجلدات عربی «الحیات» و بعد مجلدات فارسی آن‌را در دفتر نشر چاپ کردیم. حدود 16 جلد کتاب دیگر ایشان را نیز به چاپ رساندیم که از این چاپ‌ها راضی بودند. وی همچنین افزود: در جلسات تحریریه ما آیت‌الله رسولی محلاتی، صادق آیینه‌وند، محمدجواد حجتی کرمانی و محمدباقر جعفری نیز از دیگر حاضران بودند. حدود 20 کتاب رسولی محلاتی را نیز چاپ کردیم. عجیب علاقه داشتم در برخی زمینه‌ها همه آثار را فقط دفتر نشر چاپ کند که یکی از آن‌ها قرآن بود. هر نوع قرآنی با ترجمه‌های مختلف را چاپ می‌کردیم. همچنین سعی کردیم ترجمه‌های مختلف نهج‌البلاغه از جمله ترجمه علامه جعفری و ترجمه مرحوم اسدالله مبشری را چاپ و منتشر کنیم. ترجمه دکتر محمدباقر آیتی را نیز که به بنیاد نهج‌البلاغه سپرده بودند از آن‌ها گرفته و چاپ کردیم. ملکی در بیان برخی از دستاوردهای دفتر نشر فرهنگ اسلامی در دوره مدیریت خود، گفت: یکی از دستاوردهایی که در دوره مدیریت در این دفتر داشتم این بود که در آن زمان که همه 5 درصد به نویسنده‌ها حق‌التالیف می‌دادند، ما 15 درصد حق‌التالیف پرداخت می‌کردیم. با برکتی که از کارمان داشتیم آن زمان هیچ‌گاه دفتر بی‌پول نبود. یکی دیگر از افتخارات دفتر نشر این بود که از ممیزی کتاب معاف بود و البته قرار بود کسی از این موضوع مطلع نشود.   این چهره پیشکسوت نشر و فرهنگ کشور، در ادامه با ذکر خاطراتی از مرحوم ناصر ایرانی، بیان کرد: یک‌ روز مرحوم ناصر ایرانی به دفتر نشر آمد و گفت می‌خواهم اینجا کلاس ویراستاری بگذارم ،چون دیگر کسی به ویراستاری اهمیت نمی‌دهد. این کلاس‌ها در دفتر نشر برپا شد و بعد کتاب‌هایش را نیز آورد. برخلاف عقیده برخی که می‌گویند دفتر نشر تا همین سال‌های اخیر کتاب کودک چاپ نمی‌کرد، باید بگویم چاپ کتاب‌های کودک دفتر از همان زمان انجام می‌شد.   وی همچنین درباره دیدار با رهبری و مکالمه ایشان با ناصر ایرانی، افزود: بنا شد به دیدار مقام معظم رهبری برویم که یکی از دوستان پیشنهاد داد آقای ناصر ایرانی را با خود همراه نکنیم، ولی من با این عقیده مخالفت کردم. در آن دیدار رهبری با دیدن مرحوم ایرانی بسیار گشاده‌رو با ایشان احوال‌پرسی کرده و گفتند من اکثر کتاب‌های شما را خوانده‌ام. ناصر ایرانی پاسخ داد گمان نکنم که رهبری فرمودند به‌عنوان مثال کتاب «زنده‌باد مرگ» کتاب خوبی است، ولی من اگر جای شما بودم با تغییراتی آن را به رشته تحریر درمی‌آوردم. ایشان در صفحات کتاب‌های مختلف ناصر ایرانی، یادداشت‌هایی با مداد نوشته بود.   ملکی در پایان گفت: تا سال 82 در دفتر نشر بودم و همیشه به فکر این هستم که این دفتر جای خیلی جالب و با برکتی است و هنوز جای کار زیادی دارد. امیدوارم دوستان جدید هم هر روز بتوانند آن‌را بهتر و پربارتر کنند. نسل ما در پی آرمان، حقیقت و آگاهی بود غلامرضا امامی، نویسنده و مترجم پیشکسوت نیز که سال‌ها با دفتر نشر فرهنگ اسلامی همکاری داشته در این آئین اظهار کرد: از سر شوق پذیرفتم و با پای دل به این آئین آمدم برای ادای دین به مردانی که دفتر نشر فرهنگ اسلامی را بنیان گذاشتند. امیدوارم این کار ادامه پیدا کند و به آیندگان برسد. روزگار ما روزگار آرزوهای بلند و دیوارهای کوتاه بود، نه مثل نسل امروز که دیوارهای بلند و آرزوهای حقیر دارند. نسل ما در پی آرمان، بهتر جستن زندگی و در پی حقیقت و آگاهی بود. دفتر نشر فرهنگ اسلامی با این حقیقت و بدون هیچ رویکرد و جناحی، پیشگام در نوآوری دینی بود.   وی ادامه داد: سال 1353 به سفارش حکیم زمانه، علامه محمدرضا حکیمی در مورد موضوع غدیر و علامه امینی یادداشتی نوشته بودم. بابت این یادداشت مرا به دفتر نشر فرهنگ اسلامی که آن زمان یک اتاق کوچک در خیابان طالقانی فعلی بود، دعوت کردند. وقتی مراجعه کردم آقای شریف‌زاده که از معدود بازماندگان هیات مدیره قبلی بود، گفت که سیدرضا برقعی می‌خواهد شما را ببیند. از آنجا همکاری من با این دفتر شروع شد.   این نویسنده و مترجم و سرویراستار پیشکسوت، گفت: یکی از صفات بزرگ امثال برقعی، باهنر و گل‌زاده این بود که سعه‌صدر بی‌نظیری داشتند، خودی و غیرخودی در مرامشان نبود. نوعی جاذبه در این سه بزرگوار وجود داشت. تسامح و تساهل در وجود این سه ‌تن از ویژگی‌های بارز بود. بین ما و آن‌ها دیواری وجود نداشت. ویژگی دیگر در این سه‌تن پاسخ به نیازهای زمانه بود. آن‌ها نیک دریافته بودند که در چه زمانه‌ای زندگی می‌کنند. با ایمان کهن و باور و یقین همدوش با زمانه پیش می‌رفتند.   امامی با ذکر خاطراتی از دکتر باهنر و سید رضا برقعی در پایان بیان کرد: گمان می‌کنم آن بزرگواران ودیعه‌ای به دست زمان سپردند، نهالی که امروز به مرز 50 سالگی رسیده و این کار آسانی نیست. از خدا می‌خواهم راهشان پررهرو باشد. برای همه کسانی که این چراغ را روشن کرده‌اند، آرزوی موفقیت دارم و برای آنان که رفته‌اند آرزوی مغفرت. دفتر نشر فرهنگ اسلامی به سود مردم بود و خواهد ماند. ]]> دین‌ Mon, 19 Nov 2018 17:46:22 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267925/ملکی-علاقه-داشتم-برخی-زمینه-ها-همه-آثار-فقط-دفتر-نشر-چاپ-کند اهداف اولیه دفتر نشر فرهنگ اسلامی نباید فراموش شود http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267921/اهداف-اولیه-دفتر-نشر-فرهنگ-اسلامی-نباید-فراموش-شود به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) محسن چینی‌فروشان، مدیرعامل دفتر نشر فرهنگ اسلامی در آئین تجلیل از این دفتر که عصر دوشنبه 28 آبان در پژوهشگاه فرهنگ و هنر و معماری برگزار شد، بیان کرد: زمانی فکر می‌کردم چه شد که در آن سال‌ها عده‌ای به فکر ایجاد دفتر نشر فرهنگ اسلامی افتادند. در تاسیس و ادامه راه این دفتر خون‌دل‌های بسیاری خورده شد و این وظیفه ما را سنگین‌تر می‌کند که این امانت را درست به نسل آینده منتقل کنیم. خیلی تیزهوشی و موقعیت‌سنجی نیاز بود تا آن زمان چنین دفتری تاسیس شود.   وی افزود: شرایط سال‌های 51 تا 56 کشور شرایط بسیار خاصی بود. بعد از 15 خرداد 42 و اتفاقاتی که رخ داد،رژیم دو حرکت انجام داد؛ یک حرکت سرکوب و دیگری حرکت فرهنگی بود. بعد از سال 42 اتفاقات فرهنگی بزرگی در کشور رخ داد که نگاهی به تاریخ تاسیس بسیاری از موسسات فرهنگی این را نشان می‌دهد. از جمله آن‌ها مجلات پیک، کانون پرورش فکری، سازمان پیشاهنگی و سازمان جوانان هلال‌احمر بود و در راس همه این سازمان‌ها نیز آدم‌های بانفوذی مسئولیت داشتند. در مقابل این چنین حرکتی در آن سال‌ها، مبارزه فرهنگی کمتر دیده می‌شد و حرکت‌ها بیشتر مسلحانه و سیاسی بود. از سال‌های 51 و 52 به بعد ضرورت مبارزه فرهنگی بیشتر احساس شد. آن سال‌ها مجموعه‌ای از عناصر و عمدتا شاگردان امام خمینی (ره) که 15 خرداد را درک کرده بودند وارد مبارزات فرهنگی شدند که همه این مبارزات فرهنگی بستری برای وقوع یک انقلاب فرهنگی بود.   مدیرعامل دفتر نشر فرهنگ اسلامی گفت: انتقال درست فرهنگ اسلام و انقلاب، وظیفه مراکزی همچون دفتر نشر فرهنگ اسلامی را که هم فرهنگی و هم اسلامی است، سنگین‌تر می‌کند. شهید باهنر، شهید بهشتی، مرحوم سیدرضا برقعی و زنده‌یاد گل‌زاده غفوری در راستای این اهداف دفتر نشر را تاسیس کردند. پشتوانه‌های قوی از بازار نیز این مجموعه را حمایت می‌کردند. این امانت باید درست به دست آیندگان سپرده شود و اهداف اولیه آن فراموش نشود.   چینی‌فروشان در ادامه با اشاره به آمار کتاب‌های منتشر شده از سوی دفتر نشر فرهنگ اسلامی در طول بیش از چهار دهه فعالیت اظهار کرد: در سال‌های اول تاسیس دفتر، کتاب‌های زیادی چاپ نشد و بیشتر کتاب‌های چاپ شده مربوط به دهه 60 و اوایل دهه 70 به بعد است. کتاب‌های دفتر عمدتا با مخاطب جوان نگاه جدیدتر، برداشت‌ درست‌تر و موقعیت‌شناسی نسبت به زمانه تولید می‌شوند. ذکر چند نکته در مورد وضعیت فعلی دفتر لازم به نظر می‌رسد. از ابتدای تاسیس تاکنون حدود 2 هزار عنوان کتاب در دفتر نشر چاپ شده که حدود 200 عنوان از آن‌ها مربوط به پیش از انقلاب است. در طی چهار سال اخیر حدود 450 عنوان کتاب از سوی این دفتر منتشر شده که 180 عنوان چاپ نخست بوده است. در این مدت علاوه بر کتاب فعالیت‌های دیگری نیز در دفتر انجام شده است که اسامی آن‌ها انتشار 52 شماره مجله فرهنگ اسلامی است. این مجله اکنون به‌صورت الکترونیکی منتشر می‌شود. دفتر نشر فرهنگ اسلامی در فضای مجازی کارهای دیگری نیز صورت داده که از جمله آن‌ها تولید چند کتاب الکترونیک است. البته کتاب چاپی جای خود را دارد، ولی آینده به نوعی در تسخیر فضای مجازی است و نباید از آن عقب بمانیم. حدود 250 عنوان از کتاب‌های دفتر در فیدیبو بارگذاری شده است.   وی با اشاره به تاسیس فروشگاه و نمایشگاه دفتر نشر فرهنگ اسلامی تا دهه فجر افزود: این مجموعه نمایشگاهی و فروشگاهی در مساحتی بالغ بر حدود 600 مترمربع، ویترین کتاب در اختیار مخاطبان قرار می‌دهد و همچنین محلی برای برگزاری نشست‌ها و گردهمایی‌ها پیش‌بینی شده است.   مدیرعامل دفتر نشر فرهنگ اسلامی در معرفی دو مورد از پروژه‌های پژوهشی این دفتر گفت: پروژه «به‌گزین» با مدیریت سیدعلی موسوی گرمارودی، گزیده‌ای از ادبیات کهن ایرانی با نگاه مذهبی و دینی است. همچنین پروژه مربوط به نوحه‌ها و مرثیه‌ها در گذر تاریخ ایران در دست انجام است که به نمونه‌های نوحه و مرثیه از زمان قاجار تاکنون و تغییرات لحن‌ها و شعرها در ده‌جلد می‌پردازد.   چینی‌فروشان درباره راه‌اندازی جشنواره ادبی خاتم با موضوع پیامبر اعظم (ص) از سوی دفتر نیز بیان کرد: حدود سه سال پیش که تیم مدیریتی جدید به دفتر نشر فرهنگ آمد، براساس مبانی اصلی مذهب ما که قرآن، پیامبر (ص) و امامت است به این نتیجه رسیدیم که دفتر در زمینه موضوع امامت کارهای تاریخی و تحلیلی بسیاری انجام داده، ولی متاسفانه درباره شخصیت والای پیامبر گرامی اسلامی که پایه همه این تعالیم بوده، کمتر کار شده است. شاید در طول چند قرن اخیر بیش از دو هزار کتاب مستقل درباره موضوع کربلا و امام حسین (ع) منتشر شده که البته هراندازه درباره این موضوع کار شود، بازهم کم است، ولی در زمینه پژوهش و تولید آثار فاخر، پیامبر (ص) به نوعی در بین مسلمانان و جامعه ما مظلوم هستند. سعی کردیم برای توجه بیشتر به زندگی آن حضرت از لحاظ کلامی، حدیثی، روایی و سبک زندگی در قالب‌های هنرمندانه و خلاقانه کاری انجام دهیم. لذا پیشنهاد پی‌ریزی جشنواره‌ای با موضوع پیامبر اعظم (ص) مطرح شد که این جشنواره در قالب داستان کوتاه فعالیت خود را آغاز کرد.   وی در پایان افزود: تاکنون سه دوره از جشنواره برگزار شده و چهارمین دوره آن در حال برگزاری است. کتاب‌های منتخب هر دوره از جشنواره منتشر شده و ده‌ها عنوان کتاب مستقل از آثار برگزیده جشنواره نیز به چاپ رسیده است. از دوره گذشته نیز از کشورهایی همچون‌ آلمان، لبنان، تاجیکستان، افغانستان و عراق شرکت‌کنندگانی در جشنواره داشتیم که جنبه بین‌المللی به آن داد. ]]> دین‌ Mon, 19 Nov 2018 16:28:06 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267921/اهداف-اولیه-دفتر-نشر-فرهنگ-اسلامی-نباید-فراموش-شود مجموعه‌‌ای از تاریخ شفاهی دفتر نشر فرهنگ اسلامی تهیه شود http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267910/مجموعه-ای-تاریخ-شفاهی-دفتر-نشر-فرهنگ-اسلامی-تهیه-شود به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، آئین بزرگداشت دفتر نشر فرهنگ اسلامی، عصر دوشنبه 28 آبان‌ماه با سخنرانی محسن جوادی، عباس ملکی، سید علی موسوی گرمارودی، غلامرضا امامی و نیکنام حسینی‌پور؛ مدیرعامل موسسه خانه کتاب و حضور جمعی از پیشکسوتان و اهالی فرهنگ و ادب در پژوهشگاه فرهنگ و هنر و معماری برگزار شد. معاون امور فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در آئین بزرگداشت دفتر نشر فرهنگ اسلامی، بیان کرد: بسیاری از نامداران دینی این سرزمین آثار اولشان را در این دفتر چاپ کردند. جا دارد مجموعه‌‌ای از تاریخ شفاهی کسانی که در طول سال‌ها به نوعی با این دفتر گره خورده‌اند، تهیه شود.   معاون امور فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در این آئین گفت: خیلی خوشحالم از اینکه توفیق حضور در مراسم تکریم دفتر نشر فرهنگ اسلامی را پیدا کرده‌ام که براساس تقوا پایه‌گذاری شده و رمز ماندگاری آن نیز همین است.   وی ادامه داد: ما هم دورانی که درس می‌خواندیم و مدرسه می‌رفتیم از آثار دفتر نشر بهره‌های زیادی بردیم. بسیاری از نامداران دینی این سرزمین آثار اولشان را در این دفتر چاپ کردند. جا دارد مجموعه‌‌ای از تاریخ شفاهی کسانی که در طول سال‌ها به نوعی با این دفتر گره خورده‌اند، تهیه شود.   جوادی بیان کرد: خیلی جاها سفیدی‌ها منشأ ایمان هستند، ولی در متون روایی ما آمده که دوره‌ای می‌آید که مردمانش از سیاهی‌هایی که روی سپیدی‌ها نوشته شده، یعنی کتاب که منشأ احیای اخلاقیات و ایمان است، بهره می‌برند.   معاون امور فرهنگی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، افزود: دفتر نشر فرهنگ اسلامی طرح‌هایی داشته و دارد که واقعا هم موفق بوده‌اند، به‌ویژه استقامتی که در این مسیر نشان داده ارزشمند است و امیدوارم همین‌طور این مسیر را ادامه دهد. امیدوارم این مرکز بتواند این استقامت را برای آینده نیز حفظ کند. دفتر نشر فرهنگ اسلامی به‌عنوان مأموریت خود برای نسل جوان وظیفه مهمی برعهده دارد که بتواند این اعتبار را همچنان داشته باشد که به‌عنوان مرجعی برای کتاب‌های اسلامی باشد.   وی گفت: یکی از بهترین خیرات و صدقات، خیریه فرهنگ است. در کشورهایی که با تصویر غلط از اسلام مشکلاتی برای مسلمانان به‌وجود آمده،بهترین صدقه‌ها ترجمه آثار اصیل و ارزشمند اسلامی به زبان عربی است که در دسترس مردم آن کشورها قرار گیرد.   جوادی در پایان تصریح کرد: امیدوارم تمام کسانی که از ابتدا تاکنون اعم از موسسان و پایه‌گذاران تا بزرگانی که امروز در دفتر نشر فرهنگ اسلامی مسئولیت دارند، سعی‌شان مشکور و مورد رضایت خداوند باشد. تجلیل از 45 سال تکاپوی فرهنگی دفتر نشر فرهنگ اسلامی مدیرعامل خانه کتاب نیز در این آئین ضمن تبریک میلاد پیامبر رحمت حضرت محمد مصطفی (ص)، گفت: بیست و ششمین دوره هفته کتاب و کتابخوانیرا با شعار «حال خوش خواندن» شروع کرده ‌ایم. امیدوارم این حال خوش در طول سال شامل همه ما شود.     وی در ادامه بیان کرد: در سال‌های آغازین دهه 1350 جریان‌ها و نیروهای گوناگونی با رژیم طاغوت مبارزه می‌کردند. در این میان برخی از جریان‌ها التقاطی بودند و خط روشنی را پیگیری نمی‌کردند. در این هنگامه آرا و نگرش‌ها، تعدادی از روحانیون دلسوز و آگاه به همراه چهره‌های خدمت‌گزار و متوّل بازار، اقدام به تأسیس دفتر انتشاراتی کردند که خط اسلام ناب و بی‌پیرایه را دنبال کنند. آیت‌الله سید رضا برقعی و شهید محمدجواد باهنر و نیز استاد گلزاده غفوری پایه‌گذاران نخستینِ دفتر نشر فرهنگ اسلامی بودند و دست به کاری سترگ زدند که نزدیک به نیم قرن توسط افراد زیادی ابیاری شد. حسینی‌پور افزود: این حرکت فرهنگی با حمایت تعداد دیگری از روحانیون و استادان با گرایش‌های مذهبی همراه شد، چنان‌که در همان نخستین سال‌های فعالیت خود توانست جمعی از نویسندگان و محققان طراز اول را جذب کند و کتاب‌هایی را منتشر سازد که هنوز هم سودمند هستند. درک درست و شناخت نیازهای زمان موجب شد که کتاب‌های دفتر نشر فرهنگ اسلامی با استقبال آحاد مردم و به‌خصوص جوانان مواجه شود. مدیرعامل خانه کتاب، همچنین گفت: در طلیعه چهلمین سال انقلاب اسلامی و پس 45 سال فرهنگ گستری دفتر نشر فرهنگ اسلامی موسسه خانه کتاب بر آن شد که از خدمات و فعالیت‌های دوران‌ساز این دفتر انتشاراتی تجلیل کند. پیش از این نیز ما از خدمات جریان‌ساز انتشارات دارالکتب الاسلامیه به مدیریت حاج مرتضی آخوندی تجلیل کردیم. هدف ما در درجه نخست تقدیر از تلاش خالصانه شخصیت‌های فرهنگی است که کار فرهنگی را مؤثرتر از هر اقدام دیگر می‌دانند تا جامعه را بیدار و پویا کنند. درجه دوم اهمیت این‌گونه همایش‌ها جلب توجه جوان‌ها به ریشه‌ها و اصالت‌های انقلاب اسلامی است. وی تصریح کرد: امروز بعد از 45 سال تکاپوی فرهنگی دفتر نشر فرهنگ اسلامی طبعاً این نهاد بزرگ‌تر شده و بخش‌های جدیدی چون نشر کتاب کودک و ایجاد فعالیت‌های موسیقایی را پدید آورده است. سؤالی که اینجا مطرح است و دفتر نشر با کارنامه خود به آن جواب می‌دهد این است که آیا دفتر نشر فرهنگ اسلامی توانسته به نیازهای مردم و به‌خصوص جوانان در عصر انقلاب دیجیتالی پاسخ دهد؟ آیا راهبردی برای جذب جوانان در این سیلاب اطلاعاتی دارد؟ آیا توانسته چشمان جوانان را از صفحات مجازی به سوی کتاب و نگرش‌های مذهبی بچرخاند؟ ]]> دین‌ Mon, 19 Nov 2018 13:55:41 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267910/مجموعه-ای-تاریخ-شفاهی-دفتر-نشر-فرهنگ-اسلامی-تهیه-شود میرزاده: مرزهای ادب شرعی کجاست؟ http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267899/میرزاده-مرزهای-ادب-شرعی-کجاست به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، آئین رونمایی از مجموعه «آهوانه‌ها» اثر سید‌محمد‌ سادات اخوی، امروز (دوشنبه 28 آبان‌) با حضور نویسنده و ویراستاران این مجموعه و جمعی از اهالی فرهنگ و هنر در موسسه کتابخانه و موزه ملی ملک برگزار شد.   حاج حسین ملک، کتاب را مبنای ترقی معارف می‌دانست رضا دبیری‌نژاد؛ معاون فرهنگی موسسه کتابخانه و موزه ملی ملک در بخش ابتدایی این آئین، ضمن تبریک هفته کتاب و کتابخوانی به اهالی فرهنگ و ادب، بیان کرد: خوشحالیم که در موقوفه 81 ساله حاج حسین آقا ملک،‌ رونمایی از کتاب‌هایی با موضوع امام رضا (ع) انجام می‌شود. حاج حسین آقا ملک، کتاب را مبنای ترقی معارف می‌دانست و با همین نیت کتابخانه خود را وقف آستان مقدس علی بن موسی‌الرضا (ع) کرد. او کتاب را یک امر جاری دیده و با همین نیت، کتابخانه ملک نیز همچنان جاری و ساری است. آثار موفق ادبیات دینی، آثار جوششی هستند در ادامه این آئین احمد میرزاده؛ معاون تولید به‌نشر (انتشارات آستان قدس رضوی)، گفت: قدم زدن و قلم زدن درباره اهل بیت عصمت و طهارت (ع)، توفیقی است که تنها نصیب برگزیدگان و نظرکردگان حضرت احدیت می‌شود. عمدتا آثار موفق ادبیات دینی، آثار جوششی هستند. یکی از دلایل آن نیز، دشواری‌ها و تنگناهای تولید آثار دینی است. البته تاکید بیشتر روی ادبیات دینی است که خود همین ترکیب ادبیات دینی شاید نوعی پارادوکس ایجاد کند، چراکه ادبیات عرصه تخیل، نوآوری و بدعت‌ها و بدعت در دین مذموم شمرده می‌شود. دین عرصه پایبندی به سنت‌ها و باورهای ثابت و اصول پابرجاست.   وی افزود: نویسنده ادبیات دینی روی یک مرز باریک و خطیر حرکت می‌کند و از هر طرف امکان سقوط دارد.از یک طرف ممکن است به ورطه آثار تکراری و مبتذل بیافتد و از طرف دیگر ممکن است به ورطه دروغ‌ بستن نسبت به خدا و پیامبر (ص) و اهل‌بیت (ع) نزدیک شود. تولید ادبیات به معنای هنر زبانی لدت‌بخش مبتنی بر رعایت یک سری چهارچوب‌ها است که انطباق آن با ضوابط دینی کار دشواری است. میرزاده اظهار کرد: نویسنده حوزه دین برای ایجاد همزادپنداری با مخاطب، نیازمند دانستن جزئیات است و منابع و اسناد نیز بیشتر به کلیات اکتفا کرده‌اند، در نتیجه اگر مخاطب از جزئیات آگاه نشود ممکن است به تخیل خود روی آورد و این نقطه خطر است. نکته‌ مهم در این زمینه این است که مرزهای ادب شرعی کجاست؟ متون کلاسیک شیعه مانند «اصول کافی»، «التهذیب» و «بحار‌الانوار» چندان کتاب‌های سهل و ساده‌ای برای کسی که متخصص در امور دینی نباشد، نیستند و اینجاست که نویسنده ناچار می‌شود به آثار بازنویسی‌شده و خلاصه‌های دست چندم این آثار مراجعه کند و این دور شدن از چشمه اصلی شاید مشکلاتی نیز برای اثرش ایجاد کند. برخی از این منابع دست اول نیز بدون خدشه نیستند.   معاون تولید به‌نشر ادامه داد: مخاطب ادبیات دینی با مخاطب آثار پژوهشی دینی متفاوت است. مخاطب ادبیات دینی، متخصص دین‌شناس نیست، بلکه مخاطب عام است و اگر نویسنده ادبیات دینی به مشهورات توجه کند، شاید نتواند با مخاطب ارتباط برقرار کند. حساسیت هم روی آثار دینی زیاد است و اینگونه آثار مورد ممیزی‌های دقیق‌تری قرار می‌گیرند. به دلیل تقاضای زیادی که برای اینگونه آثار وجود دارد، آثار شبه‌ادبی فراوانی تولید می‌شود که عرصه را برای دیگر آثار ادبیات دینی تنگ می‌کند و کار را برای نویسنده و ناشر دشوار می‌کند. وی با اشاره به اینکه بسیاری از بزرگان ادبیات دنیا معتقدند که ادبیت ادبیات به فرم است نه محتوا، افزود: همین بزرگان در دو مورد معتقدند محتوا در افزایش ارزش ادبی نقش دارد: 1- هماهنگی محتوا و لفظ 2- محتوا آنقدر بلند باشد که فرصت خلق زیبایی را به نویسنده بدهد. کدام معانی بلندتر از معارف دینی است؟   میرزاده تصریح کرد: در به‌نشر سالانه حدود 400 عنوان کتاب چاپ می‌کنیم که 300 عنوان از آن‌ها در حوزه معارف اسلامی است. این آثار شامل آثار پژوهشی دینی، آثار ترویجی و آموزشی، آثار ادبی، دلنوشته‌ها و ... است که مجموعه «آهوانه‌ها» رنگ‌وبویی از همه اینها دارد. سادات اخوی برای ارائه مفهوم موردنظر خود، سبکی خاص بوجود آورده است. او به لحاظ ادبی شاگرد برجسته‌ترین نویسندگان و شاعران انقلاب بوده و سال‌هاست با بُن‌مایه‌های دینی، کار و مطالعه و پژوهش کرده است. دیگر کار تلویزیون و کتاب‌نویسی هم چندان برایم اهمیتی ندارد سیدمحمد سادات اخوی نیز در سخنانی کوتاه،‌ گفت: تقریبا هشت سالی به دلایلی در هیچ‌جمعی حاضر نشدم و برنامه‌های رسمی را هم دوست ندارم. سال‌ها مدیریت در بخش‌های مختلف فرهنگی داشتم، ولی امروز دنبال جایی هستم که بوی صفای کامل بیاید نه آداب رسمی. برنامه‌هایی که بویی از معنویت از امام رضا (ع)، خادمان و زائرانش داشته باشد. حتی کار تلویزیون و کتاب‌نویسی هم دیگر چندان برایم مهم نیست. حالا دیگر وقتی است که می‌خواهم کمی به دلم برسم.   وی با طرح معجزه‌ای از کرامات امام رضا (ع) و عمر دوباره‌ای که در شیرخوارگی با نظر لطف ثامن‌الائمه (ع) از خدا گرفته، بیان کرد: تمام عمر فکر کردم چه کنم تا این لطف را جبران کنم و به این نتیجه رسیدم که بسته‌ای با عطر و بوی امام رضا (ع) برای آشنایی بیشتر مردم با آن حضرت، تهیه کنم.   این نویسنده کلام خود را اینگونه پایان داد: برای رسیدن به حاجاتمان با امام رضا (ع) حرف بزنیم و از او جواب بگیریم. برای خودمان، دلمان، همه مردم ایران و همه دنیا با آن بزرگوار حرف بزنیم. ]]> دین‌ Mon, 19 Nov 2018 12:04:31 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267899/میرزاده-مرزهای-ادب-شرعی-کجاست دفتر نشر فرهنگ اسلامی؛ دیروز، امروز و فردا http://www.ibna.ir/fa/doc/note/267901/دفتر-نشر-فرهنگ-اسلامی-دیروز-امروز-فردا خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - علی‌اکبر اشعری: حدود 45 سال پیش اندیشمندان دردآشنای روشن‌فکری بر قله آگاهی و معرفت ایستاده، با استفاده از شیوه‌های مختلف، ازجمله تأسیس دفتر نشر فرهنگ اسلامی به انتقال پیام‌های روشنگرانه اسلام ناب به منظور آگاهی مردم ‌پرداختند و ثمره این روشنگری‌ها، بیداری و خیزش ملت بزرگ ایران علیه ظلم و ستم حاکمان آن زمان و آغاز دوران جدیدی از حیات توام با استقلال و آزادی  و حرکت به سوی قله‌های علم و ایمان شد. امروز پس از 40 سال نه تنها ریشه‌های انقلاب اسلامی در عمق جان ملت ایران نفوذ کرده، بلکه فراتر از سرزمین مهد انقلاب، قلوب بسیاری از مردم دنیا به ویژه مسلمانان را به سوی خود جلب کرده و انگیزه و تلاش برای رهایی را در آن‌ها زنده کرده است. این خیزش مبتنی بر ایمان به خدا آن‌ها را که سالیان دراز با غارت ثروت ملت‌ها، این بیداری را مانع بزرگی بر سر راه ادامه راه شیطانی خود می‌بینند، خشمگینانه، با برخورداری از امکانات قدرتمند رسانه‌ای و استفاده از زر و زور و تزویر درصدد خاموش کردن این نور الهی واداشته است. در چنین شرایطی گسترش و تعمیق مفاهیم دینی و مبانی انقلاب اسلامی یک ضرورت حیاتی است تا هم اندیشه آن‌ها که در فضای انقلاب اسلامی زندگی می‌کنند، راسخ‌تر گردد و بدون گرفتار شدن در دام تبلیغات فریبنده دشمن، با عزمی استوار به این راه پر خیر و برکت ادامه دهند و هم آنها که امیدوارانه چشم به شعله‌های روشنایی بخش انقلاب اسلامی دوخته‌اند با مبانی فکری آن آشنا شوند و انقلاب را از جریانات انحرافی و افراطی ساختة غرب و به نام اسلام باز شناسند و در انتخاب درست از نادرست راه را گم نکنند. این شرایط اقتضا دارد تا دفتر نشر فرهنگ اسلامی و دیگر نهادهای همسو به بازشناسی مسیر و افق‌های پیش رو بپردازند و تمام تلاش خود را همچون اسلاف صالح و خبیر خود با توجه به وضعیت موجود و آینده پیش رو معطوف به رشد اندیشه دینی و آگاهی‌های انقلابی نمایند. این راهی است که دفتر نشر فرهنگ اسلامی در چهلمین سال پیروزی انقلاب اسلامی آغاز کرده و امیدوار است با اتکال به ذات احدیت و عنایات حضرت ولی عصر عجل‌الله تعالی فرجه‌الشریف و در مسیر ارشادات و هدایت‌های رهبری معظم انقلاب با صلابت بپیماید. انشاءالله   ]]> دین‌ Mon, 19 Nov 2018 11:29:22 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/note/267901/دفتر-نشر-فرهنگ-اسلامی-دیروز-امروز-فردا برپایی نمایشگاه‌های کتاب در کتابخانه‌های آستان قدس رضوی http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267873/برپایی-نمایشگاه-های-کتاب-کتابخانه-های-آستان-قدس-رضوی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، به نقل از روابط‌عمومی و امور بین‌الملل سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان ‌قدس‌ رضوی، معاون کتابخانه‌های این سازمان از برگزاری نمایشگاه‌های کتاب و نرم‌افزار در کتابخانه مرکزی آستان قدس رضوی و کتابخانه‌های وابسته در بیرجند، درگز، سرخس و قوچان خبر داد. حسین خسروی اظهار کرد: کتابخانه‌های وابسته در مشهد مانند کتابخانه آیت‌الله شیخ مجتبی قزوینی در خیابان طبرسی، محمدیه در پیچ دوم تلگرد، آیت‌الله شیخ عباس تربتی (واحد بانوان) واقع در خیابان خواجه‌ربیع، آیت‌الله شیخ هاشم قزوینی در بلوار مصلی، مسجد بزرگ امام‌ رضا (ع) در کوی امیرالمؤمنین(ع)، مسجد جوادالائمه (ع) واقع در هاشمیه 33، کتابخانه امام‌ صادق (ع) در خیابان دانشگاه و زینبیه در مطهری شمالی 2 ازجمله کتابخانه‌هایی هستند که به برپایی نمایشگاه کتاب و نرم‌افزار اقدام کردند. وی افزود: در این نمایشگاه‌ها منابع پُرمراجعه و منتخبی از آثار مرتبط با كتابخوانی، شیوه‌های مطالعه، بهبود سواد خواندن، قصه و قصه‌گويی، روان‌شناسی خواندن و ترويج كتابخوانی، راه‌های علاقه‌مند كردن كودكان و نوجوانان به مطالعه، لذت خواندن و انگيزه يادگيری، کتاب و کتابداری، مطالعه در شب امتحان، روش‌های موفقیت در مطالعه و یادگیری، آسیب‌شناسی مطالعه، تاريخچه كتاب و ... در معرض دید عموم قرار گرفته است. معاون کتابخانه‌های سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکز اسناد آستان ‌قدس‌ رضوی، گفت: این کتاب‌ها قابل امانت به اعضا هستند. هدف از برپایی چنین نمایشگاه‌هایی، آشنایی مراجعان با تازه‌های نشر و منابع پُرمخاطب، آشتی مخاطبان با کتاب، معرفی کتاب‌های برتر و موضوعی و ترویج فرهنگ مطالعه است.     ]]> دین‌ Mon, 19 Nov 2018 08:05:05 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267873/برپایی-نمایشگاه-های-کتاب-کتابخانه-های-آستان-قدس-رضوی نقد «تراژدی جهان اسلام» در بنیاد دعبل http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267880/نقد-تراژدی-جهان-اسلام-بنیاد-دعبل به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، در قالب سلسله جلسات نقد کتاب عاشورا، نشست نقد و بررسی کتاب «تراژدی جهان اسلام» اثر محسن حسام مظاهری، سه‌شنبه 29 آبان با حضور مولف کتاب، محمدرضا سنگری، محمد اسفندیاری و سعید طاووسی مسرور در بنیاد دعبل خزاعی برگزار می‌شود. کتاب «تراژدی جهان اسلام»، شامل دیدگاه‌های خاورشناسان درباره عزاداری در ایران از دوره صفویه تا عصر حاضر است. از دوره صفویه که خاورشناسان به ایران می‌آیند، مشاهدات خود را از عزاداری نوشته‌اند که حسام مظاهری این نوشته را جمع‌آوری کرده است.   این کتاب سه جلدی در یک‌هزار و 750 صفحه، به عبارتی تاریخ اجتماعی ایران با رویکرد عاشورایی را نشان می‌دهد. هدف نویسنده در این کتاب، گردآوری و تدوین داده‌هایی تاریخی از روند پیدایش، تکوین، تطور و توسعه آیین‌های عزاداری شیعی بوده است. علاقه‌مندان به حضور در این نشست می‌توانند از ساعت 10 صبح سه‌شنبه 29 آبان به بنیاد دعبل خزاعی واقع در بلوار کشاورز، خیابان فلسطین، خیابان حجت‌دوست، نرسیده به خیابان نادری، پلاک 47 (روبه‌روی دانشکده علوم تغذیه)، طبقه 5 مراجعه کنند.   ]]> دین‌ Mon, 19 Nov 2018 06:49:28 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267880/نقد-تراژدی-جهان-اسلام-بنیاد-دعبل خاطرات سال‌های دور غلامرضا امامی از دفتر نشر فرهنگ اسلامی http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/267825/خاطرات-سال-های-دور-غلامرضا-امامی-دفتر-نشر-فرهنگ-اسلامی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، غلامرضا امامی؛ نویسنده، مترجم و سرویراستار با نشر بیش از 80 کتاب در نسخه‌های متعدد و برگزیده جایزه‌های ملی و جهانی، تالیف کتاب‌های «جز زیبایی ندیدم» و «ورزش در اسلام و ایران» و همچنین ویراستاری و سرویراستاری کتاب‌هایی همچون «باران حکمت»، «کیمیای عفو»، «امپراطوری عثمانی»، «هویت و تاریخ عربستان صعودی»، «کبک زخمی»،‌ دو کتاب از سید جعفر شهیدی با عنوان‌های «زینب بانوی قهرمان کربلا» و «ابوذر غفاری» و بسیاری کتاب‌های دیگر را طبق آمار خانه کتاب در کارنامه دارد.   تجلیل از دفتر نشر فرهنگ اسلامی همزمان با هفته کتاب، بهانه‌ای شد تا غلامرضا امامی در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا، بخشی از خاطرات سال‌های دور خود از دفتر نشر فرهنگ اسلامی را بازگو کند.   یادی از شهید باهنر آشنایی من با دفتر نشر فرهنگ اسلامی به سال‌های دور بازمی‌گردد؛ زمانی که به همت زنده‌یاد حجت‌الاسلام سید رضا برقعی، پی‌ریزی دفتر نشر فرهنگ انجام یافت. روزی را به یاد می‌آورم که در سه‌راهی گیشا (کوی نصر فعلی) در انتظار وسیله‌ای بودم که به محل کارم در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان بروم. خودرویی ایستاد و درون خودرو را نگریستم، چهره مهربان دکتر محمدجواد باهنر را دیدم که به اصرار و اِبرام از سر مهر و صفا، از من خواست که به محل کارم برساندم. من اِبا کردم و آن بزرگ‌مرد اصرار. در آن زمان کتاب‌هایی در مجموعه فرهنگ اسلامی سازمان انتشارات کانون همچون «فرزند زمان خویشتن باش»، «عبادتی چون تفکر نیست» و «حقیقت بالاتر از آسمان» نشر یافته بود و این کتاب‌ها با حُسن‌نظر زنده‌یاد دکتر باهنر رویارو شده بود. ایشان از من خواستند ادامه این کار را به دفتر نشر بسپارم، اما به ایشان معروض داشتم، نشر این مجموعه از سوی کانون پرورش فکری سودمندتر خواهد بود و آن دانشی‌مرد با حُسن ‌قبول، دلیلم را پذیرفت و تصدیق کرد. وی با بزرگواری و مهربانی مرا به ادامه این کار و این راه تشویق کرد و در راه از سفرش به ژاپن از سوی وزارت آموزش و پرورش وقت خبر داد. آنگاه دعوتم کرد که روزی به دفتر نشر فرهنگ اسلامی در خیابان فردوسی بروم.   نخستین دیدار با باهنر، برقعی و گل‌زاده غفوری در دفتر نشر از بخت خوش در عصری آن دیدار میسر شد. همراه آن بزرگوار، دیدار دو تن دیگر نیز میسر گردید؛ زنده‌یادان حجت‌الاسلام سید رضا برقعی و دکتر گل‌زاده غفوری. آنگاه دانستم که گذشته از تألیف کتاب‌های درسی دینی در آن زمان که از سوی این سه چهره خدوم انجام یافته بود، آنان گذشته از همدلی و همیاری در کار دفتر نشر فرهنگ اسلامی، همراه شهید دکتر بهشتی در سازمان کتاب‌های درسی به‌کار تالیف و تهیه کتاب‌های تعلیمات دینی اشتغال دارند. به روزگاری که من دبیرستان می‌رفتم، کتاب‌های تعلیمات دینی بسیار سخت و صعب و دور از روح زمانه بود و در آن از مسائل نادر فقهی چون «لقطه» سخن به میان آمده بود که بر دل و دیده دانش‌آموزان آن دوره سخت و ثقیل بود اما، تعلیمات دینی این بزرگان به زبان زمانه و با نثری روان فراهم آمده بود.   آخرین دیدار پیش از انقلاب پیش از انقلاب آخرین دیدارم از دفتر نشر، دیدار با زنده‌یاد دکتر اسدالله مبشری بود که نهج‌البلاغه مولا علی (ع) را به فارسی شیرین برگردانده بودند. دفتر نشر کتاب‌های مناسبی را نشر داده بود، همچون ترجمه و تفسیر نهج البلاغه از علامه جعفری، آثار گرانقدر حکیم زمانه محمدرضا حکیمی و دیگر کتاب‌ها. پس از آن من به رُم رفتم و سالی چند از اقامتم گذشته بود که حجت‌الاسلام برقعی به رُم سفر کرد و افتخار آن‌را داشتم که در خدمتش باشم. وقتی به ایشان دو کتاب نفیس خطی از عربی و فارسی که به زبان ایتالیایی نشر یافته را نشان دادم، از من خواستند که به ایران بازگردم و در کنارشان این گنجینه نفیس را نشر دهم.   مدیریت عباس ملکی در دفتر نشر  در سفرهای سالانه‌ام به ایران، شادروان برقعی با حُسن‌نظر از برنامه‌هایشان در دفتر نشر سخن می‌گفتند. روزی را به یاد می‌آورم که در خدمت استاد محمدرضا حکیمی در سرای باصفایشان مهمان بودیم. آن روز دانستم که مدیریت دفتر نشر فرهنگ اسلامی را به دامادشان آقای دکتر عباس ملکی سپرده‌اند. روزی دیگر که به دفتر نشر دعوتم کردند، با منظره شگفتی روبه‌رو شدم. در طبقه دوم دفتر، گرداگرد ایشان انبوهی از مراجعان حضور داشتند و ایشان مشکل‌گشایی می‌کردند. برای کسی وام طلب می‌کردند، مشکل خانوادگی خانواده‌ای را برطرف می‌ساختند و مشکل اداری دردمندی را چاره‌ساز بودند. بیماری را به پزشکی معرفی می‌کردند و خلاصه در آن جمع بسیاری را دیدم که قبلا ندیده بودم. در دفتر فروش انتشارات دفتر نشر، انبوهی از کتاب‌های مفید کودکان و نوجوانان را دیدم که در مدیریت مدبرانه دکتر عباس ملکی فراهم آمده بود. خرسند شدم و دانستم که در چندین دوره دفتر نشر فرهنگ اسلامی، ناشر برگزیده سال شده است.   بازنشستگی  سخن به درازا کشید، بگذارید سخن کوتاه کنم. در این گفت‌وگوی تلفنی فرصت چندان نیست که به دنباله آشنایی‌ام با دفتر نشر فرهنگ اسلامی بپردازم. بگذارید شرح ادامه ارتباط خویش با دفتر نشر را به فرصتی دیگر واگذارم.   هرچند که از فروردین‌ماه به مهر دوست گرامی جناب باقری، سوابقم در کانون محاسبه شد و من از دفتر نشر فرهنگ اسلامی بازنشسته شدم،‌ اما می‌توانم آرزومند باشم که روزبه‌روز دفتر نشر در نشر کتاب‌های سودمند، توفیق رفیقش گردد. ]]> دین‌ Sun, 18 Nov 2018 16:19:39 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/267825/خاطرات-سال-های-دور-غلامرضا-امامی-دفتر-نشر-فرهنگ-اسلامی کتاب «معناشناسی قلب در قرآن» منتشر شد http://www.ibna.ir/fa/doc/book/267869/کتاب-معناشناسی-قلب-قرآن-منتشر به گزارش خبرگزاری کتاب ایارن(ایبنا) به نقل از پایگاه اطلاع رسانی دارالحدیث، کتاب معناشناسی قلب در قرآن یکی از مجموعه­ تک نگارى­هایی است که در درون يک کلان پروژه بزرگ‌تر در پژوهشکده کلام اهل بیت علیهم السلام در دستور کار قرار گرفت. دانش معرفت‌شناسى عمرى به درازاى تاريخ تفکر بشر دارد. از همان­گاه که آدمى باب پرسش از هستى و حقيقت اشيا را گشود، هم‌زمان سؤال از هويت انسان و چيستى معرفت هم سر برآورد. اين حقيقت تاريخى نه تنها از اهميت مسئله شناخت در کنار مهم­ترين موضوعات بنيادین خبر مى­دهد، بلکه از نقش زيربنایى آن در دستگاه دانش انسان نشان دارد. در گام نخست، با ارائه يک اثر کوتاه، درآمدى بر دستگاه معرفت‌شناختى قرآن را در قالب کتاب علم و معرفت در قرآن و سنت معرفی گردید. در ادامه با متد معناشناسى (semantics)، مهم­ترين مؤلفه ­هاى معرفت ­شناسى قرآن­ کريم مورد توجه قرار گرفت.  سپس در چند طرح، تعريف و منابع معرفت، از جمله موضوع (قلب) به طور اختصاص مورد پژوهش قرار گرفت. «نظریه الانسان» یکی از بنیادی­ترین مباحث در علوم انسانی است. در قرآن و سنت، انسان‌شناسی پس از خداشناسی، کانونی ترین مفهوم به شمار می‌رود؛ به طوری که جهان‌بینی کتاب و سنت را می­توان در ارتباط دو سویه انسان و خدا به تصویر کشید. انسان‌شناسی دانشی مستقل است که تأثیری مستقیم بر سایر دانش‌های انسانی دارد و از مبادی و مبانی مهم علوم انسانی محسوب می‌شود؛ به گونه‌ای که دانش معرفت‌شناسی بر آن استوار است. به همین دلیل روان‌شناسی و انسان‌شناسی معرفت همواره یکی از محوری­ترین بخش‌های معرفت بوده‌اند. «نظریه الانسان» در محورهای «بُعدِ بدنی، بُعدِ فرابدنی، بُعدِ اجتماعی» قابل پیگیری است. از میان مفاهیم و واژگان قرآنی، «قلب» قلبِ مباحث انسان‌شناسی است که در هر سه محور نقش اساسی دارد. در نگاه نویسنده، پرداختن به قلبِ فرابدنی به معنای نفی دو بُعد دیگر نیست، بلکه این سه بعد در کنار یکدیگر می­توانند به صورت مکمل عمل کنند. پرداختن به جایگاه قلبِ بدنی در معرفت و ایمان نیز به معنای جسم‌انگاری انسان نخواهد بود و انسان‌شناسی قرآن‌بنیان به هر یک از این ابعاد اهمیت می‌دهد. این اثر، به عنوان اولین گام، بخشی از «نظریه الانسان» را شکل می‌دهد و امید می­رود به مرور زمان توسعه یافته، تکمیل و تدقیق شود تا در نهایت به یک نظریه کامل تبدیل شود. اما اینکه چرا از میان سه بعد بدنی، فرابدنی و اجتماعی، فرابدن در قرآن انتخاب شد دو دلیل وجود دارد. از یک سو و از لحاظ محتوایی، «قلب» کانون توجه مباحث انسان‌شناسی بوده است و فرابدن انسان علاوه بر جایگاه خاص خود می‌تواند واسطه بین قلب بدنی و قلب اجتماعی باشد. از سوی دیگر، جهان‌بینی قرآنی، به عنوان جهان‌بینی متن مؤسس اسلام در تدوین و تنظیم نظریه اسلام، باید اساس نظریه‌پردازی قرار گیرد. بدین منظور ابتدا هستی‌شناسی قلب و سپس کارکردهای معرفتی و ایمانی و در مرحله سوم موانع آن مورد بررسی قرار گرفت. این کتاب در چهار فصل سامان یافته است که به قرار ذیل است: فصل اول: قلب و فرابدن، فصل دوم: قلب و معرفت، فصل سوم: قلب و ایمان، فصل چهارم: قلب و موانع کتاب “معنا شناسی قلب در قرآن” تألیف حجت الاسلام دکتر شعبان نصرتی، از سوی پژوهشکده کلام اهل بیت علیهم السلام، به زبان فارسی، در قطع رقعی، در ۳۷۴  صفحه به نگارش درآمده است و در سال ۱۳۹۷با همکاری انتشارات دارالحدیث منتشر شده است. ]]> دین‌ Sun, 18 Nov 2018 16:13:57 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/book/267869/کتاب-معناشناسی-قلب-قرآن-منتشر برگزاری پنجمین نمایشگاه کتاب حوزه‌های علمیه خواهران http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267818/برگزاری-پنجمین-نمایشگاه-کتاب-حوزه-های-علمیه-خواهران به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، احمد شایان‌فر؛ مدیرعامل مرکز نشر هاجر درباره برپایی این نمایشگاه بیان کرد: پنجمین نمایشگاه تخصصی کتاب ویژه حوزه‌های علمیه خواهران، همزمان با هفته کتاب و کتا‌بخوانی با شعار «هر مدرسه یک بوستان کتاب» به همت مرکز نشر هاجر با همکاری معاونت پژوهش حوزه‌های علمیه خواهران، فعالیت خود را آغاز کرد.   وی افزود: با توجه به سیاست‌های مرکز مدیریت حوزه‌های علمیه خواهران مبنی بر مدرسه‌محوری، تمامی نمایشگاه‌ها در مدارس علمیه خواهران طلبه برگزار می‌شود. در این نمایشگاه‌ها بیش از دو هزار عنوان از حدود ۷۰ ناشر ارائه می‌شود.   شایان‌فر گفت: در این نمایشگاه‌ها که از هفته کتاب تا هفته پژوهش (24 آبان تا 25 آذر) در حال برگزاری است، تمامی آثار با تخفیف 35 تا 50 درصدی عرضه می‌شوند.   ]]> دین‌ Sun, 18 Nov 2018 10:33:05 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267818/برگزاری-پنجمین-نمایشگاه-کتاب-حوزه-های-علمیه-خواهران شناخت بیشتر ادیان منجر به صلح و مناسبات بهتر انسانی می شود http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267805/شناخت-بیشتر-ادیان-منجر-صلح-مناسبات-بهتر-انسانی-می-شود به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) به نقل از مرکز روابط عمومی و اطلاع رسانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سید عباس صالحی با بیان این مطلب افزود: ادیان به انسان ها کمک کرده اند که نگاه بهتر و شفاف تری نسبت به هویت اجتماعی یکدیگر به عنوان بخش مهمی از جوهره هویت جوامع داشته باشند. وی افزود: بخش قابل توجه ای از جنگ های تاریخ در نتیجه بدفهمی و سو تفاهم انسان ها نسبت به ادیان یکدیگر به وقوع پیوسته است. هفتمین همایش بین المللی فرهنگی سن پترزبورگ از روز پنجشنبه به مدت سه روز و با حضور وزرای فرهنگ بسیاری از کشورهای جهان، مقام های ارشد سیاسی، نمایندگان سازمان های بین المللی در حوزه فرهنگ، فعالان و اساتید سرشناس از سرتاسر جهان در پایتخت فرهنگی روسیه آغاز به کار کرده است. ]]> دین‌ Sat, 17 Nov 2018 19:27:01 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267805/شناخت-بیشتر-ادیان-منجر-صلح-مناسبات-بهتر-انسانی-می-شود مجموعه «آهوانه‌ها» رونمایی می‌شود http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267781/مجموعه-آهوانه-ها-رونمایی-می-شود به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، به نقل از روابط عمومی موسسه کتابخانه و موزه ملی ملک، مجموعه هشت جلدی «آهوانه‌ها (حرف‌های خودمانی آهوها؛ مجموعه گفتارمتن‌های خودمانی رضوی)» با پژوهش و نگارش سیدمحمد سادات‌اخوی، پژوهشی بزرگ با رویکردی متفاوت به ساحت حضرت علی‌بن موسی‌الرضا (ع) و فرهنگ رضوی به‌شمار می‌آید که همزمان با هفته کتاب، دوشنبه 28 آبان‌ماه در موقوفه آستان قدس رضوی رونمایی می‌شود.   سیدمحمد سادات‌اخوی؛ نویسنده، ویراستاران این مجموعه و دوستداران کتاب و پژوهش به‌ویژه شیفتگان بارگاه آسمانی امام رضا (ع) حاضران در این برنامه خواهند بود.   کتابخانه و موزه ملی ملک، دوستداران فرهنگ و هنر اسلامی- ایرانی را از ساعت 10 و 30 تا 12 روز دوشنبه 28 آبان‌ماه به حضور در آیین رونمایی مجموعه «آهوانه‌ها»  دعوت می‌کند.   کتابخانه و موزه ملی ملک در تهران، میدان امام خمینی (ره)، سردر باغ ملی، خیابان ملل متحد (میدان مشق) واقع شده است. ]]> دین‌ Sat, 17 Nov 2018 12:01:58 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267781/مجموعه-آهوانه-ها-رونمایی-می-شود 44 سال فعالیت دفتر نشر فرهنگ اسلامی در گذر انقلاب http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/267776/44-سال-فعالیت-دفتر-نشر-فرهنگ-اسلامی-گذر-انقلاب خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) - زهرا حقانی: هسته اولیه دفتر نشر فرهنگ اسلامی در سال 1353 به همت بزرگانی همچون شهید بهشتی، شهید باهنر، علی گلزاده غفوری و سیدرضا برقعی شکل گرفت و در مدت 44 سال فعالیت خود علاوه بر چاپ و انتشار هزاران عنوان کتاب در موضوعات مختلف فرهنگ دینی و اسلامی، پژوهش‌ها و برنامه‌های اساسی دیگری را نیز پایه‌گذاری و اجرا کرده که راه‌اندازی جشنواره ادبی «خاتم» از آن‌جمله است.   محسن چینی‌فروشان، مدیرعامل دفتر نشر فرهنگ اسلامی، همزمان با بیست و ششمین دوره هفته کتاب جمهوری اسلامی ایران، در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا، ضمن تشریح هسته‌های اصلی شکل‌گیری این دفتر، به معرفی بخش‌هایی از فعالیت‌های این مرکز در طول 44 سال فعالیت آن پرداخت.   دفتر نشر فرهنگ اسلامی در چه سالی و با چه هدفی تاسیس شد؟   سال‌های 1351 تا 1356 سال‌های خیلی ویژه‌ای در سرنوشت ایران بود. رژیم به دلیل دستیابی به منابع نفتی و دیگر منابع ثروت و تسلط بر ساواک و سرکوب مبارزین، به‌عنوان قدرت مطلقه در منطقه تلقی می‌شد و به ایران لقب «ژاندارم منطقه» داده بودند. در این دوره مبارزات مختلف از سوی گروه‌های گوناگون شکل می‌گرفت که همه این گروه‌ها هم اسلامی نبودند؛ مانند گروه‌های چپ و شاخه نظامی آن‌ها چریک‌های فدایی خلق ایران که در دانشگاه‌ها و مراکز مختلف فرهنگی فعالیت می‌کردند. همچنین گروه‌‌های مذهبی مانند سازمان مجاهدین که پایگاه‌های نظامی نیز داشتند به فعالیت مشغول بودند. در خارج از کشور نیز گروه‌های مبارز به فعالیت‌ می‌پرداختند که شاخص‌ترین آن‌ها نهضت آزادی بود.   در این شرایط برخی از بزرگان مذهبی که اغلب برخاسته از حوزه و دانشگاه بودند، احساس کردند که یک ‌نوع مبارزه فرهنگی و دینی لازم است تا اعتقادات دینی مردم دچار خدشه نشود. صِرف براندازی رژیم مطرح نبود، بلکه آنچه بیشتر موردنظر بوده، یک حرکت عمیق فرهنگی بود و بر مبارزه فرهنگی تمرکز شد.   در آن دوره احساس می‌شد به فهم و تعمیق فرهنگی در همه زمینه‌ها نیازمندیم. در این راستا محمدجواد باهنر، سیدمحمد حسینی بهشتی، علی گلزاده غفوری و سیدرضا برقعی در سال 1353 هسته اولیه دفتر نشر فرهنگ اسلامی را شکل داده و آن‌را تاسیس کردند. شهید بهشتی و شهید باهنر آن زمان در سازمان کتاب‌های درسی حضور پیدا کرده و کتاب‌های بسیار مفید بینش دینی را تالیف و منتشر می‌کردند که هدف آن تمرکز بر تاثیرگذاری روی جوانان، نوجوانان و آینده‌سازان این مملکت بود.   ازجمله بزرگانی که در طول آن سال‌ها با دفتر نشر فرهنگ اسلامی همکاری داشتند به چه نام‌هایی می‌توان اشاره کرد؟   شهید مطهری، آیت‌الله خامنه‌ای، علامه جعفری، جعفر شهیدی، محمدرضا حکیمی و رسولی محلاتی از جمله بزرگانی بودند که در آن سال‌ها با دفتر نشر فرهنگ همکاری و ارتباط داشتند و در نتیجه این همکاری‌ها کتاب‌هایی در حوزه مسائل روز اسلامی منتشر شد. البته این جریان فکری نمادهای دیگری نیز داشت از جمله اینکه شهید مطهری در سخنرانی‌های خود یا دکتر شریعتی در حسینیه ارشاد و شهید بهشتی در جلسات درس قرآن در این زمینه روشنگری می‌کردند. نهایتا این فعالیت‌ها و جریانات فکری منجر به پیروزی انقلاب اسلامی شد.   فعالیت دفتر نشر فرهنگ اسلامی پیش و پس از پیروزی انقلاب اسلامی چگونه بود؟   تا قبل از انقلاب به دلیل محدودیت‌ها، کنترل شدید حکومت و امکانات مالی اندک از لحاظ کمی، تولیدات چندانی در مرکز صورت نگرفت و کارها پراکنده بود. بیشترین کتاب‌های منتشر شده از سوی دفتر مربوط به سال‌های پس از انقلاب اسلامی است که ازجمله آن‌ها مجموعه کتاب‌های علامه جعفر شهیدی و استاد محمدرضا حکیمی است. در این مجموعه کتاب‌هایی با موضوع علوم قرآنی از همان زمان قبل از انقلاب منتشر می‌شد، ولی چاپ قرآن نداشتیم. بعد از انقلاب از حدود دهه ۷۰ قرآن‌هایی با ترجمه مرحوم آیتی و آیت‌الله رسولی محلاتی به همت دفتر به چاپ رسید.   سیاست‌‌های اصلی کاری دفتر نشر فرهنگ اسلامی برچه اصولی بوده و فعالیت‌های عمده این دفتر در چه زمینه‌هایی است؟   دفتر نشر فرهنگ اسلامی چند سیاست کلی دارد؛ نخست پرداختن به مسائل روز جامعه و موضوعات موردنیاز مخاطبان به‌ویژه مخاطبان جوان است. لازم به ذکر بوده که مخاطبان اصلی دفتر نشر جوانان اعلم از دانشگاهی، حوزوی و ... هستند. دومین سیاست اینکه هر مفهومی را برای هر مخاطب با زبان و قالب خاص آن گروه تولید کنیم. تاکید داریم که به لحاظ زبان و گرافیک آثار بتواند مخاطب را جذب کند. دفتر نشر علاوه بر فعالیت در داخل کشور می‌تواند در خارج از کشور نیز مخاطبانی داشته باشد. همانطور که انقلاب ما در سطح بین‌المللی تاثیرگذار بوده، نگاه ما نیز فراتر از مرزهای ایران است.   دفتر نشر فرهنگ اسلامی در سه سال گذشته هر ساله حدود 80 تا 90 کتاب به چاپ رسانده که نیمی از آن‌ها چاپ نخست بوده‌اند. همچنین این دفتر در سال‌های اخیر در حوزه کودک و نوجوان نیز با محوریت فرهنگ دینی و اسلامی آثار مختلفی به چاپ رسانده است. نکته قابل توجه اینکه پیش از این بیشتر آثار حوزه کودک در قالب ترجمه بود و امروز اکثر آثار تالیفی هستند.   کار دفتر نشر تنها محدود به حوزه کتاب نیست و در کنار آن فعالیت‌های فرهنگی و پژوهشی عمیقی نیز در این مرکز صورت می‌گیرد. چند پژوهش عمیق از سوی دفتر در حال انجام و برنامه‌ریزی است که از جمله آن‌ها پژوهش روی نوحه‌ها و مرثیه‌های عاشورایی و سیر این مرثیه‌ها در دوره‌های مختلف، همچنین تاثیر و تاثر شرایط اجتماعی و سیاسی بر آن‌هاست. این پژوهش از آن جهت مهم است که اصالت نوحه‌ها حفظ شود از آفت‌ها به دور بماند. این حرکت یک حرکت ایجابی و نه سلبی است و می‌تواند منبع خوبی برای هیأت‌ها و مداحان باشد.   از دیگر کارهای در دست اجرا، مرکز انجام پروژه پژوهشی «به‌گزین» است در قالب آن منتخبی از متون ادبیات کهن ایرانی که بیشتر وجوه مذهبی دارند، ارائه می‌شود. حدود 10 تا 11 جلد برای مجموعه پیش‌بینی شده و امیدواریم تا پایان سال جاری، حداقل جلد نخست آن منتشر شود. پیش‌بینی می‌کنیم که هر دو ماه یکبار بتوانیم یک جلد از این مجموعه را به چاپ برسانیم.   یکی از فعالیت‌های شاخص دفتر نشر فرهنگ اسلامی، پایه‌گذاری جشنواره ادبی «خاتم» است. این جشنواره با چه هدفی شکل گرفت؟   حدود سه سال پیش که تیم مدیریتی جدید به دفتر نشر فرهنگ آمد، براساس مبانی اصلی مذهب ما که قرآن، پیامبر (ص) و امامت است به این نتیجه رسیدیم که دفتر در زمینه موضوع امامت کارهای تاریخی و تحلیلی بسیاری انجام داده، ولی متاسفانه درباره شخصیت والای پیامبر گرامی اسلامی که پایه همه این تعالیم بوده، کمتر کار شده است. شاید در طول چند قرن اخیر بیش از دو هزار کتاب مستقل درباره موضوع کربلا و امام حسین (ع) منتشر شده که البته هراندازه درباره این موضوع کار شود، بازهم کم است، ولی در زمینه پژوهش و تولید آثار فاخر، پیامبر (ص) به نوعی در بین مسلمانان و جامعه ما مظلوم هستند. سعی کردیم برای توجه بیشتر به زندگی آن حضرت از لحاظ کلامی، حدیثی، روایی و سبک زندگی در قالب‌های هنرمندانه و خلاقانه کاری انجام دهیم. لذا پیشنهاد پی‌ریزی جشنواره‌ای با موضوع پیامبر اعظم (ص) مطرح شد که این جشنواره در قالب داستان کوتاه فعالیت خود را آغاز کرد.   تاکنون سه دوره از جشنواره برگزار شده و چهارمین دوره آن در حال برگزاری است. کتاب‌های منتخب هر دوره از جشنواره منتشر شده و ده‌ها عنوان کتاب مستقل از آثار برگزیده جشنواره نیز به چاپ رسیده است. از دوره گذشته نیز از کشورهایی همچون‌ آلمان، لبنان، تاجیکستان، افغانستان و عراق شرکت‌کنندگانی در جشنواره داشتیم که جنبه بین‌المللی به آن داد.   مدتی است که زمزمه تاسیس مجموعه فروشگاهی و فرهنگی دفتر نشر فرهنگ اسلامی شنیده می‌شود. این کار چه زمانی تحقق می‌پذیرد؟   فروشگاه بزرگ دفتر نشر فرهنگ اسلامی در ضلع جنوبی خیابان کریم‌خان زند در حال آماده‌سازی است که امیدواریم تا اوایل زمستان سال جاری بتوانیم آن‌را افتتاح کنیم. این مجموعه شامل مساحتی حدود 600 متر مربع فروشگاهی و مکانی برای برگزاری نشست‌ بوده که می‌تواند پاتوقی برای اهالی فرهنگ و کتاب‌های اصیل فرهنگ و اسلامی باشد. ]]> دین‌ Sat, 17 Nov 2018 11:06:59 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/267776/44-سال-فعالیت-دفتر-نشر-فرهنگ-اسلامی-گذر-انقلاب ​نمایشگاه «وقف؛ چشمه همیشه‌ جاری» در کتابخانه مرکزی آستان ‌قدس‌ http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267771/نمایشگاه-وقف-چشمه-همیشه-جاری-کتابخانه-مرکزی-آستان-قدس به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، به نقل از روابط عمومی و امور بین‌الملل سازمان کتابخانه‌ها، موزه‌ها و مرکزاسناد آستان ‌قدس ‌رضوی، محمدجواد قوی؛ رئیس روابط عمومی و امور بین‌الملل این سازمان، از برپایی نمایشگاه کتاب و اسناد با موضوع وقف خبر داد.   وی بیان کرد: کتاب‌های به نمایش‌ درآمده در این نمایشگاه، در 6 محور مختلف همچون آشنایی با مفهوم و موضوع وقف؛ معنا، کاربرد و نقش وقف از منظر اسلامی؛ قوانین و کارکردهای وقف و موقوفات؛ فرهنگ وقف و وقف‌نامه‌نویسی؛ کتاب‌های زبان عربی با موضوع وقف و اسناد موقوفات در جهان اسلام است. در محور آشنایی با مفهوم و موضوع وقف، منابعی همچون وقف و بهره‌مندی همگانی؛ وقف در ایران؛ نهاد وقف؛ عقد وقف و عناوینی از این‌دست به نمایش درآمده است.   قوی با اشاره به منابعی با محوریت معنا، کاربرد و نقش وقف از منظر اسلام، افزود: وقف و تمدن اسلامی؛ نقش وقف در تأمین نیازهای روز؛ ساختار وقف در جهان اسلام، چرا و چگونه وقف کنیم؟ و... بخشی از این منابع است.   رئیس روابط عمومی و امور بین‌الملل این سازمان با بیان این‌که بخش دیگر این نمایشگاه شامل کتاب‌هایی با محوریت قوانین و کارکردهای وقف و موقوفات است، گفت: «احکام وصیت و وقف در فقه اسلامی»، «وقف‌پژوهی» و «آثار تربیتی و اجتماعی وقف» از جمله کتاب‌ها به نمايش‌درآمده در اين بخش است.   وی تصریح کرد: در موضوع فرهنگ وقف و وقف‌نامه‌نویسی، منابعی همچون فرهنگ وقف، مفاهیم بنیادین فرهنگ اسلامی؛ وقف و اوقاف در ایران؛ وقف اندیشۀ جاری؛ بررسی فقهی حقوقی نقش حاکم در وقف عام؛ نقش وقف در ترویج فرهنگ زیارت و... به منابع کتابخانه افزوده شده است.   قوی درباره برخی از آثار بخش عربی نمایشگاه نیز افزود: کتاب‌هایی همچون «احکام الوصایا و الوقف»، «الوقف و موقوفات امیرالمؤمنین (ع)»، «استثمار الأموال الموقوفه»، «الوقف فی الأسلام» و «الوثائق الوقفیه» در این بخش به نمایش درآمده‌اند.   رئیس روابط عمومی و امور بین‌الملل این سازمان گفت: «اصفهان آیینۀ وقف و هنر»، «اسناد موقوفات قائن»، «موقوفات اسلامی در بیت المقدس» و «وقف در کاشمر» از کتاب‌هایی با موضوع اسناد موقوفات در جهان اسلام در این نمایشگاه است.   وی در پايان با بیان اینکه کتاب‌های این نمایشگاه، تنها بخشی از منابع موجود در کتابخانه مرکزی آستان‌قدس است، بیان کرد: اين نمايشگاه به مدت 10 روز در ایام هفته احیای امر به معروف و نهی از منکر، همه‌روزه در طبقۀ همکف کتابخانه مرکزی آستان ‌قدس واقع در حرم مطهر رضوی، در حال برگزاری است. ]]> دین‌ Sat, 17 Nov 2018 10:15:37 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267771/نمایشگاه-وقف-چشمه-همیشه-جاری-کتابخانه-مرکزی-آستان-قدس امضای تفاهم‌نامه به‌نشر و پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267763/امضای-تفاهم-نامه-به-نشر-پژوهشگاه-فرهنگ-اندیشه-اسلامی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، به نقل از روابط عمومی به‌نشر، حسین سعیدی بیان کرد: تفاهم‌نامه چاپ مشترک کتاب میان به‌نشر (انتشارات آستان قدس رضوی) و سازمان انتشارات پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی با هدف ترویج فرهنگ کتاب و کتابخوانی و استفاده از ظرفیت‌های آستان قدس رضوی و به‌نشر به‌عنوان بزرگترین ناشر شرق کشور در ارائه آثار فرهنگی در 21 بند به امضا رسید.   وی افزود: در این تفاهم‌نامه 30 عنوان کتاب با همکاری مشترک به‌نشر و پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی چاپ و روانه بازار خواهد شد. «دردانه‌های دین و دانش»، «موانع فهم قرآن»، «راه بری صادق»، «زن و نظام حقوقی»، «آدرس را عوضی داده‌اند»، «همسو یا حماسه»، «فیلم‌نامه ( تاریخ سینمای ایران)»، «دوستان و دوستی‌ها»، «خودسازی به زبان ساده»، «امام‌زاده»، «ویزای بهشت»، «گلدان یا گلستان»، «جامه ی پیامبر»، «تو افسرده نیستی»، «گاهی باید گفت نه»، «مدیرعامل زندگی»، «لبخندهای بی‌لهجه»، «سایبر سواری با کلاه ایمنی»، «اخلاق فضای مجازی»، «مدیریت زمان»، «شاگرد استاد»، «آدم شدن چه مشکل ممبر شدن چه آسان»، «دخل خرج»، «مشاوران شریف»، «زبان دوم»، «زن و جایگاه ارزشی»، «از حاجی واشنگتن تا حاج کاظم»، «رویای وارونگی»، «یادداشت‌های یک تروریست» و «شاعر هشت هزار ساله» عناوین این آثار است.   سعیدی با اشاره به اینکه شمارگان چاپ نخست هر یک از آثار دو هزار نسخه تعیین شده، درباره دسته‌بندی موضوعی آثار نیز گفت: سنت‌های حوزوی، اخلاق و تربیت، بینش و اندیشه، نظام‌ها و مطالعات انقلاب اسلامی، ادب و هنر و مطالعات فرهنگی اجتماعی، سرفصل‌های موضوعی این آثار را تشکیل می‌دهند. مصطفی جمشیدی، جعفر رحمانی، محمد زارعی، سید محمدحسین قدیری، سید ناصر هاشم‌زاده، الهام کرمی و مرضیه محمدزاده، ازجمله نویسندگانی هستند که نگارش تعدادی از این آثار را برعهده داشته‌اند.   مدیرعامل به‌نشر در پایان اظهار کرد: انتشارات آستان قدس رضوی در طول سه دهه فعالیت خود توانسته با انتشار بیش از 30 میلیون نسخه کتاب، کارنامه‌ای درخشان در اشاعه فرهنگ و معارف اسلامی و ارتقای فرهنگ عمومی کشور از خود برجای بگذارد.   ]]> دین‌ Sat, 17 Nov 2018 09:14:45 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267763/امضای-تفاهم-نامه-به-نشر-پژوهشگاه-فرهنگ-اندیشه-اسلامی علامه جعفری در موضوعات مختلف بنیان‌گذار، اثرگذار و نظریه‌پرداز بود http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/267673/علامه-جعفری-موضوعات-مختلف-بنیان-گذار-اثرگذار-نظریه-پرداز به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، امروز (25 آبان‌‌ماه)، برابر با بیستمین سالگرد درگذشت علامه محمدتقی جعفری؛ مترجم و مفسر نهج‌البلاغه، فیلسوف و مولوی‌شناس است که ده‌ها عنوان کتاب ارزشمند در زمینه‌های مختلف علمی از او به یادگار مانده است. به این مناسبت حجت‌الاسلام والمسلمین محمدعلی مهدوی‌راد در گفت‌وگو با خبرنگار ایبنا، ضمن بیان خاطراتی از آن عالم فقید، به بیان برخی از شاخص‌ترین ویژگی‌های شخصیتی او پرداخت.   این نویسنده و قرآن‌پژوه گفت: مرحوم استاد و به تعبیر دقیق و به‌جا، علامه شیخ محمدتقی جعفری از عالمان، متکلمان،‌ فقیهان و متفکران بزرگ روزگار ماست. با آثار آن بزرگوار خیلی زود آشنا شدم، ولی با شخصیت ایشان از نزدیک بعد از انقلاب آشنا شدم. در چند جلسه در مجله حوزه گفت‌وگویی با استاد انجام دادم و شخصیتی از آن بزرگوار در ذهن من جلوه کرد که حقا و انصافا بی‌نظیر بود. هنگام ثبت و ضبط خاطرات و وقایع زندگی ایشان، هرجا اندکی بوی تکریم از خود بود، اجازه ضبط نمی‌دادند.   وی افزود: علامه از سر بزرگواری اجازه ضبط و چاپ برخی از مطالب را نداد، ولی به‌نظرم ثبت و انتشار این نکات درس‌آموز، خوب و مفید است. در خِلال مصاحبه، هنگامی که صحبت از شاگردان استاد به میان آمد، ایشان گفتند که «آقا سید محمدباقر صدر نزد من منطق خوانده است، ولی این را منعکس نکنید.» به ایشان عرض کردم که این یک سنت خوب حوزوی است، اجازه بدهید ضبط و ثبت کنیم که علامه در پاسخ به اصرار من، با به‌کار بردن تکیه کلام «شیخُنا» فرمود که «چه می‌گویی؟! امروز در سطح جهان فکر و اندیشه شیعه را با سید محمدباقر صدر می‌شناسند، حال من بگویم ایشان شاگرد محمدتقی جعفری بوده!» این طرز فکر و سخن، خیلی پا روی نفس گذاشتن و ازخودگذشتگی می‌خواهد. جامعه علمی ما بداند ادب نفس و ادب بحث، یعنی چه؟ علامه محمدتقی جعفری / استاد شهریار مهدوی راد با اشاره به جلوه‌ای دیگر از شاخصه‌های اخلاقی علامه محمدتقی جعفری، بیان کرد: وقتی پس از چند جلسه مصاحبه، کار به اتمام رسید از استاد خواستم ما را نصیحت کنند. ایشان فرمود که «به زرق و برق و متعلقات دنیا توجه نکنید و دل نبندید و خودتان را از جاذبه‌های شیطانی دنیا رها کنید. والله اگر در این دنیا یاد خدا نباشد، پشیزی ارزش ندارد». ایشان فرمود که «روزی مرحوم دکتر بهشتی از من پرسیدند که در جمع عظیم دانشگاهیان در هنگام سخنرانی چه حالی به شما دست می‌دهد. در پاسخ گفتم که در همان لحظه احساس می‌کنم در این استقبال عظیم، اگر یاد خدا نباشد، پشیزی ارزش ندارد.» از لحاظ معنوی و پاگذاشتن روی نفس دنیوی، ایشان مرد بسیار بزرگی بود.   این نویسنده و استاد دانشگاه ادامه داد: مرحوم علامه جعفری، آثار عمیق فلسفی و اجتماعی و فقهی دارند. به لحاظ قلم آثار استاد برخلاف آثار شهید مطهری که بسیار روان بود، آن اندازه روان نبوده و پیچیدگی‌هایی دارد، اما در موضوعاتی که آن بزرگوار قلم زده، اگر آثاری را در همان موضوع از دیگران بخوانیم، متوجه می‌شویم که قلم علامه جعفری از چه مایه دقت و ژرفایی برخوردار است. شرح و نقد علامه بر مثنوی که در 15 مجلد چاپ شده، دریایی از معارف و مطالب ارزشمند در خود دارد. اگر اجل مهلت می‌داد و شرح نهج‌البلاغه ایشان پایان می‌پذیرفت، منبع بسیار مهمی در میراث علمی ما به‌شمار می‌آمد. مقدمه‌ای هم که استاد در این شرح نوشته، بسیار ارزشمند است.   علامه محمدتقی جعفری/ پرفسور حسابی وی همچنین گفت: به لحاظ فقهی، علامه قلم بسیار خوبی داشته که این نشان می‌دهد ایشان فقیه بسیار وارسته‌ای نیز بوده و دانش‌آموخته بزرگ حوزه نجف است. اخیرا برخی آثار و نوشته‌های آن بزرگوار در مجموعه‌ای تحت عنوان «فرهنگ شهادت» منتشر شده است. استاد در موضوعات مختلف بنیان‌گذار، اثرگذار و نظریه‌پرداز بود.   مهدوی‌راد در پایان اظهار کرد: نسل کتابخوان و جوان ما اگر بخواهند با یک مطالعه روان، با شخصیت و آرای استاد بیشتر آشنا شوند، خواندن کتاب «تکاپوگر اندیشه‌ها» اثر عبدالله نصری بسیار مفید خواهد بود. آنچه که پس از چند جلسه مصاحبه با استاد برای من جلوه آموزنده و اثرگذار پیدا کرد، شخصیت و منش و رفتار انسانی آن مرد بزرگ بود که پس از 40 سال هنوز در ذهن من باقی است. ]]> دین‌ Fri, 16 Nov 2018 05:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/267673/علامه-جعفری-موضوعات-مختلف-بنیان-گذار-اثرگذار-نظریه-پرداز یادی از عالِمی که خلوص و صداقتش زبانزد بود http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267677/یادی-عال-می-خلوص-صداقتش-زبانزد خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)- زهرا حقانی: محمدتقی جعفری؛ مفسر و مترجم نهج‌البلاغه، فیلسوف و مولوی‌شناس معاصر، مرداد ۱۳۰۴ در تبریز چشم به جهان گشود. سال۱۳۲۰ در ۱۵ سالگی، زادگاه خویش را به قصد اقامت در تهران ترک کرد و در مدرسه مروی نزد استادان تحصیل متن رسائل و مکاسب را پی گرفت. سال ۱۳۲۲ شمسی به قم مهاجرت کرد و ضمن تحصیل در مدرسه دارالشفای قم، ملبس به لباس روحانیت شد و دروس خارج را در آنجا آغاز کرد. او سپس برای ادامه تحصیلات، راهی نجف شد و 23 ساله بود که به درجه اجتهاد نایل شد. آن عالم فقید در سال ۱۳۳۶ یا ۱۳۳۷ پس از 11 سال اقامت در نجف به ایران بازگشت.   از استادان محمدتقی جعفری می‌توان از میرزا حسن موسوی بجنوردی، شیخ محمدکاظم شیرازی، سید عبدالهادی شیرازی، آیت‌الله سید ابوالقاسم خویی، شیخ مرتضی طالقانی، علی‌محمد بروجردی، میرزا حسن یزدی، سید جمال‌الدین گلپایگانی، سید محمدهادی میلانی، میرزا حسن موسوی بجنوردی، آیت‌الله شهیدی، سید محسن حکیم و آقا میرزا علی‌اکبر اهری نام برد.   این فیلسوف در سال ۱۳۷۷ به دلیل ابتلا به سرطان به انگلستان منتقل شد، ولی پس از یک عمل جراحی بر اثر سکته مغزی در ۲۵ آبان ۱۳۷۷ درگذشت و پس از بازگشت پیکرش به ایران، در دارالزهد حرم مطهر امام رضا (ع) به خاک سپرده شد.   ازجمله آثار پرشمار علامه محمدتقی جعفری می‌توان به «بررسی افکار هیوم و راسل»، «حقوق جهانی بشر و کاوش‌های فقهی»، «از دریا به دریا (کشف الابیات مثنوی مولوی)»، «تفسیر و نقد و تحلیل مثنوی (۱۵ جلد)»، «ایده‌آل زندگی و زندگی ایده‌آل»، «شناخت انسان در تصعید حیات تکاملی»، «حرکت و تحول از دیدگاه قرآن (به انضمام انسان در افق قرآن)»، «حقوق جهانی بشر از دیدگاه اسلام و غرب» و «امام حسین (ع) شهید فرهنگ پیشروِ انسانیت» اشاره کرد.   سیری در کتابخانه و موسسه تنظیم و نشر آثار علامه جعفری خانه علامه محمدتقی جعفری در خیابان آیت‌الله کاشانیِ تهران، سال‌هاست که به کتابخانه و موسسه تنظیم و نشر آثار وی اختصاص دارد. به بهانه بیستمین سالگرد درگذشت این مفسر نهج‌البلاغه، در گزارش پیش‌رو در گفت‌وگوهایی با علی جعفری؛ فرزند علامه جعفری که مسئولیت موسسه تنظیم و نشر آثار وی را نیز برعهده دارد و مریم بخشی؛ مدیر کتابخانه علامه جعفری، به معرفی فعالیت‌های این دو مرکز پرداختیم. ترجمه آثار علامه جعفری به 6 زبان   به گفته علی جعفری، موسسه تنظیم و نشر آثار علامه محمدتقی جعفری از سال 1374 ابتدا با نام موسسه نشر «کرامت» آغاز به‌کار کرد و پس از درگذشت علامه در سال 1377 به‌صورت فعلی تغییر نام داد و با هدف تنظیم و تدوین و مرکزیت دادن به آثار آن فقید، به‌کار خود ادامه داد.   وی ادامه داد: بسیاری از آثار استاد ازجمله تفسیر نهج‌البلاغه و تفسیر مثنوی در زمان حیات ایشان از سوی ناشران مختلف به زیور طبع آراسته شده و تجدیدچاپ این آثار همچنان ادامه دارد. اکنون سال‌هاست که صفر تا 100 مراحل گردآوری، پیاده‌سازی، تنظیم و تدوین آثار علامه در این مرکز صورت می‌گیرد و تاکنون نیز حدود 60 عنوان کتاب از سوی موسسه به چاپ رسیده است. در حال حاضر به دلیل پاره‌ای مشکلات و موانع، فعالیت بخش تولید نرم‌افزار و تولیدات صوتی و تصویری موسسه بسیار کُند شده است.   مسئول موسسه تنظیم و نشر آثار علامه جعفری، بیان کرد: حدود 20 عنوان از کارهای علامه به زبان‌های انگلیسی، فرانسه، روسی، اردو، ترکی استانبولی و عربی ترجمه شده، ولی متأسفانه تولیدات انجام شده به تَبَع کلیت نشر ما در سطح بین‌الملل چندان جایگاهی ندارد. این آثار را به موسسات بین‌المللی داخلی نیز معرفی کردیم که استقبال چندانی نشد و ناشران خارجی هم چندان تمایلی به همکاری ندارند، مگر اینکه هزینه‌های چاپ را خودمان متقبل شویم.   جعفری افزود: البته با پیگیری‌های صورت گرفته اکنون کتاب‌های «امام حسین (ع) شهید فرهنگ پیشروِ انسانیت» و «حقوق جهانی بشر از دیدگاه اسلام و غرب» به زبان انگلیسی در سایت آمازون قابل دسترسی است. در حال رایزنی هستیم تا دیگر کتاب‌های علامه را نیز بتوانیم در خارج از مرزهای کشور معرفی و عرضه کنیم. وی درباره دیگر فعالیت‌های این موسسه توضیح داد: از سال 1390 در گروه تحقیق و پژوهش موسسه به سرپرستی دکتر عبدالله نصری، طرحی پایه‌ریزی شد که براساس آن همه مباحث مرتبط با هر موضوع در یک کتاب مجزا جمع‌آوری و چاپ شود. آخرین کتاب‌های چاپ شده نیز مجموعه 11 جلدی آثار استاد بوده که کتاب «معنای زندگی» آخرین مجلد آن است.   مسئول موسسه تنظیم و نشر آثار علامه جعفری با اشاره به مشکلات ناشی از رعایت نکردن قانون کپی‌رایت در کشور نیز گفت: ما در بخش خصوصی فعالیت می‌کنیم و منابع مالی ما نیز از محل فروش همین کتاب‌ها و نرم‌افزارها تأمین می‌شود، ولی برخی به راحتی و با نادیده گرفتن حق ناشر و مولف، آثار را بدون مجوز در اینترنت و فضای مجازی منتشر می‌کنند و حتی کار به جایی رسیده که برخی از محل فروش این آثار درآمد نیز دارند. بسیاری از مراکز فعال در بخش خصوصی به دلیل عدم رعایت حق کپی‌رایت، ناچار به تعطیلی شدند و این مسأله ما را نیز با مشکلات بسیاری مواجه کرده است. این چالشی است که متأسفانه پیش‌روی همه ماست.   علی جعفری در ادامه درباره برخی از ویژگی‌های اخلاقی و شخصیتی پدرش، بیان کرد: متفکرین بزرگی همچون علامه جعفری ویژگی‌های فردی و اجتماعی بسیاری دارند. ایشان در زندگی شخصی و اجتماعی خود بسیار به نظم و انضباط، توجه به قول و قرار و وقت‌شناسی پایبند و معتقد بود. برخورد حسنه با نوجوانان و جوانان، اخلاص و خلوص در کارها و صداقت نیز از دیگر ویژگی‌های بارز اخلاقی پدرم بود.   وی افزود: یکی از ایراداتی که به علامه گرفته می‌شود این است که برخی از مطالب و مباحث مطرح شده از سوی ایشان، چندان قابل نتیجه‌گیری برای مخاطب نیست و شاید در ابتدا برای مخاطب مغشوش به‌نظر برسد. از پدر درباره پراکندگی برخی از سخنانش پرسیدم و پاسخ ایشان این بود که درباره هر موضوع آنقدر حجم اطلاعات و بارقه‌های دانش در ذهنم زیاد است که هر زمان نکته‌ای جدید به ذهنم برسد همان موقع آن‌را بیان می‌کنم و حیفم می‌آید آن‌ را به مردم نگویم. علامه در عین اخلاص، همه علم خود را در اختیار مردم قرار می‌داد.   مسئول موسسه تنظیم و نشر آثار علامه جعفری در بخش پایانی صحبت‌های خود، گفت: از نکات روشن و بارز در سخنرانی‌ها و نوشته‌های استاد، رعایت امانت‌داری در نقل‌قول‌ها از اندیشمندان داخلی و خارجی بود. ایشان همچنین با پشتکار بسیار در کاری که شروع می‌کرد، توقف نداشت و سختی‌‌ را به جان می‌خرید. کتابخانه شخصی علامه جعفری کتابخانه‌ای با 20 هزار جلد کتاب فارسی   طبقه اول و زیرزمین خانه علامه جعفری از سال 1378 به کتابخانه‌ای عمومی با نام او تغییر کاربری داده است. به بیان مریم بخشی؛ مدیر کتابخانه، در این مکان حدود 20 هزار جلد کتاب فارسی در همه موضوعات ازجمله چهار هزار جلد کتاب کودک و نوجوان وجود دارد.   وی در معرفی کامل‌تری از کتابخانه عمومی علامه جعفری، اظهار کرد: این کتابخانه در مساحتی بالغ بر 540 مترمربع، شامل بخش اداری، یک مخزن، بخش امانت کتاب، بخش نشریات، بخش کودک و نوجوان و سالن مطالعه به ظرفیت 90 نفر است. از ابتدای تأسیس کتابخانه تا امروز 24 هزار و 700 نفر عضو این کتابخانه شده‌اند و در حال حاضر نیز دارای یک‌هزار و 300 عضو فعال است. این کتابخانه روزهای زوج ویژه آقایان و روزهای فرد ویژه بانوان است. ساعات کار کتابخانه نیز از شنبه تا چهارشنبه از ساعت 8 تا 20 و پنجشنبه از ساعت 8 تا 18 بوده و جمعه‌ها و تعطیلات رسمی نیز کتابخانه تعطیل است.   بخشی با اشاره به اینکه بیشتر اعضای این کتابخانه بانوان هستند، ادامه داد: سالن مطالعه کتابخانه نیز بیشتر برای استفاده دانشجویان کارشناسی به بالا و پژوهشگران است. در این مرکز به‌صورت دوره‌ای و فصلی و در مناسبت‌های مختلف، برنامه‌های متنوع فرهنگی اجرا می‌شود که ازجمله آن‌ها می‌توان به برگزاری مسابقات کتابخوانی، برپایی نمایشگاه‌ها و ایستگاه‌های کتاب در بوستان‌ها و مراکز فرهنگی و مدارس و برگزاری جلسات نقد و بررسی کتاب اشاره کرد. بیشتر برنامه‌های تابستانی کتابخانه به کودکان و نوجوانان اختصاص دارد که آموزش داستان‌نویسی و داستان‌خوانی ازآن‌جمله هستند. کتابخانه عمومی علامه جعفری مدیر کتابخانه علامه جعفری، هچنین گفت: تاکنون 52 جلسه با محوریت ترجمه و تفسیر نهج‌البلاغه علامه جعفری در قالب برنامه «حرف‌های فیروزه‌ای» با سخنرانی حجت‌الاسلام موسی حسنی؛ شاگرد علامه به‌صورت یک هفته درمیان دوشنبه‌ها برگزار شده است. همچنین نشست‌های نقد و بررسی رمان و مجموعه داستان‌های کوتاه نیز در قالب برنامه «عصرانه با طعم کتاب» در کتابخانه برگزار می‌شود.     وی در پایان با بیان این نکته که کتابخانه علامه جعفری زیرنظر سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران اداره می‌شود، اظهار کرد: سالیانه براساس درجه هر کتابخانه‌، بودجه‌ای برای خرید کتاب اختصاص داده می‌شود تا کتابخانه‌ها بخشی از منابع و امکانات خود را از این طریق تأمین کنند، ولی متأسفانه چند سالی است که این بودجه پرداخت نشده و نتوانستیم کتاب خریداری کنیم و منابع ما از طریق کتاب‌های اهدایی تأمین شده است. ]]> دین‌ Fri, 16 Nov 2018 04:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267677/یادی-عال-می-خلوص-صداقتش-زبانزد چند امام آخر شیعیان حتی در زمینه کتاب و پژوهش نیز مظلوم‌اند http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/267629/چند-امام-آخر-شیعیان-حتی-زمینه-کتاب-پژوهش-نیز-مظلوم-اند به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، ابومحمد حسن بن علی عسکری (ع)، یازدهمین امام شیعیان است که پس از شهادت پدر بزرگوارشان امام هادی (ع) در سال 254 به امامت رسیدند. سال‌های امامت آن حضرت در شهر سامرا و بیشتر تحت کنترل شدید خلفای عباسی سپری شد، به نحوی که ارتباط امام با شیعیان، بسیار محدود و تنها با واسطه وکلای خاص آن حضرت بود. امام حسن عسکری (ع) در سال 260 هجری با زهری که به دستور معتمد عباسی به ایشان خورانده شد، به شهادت رسیدند.   حجت‌الاسلام جواد محدثی ازجمله نویسندگانی است که در زمینه جلوه‌هایی از سیره، زندگانی و شخصیت آن امام همام دست به قلم برده و کتاب نوشته است. به مناسبت سالروز درگذشت یازدهمین اختر تابناک آسمان امامت و ولایت، این نویسنده ضمن معرفی دو کتاب «سیره عسکری: ترجمه و توضیح چهل حدیث درباره سیره امام حسن عسکری (ع)» و «فرهنگ جامع سخنان امام عسکری علیه السلام»، درباره وضعیت پژوهش در این حوزه سخن گفت.   وی بیان کرد: کتاب «سیره عسکری: ترجمه و توضیح چهل حدیث درباره سیره امام حسن عسکری (ع)» یکی از مجلدات مجموعه سیره معصومان است که از سوی به‌نشر منتشر شد. هدف از تالیف این کتاب آن بوده که براساس روایاتی که از اهل‌بیت (ع) و منابع تاریخی درباره سیره امام حسن عسکری (ع) نقل شده، جامعه به‌ویژه نسل جوان با سیره آن حضرت آشنا شوند.   این نویسنده و پژوهشگر حوزه دین ادامه داد: این کتاب حاوی 40 حدیث و نقل تاریخی از سیره عبادی، شخصیتی و اجتماعی حضرت است. در کنار هر حدیث، ترجمه آن را نیز نوشته‌ام. در هر مورد که ترجمه صِرف کفایت نمی‌کرد و نیاز به توضیحاتی بود، برای رفع ابهامات توضیحات تکمیلی نیز آورده‌ام. این کتاب با هدف تبلیغی - ترویجی تدوین و تاکنون چندین‌بار از سوی انتشارات آستان قدس رضوی بازچاپ شده است.   محدثی هچنین با اشاره به کتاب «فرهنگ جامع سخنان امام حسن عسکری (ع)»، گفت: گروه حدیث پژوهشکده باقرالعلوم (ع)، در قالب یک مجموعه،‌ احادیث درباره هریک از ائمه (ع) را به زبان عربی در یک مجلد جداگانه جمع‌آوری کرده که هریک از این مجلدات به فارسی نیز ترجمه شده‌اند. ترجمه «فرهنگ جامع سخنان امام حسن عسکری (ع)» را من برعهده داشتم که در آن چندصد حدیث همراه با ترجمه گرد‌آوری و تنظیم شده و نشر معروف آن‌را به چاپ رسانده است.  وی افزود: بخشی از احادیث این کتاب مربوط به زندگانی، تاریخچه و اجداد و نیاکان پاک آن حضرت است، بخشی دیگر از احادیث جنبه اعتقادی داشته و درباره خدا، پیامبر و مباحثی همچون معاد است. تعدادی از احادیث نیز جنبه اخلاقی داشته و برخی نیز مربوط به مباحث فقهی و شرعی است. البته به دلیل محدودیتی که آن امام بزرگوار داشتند، تعداد این‌گونه احادیث کم است. بخشی از احادیث گردآوری شده در این اثر نیز مربوط به دعا و مناجات‌های حضرت و نماز و تعقیبات نماز و مباحثی از این‌دست است.  نویسنده «فرهنگنامه عاشورا» در ادامه درباره ضرورت این کتاب‌ها، اظهار کرد: باتوجه به شرایط آن دوره و به دلیل نظارت و کنترل شدید حکومت خلفای عباسی، مطالب مربوط به زندگانی و به‌ویژه سیره امام حسن عسکری (ع) نسبت به برخی ائمه (ع) بسیار کم است. چند امام آخر شیعیان نسبت به دیگر ائمه همام، غربت و مظلومیتی حتی در زمینه کتاب و پژوهش دارند. البته در زمینه‌های تاریخی مطالب درباره زندگانی و شخصیت آن ائمه بزرگوار وجود دارد، ولی منظور از سیره، روش مستمر خلق و خویی است که در امام نهادینه شده است.  محدثی با اشاره به موضوعات احادیث جمع‌آوری شده نیز گفت: نحوه نماز خواندن، غذاخوردن، کیفیت انفاق، برخورد با اطرافیان و خوانواده ازجمله موضوعای است که به‌عنوان سیره آن حضرت گردآوری شده است. در آن دوره از تاریخ، محدودیت بیان مباحث دینی از زبان امامان وجود داشته و در مقابل افرادی معتقد به مکاتب دیگری بودند که برخی از این مکاتب انحرافی هم بوده، ولی با وجود محدودیت‌ها امام به‌عنوان مبین اسلام ناب، برای رد شبهات و انحرافات و تبیین جنبه درست انتقادی، وظیفه داشته با این انحرافات برخورد کند و پاسخ‌های بجا و قاطع به آن‌ها بدهد.  وی درباره کارهای پژوهشی انجام شده درباره ائمه به‌ویژه امامان بزرگواری که در دوره خلفای عباسی به‌سر می‌بردند، تصریح کرد: کارهای انجام شده اعم از پژوهشی، تاریخی، زندگینامه و حتی قصه‌های کودکانه، آثار خوب و ارزشمندی هستند، ولی کفایت نمی‌کند. به دلیل کمبود منابع و اینکه در دوره زندگی تعدادی از ائمه (ع) چندان مجالی برای عرضه افکار وجود نداشته و در محدودیت‌های شدید سیاسی قرار داشتند، جنبه‌های زیادی از زندگانی آن‌ها مبهم است و در منابع تاریخی نیامده و لذا کار پژوهشگران در این زمینه بسیار دشوار است. جا دارد کارهای بیشتری صورت گیرد.  ]]> دین‌ Thu, 15 Nov 2018 09:42:46 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/267629/چند-امام-آخر-شیعیان-حتی-زمینه-کتاب-پژوهش-نیز-مظلوم-اند استاد فاطمی نیا: موضوع شناسی از کتاب شناسی مهم تر و بالاتر است http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267656/استاد-فاطمی-نیا-موضوع-شناسی-کتاب-مهم-تر-بالاتر بهگزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا) به نقل از پایگاه اطلاع رسانی نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور، مراسم بزرگداشت روز کتاب، کتابخوانی و کتابدار در نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور، روز پنجشنبه ۲۴ آبان، همزمان با بزرگداشت مقام علامه طباطبایی، با حضور سید محمود دعایی، پروین داداندیش، عبدالله جاسبی، معصومه ابتکار، محسن مومنی شریف، جمعی از مسئولان و مدیران فرهنگی کشور، دبیرکل نهاد، مشاوران، معاونان و مدیران کل و جمعی از کتابداران برگزیده کتابخانه‌های عمومی سراسر کشور  برگزار شد. استاد عبدالله فاطمی‌نیا در این مراسم ضمن تبریک تقارن روز کتاب، کتابخوانی و کتابدار و همچنین روز بزرگداشت علامه طباطبایی، طی سخنانی گفت: امروز روز وفات علامه طباطبایی و روز کتاب و کتابخوانی است. من کمتر در مجلسی این چنین حضور داشته‌ام که مایه ابتحاج است. اسم کتاب که می آید انسان زنده می‌شود. وی با اشاره به جایگاه رفیع علمی و شخصیتی علامه طباطبایی، گفت: تفسیر علامه طباطبایی ناسخ التفاسیر است. از جمله مسائلی که به بزرگواری ایشان دلالت می‌کند این است که با وجود  اینکه در حوزه عرفان صاحب نظر بود، در تفسیر المیزان خویشتن داری کرد و از عرفان چیزی نگفت. البته در تفسیر سوره شورا، اندکی از علایق اش را بروز داد. استاد عبدالله فاطمی نیا افزود: ظرائفی در تفسیر المیزان هست که بیان آن نیاز به وقت مطولی دارد. ایشان ظرائفی را در قرآن متوجه شده که مفسران دیگر نسبت به آن‌ها فاقد تصور بودند. اما غیر از اینکه ایشان نابغه بود، در تواضع و اخلاق سرآمد بود. ایشان پیرمرد خادمی داشت که وقتی خواب بودند، علامه می‌گفتند آهسته صحبت کنید که مهمان خواب است. تا همت بلند نباشد به آن جایگاه نمی‌توان رسید که حدیث عشق در دفتر نباشد. این استاد اخلاق در ادامه خطاب به کتابداران و مسئولان کتاب‌خانه‌های عمومی گفت: حدیثی از امام صادق علیه السلام وجود دارد که ایشان می‌فرمایند: «احتفظوا بکتبکم فَاِنَّکُمْ سوف تحتاجون الیها» یعنی کتاب‌های خویش را نگاهبان باشید که به زودی نیازمندشان شوید. کتابداران عزیز و روسای کتابخانه و استادان می‌توانند این جمله زیبا را در کتابخانه‌های خود نصب کنند تا همگان بیش از پیش قدر کتاب را بدانند. وی با اشاره به سهولت دسترسی به منابع و کتاب‌های مورد نیاز مردم در دنیای امروز تأکید کرد: امروز با دسترسی به امکانات و ابزار جدید می‌توانید هر کتابی که بخواهید به دست آورید. قدر کتاب را بدانید، جرا که رنجی که نسل ما کشیدند را شما نخواهید کشید. ما ۶۰ سال خاک خوردیم. چرا که زمانی دنبال کتابی می گشتم که دو جلدش را از یک کشور و یک جلدش را از کشوری پیدا و تهیه کردم. وی در ادامه با اشاره به اینکه امروز در کشور ما به نسخه شناسی و کتاب شناسی اهمیت زیادی داده می شود گفت: درست است که نسخه شناسی و کتاب شناسی نیاز به تخصص زیادی دارد اما از این ها مهم‌تر و بالاتر «موضوع شناسی» است. امروز پژوهشگران، استادان و علاقه‌مندان به کتاب و کتابخوانی بیشتر از شناخت نسخه‌ها و کتاب‌ها نیاز به شناخت موضوع‌ها دارند. توصیه‌ام این است که در مسئله «موضوع شناسی» بیشتر کار شود و در دانشگاه‌ها و مراکز آموزشی بر روی آن کارکنند و تدریس شود.  این استاد اخلاق در پایان به ذکر نکته‌های اخلاقی با ذکر نکته‌ای اخلاقی به بیان یکی از نصایح امام حسن عسکری(ع) پرداخت و گفت: این امام بزرگوار می‌فرمایند: مَنْ وَعَظَ أَخَاهُ سِرّاً فَقَدْ زَانَهُ و َمَنْ وَعَظَهُ عَلَانِیَةً فَقَدْ شَانَه؛ یعنی کسی که برادر دینی خود را در نهان پند دهد زینت بخش او شده است و اگر آشکارا عیب او را به او بگوید، او را خوار نموده است. وی با تبریک این روز به کتابداران افزود: زمانی که کتابداران را برای تقدیر صدا می‌کردند من شادی کردم. ]]> دین‌ Thu, 15 Nov 2018 09:13:44 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267656/استاد-فاطمی-نیا-موضوع-شناسی-کتاب-مهم-تر-بالاتر حلاج‌زاده: کتاب زبان دیپلماسی عمومی ما است http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267625/حلاج-زاده-کتاب-زبان-دیپلماسی-عمومی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، آئین رونمایی و نقد کتاب «قدسی‌سازی یا قدسیت‌زدایی»، عصر چهارشنبه (23 آبان‌ماه) با حضور محمدرضا باقری؛ معاون دانشگاه مذاهب اسلامی، یحیی جهانگیری؛ نویسنده کتاب و مدیرکل امور بین‌الملل دانشگاه مذاهب اسلامی، حامد رستمی نجف‌آبادی و حسین قاضی‌زاده؛ حقوق‌دان، فقه‌پژوه و اعضای هیات علمی دانشگاه مذاهب اسلامی و سید مجید حلاج‌زاده؛ رئیس مرکز مشاوره ایرانیان خارج از کشور در سرای اهل قلم موسسه خانه کتاب برگزار شد.   نقش مصلحت در احکام شرعی چیست؟   حامد رستمی نجف‌آبادی که به‌عنوان منتقد در این نشست حضور داشت، با اشاره به اینکه این کتاب در نوع خود در زمینه فقه پویای شیعه و حتی فقه اسلامی به زبان انگلیسی کم‌نظیر است، گفت: عنوانی که برای این کتاب انتخاب شده، به‌نظر من بهتر بود به‌عنوان پیشنهاد «مصلحت در فقه اسلامی؛ تقدس‌زایی یا تقدس‌زدایی» نامگذاری می‌شد. بین نام کتاب و محتوای آن ارتباط چندانی برقرار نیست،‌ چراکه موضوع عنوان شده روی جلد تنها 26 صفحه از کتاب را به خود اختصاص داده و چهارپنجم بحث کتاب خارج از عنوان کتاب است.   وی افزود: این کتاب بیشتر شبیه به پایان‌نامه دانشجویی است و پایان‌نامه دکترای نویسنده نیز در این همین راستا بود. رویکرد جمع‌آوری مطالب و تجزیه و تحلیل و ارائه دیدگاه‌های برتر کمتر در آن مشهود است. شاید بهتر بود کتاب در قالب درسنامه تدوین می‌شد. اگر در ویرایش‌ها و چاپ‌های بعدی آن اصلاحاتی صورت گیرد می‌تواند به‌عنوان یک منبع خوب درسی در حوزه‌های فقه مقارن، احکام حکومتی و موضوع مصلحت مورد استفاده باشد.   این عضو هیات علمی دانشگاه مذاهب اسلامی، اظهار کرد: نویسنده در بخشی از کتاب نوشته که مصلحت قاعده است. آیا می‌توان آن‌را از قواعد استیادی در فقه اسلامی دانست. نقش مصلحت در احکام شرعی باید به این‌صورت تبیین می‌شد: گاهی مصلحت منبع استیاد شرعی، گاهی به‌عنوان پایه شرعی، گاهی به‌عنوان منبع صدور احکام حکومتی، گاهی به‌عنوان قید مطلق احکام و گاهی به‌عنوان جعل احکام و اجرای احکام درنظر گرفته می‌شود. باید درنظر داشت که آیا مصلحت تحت عنوان احکام ثانویه یا احکام حکومتی مطرح می‌شود یا مصلحت جلوی اجرای حکم را می‌گیرد و نقش مزاحم اجرای حکم را دارد؟ در این زمینه که حفظ دین مهم‌تر است یا اجرای حکم، برخی می‌گویند حفظ دین مهم‌تر است. امام خمینی (ره)، عناصر زمان و مکان و شخصیت فقیه را در صدور فقه شرعی مهم می‌دانستند. همچنین توجه به این نکته در صدور احکام حکومتی مهم است که آیا پویایی فقهی همان فقه مصلحتی است؟   رستمی نجف‌آبادی ادامه داد: در عرصه فقه حاکمیتی می‌توانیم ادعا کنیم علاوه بر اینکه مصلحت‌سنجی‌ها نباید مخالفتی با حکم شارع داشته باشد، از آن دور هم نباید باشد. همچنین مصلحت نباید با اصول و ادله شرعی مغایرتی داشته باشد و مصالح شرعی باید نزدیک به اصول و ادله شرعی و براساس ضوابط باشد. نویسنده کتاب نیز گفته که مصلحت باید براساس ضوابط باشد. بی‌پایگی عقاید خیلی از روشنفکران سکولار را از محتوای این کتاب می‌توانیم جواب دهیم. حامد رستمی نجف‌آبادی جلوه‌های مصلحت را همواره در طول 40 سال شاهد بوده‌ایم  حسین قاضی‌زاده؛ دیگر منتقد حاضر در این جلسه با تاکید بر ضرورت بحث درباره موضوع این کتاب، گفت: با تجربه جمهوری اسلامی در راستای رویکرد فقاهت‌محور در 40 سال گذشته، نیاز به طرح این مباحث داریم. وی با اشاره به اینکه این کتاب علاوه بر استفاده به‌عنوان منبع درسی می‌تواند بسیاری از مشکلات کاربردی ما را در زمینه مرود بحث حل کند، افزود: در زمینه مصلحت در صدور و اجرای احکام، دچار چالش‌های جدی هستیم. در بحث‌های مدنی مانند محدودیت یا ممنوعیت ازدواج اطفال و در بخش‌های مختلفی از قانون اساسی، عنوان مصلحت آمده است. مصالح عمومی از این جهت قابل توجه است که جلوه‌های مصلحت را همواره در طول 40 سال شاهد بوده‌ایم و روزبه‌روز نیز بیشتر می‌شود. در آرای فقیهان شیعه در تاریخ ما نیز این جلوه‌های مصلحت را می‌بینیم. باید دید تحول ارزش کیفری که یکی از مبانی مصلحت است، به چه دلیل اتفاق افتاده است.   این حقوق‌دان و فقه‌پژوه تصریح کرد: باید بین آنچه مفهوم مصلحت است و آنچه مفهوم عرفی‌سازی به معنای سکولار کردن دانش فقهی و نقش عرف، تفاوت و تفکیک قائل شد. استفاده از عرف را چه قبل و چه بعد از انقلاب شاهد بوده‌ایم. اگر از دستاوردهای آن استفاده کنیم، این به معنی توجه به واقعیت‌های جامعه است نه عرفی‌سازی. بحث مصلحت و مصالح عمومی را فقط در ایران شاهد نیستیم و در بسیاری از اسناد بین‌المللی نیز دیده می‌شود. صدور دین با زبان قلم   سید مجید حلاج‌زاده؛ رئیس مرکز مشاوره ایرانیان خارج از کشور نیز در این آئین در سخنانی کوتاه با تاکید بر حفظ نخبگان در کشور، گفت: بحث مهم فقه شیعه در این کتاب وزین آمده است. این کتاب در خارج از کشور منتشر می‌شود و نویسنده پس از این باید منتظر نقدهای زیادی از سوی محافل دانشگاهی باشد. به‌ویژه اینکه بحث درباره شیعه است. نوشتن در این زمینه جسارت می‌خواهد.   وی ادامه داد: نگاشتن کتاب، زبان دیپلماسی عمومی ماست که بتواند دین و مرجعیت ما را به تمام صادر کند. این مهم با زبان قلم ممکن می‌شود.   در حوزه آکادمیک معارف دینی، تولیدات ما بسیار پایین است   جهانگیری، نویسنده کتاب نیز در این نشست درباره ضرورت تالیف آن، گفت: احساس کردم در حوزه آکادمیک معارف دینی، تولیدات ما بسیار پایین است. ایران اسلامی پس از پیروزی انقلاب، یکی از مراکز تولیدکننده اندیشه در دنیاست که نباید آن را نادیده گرفت. هر کشور باید با توجه به توانمندی‌های خود دست به صادرات تولیدات خود بزند. ما چیز ارزشمندی به نام معرفت داریم که در حوزه صادرات به آن توجه نکرده‌ایم. به اعتقاد من می‌توانیم سرمایه‌های ارزشمندمان از جنس معرفت، دانش و علم را صادر کنیم. هنوز هم نام سهروردی در سوربُن فرانسه و نام ابن‌سیناها و ملاصدراهای ما در خارج از ایران می‌درخشد؛ چرا نباید این سرمایه‌ها را صادر کنیم؟   وی ادامه داد: آمارها نشان می‌دهد تولیدات ما در حوزه معرفت فاخر کشورمان پایین است و نیاز به گام‌های اساسی‌تری دارد؛ به‌ویژه در حوزه علوم انسانی باید گام‌های جدی برداریم. باید در کنار گمرک اقتصادی،‌ گمرک فرهنگی برای صادر کردن تولیدات علمی و فرهنگی خود ایجاد کنیم. در شاخه دانش فقه نسبت به حوزه‌هایی همچون فلسفه و عرفان، توفیق چندانی نداشته‌ایم و دلیل اصلی آن شاید این باشد که گمان می‌کردیم فقه دانشی است که از دل آن فقط رساله تولید می‌شود، حال آنکه کنکاش‌های بزرگ فقهی بزرگان ما امروز هم می‌تواند راهگشا باشد، لذا در این زمینه کار پژوهشی انجام دادم.   نویسنده کتاب «قدسی‌سازی یا قدسیت‌زدایی» در ادامه اظهار کرد: از نکات مهمی که در این کتاب مورد توجه من بوده این است که عده‌ای معتقدند فقه بعد از یک دوره سنگین وارد جامعه شده و می‌خواهد آن‌را مدیریت کند، آیا می‌تواند یا نه؟ امام خمینی (ره) با دقتی که در فقه شیعه دارد، می‌گوید فقه ما این ظرفیت را دارد که جامعه را مدیریت کند. امام در این زمینه از مفهوم مصلحت استفاده کرده به این مفهوم که هرجا مصلحت اقتضا کرد می‌توان احکام را تغییر داد. افرادی که با نگاه فقهی امام همگان نبودند عقیده داشتند که این نگاه و فرایند توجه به مصلحت عمومی، سبب می‌شود به مرور از فقه و شریعت چیزی باقی نماند. مدیرکل امور بین‌الملل دانشگاه مذاهب اسلامی،‌ با اشاره به برخی از مهم‌ترین محورهای بحث در این کتاب، گفت: این پرسش اساسی که «آیا فقه می‌خواهد جامعه را مقدس کند یا جامعه می‌خواهد فقه را سکولار کند؟»، محور بخشی از مباحث کتاب است. نقش مصلحت در فقه شیعه و بررسی این عقیده که برخی معتقدند فقه شیعه عاریه گرفته شده از فقه اهل سنت بوده، از دیگر بحث‌های کتاب است. یکی از دستاوردهای خوب این اثر، توجه به منفعت و تفاوت قائل شدن آن با مصلحت‌گرایی در قرآن است. جهانگیری ادامه داد: با ذهن طلبگی به انگلیسی نوشتن کار بسیار سختی است. بازتولید عبارات و اصطلاحات دینی به زبان انگلیسی کار دشواری بود. مطمئنا این کتاب دارای ایراداتی است که گوشزد کردن آن‌ها می‌تواند به غنای کتاب کمک کند.   وی در پاسخ به برخی از نقدهای مطرح شده درباره کتاب نیز بیان کرد: در نامگذاری کتاب سعی کردم از یک مدل غربی استفاده کنم. وقتی برای غرب کتاب می‌نویسیم باید محتوا و همه‌چیز آن نیز متناسب با آن قالب‌ها باشد. برخی نقدهای مطرح شده نیز ناظر بر این بود که کتاب می‌توانست در قالب درسنامه نوشته شود، ولی از ابتدا این کتاب را به‌عنوان کتاب درسی ننوشتم. هرچند می‌توان با نگارشی دیگر آن‌را به‌عنوان کتب درسی هم عرضه کرد.   این نویسنده و پژوهشگر تاکید کرد: در بحث مصلحت نیز در این کتاب عنوان کرده‌ام که مهم‌ترین نقش آن در فقه حکومتی است، چون فقه حکومتی ناظر به همه ابواب فقه است. همچنین سعی کردم بین مصلحت در نگاه شیعه و اهل سنت تفاوت قائل شوم. در زمینه عدم وامگیری مذهبی از مذهب دیگر نیز سعی کردم بگویم ضوابط در شیعه و اهل سنت تفاوت‌هایی دارد. ]]> دین‌ Wed, 14 Nov 2018 15:22:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267625/حلاج-زاده-کتاب-زبان-دیپلماسی-عمومی آیا می‌توان زنان را مجبور به حجاب کرد؟ http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267542/آیا-می-توان-زنان-مجبور-حجاب به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، کتاب «چرا حجاب؟!» نوشته اسدالله محمدی‌نیا،‌ در هفته دوم آبان‌ماه 97 از سوی انتشارات سبط اکبر (ع) منتشر شده است.   فواید حساب و آسیب‌های بدحجابی، راه‌های مقابله با حجاب و پاکدامنی، آیا می‌توان زنان را مجبور به حجاب کرد؟،‌ چهل حدیث پیرامون حیا و عفت،‌ حجاب و آثار آن از نگاه دیگران، حجاب در کلام رهبر حکیم انقلاب، آیا حجاب باعث حریص شدن مردان نمی‌شود؟!، شاید خدا و قیامتی در کار باشد!، عاقبت پارتی‌ها و کاروان‌های عروسی، فصل‌های نه‌گانه کتاب حاضر را شامل می‌شوند.   در بخشی از مقدمه این کتاب به نقل از مقام معظم رهبری، آمده است: «اینکه کسانی بخواهند کشور را غرق کنند در فرهنگ غربی و گرایش به فرهنگ غربی را روزبه‌روز در کشور توسعه بدهند، این واقعیتی است. بله! وجود دارد، بعضی‌ها به خاطر اعتقاد و ایمان به فرهنگ غربی،‌بعضی هم از روی ضعف نفس و سست عنصری و عدم توجه و مانند اینها، می‌کشانند کشور را به سمت فرهنگ غربی. این هست، اما اینکه بتوانند انقلاب را از خط خود منحرف کنند و کشور را در فرهنگ غربی غرق کنند، بدانید که قطعاً چنین چیزی اتفاق نخواهد افتاد.»   نخستین چاپ کتاب «چرا حجاب؟!» در 268 صفحه با شمارگان یک‌هزار نسخه به بهای 18 هزار تومان از سوی انتشارات سبط اکبر (ع) راهی بازار نشر شده است.     ]]> دین‌ Tue, 13 Nov 2018 15:29:36 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267542/آیا-می-توان-زنان-مجبور-حجاب دانشگاه مذاهب اسلامی از هر مذهبی کرسی ایده‌پردازی دارد http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267509/دانشگاه-مذاهب-اسلامی-مذهبی-کرسی-ایده-پردازی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، نشست خبری حجت‌الاسلام محمدحسین مختاری، رئیس دانشگاه مذاهب اسلامی با موضوع تشریح فعالیت‌های این دانشگاه در دوره یک‌ونیم‌ ساله مدیریت جدید و برنامه‌های پیش‌رو، امروز (دوشنبه 21 آبان‌ماه) در این دانشگاه برگزار شد.   حجت‌الاسلام مختاری در این نشست در پاسخ به پرسش خبرنگار ایبنا درباره فراخوان عمومی این دانشگاه در حوزه کتاب، گفت: دانشگاه مذاهب اسلامی چند ماه گذشته در یک فراخوان عمومی خطاب به صاحبان قلم، ناشران و کسانی که به نوعی با کتاب و نوشتن سروکار دارند، برای چاپ پژوهش‌ها در حوزه تقریب مذاهب اعلام آمادگی کرد که در این راستا همکاری‌هایی صورت گرفت. همچنین این آمادگی را داریم آثار تقریبی را به زبان‌های دیگر نیز ترجمه کنیم.   وی ادامه داد: به دنبال این هستیم که در آثار و منشورات، اسلام اصیل را که منبعث از کتاب و سنت است و بر هدایت انسان‌ها و تنویر افکار آحاد جامعه تاثیرگذار است، بدون تعصبات و نگاه‌های افراطی معرفی کنیم. معمولا افرادی که دنبال موضوعات تقریبی هستند به دانشگاه مذاهب اسلامی مراجعه می‌کنند و این دانشگاه با چاپ و تجمیع کتاب‌های این حوزه می‌تواند به‌عنوان مرجع مطرح شود.   رئیس دانشگاه مذاهب اسلامی در بخش دیگری از این نشست درباره فعالیت‌های پژوهشی این دانشگاه، اظهار کرد: حدود 25 سال از تاسیس این دانشگاه می‌گذرد که در این مدت تا پیش از دوره مدیریت جدید، در مجموع 14 عنوان کتاب به چاپ رسیده بود، ولی در مجموع یک سال و نیم گذشته 16 جلد کتاب در موضوعات مختلف از سوی انتشارات دانشگاه به چاپ رسیده و هشت عنوان کتاب دیگر نیز زیرچاپ است. علاوه بر این تعدادی مقالات علمی - پژوهشی در دانشگاه منتشر می‌شود. همچنین برنامه‌هایی نیز برای حمایت از پایان‌نامه‌های دانشجویی و چاپ پایان‌‌نامه درنظر داریم.   مختاری افزود: قوام دانشگاه به استادان، پژوهش، ایده، قلم و کتاب است. در این راستا در زمینه‌های پژوهشی، چاپ کتاب و منشورات علمی و کتابخانه،‌ کارهای خوبی صورت گرفته است. از دیگر فعالیت‌های علمی دانشگاه در این مدت، برگزاری آزمون جامع و برگزاری آزمون اختصاصی طلاب شیعه و اهل سنت در سه مقطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و دکترا بوده که بین 600 تا 700 داوطلب از شهرهایی همچون تهران، قم، سنندج و استان گلستان در آن شرکت کردند. پیش از این تنها حدود 16 عضو هیات علمی در دانشگاه حضور داشتند و اکنون هرساله حدود 10 نفر هیات علمی جذب دانشگاه می‌شوند. وی با تاکید بر کار علمی و فرهنگی در حوزه وحدت و تقریب مذاهب اسلامی، گفت: بسیاری از انحرافات موجود در جوامع اسلامی، ناشی از جهل، تعصبات نابخردانه و روش‌های دگماتیسمی است. در قرآن کریم بر تمسک به ریسمان الهی و مشترکات اسلامی تاکید شده است. جامعه اسلامی اگر خواهان آرامش، امنیت و طمأنینه است، نیاز به وحدت همه‌جانبه پیروان مذاهب مختلف اسلامی دارد. مسلمانان با نقطه‌نظرات مختلف با تاکید بر اشتراکات دینی می‌توانند در برابر استکبار جهانی مقاومت کنند. دانشگاه مذاهب اسلامی در ایجاد این وحدت نقش بسزائی دارد.   رئیس دانشگاه مذاهب اسلامی تصریح کرد: شاید انتظار این بوده که این دانشگاه بعد از حدود 25 سال از تاسیس آن، در رأس بسیاری از دانشگاه‌های جهان اسلام باشد و یا حداقل در پایتخت کشور خوب معرفی شده باشد، ولی متأسفانه متناسب با اهداف و مأموریت‌هایش بروز و ظهور نداشته است. مقام معظم رهبری نیز در دیدار با هیأت امنای دانشگاه مذاهب تاکید داشتند که این دانشگاه باید در تراز دانشگاه‌های برتر جهان اسلام قرار گیرد.   مختاری ادامه داد: امروز دیگر این دانشگاه گمنام نیست و در چشم‌انداز به‌عنوان یک قطب علمی در زمینه تقریبی در جهان اسلام به آن نگاه می‌کنیم. دانشگاه الازهر مصر که در جهان اسلام بسیار مطرح است نیز نقاط ضعفی دارد؛ ازجمله خلأ وجود کرسی شیعه‌شناسی و دانشجوی این حوزه. ولی ما از هر نوع مذهبی در دانشگاه مذاهب اسلامی کرسی ایده‌پردازی داریم. اینجا مسجد و مرکز فرهنگی نیست، بلکه محل حضور فرهیختگان علمی و اهالی فکر و قلم و اندیشه است.    وی با اشاره به برنامه‌های این دانشگاه در حوزه بین‌الملل نیز گفت: آذرماه سال جاری، کنفرانسی در زمینه اسلام‌هراسی، با همکاری دانشگاه، مجمع جهانی تقریب و مُفتی کشور روسیه در فرانسه برگزار خواهد شد. براساس اهداف و مأموریت دانشگاه، 40 تا 50 درصد فعالیت‌های ما در حوزه بین‌الملل است. زمانی که مسئولیت ریاست دانشگاه را پذیرفتم، تعداد دانشجویان خارجی دانشگاه در مجموع حدود 40 نفر و در سال 1396 بین 100 تا 120 نفر از 12 ملیت در دانشگاه دانشجو داشتیم و از بهمن‌ماه دانشجویانی از کشورهای دیگر نیز به این جمع افزوده خواهند شد. رئیس دانشگاه مذاهب اسلامی، اظهار کرد: در زمینه بین‌الملل تاکنون حدود 30 تفاهم‌نامه همکاری با کشورهای مختلف امضا کرده‌ایم که بشتر آن‌ها در حال عملیاتی شدن هستند. عضویت در اتحادیه دانشگاه‌های جهان، عضویت در اتحادیه دانشگاه‌های مجازی جهان اسلام و عضویت در اتحادیه دانشگاه‌های ایران و عرب،‌ از دیگر فعالیت‌هایی است که در دوره مدیریت جدید اجرایی شده‌اند. همچنین برای نخستین‌بار در جهت گسترش فرهنگ تقریب،‌ درنظر داریم دوره‌های کوتاه‌مدت مطالعات تقریبی را در دیگر کشورها برگزار کنیم. اخیرا هیأت عالیرتبه‌ای از دانشگاه رودن روسیه به ایران آمدند که با همکاری دو دانشگاه مرکز همکاری‌هایی دوجانبه با محوریت دانشگاه مذاهب اسلامی تاسیس شد و قرار است در سفری که هفته آینده به روسیه خواهیم داشت، مرکزی مشابه نیز در روسیه راه‌اندازی شود. در حاشیه این دیدار رئیس دانشگاه رودن، پیشنهاد برگزاری کنفرانس «دین و مقابله با خشونت» را مطرح کرد که در تراز بالای بین‌المللی یک سال درمیان در روسیه و ایران برگزار شود. مختاری همچنین راه‌اندازی مراکز آموزش زبان، توسعه و گسترش واحدهای این دانشگاه در استان‌های مختلف کشور، راه‌اندازی سایت دانشگاه مذاهب اسلامی به زبان‌های انگلیسی و عربی را از برنامه‌های در دست اقدام برشمرد.  ]]> دین‌ Mon, 12 Nov 2018 14:01:22 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267509/دانشگاه-مذاهب-اسلامی-مذهبی-کرسی-ایده-پردازی بررسی کتاب «قدسی‌سازی یا قدسیت‌زدایی» در سرای اهل قلم http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267472/بررسی-کتاب-قدسی-سازی-یا-قدسیت-زدایی-سرای-اهل-قلم به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، کتاب «قدسی‌سازی یا قدسیت‌زدایی» اثر یحیی جهانگیری،‌ چهارشنبه 23 آبان‌ماه در سرای اهل قلم موسسه خانه کتاب معرفی و بررسی می‌شود.  حامد رستمی نجف‌آبادی و محمدحسین مختاری به‌عنوان منتقد در این نشست حضور خواهند داشت.  علاقه‌مندان به حضور در این نشست می‌توانند از ساعت 14 تا 16 عصر چهارشنبه 23 آبان‌ماه به سرای اهل قلم واقع در خیابان انقلاب اسلامی، برادران مظفر جنوبی (صبای جنوبی)، کوچه خواجه‌نصیر، پلاک 2 مراجعه کنند.  ]]> دین‌ Mon, 12 Nov 2018 08:21:17 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267472/بررسی-کتاب-قدسی-سازی-یا-قدسیت-زدایی-سرای-اهل-قلم واقعه موقوفه‌خواری و واقعه احیای فرهنگ وقف http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267447/واقعه-موقوفه-خواری-احیای-فرهنگ-وقف به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، همایش وقف و آئین تجلیل از واقفان آستان قدس رضوی در استان تهران، عصر یکشنبه 20 آبان‌ماه با حضور سید مرتضی بختیاری؛ قائم‌مقام تولیت آستان قدس رضوی، پرویز سروری؛ رئیس دفتر سرپرستی آستان قدس رضوی در استان تهران، سید صولت مرتضوی؛ رئیس سازمان موقوفات آستان قدس رضوی در تهران و جمعی از واقفان در کتابخانه و موزه ملی ملک برگزار شد. در بخش ابتدایی این آئین، علی سروری مجد؛ استادیار پژوهشگاه فرهنگ، هنر و ارتباطات به نمایندگی از مدیرعامل کتابخانه و موزه ملی ملک، در سخنانی گفت: موسسه کتابخانه  موزه ملی ملک در سال 1316 توسط حاج حسین آقا ملک، وقف آستان قدس رضوی شد. وی همواره درصدد بوده تا بهترین و نفیس‌ترین کتاب‌ها و اشیاء را از سراسر دنیا در این مجموعه جمع‌آوری کند. وی ادامه داد: مجموعه ملک به‌ویژه پس از انقلاب روزبه‌روز بالنده‌تر شده و یکی از نمونه‌های بارز موقوفات فعال آستان قدس رضوی است. حاج حسین ملک این مجموعه را بدون محدودیت در ملیت، برای ساکنان ایران وقف کرده است. سروری مجد تصریح کرد: در این مجموعه علاوه بر 80 هزار کتاب چاپی، 19 هزار عنوان نسخه خطی، سه هزار و 400 کتاب چاپ سنگی، 18 هزار تمبر نادر و نفیس و 300 قطعه سکه و مدال وقف شده از سوی حاج حسین ملک، نگهداری می‌شود.  نام حاج حسین ملک برای همیشه بر تارک ایران می‌درخشد سید صولت مرتضوی؛ رئیس سازمان موقوفات آستان قدس رضوی در تهران نیز در ادامه این برنامه،‌ با اشاره به اینکه این مجلس وزین، مزین به زینت واقفان متدین و ولایت‌مدار است، افزود: در سده اخیر رخدادهای متعدد و متنوعی در جهان به وقوع پیوسته و در ایران هم وقایع بسیار شیرین و بسیار تلخ رخ داده است. سال‌های 1315 و 1316 دو واقعه مهم در تاریخ ایران ثبت شده است؛ واقعه موقوفه‌خواری و واقعه احیای فرهنگ وقف. وی گفت: بخش اعظم موقوفات علی بن موسی‌الرضا (ع) در سال 1315  از سوی رضاخان از وقفیت خارج شد و به تاراج رفت. عمده این اماکن در ایران در پلاک اوین و پلاک 74 و سایر رقبات با مساحتی بالغ بر سه هزار و 700 هکتار با فرمان همایونی به تاراج رفت. بخش عمده‌ای از این املاک و موقوفات پس از انقلاب به مجموعه آستان بازگشت داده شد. مرتضوی اظهار کرد: حاج حسین ملک گرچه فرزند ملک‌التجار بود، ولی با تورقی در تاریخ ایران می‌بینیم که هیچ نامی از ملک‌التجارها باقی نمانده، ولی گویی مشیت پروردگار بر این بوده که نام این بزرگوار برای همیشه بر تارک ایران بدرخشد و اقدام وی در سال 1316 باعث احیای سنت وقف شد. فیض روح‌القدسی سبب شد که او کاری کارستان انجام دهد؛ هم احیای سنت وقف و هم کار خیر زیر سایه علی بن موسی‌الرضا (ع). رئیس سازمان موقوفات آستان قدس رضوی در تهران، ادامه داد: نام حاج حسین ملک و سایر خیرین در طول تاریخ ماندگار خواهد بود. خوشا به سعادت کسانی که به اعمالشان سبقه الهی می‌دهند. مدرسه‌سازان و کسانی که بیمارستان می‌سازند، کار الهی می‌کنند. واقفانی که همه املاک خود را وقف کرده‌اند به‌ویژه وقف علی بن موسی‌الرضا (ع)، کارشان کاری ماندگار است که رنگ و بوی الهی آن بیشتر می‌شود. ابدی کردن نیات و دارائی‌ها با وقف صدیقه شریعتی‌فرد؛ یکی از واقفان تهرانی نیز در بخش دیگری از این آئین، گفت: عنایت ویژه‌ای که به همه ما ایرانیان شده، تقرب به علی بن موسی‌الرضا (ع) است. از آثار عجیب وقف در آستان قدس این است که واقف به‌صورت دائمی متصل به امام رضا (ع) می‌شود. واقف در این مسیر تمام توان خود را می‌گذارد تا دیگران را هم از این شهد بهره‌مند کند. وی افزود: وقتی در مسیر بیع با اهل‌بیت (ع) قرار می‌گیریم، صحبت از یک پیوند دائمی است. از کودکی به همه ما اعمال جاودانه انجام دادن را آموخته‌اند و حتی در دوره ایران باستان نیز تعبیر «هدیه ابدی» وجود داشته است. انسان می‌تواند اعمال، نیات و دارائی‌های خود را با سنت حسنه وقف، ابدی کند. وقف باید مردمی شود پرویز سروری؛ رئیس دفتر سرپرستی آستان قدس رضوی در استان تهران،‌ به‌عنوان دیگر سخنران آئین تجلیل از واقفان، بیان کرد: انسان مومن و باهوش به دنیا و امور دنیوی تعلق‌خاطر نخواهد داشت. مال و ثروت و مقام هم می‌تواند خوب باشد و هم بد. امیرالمومنین فرمودند که از آدمی تعجب می‌کنم که می‌داند تنها می‌میرد و تنها حساب پس می‌دهد، ولی باز امید خود را به دنیا می بندد. انسان‌های زرنگ با صدقه جاریه خود را ماندگار می‌کنند. وی ادامه داد: کتاب زندگی انسان با مرگ بسته می‌شود، ولی انسان مدبر، عمر خود را تطویل می‌دهد و تا زمانی که موقوفه او باقی است برای او حسنه محاسبه می‌شود و عمر باقی پیدا می‌کند و از صدقات جاریه دائما منتفع شود. سروری تاکید کرد: ابزار کار خیر باید سهل‌الوصول شود تا مردم بیشتر به انجام آن راغب شوند. فرهنگ کار خیر باید نهادینه شود. امروز این بستر فراهم شده و بناست این اقدامات توسعه پیدا کند و فرهنگ‌سازی بیشتر انجام شود. در هر حوزه‌ای کار به مردم واگذار شود، بهتر به سرانجام می‌رسد و ماندگار می‌شود. وقف هم باید مردمی شود تا هرکس به قدر توانایی خود در اینکار بزرگ سهیم شود. واقفان با امام معصوم و خدا معامله کرده‌اند سید مرتضی بختیاری؛ قائم مقام تولیت آستان قدس رضوی نیز به‌عنوان سخنران پایانی این آئین، گفت: در بیان اهمیت و جایگاه سنت حسنه وقف و تاکید بر درست عمل کردن به آن، دو عبارت از امام خمینی (ره) و مقام معظم رهبری مطزح می‌کنم. امام خمینی (ره) فرمودند: «چون گذشته توجه داشته باشید که باید بدون کوچک‌ترین گذشتی به موقوفات حضرت امام رضا (ع) بدان‌گونه که واقفین وقف کرده‌‏اند، عمل کنید.» واقفین امانتی را در اختیار آستان می‌گذارند که درآمد حاصل از آن باید در مسیر نیت واقف هزینه شود. وی افزود: مقام معظم رهبری نیز می‌فرمایند: «وقف یكی‌ از كارسازترین‌ و سالمترین‌ شیوه‌هایی‌ است‌ كه‌ تمكن‌ مالی‌ را به‌‌صورت‌ احسانی‌ ماندگار، در خدمت‌ نیازهای‌ جامعه‌ قرار می‌دهد و اراده‌ نیک آدمی‌ را پس‌ از طی‌ دوران‌ زندگی‌، همچنان‌ زنده‌ و كارساز نگه‌ می‌دارد.» قائم مقام تولیت آستان قدس رضوی، همچنین اظهار کرد: پیامبر گرامی اسلام حضرت محمد مصطفی (ص)، می‌فرمایند در روز قیامت که صور اسرافیل دمیده می‌شود و خلق آدم از ابتدای خلقت تا نفر آخر حاضر می‌شوند، چهار سوال از همه حتی پیامبر (ص) پرسیده می‌شود که یکی از آن‌ها این است که مالت را از کجا بدست آوردی و کجا مصرف کردی؟ بختیاری با بیان اینکه واقفان با امام معصوم و خدا معامله کرده‌اند، ادامه داد: براساس آیات قرآن ازجمله آیات زیبای سوره قصص، ثروتمندان بزرگی در طول تاریخ آمده‌اند و رفته‌اند و چیزی از آن‌ها باقی نمانده، ولی انسان با وقف جاودانه می‌شود و مالش نیز ماندگار. برخی از قوی‌ترین و بهترین‌ دانشگاه‌های دنیا با پول خیریه اداره می‌شوند. آستان قدس هم از محل درآمد موقوفات و نذورات اداره می‌شود. امروز موقوفات آستان قدس در 26 سرفصل تقسیم‌بندی شده و اداره می‌شود که این سرفصل‌ها نشان از دوراندیشی و درایت واقفان از گذشته‌های دور تا امروز دارد. تجلیل از واقفان آستان قدس رضوی در استان تهران - بخش آثار تاریخی، نسخه‌های خطی و کتاب حسین فخار؛ فرزند مرحوم حاج میرزا رضا فخار مهرک فلسفی آیت‌الله شبیری زنجانی بانو جعفر بیگ‌لو؛ مادر زنده‌یاد ندا جعفر بیگ‌لو سعید سلیمانی حسینعلی سودآور؛ نوه حاج حسین آقا ملک لاله ضیایی؛ فرزند زنده‌یاد محمود رفیع ضیایی هرمز غفاری هایده غفاری اکبر قوامی هارون یشایاری جواد کاتبی محمدمهدی ثابتی؛ فرزند زنده‌یاد ثابتی سید مجتبی حسینی علی جنتی - بخش املاک و اراضی سیمین تاج ایل‌خان شهناز عبادانی معصومه مجیدی یایچی نورسته اسکندرزاده مینو سادات راست‌منش علیرضا عباسی محسن حیدری علی رسولی حسین رضاخواه آیت‌الله سید محمدتقی حکیم صدیقه شریعتی‌فر فاطمه اکبری زهرا کلانتری سیده سادات طاهری ]]> دین‌ Sun, 11 Nov 2018 15:18:53 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267447/واقعه-موقوفه-خواری-احیای-فرهنگ-وقف برنامه‌های هفته کتاب و کتابخوانی در موزه ملی قرآن کریم http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/267431/برنامه-های-هفته-کتاب-کتابخوانی-موزه-ملی-قرآن-کریم حجت‌الاسلام امیر لهراسبی، مدیر موزه ملی قرآن کریم در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، با اشاره به برخی از برنامه‌های هفته کتاب در این مجموعه، بیان کرد: بیست و ششمین دوره هفته کتاب و کتابخوانی از 24 آبان تا اول آذرماه در سراسر کشور برگزار می‌شود. موزه ملی قرآن کریم نیز در این هفته برنامه‌هایی را در راستای ترویج فرهنگ کتاب و کتابخوانی و تجلیل از فعالان این حوزه برگزار خواهد کرد.   وی ادامه داد: مسابقه کتابخوانی با محوریت کتاب «حیات عارفانه امام علی (ع)» در قالب طرح سوال - جواب از طریق پست الکترونیک یا فاکس در این هفته اجرا می‌شود و به برگزیدگان جوایزی نیز اهدا خواهد شد.   لهراسبی گفت: نشست «خواندن» با سخنرانی زهرا کفاش‌زاده نیز دوشنبه 28 آبان‌ماه در موزه برگزار می‌شود. دعوت از کارشناسان نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور و کارشناسان کتابخانه مجلس شورای اسلامی جهت بازدید از موزه ملی قرآن کریم از دیگر برنامه‌های موردنظر برای هفته کتاب خواهد بود.   مدیر موزه ملی قرآن کریم، تصریح کرد: تجلیل از نویسنده کتاب مرتبط با میراث فرهنگی نیز در تاریخ دوشنبه 28 آبان صورت می‌گیرد. همچنین با توجه به تقارن روز کتاب و کتابخوانی با بزرگداشت علامه طباطبائی، کتاب «روابط اجتماعی در اسلام» اثر این مفسر قرآن، در سایت موزه ملی قرآن کریم معرفی می‌شود.   ]]> دین‌ Sun, 11 Nov 2018 11:12:42 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/267431/برنامه-های-هفته-کتاب-کتابخوانی-موزه-ملی-قرآن-کریم «پاسخ‌نامه وقف» منتشر شد http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267399/پاسخ-نامه-وقف-منتشر به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، به نقل از روابط عمومی انتشارات آستان قدس رضوی، حسین سعیدی اظهار کرد: کتاب «پاسخ نامه وقف» در شش فصل به قلم روح الله بیدرام تالیف و از سوی انتشارات آستان قدس رضوی به مناسبت دهه وقف منتشر شده است.   وی افزود: تاریخ وقف، فقه وقف، حقوق وقف، اقتصاد وقف، جامعه‌شناسی وقف و مدیریت وقف، فصل‌های این کتاب را تشکیل می‌دهند. «تاریخ وقف» در فصل نخست این کتاب به پیش از اسلام و پس از آن تقسیم بندی شده است. در فصل دوم بحث «فقه وقف» به مفاهیم، واژگان، انوع وقف و شروط آن پرداخته شده که موضوعات وقف، دلایل و نمونه های آن به همراه احام وقف مورد بررسی قرار گرفته شده است.   سعیدی با بیان اینکه فصل سوم کتاب به «حقوق وقف» و قوانین آن اختصاص دارد، گفت: در فصل چهارم این کتاب با عنوان«اقتصاد وقف» مباحثی همچون عرضه، تقاضا و هزینه های مرتبط با وقف بیان شده است. در فصل پنجم با عنوان «جامعه‌شناسی وقف» موضوعاتی همچون کارکردها، آسیب‌ها و وظایفی که آحاد افراد جامعه درباره وقف برعهده دارند، مورد بررسی قرار می‌گیرد.   مدیرعامل به‌نشر با اشاره به اینکه فصل ششم و آخر این کتاب با عنوان «مدیریت وقف» به مباحث وقف در مورد اشخاص حقوقی و حقیقی پرداخته، بیان کرد: نقش عوامل طبیعی در آسیب به موقوفات و مدیریت فرهنگی وقف از دیگر مباحث این فصل است. در قسمتی از مقدمه این کتاب آمده است: «یکی از اموری که لازم است در بنای جامعه اسلامی مورد توجه و عنایت خاص قرار گیرد، احیای سنت‌های اسلامی است؛ سنت‌هایی که اگر به‌طور جدی در جامعه رایج شوند، قادرند بسیاری از مشکلات و مسائل جامعه را بدون دخالت قوه قهریه با تکیه بر انگیزه معنوی مردم حل کنند. در این میان یکی از سنت‌های حسنه و کارهای نیکو و شایسته‌ای که همچون صدقه جاریه باقی می‌ماند و اثرات و برکات آن نصیب افراد جامعه می‌شود، سنت حسنه «وقف» است... وقف نمادی از روح خیرخواهی، تعاون، همزیستی و عطوفت انسانی و برخاسته از ایده والا و ایمان است. وقف می‌تواند راهگشای حل مسائل، مشکلات و نیازهای اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و مذهبی جامعه باشد. لازم است این فرهنگ ادامه یابد و تداوم آن در گروی آشنایی و همدلی نسل جوان با مفهوم وقف و آثار و کارکردهای آن است.»   کتاب «پاسخ نامه وقف» در قطع وزیری با شمارگان 500 نسخه به بهای 35 هزار تومان از سوی به‌نشر راهی بازار نشر شده است. ]]> دین‌ Sun, 11 Nov 2018 10:23:12 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267399/پاسخ-نامه-وقف-منتشر نشانه‌هایی آشکار در اثبات امامت و خلافت بلافصل امیرالمومنین (ع) http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267420/نشانه-هایی-آشکار-اثبات-امامت-خلافت-بلافصل-امیرالمومنین-ع به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، کتاب «اظهر من الشمس (روشن‌تر از خورشید): در اثبات امامت و خلافت بلافصل امیرالمومنین علی بن ابیطالب (ع) در کتب اهل سنت»، به یکی از مهم‌ترین و اساسی‌ترین اختلافات شیعه و اهل سنت که مسأله امامت و خلافت بعد از رسول خدا (ص) است، می‌پردازد.   آیه‌ای از قرآن و اثبات خلافت علی (ع)، رد اجماع بر خلافت ابوبکر، شواهد بیعت به زور، دلایلی که اهل سنت بر خلافت ابوبکر اقامه کرده‌اند، سخن بعضی از بزرگان اهل سنت پیرامون حدیث مفاضله، نگاهی کوتاه به خلافت عمر و عثمان، علی (ع) و دفاع از حقانیت خود در خلافت، امامت علی (ع) در قرآن و سنت نبوی، متنی از حدیث ثقلین و اشاره صریح به خلافت اهل بیت (ع)، راویان حدیث غدیر، عید غدیر خم در تاریخ و در روایات اهل سنت و قطره‌ای از دریای فضائل امیرالمومنین علی (ع) در کتب اهل سنت،‌ برخی از سرفصل‌های مهم کتاب را شامل می‌شوند.   در بخشی از مقدمه این کتاب به قلم نویسنده آن آمده است: «شیعه به دلایل قرآنی، روایی و عقلانی زیادی که نمونه‌های آن در منابع اهل سنت بسیار است، استناد می‌کند که خلیفه بلافصل رسول خدا (ص)، امیرالمومنین علی (ع) است، ولی اهل سنت به دلایلی که قابل نقد است، بر این عقیده هستند که مردم پس از وفات ایشان، ابوبکر را به‌عنوان خلیفه انتخاب کردند. هدف ما هم از نوشتن چنین اثری، اثبات امامت مولا علی (ع) از روایات و کتب اهل سنت است تا هر شیعه‌ای بتواند از این طریق به شبهات آنان از منابع مورد قبول نزد خودشان پاسخ دهد و از این قبیل آثار در بین مولفان شیعه بسیار است، اما سعی ما بر این است مبحث مهم امامت را هرچه ساده‌تر و کم‌حجم‌تر ارائه کنیم تا برای عموم دسترسی به آن ممکن باشد. این در حالی است که امامت ائمه (ع) در کتب خودمان نیز ثابت شده، ‌بلکه فراتر از اثبات و یقینی است و کمتر کتاب حدیثی و روایی از علمای شیعه وجود دارد و یا اصلا ندارد که روایاتی درباره امامت ائمه (ع) در آن نقل نشده باشد.»   نخستین چاپ کتاب «اظهر من الشمس (روشن‌تر از خورشید): در اثبات امامت و خلافت بلافصل امیرالمومنین علی بن ابیطالب (ع) در کتب اهل سنت» در 376 صفحه با شمارگان یک‌هزار نسخه به بهای 25 هزار تومان از سوی انتشارات رزا راهی بازار نشر شده است.   ]]> دین‌ Sun, 11 Nov 2018 09:13:49 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267420/نشانه-هایی-آشکار-اثبات-امامت-خلافت-بلافصل-امیرالمومنین-ع افتتاح کتابخانه آیت‌الله حیدری‌ایلامی http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267423/افتتاح-کتابخانه-آیت-الله-حیدری-ایلامی به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) از ایلام؛ جلسه هماهنگی دستگاه‌های فرهنگی برای برگزاری برنامه‌های هفته کتاب و کتابخوانی در استان ایلام با حضور معاون سیاسی استاندار، جمعی از مدیران دستگاه‌های فرهنگی استان و نویسندگان و ناشران برگزار شد. محمد نوذری معاون سیاسی استاندار ایلام با اشاره به اینکه فضای مجازی نمی‌تواند جایگزین خوبی برای کتاب باشد و ماندگار نیست، بیان کرد: آموزش و پرورش به خوبی می‌تواند از ظرفیت‌های موجود استفاده کند و فرهنگ کتابخوانی را در میان دانش آموزان و نسل جدید نهادینه کند، از سوی دیگر توزیع کتاب در مناطق محروم و روستایی استان نیز باید مورد توجه دستگاه‌های فرهنگی قرار بگیرد. پس از جلسه هماهنگی دستگاه‌های فرهنگی برای برگزاری برنامه‌های هفته کتاب در استان ایلام، نشستی مشترک بین عمران خودآموز مدیرکل اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی ایلام و مراد جلیلیان مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان نیز برگزار شد. خودآموز با اشاره به اینکه برنامه‌های امسال هفته کتاب با برنامه‌ریزی بهتری صورت خواهد گرفت، بیان کرد: توسعه و ترویج فرهنگ کتابخوانی از اهداف برنامه‌های هفته کتاب در استان ایلام است، هفته کتاب از ٢٤ آبان تا یکم آذرماه امسال در استان ایلام هم‌زمان با سراسر کشور برگزار می‌شود و در این ایام که به‌نام ایام هفته کتاب نام‌گذاری شده است متناسب با ایام و مناسبت آن روز برنامه‌های متنوعی به اجرا در می‌آید. وی اظهار کرد: تلاش در جهت افزایش فرهنگ مطالعه به جهت رشد و توسعه فرهنگی استان ایلام با نگاه ویژه مورد توجه هفته کتاب و کتابخوانی است، به منظور پاسداشت فعالیت نویسندگان و مولفان و فعالان حوزه کتاب به ویژه در زمینه فرهنگ اصیل بومی و محلی از پیشکسوتان این حوزه تجلیل و تقدیر به عمل می‌آید، همچنین از نویسندگان فعال به ویژه در حوزه کودک و نوجوان و آثاری که در سال جاری چاپ و منتشر شده است تجلیل خواهد شد. خودآموز ادامه داد: هفته کتاب زمان مناسبی است تا از نویسندگان و مولفان استان به ویژه پیشکسوتان عرصه کتاب و کتابخوانی تقدیر شود، همچنین باید برگزاری نمایشگاه‌های کتاب از مرکزیت ایلام خارج شود و برپایی نمایشگاه‌های کتاب در سراسر شهرستان‌ها اجرا شود. همچنین در ادامه این جلسه جلیلیان با اشاره به اینکه تا حد توان دستگاه‌های فرهنگی از موازی کاری پرهیز کنند، گفت: هفته کتاب بهترین فرصت برای گسترش فرهنگ کتابخوانی است از این رو نهادهای فرهنگی باید با هماهنگی و برنامه‌ریزی بیشتر، برنامه‌های هفته کتاب را به صورت مشترک و با انسجام و همبستگی پیش ببرند. وی با اشاره به برنامه‌های پیش‌بینی شده در این هفته تبیین کرد: غبارروبی مزار شهدا، دیدار با نماینده ولی‌فقیه در استان، زنگ مطالعه در یکی از مدارس استان، دیدار با خانواده شهدای کتابدار و تجلیل از آن‌ها، آئین اهدای کتاب و نشست نقد و بررسی آثار مطرح استانی، نشست با ناشران بومی، افتتاح کتابخانه آیت‌الله حیدری‌ایلامی و رونمایی از تازه‌های نشر، اصلی‌ترین برنامه‌های هفته کتاب و کتابخوانی در استان ایلام خواهد بود. ]]> استان‌ها Sun, 11 Nov 2018 09:04:28 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267423/افتتاح-کتابخانه-آیت-الله-حیدری-ایلامی طعم کتاب به جای حلیم و لوبیا گرم http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267318/طعم-کتاب-جای-حلیم-لوبیا-گرم به گزارش خبرنگارخبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در شیراز، در طول مسیر این پیاده روی بزرگ مردمان روستاهای مختلف در مسیر با هر چه از دستشان برمی‌آید از حلیم مخصوصِ روستاها گرفته تا لوبیا، چای، شلغم، نان و پنیر، عرقیات و ... از سوگواران پذیرایی می کنند. اما از دو سال گذشته که روستای امامزاده بزم تلاش‌های جدی خود در حوزه کتاب و کتابخوانی را آغاز کرد و توانست سال گذشته عنوان «روستای دوستدار کتاب ایران» را هم به دست آورد، در این گردهمایی بزرگ وکم نظیر کشور، در کنار 17 موکب خانگیِ روستا، در دو چادر موکب کتاب و کتابخوانی را راه اندازی کرد و امسال در اقدامی بی‌نظیر به حدود 800 کودک و نوجوان خدمات ارائه داد. دهیار روستای «امامزاده بزم» در این خصوص گفت: موکب کتابخوانی و کتاب روستا، «عالم آل محمد(ع)» نام داشت  در 2 چادر در حدود تنها 24 متر راه اندازی شد. محمد علی زارعی که از استقبال مردم از موکب ابراز شگفتی می‌کرد، ادامه داد: به بیش از 800 کودک و نوجوان خدمات فرهنگی ارائه شد و که به همان نسبت والدین نیز از برنامه‌ها بهره بردند. وی در تشریح برنامه‌های «موکب کتاب و کتابخوانی عالم آل محمد» گفت: امسال رویدادی با عنوان «یار مهربان بچه ها» انجام شد که در آن کودکان زیر 8 در مسابقه نقاشی از کتاب «ماهک و پرنده ها»، «یار مهربان کبوترها» و نقاشی‌های ذهنی با موضوع امام رضا(ع) شرکت کردند. این عضو «پویش مردمی کتابخوانی روستاییان فرزانه» روستای امامزاده بزم افزود: همچنین از کتاب «اعترافات غلامان» مسابقه خلاصه نویسی کتاب با برای نوجوانان، جوانان و بزرگسالان برگزار شد که حدود 200 جلد کتاب بر همین اساس توزیع شد. دهیار روستای «امامزاده بزم» گفت: در «موکب کتاب و کتابخوانی عالم آل محمد» سال 1397، حدود 300 جلد کتاب به ارزش ریالی 2 میلیون و هفتصد هزار ریال با موضوع خانواده، روانشناسی، داستان و آشپزی اصیل ایرانی در میان مادرانی که فرزندانشان در موکب مشغول انجام فعالیت بودند، توزیع و کتاب‌ها معرفی شد. اما نکته جالب سخنان زارعی، مدیریتِ «موکب کتاب و کتابخوانی عالم آل محمد» روستای دوستدار کتاب امامزاده بزم، توسط کودکان و نوجوانان این روستا بود. بچه‌هایی که عضو باشگاه کتابخوانی «نگین فیروزه ای» روستای امامزاده بزم هستند و از برپا کردن چادر گرفته تا برگزاری مسابقه و همراهی کودکان زیر 6 سال برای شرکت در مسابقه، در موکب نقش اساسی داشتند. برزگر از روستای فخرآباد به پیاده روی آمده و می گوید: از اینکه امسال به جای ظرف غذا در دست بچه‌ها کتاب می‌دیدم بغض گلویم را گرفت. او که از فعالان فرهنگی نیز هست می گوید: امسال احساس می‌کنم سوگواریِ مردم به اندیشه قیام امام حسین (ع) و انگیزه شهادت امام رضا(ع) نزدیکتر شده است. دهقان که از یکی روستاهای استان یزد آمده می‌گوید: در سال‌های گذشته بچه‌های من خیلی رغبتی برای حضور در این گونه مراسم نداشتند اما دو سالی هست که برای حضور در این موکب و نقاشی کشیدن و کتاب هدیه گرفتن لحظه شماری می‌کنند. او معتقد است: سینه زنی و اشک ریختن گرچه روح آدمی را لطیف می‌کند و اگر صادقانه باشد نزکیه نفس را هم موجب می‌شود اما بدون آشنایی با اهداف امامان و اندیشه ایشان ارزش چندانی ندارد و این هدف بدون مطالعه محقق نمی‌شود. رییس شورای روستای امامزاده بزم هم یکی از کسانی است که در برپایی موکب کتابخوانی تلاش زیادی انجام داده است. او می‌گوید: امسال 17 خانۀ اهالی روسال عملاً موکب هستند و هر کس به اندازه وسع و توان خود در مقابل منزل خود میزی قرار داده و به زائران و و سوگواران خدمات ارائه می‌دهد. اما زراعتی «موکب کتاب و کتابخوانی عالم آل محمد» را منحصر به فرد‌ترین موکب روستایِ خود توصیف و خاطرنشان می‌کند: امامزاده بزم روستایی است که با توجه با محوریت فرهنگی، مذهبی، گردشگری  و تاریخی –با توجه به ثبت 4 اثر ثبتی ملی و دهکده گردشگری جهانی عباس برزگر- در مناسبت‌های مختلف به حداقل 30 روستای و 4 شهر بوانات خدمات فرهنگی ارائه می‌دهد و این موضوع این روستا را از سایر روستاهای دوستدار کتاب کشور متمایز می‌کند. وی افزود: «امسال حداقل 20هزار نفر در پیاده رضوی شرکت کردند و در سال آینده برنامه های جدی تری در حوزه کتاب و کتابخوانی برای کودکان و نوجوانان برنامه ریزی شده است.» روستای امامزاده بزم سال گذشته توانست عنوان برگزیده چهارمین جشنواره روستاهای دوستدار کتاب ایران را به دست آورد و با انجام فعالیت انجام شده همچون جشنواره قصه‌های بی بی، مسابقات انلاین کتابخوانی، راه اندازی کتابخانه کودک، برنامه سه شنبه‌های مهربان، برنامه گلریزان یار مهربان و ... امیدوار عنوان «برگزیده برگزیدگان » را کسب کند. ]]> استان‌ها Fri, 09 Nov 2018 10:38:40 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267318/طعم-کتاب-جای-حلیم-لوبیا-گرم تعامل سیاسی؛ از صلح امام حسن(ع) تا ولایت عهدی امام رضا(ع) http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267283/تعامل-سیاسی-صلح-امام-حسن-ع-ولایت-عهدی-رضا به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، در جلد بیست و دوم کتاب شریف عوالم العلوم احادیثی وجود دارد که می‌توان پاسخ‌ها و استدلالات امام رضا(ع) را در پذیرش این ولایت دریـافت نـمود و سـیره آن حضرت را ملاک عمل در مـوارد کـاملاً مـشابه قرارداد.   از پرفرازترین وحکیمانه ترین فرازهای تاریخ اسلام، پذیرش ولایت عهدی مأمون عباسی توسط امام رضا(ع) است. شرایط و اهدافی که سبب شد تا این پیشنهاد مورد پذیرش واقع شود در طول تاریخ حیات سیاسی اسلام مورد گفت‌و‌گو بوده است. شواهد تاریخی و متون روائی ما نشان می‌دهد؛ شبهات مرتبط با این اتفاق سیاسی سابقه در دوران امام هشتم داشته و ایشان اولین و اصلی‌ترین شخصیتی است که به این شبهات پاسخ داده اند. اگرچه افراد دیگری در عصر امام رضا(ع) مانند مامون عباسی و برخی از راویان و اصحاب امام هشتم مطالبی را در علل وانگیزه‌های این پذیرش بیان کرده‌اند اما پاسخ اصلی و نیزانگیزه‌ها و اسباب این اقدام را باید درکلام امام رضا(ع) که متکی به وصف علم وعصمت است دریافت کرد و آن را حجت قرار داد. ایشان در مقام دفاع کلامی و اخلاقی از پذیرش ولایت‏عهدی، مسئله کراهت، اجبار، اضطرار و ضرورت را بطور بارز مطرح کرده و تصمیم خود را نمونه‌ای از اقدام یوسف پیامبر و دانیال نبی در همکاری با عزیز مصر و طاغوت عصر خود دانسته و عمل خود را، به وارد شدن امام علی(ع) در شورای تعیین خلیفه در عهد خلیفه اول مستند می‌سازد. مجموع این پاسخ‌ها که از احادیث کتاب عوالم العلوم (ج22) مرحوم بحرانی استنباط می‌شود؛ اساس تنظیم یک قاعده راهگشا در نظام سیاسی اسلام خواهد بود. زیرا این اقدام امام رضا(ع) به تعبیر دانش اصول فقه، خصوصیت نداشته و منحصر به شخص امام رضا(ع) و مأمون عباسی نمی‌شود. بنابراین با تطبیق شرایط و إلقاء خصوصیت از این اقدام امام رضا (ع)، می‌توانیم این پذیرش را مانند صلح امام حسن(ع) در برخی از شرایط اجتماعی یک شیوه مشروع در تعاملات سیاسی دانست. اجتناب از طاغوت و مبارزه با ستمکران از برجسته‌تـرین اهداف تمام اولیا و انبیا بوده است همانطور که قرآن می فرماید: «...ان اعبد الله و اجتنبوا الطاغوت»( 36/النحل ). اگـر انـبیا و اولیا الهی چنین هدف و ماموریتی را دنبال نکرده بودند و تسلیم دستورات الهی نمی‌شدند این همه ستم و آزار و اذیت نمی‌دیدند و در این راه به شهادت نمی‌رسیدند. این محرومیت‌ها نشان از پایداری در انجام ایـن ماموریت بوده است. با وجود این، در زندگی برخی از معصومین (ع) صحنه ها و تصمیماتی دیده می‌شود که مخالف با آن دستور الهی می‌نمایاند. اقدام امام رضا(ع) در پذیرش ولایت‏عهدی از یک حاکم غاصب بـه نـام مامون از این دست تصمیمات است. برای رفع این تعارض و نیز پاسخ به این شبهه اعتقادی، بسیاری از جمله اباصلت هروی و حتی شخص مامون عباسی پاسخ‌هایی را طرح کرده‌اند. اما بـدیهی اسـت پاسخ‌های امام رضا (ع) به این سئوالات از جهات مختلف مورد اهمیت و توجه ویژه قرار دارد. زیرا علاوه بر دارا بودن علم و عصمت، شخص ایشان است که مورد سئوال قرار گرفته؛ بـنابراین پاسـخ های ایشان در تبیین این تصمیم ملاک خواهد بود. در جلد بیست و دوم کتاب شریف عوالم العلوم احادیثی وجود دارد که می توان پاسخ ها و استدلالات امام رضا(ع) را در پذیرش این ولایت دریـافت نـمود و سـیره آن حضرت را ملاک عمل در مـوارد کـاملاً مـشابه قرارداد. دسته ای از روایات این کتاب در پاسخ به سئوالاتی است که بطور مستقیم در رابطه با پذیرش ولایت‏عهدی، از امام رضا (ع) پرسیده شده اسـت. امـا دسـته دیگر روایاتی است که ایشان، دلایل پذیرش ولایت‏عهدی را بـدون آن که پرسشگری وجود داشته باشد تصریح کرده و در حقیقت به سئوالات مقدر در این باره پاسخ داده است. در این مقاله با تـاکید بـیشتر بـر دسته اول از این روایات، مجموعه پاسخ ها و استدلالات امام رضا (ع) را بـرای فهم بهتر وتنظیم دقیق تر، به دو شکل کلی می توان ارائه کرد: 1-پاسخ های نقضی: در میان برخی از روایات کـتاب عـوالم العـلوم پاسخ های نقضی از سوی امام رضا (ع) به سئوال کنندگان وجود دارد. بـه ایـن معنا که حضرت رضا (ع) پاسخ مخالفان را ارجاع به مواردی کرده که آن مورد از مسلمات ذهنی پرسـشگر و در عـین حـال نقض کننده پرسش و یا شبهه او می باشد. زیرا جواب نقضی پاسخی مـنطبق بـر اصـول پذیرفته شده پرسشگر است که اصل سؤال او را منتفی و بی مورد می کند و یا لااقـل شـبهه کـننده را از قاطعیت در پرسش به تردید می کشاند. این یکی از شیوه های گفت و گو و جدال احـسن اسـت. در کلمات امام رضا(ع) به دو نمونه از این شکل پاسخ می توان اشاره کرد: 1-1 ورود عـلی ابـن ابـیطالب(ع) به شورای تعیین خلیفه سوم: شخصی به نام محمد بن عرفه از امام رضا(ع) سـئوال مـی کند ای فرزند رسول خدا! چه امری سبب شد تا شما در ولایت عهدی داخـل شوید؟ حـضرت در پاسـخ می فرمایند: آنچه سبب شد جدم امیر المومنین (ع) داخل بر شوری (تعیین خلیفه سوم) شـود « قـلت للرضا(ع) یابن رسول الله ما حملک علی الدخول فی ولایة العهد؟ فقال: ما حـمل جـدی أمـیر المومنین (ع) علی الدخول فی الشوری؟» (بحرانی،عوالم العلوم، ج22، ص 285). اگرچه با مراجعه به تاریخ معلوم می شـود کـه عـلی ابن ابیطالب (ع) بخاطر فشار و تهدید به قتل( ن. ک به: حسینی، تاریخ تحلیلی اسـلام، ص383 ) ایـن اقدام را انجام داده است ( ر.ش به: مجلسی، بحار الانوار، ج31). اما عدم ذکر آن توسط امام رضا (ع) نقضی بودن ایـن پاسـخ را تقویت می کند. زیرا رفته رفته تا زمان امام رضا(ع)، این اقـدام امـیرالمومنین (ع) امر قابل قبول و پذیرفته شده ای برای شـیعیان بـه حـساب آمده است. بنابراین امام هشتم، سؤال مـحمد بـن عرفه را با کمک این امر پذیرفته شده، نقض کرده و یا لااقل او را به تـردید مـی اندازد. البته بدیهی است کـه هـیچوقت پاسخ نـقضی جـواب کـامل نبوده و نیازمند همراهی با پاسخ حـلّی اسـت. از این‏رو، امام هشتم در نقل های دیگر به پاسخ حلّی این پرسش پرداخـته اسـت. آنچنان که اشاره شد در عمق هـمین پاسخ نقضی نیز بـا مـراجعه به تاریخ امام علی (ع) مـی تـوان حکمت پذیرش ولایت عهدی را دریافت نمود. 2-1 پیشنهاد یوسف نبی(ع) جهت سرپرستی خزانه هـای مـصر: نمونه دیگر در پاسخ های نـقضی، سـئوال مـردم در عصرامام رضا(ع) اسـت کـه توسط ریّان بن صـلت از ایـشان پرسیده شد که چرا امام هشتم علیرغم اظهار زهد نسبت به دنیا، ولایت‏عهدی مـامون را پذیرفتند؟ امـام رضا (ع) در کنار پاسخ های متعدد فـرموند: «. .. ویـحهم! أما عـملوا أنّ یـوسف (ع) کان نبیاً رسولاً فـلما دفعته الضرورة التولّی خزائن العزیز قال له: إجعلنی علی الأرض إنّی حفیظ  علیم؛. .. شگفتا از این مردم! مـگر نـمی دانند که یوسف در حالی که نـبی و رسـول بـود بـخاطر ضـرورت سرپرستی خزائن عـزیز مـصر به او گفت: مرا سرپرست آن خزائن زمین قرار ده بدرستیکه من حافظ و دانا خواهم بود. »(بحرانی، ج22 ص283) اگرچه در ایـن جـمله مـی توان به یک پاسخ حلّی نیز کـه در جـای خـود مـطرح مـی شـود دست یافت؛ اما ظاهر این پاسخ به پاسخ نقضی شبیه تر و نزدیک تر است. زیرا داستان یوسف پیامبر و اقدامات او در قرآن آمده است، مورد اعتقاد و باور مسلمانان بـوده و هست. امام رضا (ع) از این اعتقاد قبلی برای تردید در شبهه سازی مردم نسبت به زهد و دنیا گریزی اش استفاده کرده و پاسخ آنان را ارائه کرد. در نقل دیگری این پاسخ امام رضا (ع) با شکل کـاملاً نـقضی مطرح شده است که یکی ازخوارج از ایشان علت ورود به ولایت‏عهدی این طاغوت را که به اعتقاد امام هشتم کافر است پرسید. امام رضا(ع) در جواب فرمودند: آیا در نزد تو این گـروه(بـنی عباس) کافرترند یا عزیز مصر و مردم کشورش؟ آیا این گونه نیست که این افراد به گمان خویش خود را موحد می دانند اما آنها نـه مـوحد بوده و نه خدا را می شناختند؟ بـا وجـود این یوسف نبی، پسر یعقوب نبی به عزیز مصر که کافر بود گفت: مرا سرپرست خزانه های این سرزمین قرار بده بدرستیکه مـن حـافظ و دانا هستم. و مدتها بـا فـراعنه همنشینی داشت... پس به چه دلیل مرا سرزنش می کنی؟ فقال له أبوالحسن (ع) أ رأیتک هؤلاء أکفرُ عندک أم عزیز مصرَ و أهل مملکته؟ أ لیس هؤلاء علی حال یزعمون أنهم موحدون، و أولئک لم یوحدوا الله و لم یعرفوه؟ و یوسف بن یـعقوب نـبیٌ ابن نبیٍ ابن نبیٍ ، فسأل العزیز و هو کافر فقال: اجعلنی علی خزائن الارض إنّی حفیظ علیم (یوسف/55) و کان یجلس مجلس الفراعنة... ما الذی أنکرت و نقمت علیّ؟» ( بحرانی، ج22، ص107) پس از این پاسخ بود که آن مـرد خـارجی چون بـه قرآن و مفاد آن ایمان داشت با همین پاسخ نقضی قانع شد و خطاب کرد که شهادت می دهم امام رضـا(ع) فرزند نبی خدا بوده و صادق است (همان، ص108). 2-پاسخ‌های حلّی: امـام رضـا(ع) مـنطبق بر احادیث وارده از ایشان در کتاب عوالم العلوم (ج22) اموری را به عنوان مستندات خود بر پذیرش ولایت عهدی بیان مـی کـنند که این دسته از پاسخ را می توان جواب حلّی به پرسش سئوال کنندگان دانـست. پاسـخ‌هـای حلّی امام رضا(ع) از قرار زیر است: 1-2 - عمل به قرآن امام رضا(ع) بعد از آن که از طـرف عبدالله مامون پیشنهاد ولایت‏عهدی او را شنید؛ از پذیرش آن استنکاف کرده و برای ردّ آن استناداتی مطرح نمودند (ر.ک بـه: عوالم العلوم، همان، صـص281 و282 و285 ) پاسـخ های قاطع امام هشتم، در مامون عباسی که تصمیم قطعی خود را بر انجام این کار از قبل گرفته بود تاثیر نگذاشت. بلکه صراحت بیان امام رضا(ع) (همان، ص282 ) باعث شد تا مامون این تـصمیم قاطع خود را به هرشکل ممکن و با تهدید جدی بر قتل (ضرب عنق) امام (ع) بیان کند. همین شکل از بیان که با مقدمه سازی امام هشتم فراهم گردید؛ بزرگ ترین گواه در تاریخ اسـلام بـر سوء نیت مامون عباسی و فشار واقعی بر امام (ع) است.پس از این تهدید جدی بر قتل، امام رضا (ع) ولایت‏عهدی را با شروطی که برای مامون قرار گذاشت؛ پذیرفتند (همان و ص 287) اما نکته قابل تأمل ایـن اسـت که امام هشتم قبل از آن که به صراحت قبول خود را اعلام نموده و بر آن شرط قرار دهد؛ علت این قبول را بیان کرده و پسندیده ندانست که آن را به بعد از پذیرش منوط کند. امـام رضـا(ع) با استناد به اطلاق ( ر. ک به: طباطبائی، المیزان،ج2،صص 65 و 74 ) بخشی ازآیه 195 سوره بقره که می فرماید:«و لا تلقوا بأیدیکم إلی التّهلکه؛ خود را با دستان خود به هلاکت نیندازید»؛ فرمودند: «قد نهانی الله تـعالی أن ألقـی بـیدی إلی التّهلکة. خداوند تعالی مـرا از ایـن کـه خود را به هلاکت بیندازم نهی کرده است»(بحرانی، ج22، ص282). سپس در ادامه این استدلال، قتل مورد تهدید را، مصداق هلاکت نهی شده از طرف خـداوند مـتعال دانـسته و فرمودند: « فإن کان الأمر علی هذا فافعل مـا بـدا لک و أنا أقبل ذلک...؛ پس اگر مسئله این چنین است ( فشار و تهدید به قتل ) تو بر آنچه برایت آشکار شده اسـت عـمل کـن و من هم این پیشنهاد را می پذیرم. ..(همان، ص272 ). همچنین ممکن اسـت مستند اصلی امام رضا (ع) در این تصمیم، نهی پیامبراسلام (ص) از مخالفت سلطان – البته با رعایت سایر دستورات و احکام دینی- بـاشد که فـرمود: «طـاعة السلطان واجبة و من ترک طاعة السلطان فقد ترک طاعة اللّه عز و جـل و دخـل فی نهیه؛ إنّ اللّه عز و جل یقول: و لاتلقوا بأیدیکم إلی تهلکة؛ پذیرش فرمان سلطان واجب است و کـسی کـه پذیـرش فرمان او را ترک کند به تحقیق فرمان خداوند عزیز و جلیل را ترک کرده و مـرتکب نـهی او شـده که فرمود: خود را با دستان خود به هلاکت نیندازید. (صدوق، امالی،ص 277، ح 20). در حقیقت امام رضـا (ع) شـرایط خـود با مامون را مصداق این فرمایش پیامبر(ص) دانسته است که قبول ولایت‏عهدی خود را به آیـه «تـهلکة» استناد کرده است. 2-2 عمل به سنّت: امام رضا (ع) در ضمن احادیثی که از ایشان مـنقول اسـت؛ پذیـرش ولایت‏عهدی را مستند به سنت معصوم (ع) اعم از انبیا و اولیای الهی کرده است.  به عنوان نـمونه، از نـقل یکی از راویان به نام «یاسر» معلوم است که امام هشتم پس از پذیرش ولایت‏عهدی دسـت هـای خـود را به طرف آسمان بلند کرده و پس از آن که خود را در این پذیرش مکره و مضطر معرفی می کـند، بـا اشاره ای لطیف عمل یوسف پیامبر(ع) در مقابل عزیز مصر را مستندی بر اقدام خـود دانـسته و از خـداوند می طلبد که همانگونه که بنده و نبی خود یوسف را در هنگامه ولایت پذیری عزیز مصر مـواخذه نـکرده ای، مـرا نیز در پذیرش این ولایت ‏عهدی مواخذه نکن «عن یاسر قال: لمّا ولّی عـلی ابـن موسی الرضا (ع) العهد سمعتُه و قد رفع یدیه إلی السماء و قال: الّلهم أنّک تعلم أنّی مکره مضطرّ فـلا تـواخذنی کما لم تواخذ عبدک و نبیّک یوسف حین دفع إلی ولایة مصر» ( بحرانی، ج22، ص 283). همچنین چـنانچه پاسـخ امام رضا(ع) به محمد بن عرفه -کـه در پاسـخ هـای نقضی مطرح شد- را یک پاسخ نقضی و یـا کـاملاً نقضی ندانیم به مسئله اقتدا و تأسی به سنت در امر پذیرش ولایت‏عهدی اشاره شـده اسـت. زیرا امام هشتم در جواب او، عـمل امـیر المومنین(ع) را، در ورود بـه مـسئله شـوری در عهد خلیفه دوم، مستند خویش در پذیرش ایـن ولایت‏عهدی مطرح می کند. در کلام دیگری که از امام رضا(ع) نقل شده است ایـشان بـطور مشخص از یوسف و دانیال نبی که در شـرایط اضطرار از طاغوت زمان خـود ولایـت را پذیرفتند نام می برد و بـه ایـن شکل شرایط ویژه ای که در مقابل مأمون پیدا کرده است را نظیر شرایط این دو پیـامبر مـی داند و در پیشگاه خداوند سنت ایـن دو پیـامبر خـدا را مستند خود قـرار مـی دهد؛ «فقال(ع): ألّلهم أنـّک قـد نَهیتَنی عنِ الإلقاءِ بِیدی إلی التّهلکة و قد أشرفتُ مِن قِبل عبد الله المأمونِ علَی القَتل مـَتی لَم أقـبِل وِلایَة عَهدِه وَ قد أُکرِهتُ و اضطُرِرتُ کـم اضـطرّ یوسف و دانـیال(ع) أذ قـبل کـل واحد منهما الولایة مـن طاغیه زمانه»(همان،ص284). 3-2 - اکراه و اضطرار به نظر می آید اصلی ترین دلیل امام رضا(ع) بـر پذیـرش ولایت عهدی که مستند سایر دلایـل نـیز مـحسوب مـی شـود؛ قرار گرفتن در شـرایط اکـراه و به تبع آن اضطرار است. از این رو می توان آیه «تهلکه» را که یکی از مستندات امام هشتم بر پذیـرش ولایت‏عهدی اسـت؛ یک امر ارشادی بر حکم عقل، درتدبیر حـالت اکـراه و اضـطرار دانـست. چـنان کـه امام رضا(ع) نیز بلافاصله پس از اشاره و استناد به این آیه، مسأله اکراه و اضطرار را به صورت مستند اصلی مطرح می کند: «ألّلهم أنّک قد نَهیتَنی عنِ الإلقاءِ بِیدی إلی التـّهلکة و قد أشرفتُ مِن قِبل عبد الله المأمونِ علَی القَتل مَتی لَم أقبِل وِلایَه عَهدِه وَ قد أکرَهتُ و اضطُررتُ...؛ (همان) خداوندا تو مرا از این که خودم را با دستان خود به هلاکت بـیندازم نـهی کرده ای و اینک اگر ولایت‏عهدی عبدالله مامون را نپذیرم، مرا در آستانه قتل قرار داده است، بنابر این من در حالت اکراه و اضطرار قرار گرفته ام...» (همان). از سوی دیگر استناد امام هشتم به سنت نـیز در پذیـرش ولایت‏عهدی، معطوف به امر اکراه و اضطرار است. به این خاطر، ایشان در مقام عرض حال به خداوند متعال در تأسی به یوسف پیامبر(ع)، ابتدا مـسئله اکـراه و اضطرار را مطرح می کند.( هـمان ص283 ). هـمچنین در پاسخ به محمد بن عرفه نیز امام رضا(ع) او را بدون هیچ تصریحی، به یک امر مسلم تاریخی یعنی تهدید به قتل و اکراه و اضطرار امیرالمومنین(ع) ارجـاع مـی دهد. در هر صورت، بـنابر حـکم عقل، دفع ضرر- اگرچه ضرر احتمالی- بر انسان واجب است و هر آنچه عقل بر انسان حکم می کند شرع نیز همان حکم را صادر می کند. در دین اسلام اکراه که از مصادیق ضـرر مـحسوب می شود دارای تعریف و آثار مشخصی است که امام رضا (ع) وضعیت خود را در مقابل مامون را وضعیت مکرَه می داند. بر اساس تعالیم اسلام، اکراه عبارت است از وادار کردن فرد بر کاری که اگـر بـیم از زیان مـادی، معنوی و یا جسمی ناشی از تهدید اکراه کننده نبود، آن را انجام نمی داد (هاشمی شاهرودی، فرهنگ فقه، ج 1، ص660). بر این پایـه، بر قول و فعل مکرَه جز در قتل، اثری مترتب نیست و سبب رفـع حـکم اولی شـرعی از او می گردد (حسینی، العناوین، ج2،ص704). بنابراین پذیرش ولایت عهدی مامون که بنابرحکم اولیه دین حرام است، بر اثـر اکـراه – و تا زمان وجود آن- منتفی می گردد.البته به اجمال باید دانست در شرایط ویـژه ای - کـه در ایـن مقاله مجال بیان آن نیست -، حکم اولیه حتی در صورت اکراه و تهدید بر قتل نیز باقی اسـت. شرایطی که در تقابل یزید با امام حسین (ع) بوجود آمد از این قبیل است. زیـرا تهدید به قتل امـام حـسین(ع) برای بیعت تمام و کمال با یزید بود و این با پذیرش ولایت عهدی که مشروط به شرایط خاص از طرف امام رضا (ع) گردید متفاوت است. همچنین در تعابیر دینی، اضطرار بحالتی گفته می شـود که انسان بیم عقلائی از زیان غیر قابل تحمل نسبت به انجام کاری یا ترک امری داشته باشد. (ر.ش به: نجفی، جواهر الکلام، ج36، ص426 و 427). بنابراین، تحقق هر اضطراری به اکراه وابسته نیست ولی پس از هر اکـراه، اضـطرار حاصل می شود. در این حالت نیز حکم اولیه برداشته می شود و حکم ثانویه شرعی بوجود می آید (ر.ش به:هاشمی شاهرودی، همان، ص574 ) و تا زمان ارتفاع حالت اضظرار حکم ثانویه دارای حجت شـرعی اسـت.شرایط امام رضا (ع) پس از اکراه مامون عباسی و تهدید به قتل از طرف او، به اضطرار مبدل شده و با انتفاء حکم اولیه در حرمت همکاری با مامون، پذیرش ولایت‏عهدی صورت گرفت. این اکراه از سـوی مـامون واقعی بوده و آن حالت اضطرار برای امام رضا (ع) امری عقلائی بود. زیرا مامون عباسی علیرغم وجهه علمی، از لحاظ شخصیت سیاسی و روانی کسی است که برادر خود امین را برای دست یـابی بـه حـکومت به قتل رسانید و سر بـریده او را بـرای عـبرت دیگران در معرض گذاشت. به این خاطر نمی توان تهدید او به قتل امام هشتم را یک تهدید تاکتیکی و غیر عملی دانست. از این رو شـهادت امـام هـشتم پس از چند ماه از پذیرش ولایت‏عهدی، گواه دیگری در واقعی بـودن ایـن اکراه از طرف مامون و اضطرار امام رضا(ع) است. 4-2: رجحان پذیرش ولایت‏عهدی برقتل: امام رضا(ع) در مقام جواب‏گوئی به یکی از پرسـش هـای مـرتبط با پذیرش ولایت‏عهدی به دو پاسخ تصریح کرده اند؛ که پاسـخ نخست را حلّی و پاسخ دوم را نقضی می دانیم. ریّان بن صلت که از محدثان برجسته شیعی محسوب می شود ( نجاشی، رجـال، ج 1ص. 379 ) بـه امـام هشتم عرض می کند که مردم درباره شما می گویند: عـلی ابـن موسی (ع) با اینکه نسبت به دنیا اظهار زهد می کند اما ولایت‏عهدی را پذیرفت! این خبر ریان در حـقیقت پرسـش مـردم بلکه خود او نسبت به این اقدام امام رضا (ع) است که قبلاً خـود ایـشان چـنین پرسشی را پیش بینی می کرد. زمانی که مأمون از او پرسید چرا ولایت‏عهدی او را نمی پذیرد؟ امام هـشتم فـرمود بـخاطر آن چیزی که تو اراده کرده ای. مامون پرسید من چه مطلبی را اراده کرده ام؟ امام رضا (ع) فرمود: آیـا مـن در امان هستم؟ پاسخ داد: بله تو در امان هستی. آنگاه امام رضا(ع) به مامون می گـوید: تـو مـی خواهی با قبول ولایت‏عهدی من مردم بگویند که علی بن موسی به دنیا زهـد و خـویشتن داری نداشت بلکه این دنیا بود که تا کنون نسبت به او زهد و بی اعـتنائی داشـته اسـت! و اینک که به او رو کرده است آیا نمی بینید به طمع خلافت آن را پذیرفته است؟«... فقال الرضا(ع)... و إنـّی لأعـلم ما ترید فقال المأمون: ما أرید؟ قال: الأمان علی الصدق قال: لک الأمان. قـال (ع) تـرید بـذلک أن یقول الناس: إن علی بن موسی، لم یزهد فی الدنیا، بل زهدت الدنیا فیه، أ لا ترون کیف قـبل ولایـة العـهد طمعا فی الخلافة؟(بحرانی،همان، ص282)امام رضا(ع) در پاسخ به این خبر پرسشی جـناب ریـّان بن صلت سه پاسخ مطرح می کند که دو پاسخ را حلّی و یک پاسخ را نقضی می توان مـحسوب کـرد. ایشان در پاسخ نخست می فرماید: من میان دو چیز مختار شدم. یکی قـبول ولایت‏عهدی و دیگری قتل توسط مأمون. و من قبول ولایت‏عهدی را بـرکشته شـدن ترجیح دادم«... فلمّا خیّرت بین القبول ذلک و بـین القـتل اخترت القبول علی القتل» (همان، ص283) این استناد امام هشتم را می توان یک اسـتدلال عـقلی از نوع دفع أفسد به فـاسد دانـست و یا ایـن عـمل را بـا عنوان دیگری که در احادیث ایشان و نـیز هـمین روایت مشهود است انتخاب از روی اکراه و اضطرار دانست. و چون این اکراه و اضطرار بـاید واقـعی و عقلائی باشد؛ امام هشتم قبل از پاسـخ به سؤال ریان و در نـزد او خـداوند متعال را شاهد بر حقیقت ایـن کـراهت می گیرد «...فقال (ع): قد علم الله کراهتی لذلک...»(همان). آنچنان که شهادت امام توسط مـأمون در مـدت کوتاهی پس از پذیرش ولایت‏عهدی، گواه ایـن واقـعیت اسـت. 5-2- ضرورت ( نیاز) بـه غـیر از اضطرار که یک حـالت فـوق العاده برای شخص محسوب می شود؛ امام رضا(ع) از ضرورت که حالتی فوق العاده بـرای جـامعه به حساب می آید نام مـی بـرد و در پاسخ بـه پرسـش ریـّان بن صلت پذیرش خـود را مستند به ضرورت می کند. ممکن است شرایط خاص علویان و حضور در مجالس و محافل علمی مـخالفان و بـاطل کردن نقشه عباسیان در طرد اجتماعی اهـل بـیت (ع) را بـخشی از ضـرورت اجـتماعی آن دوران دانست که در مـجال دیـگری قابل طرح است. ایشان در پاسخ ریّان چنین می گوید: آنچه مرا وا داشت تا بعد از آن که در آسـتانه مـرگ قـرار گرفتم علیرغم اکراه و اجبار بر این کـار، آن را بـپذیرم؛ ضـرورت بـود؛. .. و دفـعتنی الضـروره الی قبول ذلک علی اکراه و اجبار بعد الإشراف علی الهلاک، علی أنّی ما دخلت فی هذا الأمر الّا دخول خارج منه»(همان،ص283) 6-2- تغییر ساختار ولایت‏عهدی: اگرچه ولی‏عهد در عموم حکومت هـای پادشاهی و سلطنتی تعریف مشخص شده داشته و مسئول و مأمور بسیاری از وظایف حکومتی است، اما درهم ریختن این ساختار از سوی امام رضا (ع) به عنوان شرط پذیرش ولایت‏عهدی یکی دیگر از مستندات ایشان در مـقابل پرسـش کنندگان از پذیرش ولایت‏عهدی است. ایشان به صراحت در دربار مأمون و پس از آن که تصمیم قاطع او را بر اجبار یا قتل مشاهده کرد، پذیرش خود را مبتنی بر برداشته شدن تمام تکالیفی دانست که مـعمولاً بـر دوش ولی‏عهد بود. از این رو فرمودند: من این پیشنهاد را می پذیرم مشروط بر این که کسی را نصب و عزل نکنم و سیره و روشی را برهم نزنم فـقط در ایـن کار مشاوری دورادور باشم «... أنا اقـبل ذالک عـلی ان لا أُولّی احدا و لا أعزِل احدا و لا انقض رسماً و لا سنةً و اکون فی الامر من بعیدٍ مشیرا...» (همان، ص282) علیرغم این که عزل یا نصب و نیز برداشتن برخی از سنت هـا مـی توانست در جهت مطلوب و مـقاصد امـام هشتم باشد، اما اساسا اعلام این شرط از طرف ایشان نشاندهنده آن است که ایشان ساختار ولایت‏عهدی را برهم زد و سپس آن را پذیرفت. زیرا اگر ولایت‏عهدی را با تمام تکالیف و مسئولیت های آن می پذیرفت، حجم اخـتیارات او در انـجام امور شرعی نسبت به امور غیر شرعی قابل ملاحظه نبود. از این جهت از آن حجم اندک نیز چشم پوشید و ساختار جدید سمت ولایت‏عهدی را پذیرفت. علاوه بر این که ایشان هیچ امید و اعتمادی در پذیـرش فـرمان های او در مـسئولیت ولایت‏عهدی نداشت همچنان که مامون نماز عید فطر امام هشتم را در جایگاه ولایت‏عهدی تاب نیاورد. این شرط پذیـرش یک شرط واقعی از طرف ایشان محسوب می‌شد و تا پایان دوران ولایت‏عهدی، امـام رضا(ع) بر این سیره عمل نمود. اگرچه مأمون گاه می‌خواست که این شرط ملغی گردد ولی امـام هـشتم او را بر این شرط متذکر می گشت. به عنوان نمونه روزی مأمون عباسی از ایشان خـواست تـا بـه برخی از پیروان امام که مقابل مأمون ایستاده بودند نامه ای بنویسد ولی امام رضا(ع) فرمود: «...مـن در این سمت وارد شدم به این شرط که امر و نهی نکنم و نصب و عزل نـداشته باشم. ..؛.انما دخلت فـی هـذا الامر الذی دخلت فیه علی ان لا آمر و لا انهی و لا اولی و لا اعزل...»( همان، ص 287 ). از این رو امام رضا(ع) بعد از دلایل مختلف که برای ریّان بن صلت می آورد، می فرماید: ...با این همه، من داخل بر ولایت‏عهدی نشدم، مگر مانند کسی که از آن خارج می شود؛ علی أنی ما دخلتُ فی هذا الامر الا دخول خارج منه»(همان، ص 283) 7-2 قیاس اولویت: قیاس اولویت که یکی از راه های عقلی در استنباط حکم شرعی اسـت جـز مستندات امام رضا(ع) در دفاع از پذیرش ولایت‏عهدی قرار گرفته است. در این قیاس امام رضا(ع) خود و مامون را با افراد دیگری مقایسه کرده، از طریق قیاس اولویت و نیز از راه جدال احسن پاسخ حلّی به مـخالفان داده اسـت. عیّاشی از برخی ناقلان امامیه نقل می کند (التفسیر، ج2، ص 180) که شخصی درباره توجیه این اقدام امام رضا (ع) در مقابل مأمون سئوال کرد. امام هشتم پاسخ داد: نبی بالاتر است یا وصی؟ شخص پاسـخ گـفت: قطعا نبی بالاتر است. امام پرسید: مسلمان گرامی‏تر است یا مشرک؟ او جواب داد: مسلما مسلمان گرامی‏تر است. امام رضا (ع) فرمود: عزیز مصر مشرک بود و یوسف نبی بود. وبدرستیکه مـأمون مـسلمان اسـت و من وصی هستم. یوسف از عـزیز مـصر خـواست که او را سرپرست کند. آنجا که قرآن می فرماید: مرا سرپرست خزانه های این سرزمین قرارده بدرستیکه من حافظ و دانا هستم...؛. ..فـقال له ابـو الحـسن الرضا(ع): یا هذا أیهما أفضل النبی أو الوصی؟ فقال: لا، النـبی قـال: فأیهما أفضل مسلم أو مشرک؟ قال: لا، بل مسلم. قال: فإن العزیز عزیز مصرٍ کان مشرکا و کان یوسف(ع) نبیاً و إن المأمون مسلم و أنـا الوصـی و یـوسف سأل العزیز أن یُولّیهِ حین قال: اجعلنی علی خزائن الأرض إنی حـفیظ علیم...(بحرانی، همان، ص 284) در این بیان، یک قیاس اولویت شکل گرفته است که بنا بر فرضی که نبی بالاتر از وصـی و مـشرک پایـین تر از مسلمان باشد؛ چگونه ممکن است که ولایت پذیری یک نـبی از مـشرک- با رعایت سایر شئون دینی - صحیح باشد، اما ولایت پذیری شخص وصی از مسلمان نادرست باشد؟ در حالی کـه بـه طـریق اولی این ولایت پذیری نیز صحیح است. البته ممکن است به مفاد ایـن روایـت ایـراداتی وارد باشد که نتوان آن را از لحاظ دلالی معتبر دانست و آن این است که چگونه ممکن است مقام انـبیا بـر اسـاس این روایت از اهل بیت (ع) بالاتر باشد در حالی که محتوای بسیاری از آیات و روایات خلاف آن را مـطرح مـی کند؟ در پاسخ اجمالی که تفصیل آن در این مجال نیست باید گفت: نبی و وصی در این حـدیث بـطور مـطلق مطرح نبوده و روایات بلکه آیات بسیاری این دو اصطلاح را از اطلاق می زند. از طرف دیگر نـباید از نـظر دور داشت که امام در مقام مجادله احسن با پرسشگر است. بنابراین راه مجادله استفاده از اقـرار هـا و مـسلمات مخاطب است. به این خاطر در کلام امام رضا (ع) تقریری و تاییدی بر اظهار نظر پرسشگر نـمی‌بـینیم. در نهایت از نظر دور نیست که چنین فضیلتی که در این نقل وجود دارد، در کلام غـیر مـعصوم وارد شـده و سکوت امام در مقابل آن دلیل بر تایید نیست. زیرا امام در مقام مجادله بوده و در مقام تبیین فـضیلت نـبی یـا وصی نمی‌باشد. نتیجه گیری: 1-در کتاب عوالم العلوم بطور مستند، علل و انـگیزه پذیـرش ولایت‏عهدی از زبان شخصیت های مختلف ذکر شده که کلمات و پاسخ های امام رضا(ع) در این میان حـائز اهـمیت بیشتری است. تنوع مستندات و پاسخ های مطرح شده از طرف امام هشتم نـشانه سـئوالات بسیار و درک نادرست این اقدام سیاسی و اجتماعی در آن روزگـار اسـت کـه ممکن است این برداشت نادرست هنوز نـیز ادامـه داشته باشد. 2-اصرار امام رضا(ع) در بیان مستنداتی از قرآن، سنت و عقل برای پذیرش ولایت‏عهدی، عـلاوه بر آن که ما را به شـیوه اسـتدلال و استناد صـحیح در حـوزه عـلوم ومعارف اسلامی آشنا می کند؛ بـه نـکته در خور دیگر نیز متوجه می سازد که معصوم(ع) نیز در هرکار و فعل خـود نـیازمند به حجت و دلیل بوده، و لازم است در حـد فهم و درک مخاطبان این حـجت هـای عقلی و نقلی بیان شود. 3-ایـن اقـدام هوشمندانه امام رضا(ع) که از جهاتی شبیه به اقدام امام حسن(ع) در پذیرش صلح مـی بـاشد به عنوان تکمله‌ای در اقدام آگـاهانه امـام حـسین(ع) در مواجهه با دشـمن اسـت و ملاک و الگو در تعاملات سـیاسی و بـین المللی و نیز داخلی محسوب می شود. زیرا نقلاً و عقلاً دلیلی بر اختصاص این اقـدام نـسبت به شخص امام رضا(ع) وجود نـدارد کـما این کـه دلیـلی بـر اختصاصی بودن اقدام امـام حسین(ع) در کربلا یافت نمی شود. از لحاظ اصولی نیز در مقام شک میان اختصاصی بودن یک حـکم بـرای معصوم (ع) یا اشتراک حکم میان مـعصوم(ع) و غـیر مـعصوم، اصـل بـر عدم اختصاص اسـت و دلیـل «و لکم فی رسول الله اسوه حسنه» مویدی بر این اصل است. منابع: 1-قرآن کریم 2-بحرانی اصفهانی، عـبدالله، عـوالم العـلوم و المعارف و الاحوال من الآیات والاخبار و الاقوال، بـا مـستدرکات سـید مـحمدباقر ابـطحی، قـم، موسسه امام مهدی (عج)، چاپ دوم، 1430ق. 3-حسینی شیرازی، علی اکبر، تاریخ تحلیلی اسلام، بی جا، چاپ اول،1382ش. 4-حسینی مراغی، عبدالفتاح، العناوین الفقهیه، قم، دفتر انتشارات اسلامی، بی تا. 5-صـدوق، محمد بن علی، الامالی، بیروت، اعلمی، چاپ پنجم، 1400ق. 6-طباطبائی، محمد حسین، المیزان فی تفسیر القرآن، قم، انتشارات اسلامی،چاپ چهارم،1373ش. 7-عیاشی، محمد بن مسعود، التفسیر، تهران، مکتبه العلمیه الاسلامیه، بـی تـا. 8-نجاشی، احمد بن علی، رجال، قم، موسسه نشر اسلامی، بی تا. 9-نجفی، محمد حسن، جواهرالکلام فی شرح شرایع الاسلام، قم، جامعه مدرسین، چاپ اول، بی تا. 10-مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بـیروت، مـوسسه وفا، چاپ دوم،1403ق. 11-هاشمی شاهرودی، محمود، فرهنگ فقه، قم، موسسه دائره المعارف فقه اسلامی، 1387ش. به نقل از خبرآنلاین ]]> دین‌ Thu, 08 Nov 2018 10:24:28 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267283/تعامل-سیاسی-صلح-امام-حسن-ع-ولایت-عهدی-رضا کتابشناسی آثار مرتبط با پیامبر اکرم , امام رضا (ع) و امام حسن (ع) http://www.ibna.ir/fa/doc/book/267275/کتابشناسی-آثار-مرتبط-پیامبر-اکرم-امام-رضا-ع-حسن به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) از قم,  براساس اطلاعات کتابشناسی موسسه خانه کتاب، ۱۱ عنوان کتاب با پرداختن به زندگی و سیره‌ پیامبر اسلام (ص), امام حسن مجتبی (ع)  و امام رضا (ع) در سال جاری، از سوی مولفان در قم به چاپ رسیده که ۶ عنوان آن چاپ نخست بوده و ۵ عنوان نیز تجدید چاپ شده‌اند. کتاب‌های منتشر شده با موضوع پیامبر اسلام(ص) آخرین پیامبر: حضرت محمد (ص) پدیدآوران: نويسنده: ابراهیم محمدحسن‌بیگی - تصويرگر: حسن عامه‌کن ناشران: کتاب جمکران، گنجشک‌های جمکران - ۱۶ صفحه - چاپ اول سال۹۷  -  قیمت :۴۵۰۰۰ ریال پیامبر مهربان: داستان زندگی حضرت محمد (ص) پدیدآوران نويسنده: ابوالفضل سبزی - تصويرگر: سیدحسن حسینی‌زاده ناشر: پورافشار -  ۱۲ صفحه -  چاپ اول سال ۹۷   - قیمت :۲۰۰۰۰  ریال بررسی مطالعات سیره نبوی  نويسنده: داوود رنجبران ناشر: دفتر نشر معارف  - ۵۲۰ صفحه - چاپ اول سال ۹۷   -  قیمت :۳۰۰۰۰۰ ریال من حضرت محمد (ص) را دوست دارم پدیدآوران: نويسنده: غلامرضا حیدری‌ابهری -  تصويرگر: طاهره رضایی ناشر: جمال -  ۲۴ صفحه - چاپ سوم سال ۹۷  - قیمت :۴۰۰۰۰ ریال یتیم بزرگ تاریخ:  داستان‌هایی از دوران کودکی پیامبر اسلام پدیدآوران: به اهتمام: قباد کاکاخانی - ويراستار: حسن خرسندی ناشر: معصومین‌(ع)  - ۴۰ صفحه -  چاپ اول سال ۹۷  - قیمت :۴۰۰۰۰ ریال کودک با برکت: دوران کودکی حضرت محمد (ص) نويسنده: علیرضا حضرتی ناشر: زائر آستانه مقدسه - ۱۲ صفحه - چاپ چهارم ۹۷   - قیمت :۲۵۰۰۰ ریال نگاه با محبت: پنج حدیث معنوی از حضرت محمد (ص) پدیدآوران: نويسنده: سیدمحمد مهاجرانی -  تصويرگر: مهناز رضایی ناشر: جمال - ۱۲ صفحه - چاپ اول سال ۹۷  -  قیمت :۶۰۰۰۰ ریال   کتاب‌های منتشر شده با موضوع امام حسن مجتبی(ع) امام مجتبی (ع) در آینه کتاب نويسنده: محمدباقر انصاری ناشر:  دلیل ما -  ۵۲۶ صفحه - چاپ اول سال ۹۷  -  قیمت :۳۰۰۰۰۰  ریال من امام حسن (ع) را دوست دارم پدیدآوران: نويسنده: غلامرضا حیدری‌ابهری - تصويرگر: طاهره رضایی ناشر: جمال - ۲۴ صفحه - چاپ سوم سال ۹۷  -   قیمت :۴۰۰۰۰ ریال   کتاب‌های چاپ شده با موضوع امام رضا (ع) من امام رضا (ع) را دوست دارم پدیدآوران: نويسنده: غلامرضا حیدری‌ابهری - تصويرگر: طاهره رضایی ناشر: جمال - ۲۴ صفحه - چاپ چهارم سال ۹۷  - قیمت :۴۰۰۰۰ ریال بزرگداشت غدیر و عاشورا در سیره و بیان امام رضا (ع) نويسنده: مهدی صدری ناشر : دلیل ما - ۶۴ صفحه - چاپ سوم سال ۹۷ -  قیمت : ۴۰۰۰۰ ریال   ]]> استان‌ها Thu, 08 Nov 2018 08:16:35 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/book/267275/کتابشناسی-آثار-مرتبط-پیامبر-اکرم-امام-رضا-ع-حسن فضائل و زندگانی آل عبا (ع) از زبان ثامن‌الائمه (ع) http://www.ibna.ir/fa/doc/book/267153/فضائل-زندگانی-آل-عبا-ع-زبان-ثامن-الائمه به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، کتاب «زندگی و فضیلت‌های آل عبا (ع) در کلام امام رضا (ع)» نوشته سید حسن حسینی، در سال جاری نخستین‌بار از سوی بنیاد پژوهش‌‌های اسلامی آستان قدس رضوی منتشر شده است. این اثر به‌طور مختصر به بیان احادیث و بررسی سخنان امام رضا (ع)، درباره زندگی و فضیلت‌های آل‌عبا می‌پردازد.   در کتاب حاضر، نقل احادیث با رویکرد تاریخی و تحلیل محتوایی همراه با شواهد تاریخی از برخی منابع دیگر، مورد توجه بوده و از بررسی نوع حدیث به لحاظ صحیح یا ضعیف بودن و همچنین سلسله راویان احادیث و تحلیل ثقه یا مجهول بودن آن‌ها به دلیل اطاله بحث، چشم‌پوشی شده است. در تدوین این اثر سعی شده برای محکم و متقن بودن مستندات و سهولت دست‌یابی خوانندگان به متن اصلی احادیث، تا حد ممکن روایت‌های کوتاه در متن و پانوشت گنجانده شود. ارجاعات احادیث به منابع متقدم صورت گرفته و از تکرار منابع متأخر که همان حدیث را آورده‌اند، پرهیز شده است.   سید حسن حسینی کتاب را در پنج بخش با عنوان‌های «محمد (ص)،‌ خاتم پیامبران»، «خاتم اوصیا امیرالمومنین علی (ع)»، «فاطمه (س) سرور زنان عالم»، «امام حسن (ع) سرور جوانان بهشت» و «حسین (ع) سرور شهیدان» تدوین کرده است. در صفحات ابتدایی کتاب نیز شرح مختصری درباره حدیث شریف کساء از زبان امام رضا (ع) ارائه شده است.   خداوند خواست که آلودگی را از خاندان پیامبر (ص) بزداید درباره راویان و شأن نزول حدیث شریف کساء در صفحه 20 کتاب می‌خوانیم: «این حدیث توسط شیخ طوسی از طریق ابوالفتح هلال بن محمد بن جعفر حفار، از ابوالقاسم اسماعیل بن علی بن علی دعبلی، از پدرش ابوالحسن علی بن علی بن رزین خزاعی؛ برادر دعبل خزاعی، از حضرت رضا (ع) روایت شده و آن حضرت از طریق پدران گرامی خویش، از حضرت سجاد (ع)، از زبان ام‌سلمه؛ همسر پیامبر چنین بیان نموده است: ام‌سلمه گوید: «این آیه (آیه تطهیر) در منزل من نازل شد و رسول خدا آن روز نزد من بود. پیامبر علی (ع)، فاطمه (س)، حسن (ع) و حسین (ع) را نزد خود خواند و سپس جبرئیل آمد و عبایی فدکی بر روی آن‌ها کشید. سپس فرمود: پروردگارا، اینان اهل‌بیت من هستند، بارخدایا، هرگونه پلیدی را از آن‌ها دور کن و به‌طور کامل پاکشان گردان!» پس از آن، جبرئیل پرسید: ای محمد، من از شمایم؟ رسول خدا پاسخ گفت: تو از مایی ای جبرئیل. سپس ام‌سلمه گفت: ای رسول خدا، من نیز از اهل بیت شما هستم؟ و نزدیک شد تا زیر عبا قرار گیرد،‌ پیامبر فرمود: در جای خود بایست ای ام‌سلمه، تو در راه خیر و خوبی هستی و از همسران رسول خدایی. سپس جبرئیل گفت: بخوان ای محمد «اِنَما یُریدُالله لِیُذهبَ عَنکُمُ الرِجسَ اَهلَ البیتِ و یُطَهِرَکُم تَطهیرا» «خداوند می‌خواهد آلودگی را از شما خاندان بزداید و شما را پاک و پاکیزه گرداند» و این آیه در حق پیامبر (ص)، فاطمه (س)، علی (ع)، حسن (ع) و حسین (ع) نازل شد.»   مدفن فاطمه (س) به بیان امام رضا (ع)، کجاست؟ در بخشی دیگر از کتاب حاضر درباره سن حضرت فاطمه (س) و مدفن مبارک ایشان، به بیان امام رضا (ع)، آمده است: «اگرچه در منابع تاریخی، ‌دیدگاه‌های گوناگونی درمورد تولد حضرت فاطمه (س) ارائه شده است و برخی منابع تولد او را در سال پنجم قبل از بعثت و سنش را به هنگام شهادت، 28 سال نوشته‌اند، اما امام رضا (ع) در پاسخ نصربن علی جهنی آن‌گاه که از مدت عمر آن حضرت پرسید، فرمود: فاطمه (س) در سال پنجم بعثت به دنیا آمد و درحالی‌که هیجده سال و 75 روز داشت، از دنیا رفت. او مدت هشت سال با پیامبر در مکه زیست نمود و سپس همراه آن حضرت به مدینه مهاجرت نمود و ده سال در آنجا اقامت داشت و پس از وفات پیامبر 75 روز زندگی کرد. امام حسن (ع) را در یازده‌سالگی به دنیا آورد. حضرت علی (ع) بدن مطهر حضرت فاطمه (س) را شبانه غسل و کفن نمود و به خاک سپرد. در مورد مدفن فاطمه (س) اختلاف  است و برخی آن‌را در قبرستان بقیع نوشته‌اند، برخی میان منبر و روضه پیامبر را مدفن او می‌دانند و عده‌ای مکان آن‌را نامعلوم گفته‌اند. حضرت رضا (ع) در پاسخ احمد بن محمد بزنطی که از مدفن فاطمه (س) پرسیده بود، پاسخ داد: «در خانه‌اش به خاک سپرده شد. زمانی که بنی‌امیه مسجد را توسعه دادند، مقبره‌اش در داخل مسجد قرار گرفت. جالب است بدانیم که علامه مجلسی نیز روایت دفن حضرت فاطمه (س) را در منزلش درست‌ترین روایت در این‌باره می‌داند.»   نخستین چاپ کتاب «زندگی و فضیلت‌های آل عبا (ع) در کلام امام رضا (ع)» در 300 صفحه با شمارگان یک‌هزار نسخه به بهای 16 هزار تومان از سوی بنیاد پژوهش‌‌های اسلامی آستان قدس رضوی راهی بازار نشر شده است. ]]> دین‌ Thu, 08 Nov 2018 05:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/book/267153/فضائل-زندگانی-آل-عبا-ع-زبان-ثامن-الائمه «یک قمقمه دریا» با 250 هزار نسخه رکوردار شمارگان کتاب‌های رضوی http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267246/یک-قمقمه-دریا-250-هزار-نسخه-رکوردار-شمارگان-کتاب-های-رضوی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، براساس آمار پایگاه اطلاع‌رسانی موسسه خانه کتاب، از ابتدای سال 1397 تاکنون، 91 عنوان کتاب با موضوع امام رضا (ع) منتشر شده که 36 عنوان از این کتاب‌ها نخستین حضور خود را در بازار نشر تجربه می‌کنند. بیشترین نوبت چاپ در بین این کتاب‌ها، متعلق به کتاب «حرم پر از آینه بود» از مجموعه کتاب‌های پروانه به‌نشر با شعرهایی از سیده مهرانگیز اشرف‌پور است که در سال جاری به چاپ چهاردهم رسید.  اما نکته جالب درباره این کتاب‌ها، وجود کتابی با شمارگان 250 هزار نسخه در چاپ نخست است. براساس جدول بیشترین شمارگان مربوط به آثاری با موضوع امام رضا (ع) در سال جاری، کتاب‌های «یک قمقمه دریا: صد قصه و نکته از زندگی امام رضا (ع)» اثر محمدهادی زاهدی با 250 هزار نسخه، «پابوس: آموزه‌هایی برای زیارت مطلوب» نوشته سعید تیمورزاده با 115 هزار نسخه، «در حریم دوست: آداب خدمتگزاری در حرم مطهر رضوی» از مهدی نیلی‌پور با 50 هزار نسخه، «از چشمه تا دریا: حکایاتی از زندگی امام رضا (ع)» به قلم غلامرضا حیدری ابهری با 50 هزار نسخه و «زیارت عاشورا: برگرفته از مفاتیح‌الجنان حرم مطهر امام رضا (ع) با ترجمه فارسی» با 20 هزار نسخه به ترتیب در رتبه‌های اول تا پنجم هستند. در جدول زیر 18 عنوان از این کتاب‌ها به ترتیب بیشترین شمارگان پیش‌روی علاقه‌مندان قرار گرفته‌اند.    ردیف عنوان پدیدآور ناشر نوبت چاپ شمارگان 1 یک قمقمه دریا: صد قصه و نکته از زندگی امام رضا (ع) محمدهادی زاهدی به‌نشر 1 250000 2 پابوس: آموزه‌هایی برای زیارت مطلوب سعید تیمورزاده آستان قدس، معاونت تبلیغات 2 115000 3 در حریم دوست: آداب خدمتگزاری در حرم مطهر رضوی مهدی نیلی‌پور آستان قدس، معاونت تبلیغات 5 50000 4 از چشمه تا دریا: حکایاتی از زندگی امام رضا (ع) غلامرضا حیدری ابهری آستان قدس، معاونت تبلیغات 1 50000 5 زیارت عاشورا: برگرفته از مفاتیح‌الجنان حرم مطهر امام رضا (ع) با ترجمه فارسی   به‌نشر 3 20000 6 اقلیم عشق محمد سخاوت‌پور محمد سخاوت‌پور 1 10000 7 امام رضا (ع) و زندگی: گزارش‌ها و داستان‌هایی کوتاه از زندگی و شیوه رفتاری امام رضا (ع) مهدی غلامعلی به‌نشر 7 10000 8 رسم حضور: سیره زیارتی علما در حرم رضوی مسلم گریوانی موسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی 1 10000 9 چهل چراغ: چهل حدیث گهربار امام رضا (ع) علیرضا رادمان گراد 1 6000 10 حرم پر از آینه بود شاعر: سیده مهرانگیز اشرف‌پور به‌نشر 14 5000 11 دعای توسل: برگرفته از مفاتیح‌الجنان حرم مطهر امام رضا (ع) با ترجمه فارسی   به‌نشر 2 5000 12 زندگانی چهارده معصوم (ع): حضرت امام رضا (ع) علی محمدی گلی 1 5000 13 زیارتنامه امام رضا (ع) سید ضیاء‌الدین تنکابنی ندای کوثر 2 5000 14 زیارتنامه امام رضا (ع) سید ضیاء‌الدین تنکابنی ندای کوثر 2 5000 15 ماه هشتم مهدی غلامعلی دارالحدیث 4 5000 16 مژده گل: داستان‌هایی از زندگی امام رضا (ع) محمود پوروهاب کتاب جمکران 4 5000 17 مسافر هشتم مژگان شیخی قدیانی 3 5000 18 مهر ولایت در آسمان ایران (نگاهی به زندگانی و ابعاد شخصیتی حضرت رضا (ع)) علی کریمی جهرمی بوستان کتاب 4 5000 ]]> دین‌ Wed, 07 Nov 2018 21:09:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/report/267246/یک-قمقمه-دریا-250-هزار-نسخه-رکوردار-شمارگان-کتاب-های-رضوی نیازمند نوآوری در خلق آثار مذهبی هستیم http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/267248/نیازمند-نوآوری-خلق-آثار-مذهبی-هستیم مژگان شیخی در گفت‌وگو با خبرگزاری كتاب ايران(ايبنا)،‌‌ به مناسبت هفدهم آبان‌ماه؛ سالروز شهادت امام رضا (ع) گفت: باتوجه به اینکه حرم امام رضا (ع) در کشور ایران است، شایسته است نویسندگان در آثارشان توجه ویژه‌ای به این امام عزیز داشته باشند. البته درباره امام رضا (ع) کارهای زیادی انجام شده است اما بیشتر حالت تاریخیِ خشک و کلیشه‌ای دارد که در آن‌ها اشاره‌ای کوتاه به زندگی آن حضرت شده است و کمتر شاهد خلق داستان‌های و رمان‌های جذاب برای کودکان و نوجوانان درباره زندگی امام رضا (ع) هستیم.   نویسنده «دفترچه خاطرات یک کلاغ» در ادامه بیان کرد: البته در بین آثاری که با موضوع امام رضا (ع) کار شده است، داستان‌های خوب و باکیفیت هم دیده می‌شود که از سوی نویسندگان این حوزه به رشته تحریر درآمده است. این حوزه اکنون بیش از هر زمان دیگری نیازمند نوآوری است.   نویسنده «جمعه‌های خاله کانگرو» درباره ویژگی‌های خلق داستان برای کودکان و نوجوانان نیز گفت: در حوزه کودک و نوجوان، داستان، جذابیت زیادی دارد و می‌توان بسیاری از آموزه‌های اخلاقی و دینی و همچینن مهارت‌های زندگی را در قالب داستان‌های جذاب و سرگرم‌کننده به آن‌ها آموزش داد. البته باید توجه داشت که داستان‌ها نباید تکراری باشد و باید از زاویه‌ دید متفاوت روایت شود به گونه‌ای که برای بچه‌ها حالت کلیشه‌ای نداشته باشد و مسائل اخلاقی و فضیلت‌ها به صورت غیرمستقیم بیان شود.   شیخی در ادامه به لزوم تحقیق و پژوهش قبل از تالیف آثار دینی و مذهبی اشاره کرد و گفت: تحیقق و پژوهش از ملزومات تولید آثار مذهبی است که حتما باید رعایت شود و سپس با تخیل آمیخته شود. نویسندگان باید از مستندات درست تاریخی استفاده کنند و همچنین از بین روایت‌های مختلفی که بیان می‌شود روایت‌های صحیح و درست را انتخاب کنند و به روایت‌های جعلی استناد نکنند. مستندات تاریخی و تخیل باید پا به پای هم پیش روند  به گفته خالق «کاش تو را می‌دیدم» یکی از سختی‌های کار نویسندگی در حوزه مذهبی این است که باید قبل از نوشتن تحقیقات و مطالعات گسترده‌ای داشته باشند و به گونه‌ای از تخیلشان استفاده کنند که به مستندات ضربه‌ای وارد نشود تا بتوانند داستانی معتبر و درعین حال جذاب بنویسند. درواقع در این آثار مستندات تاریخی و تخیل باید پا به پای هم پیش روند.   وی در ادامه به آثاری که در این حوزه برای کودکان و نوجوانان نوشته، اشاره کرد و گفت: من هم در حوزه کودک و هم در حوزه نوجوان درباره امام رضا (ع) به خلق اثر پرداخته‌ام. «10 داستان از امام رضا (ع)» از جمله آثار من در حوزه کودک است که در سال 1394 از سوی نشر قدیانی برای کودکان منتشر شد و در سال 1395 به عنوان کتاب برتر در جشنواره بین‌المللی رضوی انتخاب شد. همچنین در پویش کتابخوانی رضوی هم معرفی شد و براساس آن در همه کتابخانه‌های کشور مسابقه‌ای برگزار شد.     شیخی افزود: همچنین کتابی هم با موضوع امام رضا (ع) با عنوان «مسافر هشتم» برای نوجوانان نوشته‌ام که در سال 1395 از سوی نشر قدیانی منتشر شد. این کتاب هم به عنوان کتاب برتر در جشنواره بین‌المللی رضوی در سال 1396 انتخاب شد و کاندیدای مرحله نهایی کتاب سال جمهوری اسلامی ایران شد. علاوه بر این در سال گذشته به همراه کتاب «کاش تو را می‌دیدم» که درباره زندگی حضرت معمومه (س) نوشته‌ام در پویش کتابخوانی رضوی هم معرفی شد و براساس آن در همه کتابخانه‌های کشور مسابقه‌ای برگزار شد. ساده‌نویسی در نوشتن برای من یک اصل است  شیخی ساده‌نویسی را ویژگی شاخص این آثار عنوان کرد و گفت: ساده‌نویسی در نوشتن برای من یک اصل است و سعی می‌کنم در تالیف آثارم به آن توجه کنم. همچنین قبل از نوشتن سعی می‌کنم پژوهش کنم و تحقیقاتی درباره مستندات تاریخی انجام دهم. علاوه بر این تلاش کردم غیر از اینکه زندگی امام رضا (ع) را روایت کنم، روحیات و مسائل مربوط به مامون (خلیفه عباسی) را نیز مطرح کنم و به این موضوع بپردازم که چه شد کار به اینجا رسید و چرا مامون اینقدر به امام رضا (ع) حسادت می‌کرد و با این نگاه، داستانی متفاوت برای بچه‌ها بنویسم تا در عین حالی‌که با امام رضا (ع) آشنا می‌شوند متوجه شوند در زندگی شخصی مامون چه گذشته است و چه روحیات و ویژگی‌های اخلاقی داشته است.   وی با بیان این مطلب که تاکنون آثار بسیاری در زمینه زندگینامه امام رضا (ع) برای مخاطب کودک و نوجوان منتشر شده است،‌ گفت:‌ تلاش کردم در این آثار به گونه‌ای متفاوت کار کنم، چراکه بسته به این‌که زاویه دید نویسنده چه باشد و به چه شکلی این زندگینامه نوشته شود،‌ می‌تواند برای مخاطب جذاب باشد. درواقع زندگینامه‌نویسی برای کودک و نوجوان نیازمند کلی‌نویسی نیست؛ یعنی نباید از ابتدای کودکی تا انتهای وفات یا شهادت ائمه (ع) ذکر شود،‌ بلکه اساساً‌ باید مقطعی از زندگی را بیان کرد که جذابیتی برای این گروه از مخاطبان داشته باشد.     نویسنده «لالایی خانم کلاغه» همچنین از تالیف داستانی دیگر درباره امام رضا (ع) خبر داد و گفت: انتشارات به نشر درنظر دارد مجموعه‌ای از داستان‌های کوتاه نویسندگان مختلف درباره امام رضا (ع) را منتشر کند. بر این اساس مشغول نوشتن داستان کوتاهی درباره امام رضا (ع) هستم که آن را برای چاپ به انتشارات به‌نشر تحویل خواهم داد. کتابخوانی عمل کردن به دستورات امامان است  شیخی در ادامه از کودکان و نوجوانان خواست که کتاب خواندن را فراموش نکنند و گفت: امامان و پیشوایان ما همیشه افراد را به کسب دانش و مطالعه افزایش علم توصیه کرده‌اند و درواقع کتابخوانی نوعی عمل کردن به دستورات امام‌ها و معصومین (علیهما سلام) است. براین اساس لازم نیست حتما در روز خاصی کتاب خاصی مطالعه کنند، آن‌ها می‌توانند در اوقات فراغتشان کتاب‌های مورد علاقه‌شان را بخوانند.   مژگان شيخی متولد سال 1341 و دارای مدرک مترجمی زبان انگليسی است. وی از سال 1363 كار نوشتن را با داستان «بلبل نوک طلا و باغ آرزوها» آغاز كرد. شیخی هم در زمينه ادبيات كودكان و هم ادبيات بزرگسالان فعاليت داشته است و تاكنون بيش از 150 عنوان از كتاب‌هايش به چاپ رسيده است كه برخی از آنها برای فيلم‌های سينمايی قرارگرفته‌اند. از آثار او در زمينه ادبيات كودک می‌توان به «زندگی حضرت يوسف»، «تابستان و غاز سفيد»، «دستی برای دوستی» و «گلی در سرزمين زمستان‌ها»، «365 قصه برای 365 روز سال»، «قصه‌های حسنی»، «جمعه‌های خاله کانگرو» و «لالایی خانم کلاغه» اشاره کرد.   ]]> کودک و نوجوان Wed, 07 Nov 2018 16:59:22 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/267248/نیازمند-نوآوری-خلق-آثار-مذهبی-هستیم ​دعوت به خواندن «صلح امام حسن علیه‌السّلام» با ترجمه رهبری http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/264459/دعوت-خواندن-صلح-امام-حسن-علیه-الس-لام-ترجمه-رهبری به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، «صُلحُ‌الحَسَن(علیه‌السّلام)» کتابی درباره صلح امام حسن (ع)، اثر شیخ راضی آل یاسین، پژوهشگر و عالمی دینی شیعی است. این کتاب از معدود آثار تحلیلی و تفصیلی است که درباره زندگانی امام حسن مجتبی (ع)، موقعیت سیاسی ایشان و شرایط صلح امام با معاویه سخن گفته است. این اثر به همت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای به فارسی ترجمه و از سوی انتشارات انقلاب اسلامی منتشر شده است.   این کتاب در زمره متقن‌ترین کتاب‌های تاریخی در موضوع خود است و مؤلف در آن به موضوعاتی پرداخته که در کتاب‌های مشابه به آن‌ها کمتر توجه شده است. منابع پژوهشی این اثر نیز قریب به 100 منبع معتبر و ارزشمند است. کتاب، فراهم‌آمده فکری منظم، مبتکر و قوی است. هماهنگی و پیوستگی‌اش آن‌را به‌صورت جویباری سرشار و لبریز از اندوخته‌های عقلی و نقلی درآورده و به واحدهایی به‌هم پیوسته و به‌نهایت غنی و کامل- از همه جهاتی که با موضوع متناسب است و موجب ارزش تمام- همانند ساخته است. پیراستگی‌اش همراه با جامعیت و روشنی‌اش همراه با عمق و نقد تحلیلی‌اش، نقطه مرکزی این ممیزات است.   مؤلف بیش از آنکه به نقل گزارش‌های تاریخی بپردازد، به بیان و تحلیل اوضاع و شرایط از نگاه خود پرداخته است، اما با این حال از ارجاع به منابع و استناد به آن‌ها غفلت نکرده و به منابع مختلفی در متن و پاورقی توجه داده که این منابع همان مصادر دست اول تاریخی هستند.   کتاب با گفتاری نسبتاً مفصل از علامه عبدالحسن شرف‌الدین، رهبر شیعیان لبنان در نیمه دوم قرن گذشته هجری قمری و پیشگفتار کوتاه نویسنده درباره تحقیق و کتابش آغاز می‌شود و پس از پرداختی کوتاه به زندگی‌نامه و سیره و سیمای حضرت امام حسن (ع) به سراغ محور اصلی بحث یعنی زندگی سیاسی پرفراز و نشیب ایشان می‌رود.   در بخش‌های دوم و سوم که پیکره اصلی تحقیق را شکل می‌دهند، سخن از موقعیت سیاسی ویژه آن روزگار و چرایی و چگونگی صلح و پیامدهای آن است؛ نویسنده با نگاهی ژرف به تحلیل داده‌های تاریخی و مدارک و اسناد معتبر پرداخته و تصویر روشن و منسجمی از موضوع ارائه نموده است. در بخش پایانی نیز مقایسه‌ای کوتاه و فشرده میان شرایط زمانه امام حسن با روزگار امام حسین (ع) صورت گرفته است.   بخشی از مقدمه کتاب این کتاب در سال ۱۳۴۸ شمسی توسط حضرت آیت‌الله العظمی خامنه‌ای(مدّظلّه‌العالی) با عنوان «صلح امام حسن پرشکوه‌ترین نرمش قهرمانانه تاریخ» به فارسی ترجمه شد. معظّمٌ‌له در مقدمه کتاب، انگیزه خویش را این گونه بیان می‌کند: «اینک که با فراهم آمدن ترجمه این کتاب پر ارزش و نامی، جامع‌ترین و مستدلترین کتاب درباره «صلح امام حسن» در اختیار فارسی زبانان قرار می‌گیرد، این جانب یکی از آرزوهای دیرین خود را برآورده می‌یابم و جبهه سپاس و شکر بر آستان لطف و توفیق پروردگار می‌سایم. پیش از اینکه به ترجمه این کتاب بپردازم، مدتها در فکر تهیه نوشته‌ای در تحلیل موضوع صلح امام حسن بودم و حتی پاره‌ای یادداشت‌های لازم نیز گرد آورده بودم؛ ولی سپس امتیازات فراوان این کتاب مرا از فکر نخستین بازداشت و به ترجمه این اثر ارزشمند وادار کرد. مگر که جامعه فارسی‌زبان نیز ـ چون من ـ از مطالعه‌ی آن بهره گیرد و هم برای اوّلین‌بار درباره‌‎ی این موضوع بسی با اهمیّت، کتابی از همه‌رو جامع، در معرض افکار جویندگان و محققان قرار گیرد.»   ]]> دین‌ Wed, 07 Nov 2018 06:45:43 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/264459/دعوت-خواندن-صلح-امام-حسن-علیه-الس-لام-ترجمه-رهبری ​عصمت پیامبر اکرم (ص) از منظر تفاسیر قرآن کریم http://www.ibna.ir/fa/doc/book/267196/عصمت-پیامبر-اکرم-ص-منظر-تفاسیر-قرآن-کریم به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، کتاب «عصمت پیامبر اکرم (ص) از دو منظر تفسیر المیزان و من وحی‌القرآن» در چهار فصل با عنوان‌های «کلیات پژوهش»، «مقایسه تحلیلی دیدگاه‌های طباطبایی و فضل‌الله پیرامون آیات مربوط به عصمت پیامبر (ص) آن‌ها»، «معیارها و اصول فضل‌الله در تفسیر آیات مربوط به عصمت پیامبر (ص)» و «اصول و معیارهای طباطبایی در تفسیر آیات مربوط به عصمت پیامبر (ص)» به قلم سعید ربیعی و موسی ابراهیمی تدوین شده است.   در این اثر بحث‌ها به شیوه کلامی و تفسیری ذیل 18 آیه مرتبط با عصمت مطرح شده است. در هر مورد، به تبیین دلایلی که مفسران از آن‌ها برای اثبات مدعای خود بهره گرفته‌‌اند، پرداخته شده و در انتها به ادعاهای مطرح شده پاسخ داده می‌شود.   ادعای القای شبهه به پیامبر (ص) توسط شیطان  یکی از مباحثی که در فصل دوم کتاب مورد بحث و مقایسه تحلیلی قرار گرفته، «ادعای القای شبهه به پیامبر (ص) توسط شیطان (افسانه غرانیق)» براساس آیه 52 سوره مبارک حج است. در این زمینه در صفحه 137 کتاب می‌خوانیم: «ذیل این آیه قصه‌ای مشهور به‌عنوان «داستان غرانیق» یا «افسانه غرانیق» آمده که سراپا کذب و خیال‌پردازی جعالان و از وسوسه و شیطنت‌های دشمنان اسلام است. متاسفانه روایاتی نیز در همین موضوع بیان شده که برخی در کتب تفسیری آن‌ها را ذکر نموده‌اند و بدون انکار آن‌ها و تأویل آیات رد شده‌اند... سبب نزول آیه این است: وقتی قریش و قوم و خویشاوندان از پیغمبر (ص) روی برگرداندند و مخالفتش نمودند و همکاری نکردند، آن حضرت که بر اسلام آوردن مردم حریص بود، آرزو داشت چیزی علیه آنان نازل نشود تا بیشتر از این متنفر نشوند، شاید راهی برای میل پیدا کردن آن‌ها به اسلام به‌دست آید. در همین ایام سوره «والنجم» نازل شد و این تمنا در نفس پیامبر اکرم (ص) بود. آن حضرت آیات را برای مردم می‌خواند و وقتی به «افرأیتم اللات و العزی ...» رسید، شیطان در امنیه او کلماتی القا کرد زبان او سهو و خطایی انجام داد.» توجه علامه طباطبایی به ظواهر قرآن «یکی از اصول و معیارهای طباطبایی در تفسیر آیات مربوط به حوزه عصمت پیامبر (ص) توجه به ظاهر آیات یا دلالت الفاظ و عبارات خود آیه می‌باشد؛ ایشان در آیات متعددی از این اصل استفاده نموده است. از موضوعاتی که اهل نظر در آن اتفاق نظر دارند، فهم‌پذیری عمده ظواهر قرآنی است به این معنا که اگر کسی به لغت عرب آشنا باشد، از خواندن جمله‌ها و تعابیر کلام الهی، معانی و مطالبی را استنباط می‌کند و می‌تواند آن‌ها را تفسیر نماید؛ به‌عنوان مثال ابن تیمیه بر آن است که «شیوه تفسیری قرآن به قرآن درست‌ترین شیوه در تفسیر قرآن است و هرکس می‌خواهد قرآن را تفسیر نماید باید در مرحله اول (فهم) قرآن را از خود قرآن بطلبد.» طباطبایی ازجمله کسانی می‌باشد که اعتقاد دارد قرآن کریم برای تشریح است. ایشان معتقدند برای آنان که با زبان عربی آشنایی دارند، مشکلی در زمینه فهم قرآن وجود ندارد.» نخستین چاپ کتاب «عصمت پیامبر اکرم (ص) از دو منظر تفسیر المیزان و من وحی‌القرآن» در 329 صفحه با شمارگان 100 نسخه به بهای 30 هزار تومان از سوی انتشارات ادریس راهی بازار نشر شده است. ]]> دین‌ Wed, 07 Nov 2018 06:00:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/book/267196/عصمت-پیامبر-اکرم-ص-منظر-تفاسیر-قرآن-کریم کریم اهل‌بیت (ع) در آینه 932 کتاب چاپی و خطی http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/267215/کریم-اهل-بیت-ع-آینه-932-کتاب-چاپی-خطی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، حسن بن علی بن ابیطالب (ع)، ۲۱ رمضان سال ۴۰ هجری و پس از شهادت امام علی (ع)، به امامت رسید. آن حضرت ۱۰ سال (۴۰-۵۰ ق) امام و حدود هفت ماه خلیفه مسلمانان بود. امام حسن مجتبی (ع)، پس از ماجرای صلح در سال ۴۱ قمری به مدینه بازگشته و تا پایان عمر در آنجا ماند. ایشان در مدینه مرجعیت علمی را برعهده داشت و از جایگاه اجتماعی بالایی برخوردار بود.   وقتی معاویه تصمیم گرفت برای ولایت‌عهدی پسرش یزید بیعت بگیرد، صد هزار درهم برای جعده (همسر امام حسن (ع)) فرستاد تا امام را مسموم کند. گفته‌اند آن حضرت ۴۰ روز پس از مسموم شدن به شهادت رسید. ایشان دو بار کل دارایی‌اش را در راه خدا بخشید و سه بار نیمی از اموالش را به نیازمندان داد و به سبب بخشندگی‌ بسیار امام حسن مجتبی (ع) را «کریم اهل‌بیت» می‌نامند.   کتاب‌هایی که از کریم اهل‌بیت (ع) می‌گویند درباره دومین امام شیعیان، کتاب‌های بسیاری در طول تاریخ تشیع به نگارش درآمده که بسیاری از آن‌ها برای عموم و حتی پژوهشگران ناشناخته مانده‌اند. حجت‌الاسلام والمسلمین محمدباقر انصاری، نویسنده و پژوهشگر حوزه دین به مناسبت سالروز شهادت امام حسن مجتبی (ع) به معرفی دو مورد از تالیفات خود با عنوان‌های «امام مجتبی (ع) در آینه کتاب» و «اولین میراث مکتوب از حیات امام حسن مجتبی (ع)» پرداخت. وی در کتاب «امام مجتبی (ع) در آینه کتاب»، 932 کتاب چاپی و خطی در 15 قرن به 25 زبان دنیا را که به‌طور مستقل به آن حضرت پرداخته‌اند، فهرست کرده است. وی با اشاره به اینکه در کتاب «امام مجتبی (ع) در آینه کتاب»، آثار مستقل تالیف شده درباره آن حضرت از زمان صدر اسلام تا امروز، جمع‌آوری و فهرست شده،‌ درباره اهمیت این کار گفت: یکی از مسائل خیلی مهمی که در دنیا به آن اهمیت می‌دهند که از روی آن به اهمیت موضوعی پی می‌برند، تعداد کتاب‌هایی است که درباره یک موضوع خاص نوشته می‌شود. نویسنده کتاب «معراج محمدی: داستان کامل و مستند معراج پیامبر (ص)»، افزود: آمارهای موضوعات دینی علاوه بر ارزشی که بین شیعیان دارد در عرصه جهانی هم مهم است. اگر ببینیم درباره موضوعی در خارج از کشور که شاید برای ما مهم و شناخته شده هم نباشد، صدها کتاب نوشته شده است، آن موضوع برای ما هم جالب و مهم می‌شود. آمار زیاد کتاب درباره یک موضوع، نشان از گستردگی و پردامنه بودن آن دارد که باعث شده درباره آن تعداد زیادی کتاب نوشته شود. اگر موضوعی جوانب زیادی داشته باشد و هر مولف به یکی از جنبه‌ها بپردازد، تعداد تالیفات بالا می‌‌رود.   انصاری تصریح کرد: امام حسن مجتبی (ع) نزد بسیاری به غریبی و مظلومیت معروف هستند و شاید احساس شود این مظلومیت در عرصه کتاب هم مصداق داشته باشد. وقتی شروع به پژوهش در این زمینه کردم، گمان می‌کردم که شاید نتوانم کتاب‌های مستقل زیادی درباره ایشان پیدا کنم، چون آمار زیادی درباره این آثار ارائه نشده است. لذا برآن شدیم با انجام پژوهشی گسترده به آماری نسبتا دقیق در این زمینه دست یابیم.   وی ادامه داد: جست‌وجو و پژوهش در این زمینه بین کتاب‌های چاپی و خطی داخل ایران و به‌ویژه کتاب‌های خارج از کشور، کاری بسیار سخت و زمان‌بر بود، ولی نتیجه خارج از تصور اولیه بود و تا چاپ سوم کتاب که از سوی انتشارات دلیل ما منتشر شده، 932 کتاب مستقل درباره امام حسن مجتبی (ع) جمع‌آوری و فهرست شد. در این مدت بیش از 100 عنوان به این آمار افزوده شده، لذا پژوهش در این زمینه ادامه دارد و در چاپ‌های بعدی آمار تغییر خواهد کرد. البته باید توجه داشت که این آمار، مربوط به کتاب‌های مستقلی است که از ابتدا تا انتها به امام حسن مجتبی (ع) می‌پردازند. در بسیاری از کتاب‌های تاریخ اسلام و سیره نیز بخش‌هایی به آن حضرت اختصاص دارد.   این نویسنده و پژوهشگر حوزه دین، در معرفی موضوع قدیمی‌ترین کتاب‌هایی که درباره آن حضرت به رشته تحریر درآمده، افزود: مساله مهمی که از زمان آن حضرت تا روزگار کنونی همواره به‌عنوان موضوعی خاص در زندگی ایشان جلب توجه کرده، مساله صلح امام بوده که در دوره‌های مختلف بین علما مورد بحث بوده است. لذا بیشتر کتاب‌های اولیه با موضوع بررسی زوایا و جوانب مختلف صلح امام حسن مجتبی (ع) نوشته‌ شده‌اند. اصحاب امام سجاد (ع)، امام محمدباقر (ع)، امام صادق (ع)، امام موسی کاظم (ع) و دیگر ائمه، برای اینکه طبق مبانی شیعه بتوانند جواب شبهات درباره صلح امام را بدهند، به تالیف کتاب در این زمینه پرداختند. از همان قرون اولیه که نوشتن کتاب چندان باب نبوده، درباره این موضوع اثر تولید شده است.   نویسنده کتاب «اسرار فدک» گفت: این 932 کتاب به زبان‌های فارسی، عربی، اردو، ترکی آذری و استانبولی، تاجیکی، کردی، گرجی، پشتو، انگلیسی، ‌فرانسوی، اسپانیایی، آلمانی، روسی، پرتغالی، ایتالیایی،‌ بوسنیایی، سوئدی، هندی، بنگالی، اندونزیایی، تامیلی، تایلندی، برمه‌ای و فولانی نوشته شده‌اند. برداشتی از نخستین کتاب تالیفی اسلام   انصاری همچنین درباره کتاب «اولین میراث مکتوب از حیات امام حسن مجتبی (ع)»،‌ بیان کرد: این کتاب برداشتی از کتاب «اسرار آل محمد» نخستین تالیف اسلام از سُلِیم بن قیس هلالی است. هرچه در این کتاب درباره امام حسن مجتبی (ع) آمده، جمع‌‌آوری و به‌طور مستقل در کتاب «اولین میراث مکتوب از حیات امام حسن مجتبی (ع)» ارائه کردم.   وی در پایان توضیح داد: سُلِیم بن قیس هلالی؛ معاصر و از اصحاب امام حسن مجتبی (ع) بوده و بیشتر مطالبی را که در کتابش آورده، با چشم خود دیده و از نزدیک در صحنه‌ها حضور داشته است. برخی مطالب را نیز از زبان اصحاب پیامبر (ص) و امیرالمومنین (ع)، بیان کرده است. به‌طور کلی بخشی از مطالب کتاب «اسرار آل محمد» شامل شنیده‌ها و دیده‌های نویسنده و بخشی نیز شامل آنچه از نزدیک درک کرده، می‌شود. مولف نقل کرده که بیشتر ماجراهای مربوط به صلح امام و جنگ‌های جمل و صفین را خودش دیده است. وی از لابه‌لای احادیث و رخدادهایی که خود شاهدش بوده، ‌به نقش امام حسن مجتبی (ع)، برخوردها، تدابیر، مواضع، کلام و رفتار اشاره کرده است. ]]> دین‌ Wed, 07 Nov 2018 05:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/longint/267215/کریم-اهل-بیت-ع-آینه-932-کتاب-چاپی-خطی کارهای گرافیکی از زیارت عاشورا در «خون خدا» http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267205/کارهای-گرافیکی-زیارت-عاشورا-خون-خدا محسن چینی‌فروشان، مدیرعامل دفتر نشر فرهنگ اسلامی در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، درباره کتاب «خون خدا»، بیان کرد: این اثر شامل مجموعه‌ای از تابلو‌ها و کارهای گرافیکی (نقاشی، خط و نقاشی - خط) در زمینه زیارت عاشورا از علی وزیریان؛ دارای درجه یک هنری از وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بوده که تولید آن‌ها حدود هشت سال زمان برده است.   وی با تاکید بر توجه هنری به زیارت عاشورا و مفاهیم آن در این کتاب، افزود: بر مبنای این آثار و با توجه به کلیت عاشورا و اهداف قیام امام حسین (ع)، سید مهدی شجاعی؛ نویسنده و پژوهشگر پیشکسوت حوزه دین، متن‌هایی را نوشته است. همچنین ترجمه سید مهدی شجاعی از زیارت عاشورا نیز در این کتاب، ارائه می‌شود.   چینی‌فروشان درباره زمان انتشار این اثر نیز گفت: درنظر داشتیم این کتاب را تا اربعین حسینی روانه بازار نشر کنیم که این امکان فراهم نشد. این کتاب اکنون زیر چاپ است و تا یک یا دو هفته آینده راهی بازار نشر کشور خواهد شد.     دفتر نشر فرهنگ اسلامی در ماه‌های محرم و صفر، کتاب «به صحرا شدم عشق باریده بود» خاطرات غلامعلی حداد عادل از پیاده‌روی اربعین و ترجمه‌های انگلیسی و عربی کتاب «توشه اربعین» اثر سید مجتبی حسینی را روانه بازار نشر کرد که این دو اثر در جریان همایش بزرگ پیاده‌روی اربعین،‌ به زائران حسینی عرضه شد. ]]> دین‌ Wed, 07 Nov 2018 04:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267205/کارهای-گرافیکی-زیارت-عاشورا-خون-خدا سیره و صفات پیامبر اکرم (ص) در قرآن کریم http://www.ibna.ir/fa/doc/note/267207/سیره-صفات-پیامبر-اکرم-ص-قرآن-کریم خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)- مهدی تجلیل؛‌ نویسنده و پژوهشگر علوم قرآن و حدیث: لقد کان لکم فی رسول‌الله اسوه حسنه.... (احزاب ؛ 21)                                                                اخلاق اسلامی سرمایه گرانبها در زندگی دنیوی و اخروی است. برای شکوفایی نهال اخلاقی و پرورش فضایل اخلاقی، باید از اسوه‌های کامل تبعیت نمود. پیامبر اعظم صلی‌الله علیه و سلم، اولین شخصیت جهان هستی است که در دنیای امروز گسترش و نهادینه‌سازی اخلاق در طبقات مختلف جامعه منوط به الگوگیری از سیره اخلاقی پیامبر اعظم (ص) می‌باشد که در قرآن کریم آمده است :«انک لعلی خُلُق عظیم» ( قلم ؛4 )   سیمای پیامبر اکرم در آیاتی از قرآن قرآن کریم آیات بی‌دلیل اعجاز و بلاغت است. از زمان نزول آن تاکنون نظر امامان علیه‌السلام، علمای اسلام و نکته‌سنجان بلاغت و ادب را به سوی اعجاز بیکران خود کشیده و دقیق‌ترین وصف‌ها را در خُلق و خوی و برنامه تبلیغ دین و رسالت نبی بزرگوار دربر گرفته است.   آنچه در پی می‌آید بخشی از آیات قرآن را در وصف پیامبر اکرم (ص) تحلیل می‌نماید.   1- نرم‌خویی قرآن کریم در این زمینه می‌فرماید: فبما رحمه من الله لنت لم و لو کنت فظا غلیظ القلب لانفضوا من حولک... فاعف عنهم واستغفر لهم و شاورهم فی الامر....  (آل عمران، 159) ترجمه: پس به (برکت) رحمت الهی، با آنان نرم‌خو شدی و اگر تندخو و سخت‌دل بودی، قطعا از پیرامون تو پراکنده می‌شدند. پس ار آنان درگذرو برایشان آمرزش بخواه و در کار(ها) با آنان مشورت کن. این آیه کریمه مسلمانان را مورد خطاب قرار می‌دهد و 4 صفت از صفات آن حضرت یعنی رحمت و مهربانی بخشش و عفو، استغفار و مشورت را بیان می‌کند. از نظر علم بیان عبارت «لنت» در مفهوم نرم‌خویی و اخلاق خوب، استعاره تبعیه  است، چراکه در اینجا به مفهوم خوش‌خویی به‌کار رفته است.   2- چراغ هدایت ازجمله اوصافی که قرآن کریم درباره پیامبر اکرم (ص) بیان داشته است. عبارت «سراجا منیرا» در آیه مبارکه ذیل است: ... و داعیا الی الله باذنه و سراجا منیرا ( احزاب 46) ترجمه :و دعوت‌کننده به سوی خدا به فرمان او و چراغی تابناک عبارت چراغی تابناک به این جهت بر پیامبر (ص) اطلاق شده است که مردم به وسیله او به سعادت نائل گشته، راه نجات خود از تاریکی‌های تیره‌روزی و گمراهی را می‌یابند و به طریق رستگاری هدایت می‌شوند. به لحاظ بلاغی عبارت «سراجا منیرا» نیز استعاره است.   3- شرح صدر دیگر از ساحت‌های وجودی پیامبر (ص)، شرح صدر آن حضرت است. خداوند در قرآن کریم می‌فرماید: الم نشرح لک صدرک، و وضعنا عنک وزرک، الذی انقض ظهرک ( انشراح ؛ 1 لغایت 3 ) ترجمه :آیا برای تو سینه‌ات را نگشاده‌ایم و بار گرانت را از (دوش) تو برنداشتیم (باری) که (گویی) پشت تو را شکست در آیه یاد شده، پیامبر اکرم (ص) با تعبیر«سینه‌ای گشاده» توصیف شده است و این‌که سینه آن حضرت در اثر دشمنی‌ها و کینه‌توزی‌های پاره‌ای از آدمیان تنگ گردید و از این‌روی خداوند حکیم با مهر خود، سینه آن حضرت را به‌گونه‌ای گشایش بخشیده که ایشان توانستند همه رنج‌ها و دشواری‌ها را در راه انجام دستورهای خداوندی با جان و دل تحمل نماید. در همین ارتباط مولوی در مثنوی آورده است : سینه سینه خواهم شرحه شرحه از فراق       تا بگویم شرح درد اشتیاق هرکسی کو دور ماند از اصل خویش          باز جوید روزگار فصل خویش                                                                                             ( مثنوی معنوی ؛ 5 )                  این نوشتار را با ابیاتی از فردوسی در ستایش از پیامبر (ص) و خاندان او به پایان می‌برم: به گفتار پیغمبرت راه جوی              دل از تیرگی‌ها بدین آب شوی منم بنده اهل‌ بیت نبی                     ستاینده خاک پای وصی   منابع : 1- قرآن کریم 2- مولوی؛ جلال‌الدین محمد؛ مثنوی معنوی دفتر اول به اهتمام توفیق سبحانی؛ انتشارات روزبه؛ 1380 ]]> دین‌ Wed, 07 Nov 2018 04:30:00 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/note/267207/سیره-صفات-پیامبر-اکرم-ص-قرآن-کریم تجلیل از واقفان و اهداکنندگان کتاب و آثار تاریخی http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267239/تجلیل-واقفان-اهداکنندگان-کتاب-آثار-تاریخی به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، «همایش وقف و آیین تجلیل از واقفان آستان قدس رضوی در استان تهران» از ساعت 15 عصر یکشنبه 20 آبان، همزمان با هفته وقف در کتابخانه و موزه ملی ملک؛ بزرگ‌ترین موقوفه فرهنگی ایران برگزار می‌شود. «همایش وقف و آیین تجلیل از واقفان آستان قدس رضوی در استان تهران» قدردانی از نیک‌اندیشی واقفانی در استان تهران است که دارایی خویش را پس از سپردن به بارگاه مقدس حضرت علی‌بن موسی‌الرضا (ع) به چشمه همیشه جاریِ وقف سپرده‌اند تا ماندگار شود. کتابخانه و موزه ملی ملک نیز در این آئین از واقفان و اهداکنندگان کتاب و آثار تاریخی به این گنجینه بزرگ تجلیل خواهد کرد.   کتابخانه و موزه ملی ملک، دوستداران فرهنگ و هنر اسلامی- ایرانی را به حضور در این آیین نکوداشت و تجلیل، در ساختمان این گنجینه واقع در محوطه تاریخی باغ ملی تهران به نشانی «میدان امام خمینی (ره)، سردر باغ ملی، خیابان ملل متحد (میدان مشق)» فرامی‌خواند.  ]]> دین‌ Tue, 06 Nov 2018 07:14:46 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267239/تجلیل-واقفان-اهداکنندگان-کتاب-آثار-تاریخی انتصاب دبیران اجرایی، علمی و اعضای ستاد بزرگداشت حضرت آیت‌الله العظمی سید محمد محقق داماد(ره) http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267192/انتصاب-دبیران-اجرایی-علمی-اعضای-ستاد-بزرگداشت-حضرت-آیت-الله-العظمی-سید-محمد-محقق-داماد-ره به گزارش خبرگزاری کتاب ایران‌(ایبنا) به نقل از مرکز روابط عمومی و اطلاع‌رسانی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سید‌عباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در حکمی مهدی محمدی را به‌عنوان عضو ستاد و دبیر اجرایی همایش و همچنین حجت‌الاسلام و‌المسلمین حاج شیخ رضا مختاری را به عنوان عضو ستاد و دبیر علمی همایش منصوب کرد. همچنین در احکام جداگانه از سوی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، حجت‌الاسلام و‌المسلمین حاج شیخ عبدالکریم بهجت‌پور، حجت‌الاسلام و‌المسلمین حبیب‌رضا ارزانی، حجت‌الاسلام و‌المسلمین حاج شیخ عبدالرضا ایزدپناه، حجت‌الاسلام والمسلمین حاج سید حسن ربانی و حجت‌الاسلام والمسلمین نجف لک‌زایی به‌عنوان اعضای ستاد بزرگداشت حضرت آیت‌الله العظمی سید‌محمد محقق داماد(ره) منصوب شدند. در متن احکام سیدعباس صالحی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی خطاب به اعضای بزرگداشت حضرت آیت‌الله العظمی سید محمد محقق داماد(ره) آمده است: «به منظور تجلی هرچه بیشتر نمودهای اندیشه‌های معاریف و مشاهیر دین و نیز تکریم و نکوداشت اسوه‌های ارزش و دانش همایش بزرگداشت حضرت آیت‌الله العظمی مرحوم سید‌محمد محقق داماد(ره) برگزار خواهد شد. با توجه به سوابق ارزشمند و صلاحیت‌های علمی و تجربیات، جنابعالی به‌عنوان عضو ستاد همایش منصوب می‌شوید. امید است با استعانت از خداوند متعال شاهد برگزاری هرچه باشکوه‌تر این همایش مهم دینی، فرهنگی باشیم.»   ]]> مدیریت‌کتاب Mon, 05 Nov 2018 12:52:17 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267192/انتصاب-دبیران-اجرایی-علمی-اعضای-ستاد-بزرگداشت-حضرت-آیت-الله-العظمی-سید-محمد-محقق-داماد-ره ​«...آنگاه هدایت شدم» به چاپ پنجاه و سوم رسید http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267159/آنگاه-هدایت-شدم-چاپ-پنجاه-سوم-رسید به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، کتاب «...آنگاه هدایت شدم» با نام اصلی «ثم اهتديت» اثری از علامه دکتر تيجانی (محمد التيجانی السماوی) بوده که به قلم سیدمحمدجواد مهری به زبان فارسی ترجمه شده است.    «گذری کوتاه بر زندگیم»، «مسافرت موفقیت‌آمیز»، «در ژرفای پژوهش»، «اصحاب در قرآن و سنت»، «آغاز تحول»، «علت شیعه شدن»، «احادیثی که پیروی اهل‌بیت را واجب می‌داند»، «اجتهاد در برابر نصّ» و «دعوت از دوستان برای بحث» فصل‌های کتاب است.   در بخشی از پیشگفتار این کتاب به قلم نویسنده آن می‌خوانیم: « کتاب من ساده و بی‏آلايش است. داستان يک مسافرت می‏باشد و داستان يک کشف نوين، نه اکتشاف در جهان اختراع‏ها و ابتکارات تکنيکی و فيزيولوژی، بلکه در جهان عقايد و در ميان سيلی از مکتب‏های مذهبی و فلسفه‏های دينی و از اين‌که اين کشف، نخست تکيه بر خِردی سالم و ذهنی پاک دارد، هم‏او که انسان را از ساير مخلوقات ممتاز ساخته، از اين‌روی کتابم را به هر عقل سالمی که حق را تشخيص داده و از ميان توده‏های باطل می‏گزيند و سخنان را با ترازوی عدالت می‏سنجد و کفه‏ راستين را ترجيح می‌دهد و با مقارنه‏ گفت‏وگوها و حرف‏ها، آن‏چه که منطقی و متين است از سخن شيرين و دل‏ربا جدا میسازد، اهدا می‏کند که همانا خداوند می‏فرمايد: «آنان که سخن را می‏شنوند و بهترینش را پيروی مي‌کنند، همانا آنان را خدای هدايت کرده و آنان خردمندانند. به همه‏ آن‏ها، کتابم را هديه می‏کنم و از خدای سبحان می‌خواهم دل‏های ما را پيش از ديدگانمان برای شنيدن حق بگشايد و ما را هدايت و قلوبمان را روشن و حق را به ما بنماياند؛ همان حق نابی که هرگز غباری بر آن نباشد تا آن را دنبال کنيم و باطل را همان‏گونه که هست به ما نشان دهد تا از آن دوری جوييم و ما را در زمره‏ بندگان شايسته‏اش قرار دهد که به تحقيق او شنوا و اجابت‏کننده است.»   پنجاه و سومین چاپ کتاب «...آنگاه هدایت شدم» در 312 صفحه با شمارگان سه هزار نسخه به بهای 17 هزار تومان از سوی بنیاد معارف اسلامی به بازار نشر عرضه شده است.   ]]> دین‌ Mon, 05 Nov 2018 10:10:38 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/tolidi/267159/آنگاه-هدایت-شدم-چاپ-پنجاه-سوم-رسید «یک قمقمه دریا» تا «ضمانت‌نامه آهو» http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/267165/یک-قمقمه-دریا-ضمانت-نامه-آهو حسین سعیدی، مدیرعامل به‌نشر در گفت‌وگو با خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، با اشاره به چاپ و انتشار 119 عنوان کتاب رضوی از سوی این انتشارات، بیان کرد: تاکنون 99 عنوان کتاب با موضوع امام رضا (ع) و سیره رضوی برای گروه سنی بزرگسال از سوی به‌نشر به چاپ رسیده که این کتاب ها با محوریت امام رضا (ع) و با موضوعات سنت، سیره و فرهنگ رضوی برای گروه دسته‌بندی شده است.   وی افزود: زندگینامه، سیره رضوی، آموزه‌های اخلاقی، شعر رضوی، آداب و فرهنگ زائر و زیارت، سبک زندگی، آشنایی با اماکن متبرکه و کتاب‌شناسی رضوی، ریزموضوعات این عناوین را تشکیل می‌دهند. محمد حکیمی، جواد محدثی، علی باقرزاده(بقا)، مدیر شانه‌چی، مهدی غلامعلی، بزرگ عالم‌زاده، سید محمد سادات اخوی، مظفر سالاری، هادی زاهدی و سعید تشکری از نویسندگان شاخص کشور هستند که نگارش برخی از این آثار را برعهده داشته‌اند.   مدیرعامل به‌نشر درباره کتاب‌های منتشر شده با موضوع رضوی در سال 97 نیز گفت: از ابتدای امسال، 27 عنوان کتاب رضوی،‌ از سوی انتشارات آستان قدس رضوی راهی بازار نشر شده که از آن‌جمله می‌توان به «ضمانت‌نامه آهو» نوشته رضا دبیری‌نژاد، «یک قمقمه دریا» اثر محمدهادی زاهدی، «قصه‌های آمین» تالیف سعید تشکری، «در سال‌های دور» به قلم حسن احمدی، «در جستجوی خورشید» اثر مهدی غلامعلی، «دعبل و زلفا» نوشته مظفر سالاری و مجموعه «آهوانه‌ها» اثر سید محمد سادات اخوی اشاره کرد.   سعیدی با اشاره به فعالیت گسترده و متنوع انتشارات آستان قدس رضوی در حوزه کتاب‌های فرهنگی و مذهبی به‌عنوان بزرگترین ناشر شرق کشور، ادامه داد: بیش از 20 عنوان کتاب برای گروه سنی بزرگسالان نیز در دست تولید قرار دارد. همچنین در حوزه کتاب‌های کودک و نوجوان با موضوع امام رضا (ع)، تاکنون بیش از 20 عنوان کتاب از سوی به‌نشر منتشر شده که «اعترافات غلامان»، «بیدارم کن» و «راز آن بوی شگفت» از آن‌جمله‌اند. ]]> دین‌ Mon, 05 Nov 2018 09:34:08 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/shortint/267165/یک-قمقمه-دریا-ضمانت-نامه-آهو متن‌خوانی نویسندگان مشهدی برای امام خوبی‌ها http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267157/متن-خوانی-نویسندگان-مشهدی-امام-خوبی-ها به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، به نقل از روابط عمومی انتشارات آستان قدس رضوی، حسین سعیدی؛ مدیرعامل به‌نشر، بیان کرد: همزمان با فرا رسیدن دهه پایانی ماه صفر و در آستانه سالروز شهادت امام رضا (ع)، متن‌خوانی نویسندگان مشهدی برای امام رضا (ع) در ویژه‌برنامه «عرض ارادت» در قالب سلسله نشست‌های تبلیغی-ترویجی «در پناه کلمات» برگزار خواهد شد.   وی با بیان اینکه این ویژه‌برنامه برای دومین سال متوالی از سوی انتشارات آستان قدس رضوی برگزار می‌شود، افزود: این برنامه از ساعت 17 و 30 سه‌شنبه پانزدهم آبان‌ماه در فروشگاه مرکزی کتاب و محصولات فرهنگی آستان قدس رضوی واقع در مشهد، خیابان امام خمینی (ره)، روبه‌روی باغ ملی برپا می‌شود.   مدیرعامل به‌نشر با اشاره به اینکه حضور در این ویژه‌برنامه برای عموم مخاطبان آزاد است، گفت: در این نشست نویسندگان نام‌آشنایی همچون منصور انوری، محمدحسین جعفریان، حمیدرضا سهیلی، سعید تشکری، سید احمد میرزاده، علیرضا مهرداد، علی براتی کجوان، رضا وحید، جواد نعیمی، مهدی سیم‌ریز، محمد ملتجی، زهرا شعفی، کوروش تشکری، مریم رمضانی، بتول پادام، محمود ثابت‌نیا، ام‌البنین ماهر و طیبه سیدی حضور خواهند داشت. نویسندگان دعوت شده در این نشست در آستانه سالروز شهادت امام رضا (ع) و برای عرض ارادت به ساحت مقدس آن امام معصوم، متن‌ها و دلنوشته‌های خود را برای حاضران قرائت خواهند کرد. ]]> دین‌ Mon, 05 Nov 2018 08:41:15 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267157/متن-خوانی-نویسندگان-مشهدی-امام-خوبی-ها 24 میلیون قصه در دل اربعین http://www.ibna.ir/fa/doc/note/267130/24-میلیون-قصه-دل-اربعین خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)- مطهره میرشکاری: از اولین اربعین حسینی در سال 61 هجری قمری 1379 سال می‌‌گذرد، یعنی چیزی حدود چهارده قرن. آن‌طور که از روایات برمی‌آید، در تمام این 14 قرن افرادی بوده‌اند که از دور و نزدیک، از شهرهای مختلف عراق، سوریه و حتی ایران عزم کربلا می‌کردند؛ ماه‌ها، هفته‌ها و روزها رنج سفر را به جان خریده و پای پیاده طی بیابان کرده، تا در روز موعود، یعنی اربعین، در ارض موعود، یعنی کربلا جمع شوند. اگر بخواهیم این سنت را ریشه‌یابی کنیم، از بدیهی‌ترین دلایل آن می‌تواند هم‌نوایی و همدردی با بازماندگان قیام عاشورا باشد، شاید ریشه آن برمی‌گردد به 10 صفر سال 61 هجری قمری که خانواده حضرت حسین(ع) پس از 40 روز اسارت و دوری، با پای پیاده به قتلگاه حسین(ع) برمی‌گردند تا برای خون ریخته شده خدا بر زمین، یک دل سیر عزاداری کنند. اما چه می‌شود که این سنت پس از هزار و سیصد و چند سال رنگ و بوی دیگری می‌گیرد و تبدیل می‌شود به بزرگ‌ترین اجتماع مردمی در جهان؟   چند سال قبل که برای اولین بار در این پیاده‌روی و گردهمایی شرکت کردم، بیشتر خودم را در حال و هوای معنوی پیچاندم تا به قول افاضل و اکابر بی‌بهره و دست‌خالی به ایران برنگردم؛ اما امسال که برای بار دوم پایم به این سفر و این مسیر باز شد، سعی کردم بیشتر با دیده عقل نظاره‌گر این شکوه باشم تا دیده دل که چشم بسته آدم را تا سرمنزل مقصود می‌کشاند؛ چرا که قرن بیست‌ویک معمولا جایی برای شنیده شدن حرف‌های خلاف عقل نیست، هر چند که اگر همین خلاف عقل‌ها از سوی ادیان و مذاهب دیگر باشد، با دیده رئوفانه‌تری دیده می‌شود. بنابراین از راه برهان خلف وارد شدم تا از انکار به وجود حسین(ع) برسم. از ابتدای سفر، فرض را بر این گذاشتم که اصلا حسین (ع) وجود ندارد، یا اگر وجود هم داشته باشد، به آن بزرگی که ما شیعه‌ها یا در ابعاد کوچکتر آن، ما بچه مذهبی‌ها در بوق و کرنا کرده‌ایم نیست. فرض دیگر این بود که من نوعی، دیوانه‌ای هستم که ناخودآگاه به سرم زده راهی کشور جنگ‌زده همسایه شوم و فاصله بین دو شهر A و B آن را پیاده بروم، آن هم فقط برای اینکه در یک روز خاص به مکانی خاص در شهر B حاضر باشم. با این فرض از جمعیت هشتاد و پنج میلیونی ایران، دو میلیون و سیصدو هشتاد و چند هزار نفر از مردم ایران ودر مجموع 24 میلیون نفر از کل مردم جهان دقیقا به همان دیوانگی مبتلایند که من درگیر آن هستم. حتی با این حساب، می‌توان گفت درجه جنون مردم پاکستان، افغانستان، هند و کشورهایی نظیر آن‌ها که در این راهپیمایی شرکت‌کرده‌اند، بسیار بیشتر از ایرانیان حاضر در این حرکت است، چرا که، مسافت، رنج سفر و مشقت راه برای آنان چندین و چند برابر ما است. حال سوالی که پیش می‌آید این است که چه چیزی باعث جمع شدن 24 میلیون نفر آدم از ملیت‌ها و نژادهای مختلف از کل دنیا در یک زمان و مکان خاص شده است؟ آن هم بدون هیچ فراخوان رسمی و برنامه‌ریزی سازمانی از سوی دولت‌ها.   از همه این اما و اگر ها که بگذریم، در نگاه معقولانه، مشکلی که پیش می‌آید، سازماندهی و اسکان این جمعیت کثیر در یک بازه زمانی ده تا 15 روزه، در کشور جنگ‌زده‌ای چون عراق است که مکان‌های اقامتی چون هتل‌ها و مسافرخانه‌های آن گنجایش پذیرایی و سرویس دادن به یک پنجم این جمعت را هم ندارد. بنابراین انتظار می‌رود که بیش از نیمی از این جمعیت در راه بمانند و یا اینکه آنقدر شرایط بد و هزینه‌های بالایی را متحمل شوند که راضی به تکرار آن نباشند و دیگران را هم از رفتن به این سفر منصرف کنند؛ اما بر خلاف عادت عقل، هر ساله بین دو تا سه میلیون نفر به این جمعیت اضافه می‌شود. البته این‌ها که گفته شد، یکی از هزاران مشکلی است که در این سفر با آن مواجه می‌شوید. عقل اندک من در توجیح همه این مسائلی که بر خلاف عادت معمول اتفاق می‌افتد، به یک پاسخ می‌رسد: یک نیروی قوی و ماوراء الطبیعی که می‌تواند بزرگترین اجتماع بشری را شکل دهد و آب و غذا و مکان استراحت همه‌شان را هم فراهم کند. در این نقطه عقل و دل به یک اجماع نظر می‌رسند و آن هم حسین علیه‌السلام است و اینجاست که به ان شعر مشهور می‌رسم که اصلا حسین جنس غمش فرق می‌کند.   در دومین حضورم در راهپیمایی اربعین و در طول مسیر نجف تا کربلا، سعی کردم راهپیمایان و زائران را با توجه بیش‌تری بنگرم. به چهره‌هاشان، نوع پوششان، بار سفر، زبان، لهجه و گویششان با دقت نگاه کردم تا شاید کشور و ملیتشان را حدس بزنم، بعد در ذهن خودم حساب کنم که چقد راه آمده‌اند تا به اینجا برسند؟ چه سختی‌هایی کشیده‌اند؟ هر کدامشان چه دغدغه‌ای دارند؟ دعایشان چیست؟ و خیلی سوالات دیگر. گاهی هم سعی می‌کردم با زبان دست‌پا شکسته با بعضی‌هاشان ارتباط برقرار کنم. راحت‌تر از همه افغان‌ها و پاکستانی‌ها بودند که فارسی را خوب می‌فهمیدند و شکسته حرف می‌زدند. مثلا «شبیر» پسر6 ساله پاکستانی اهل پنجاب بود که به همراه خواهر و برادر کوچک‌تر، پدر، مادر و مادربزرگش از یک ماه قبل در سفر بودند. در راه سری به مشهدالرضا زده بودند -به قول خودشان به پابوسی امام هشتم رفته بودند- بعد راهشان را به قم و زیارت حضرت معصومه علیه‌السلام کشانده و از آنجا هم افتان و خیزان خودشان را به نجف رسانده تا از پیاده‌روی اربعین جا نمانند. یا مثلا جواهر افغانستانی، که مادر پیرش را برای زیارت آورده بود و از شیعه‌کشی در افغانستان می‌نالید. سبزه‌های سیه‌گون هندی هم بودند که تقریبا چیزی از حرف‌هایشان نمی‌فهمیدم، جز نام کربلا و امام حسین علیه‌السلام که بعد از بردن نامش، اشکشان هم جاری می‌شد. مالزی، اندونزی، سوریه، لبنان، آذربایجان، حتی چشم رنگی‌های انگلیسی و اسپانیایی هم سهمی از این جمعیت را داشتند. اروپایی‌ها بیشتر از همه با حیرت به جمعیت نگاه می‌کردند. به سادگی زائران که وجه مشترک همه آن 24 میلیون نفر بود و اشکی که میراث شیعه است. البته گاهی خودم را جای مغازه‌داران مشرف به حرم امام‌حسین(ع) و حضرت ابوالفضل (ع) قرار می‌دادم. مثلا صاحب مغازه «همبرگر الاسدی» که روبه‌روی «باب‌السلطان» حرم امام حسین علیه‌الاسلام بود. با خودم فکر می‌کردم چه حسی دارد که هر دم نگاهش به حرم است؟ به اینکه چندین و چند نفر آرزو دارند جای او بایستند، سلامی بدهند و رد شوند. آن طرف‌تر یک کفش‌فروشی است، پارچه فروشی، بستنی فروشی و مغازه‌های دیگر. دوست داشتم جای هر کدامشان باشم و از چشم آنان به حرم نگاه کنم، شاید در نگاه آن‌ها، حرم یک روزمرگی است که مجبور به آنند، که گاه اگر حال داشته باشند، نمازشان را در آن می‌خوانند؛ نمی‌دانم ولی به هر حال از نگاه زائران که به اربعین نگاه می‌کنی، از نحوه رسیدنشان به عراق، به دعاها و حاجت‌هایی که در دل دارند و خیلی چیزهای دیگر، آن وقت 24 میلیون و چندتا بیشتر، قصه داریم که هر کدامشان یک فیلم مستند یا یک کتاب خوب خواهند شد.   از طرفی در نگاه شیعه پیاده‌روی و اجتماع اربعین، زمینه‌ساز ظهور امام زمان (عج) است. از این منظر چون امام زمان در هنگام ظهور خودش را فرزند امام حسین علیه‌السلام معرفی می‌کند، پس ظهور زمانی اتفاق ‌می‌افتد که همه امام حسین‌علیه‌السلام را بشناسند، با این حساب در دنیای امروز رسیدن به این هدف فقط از منظر رسانه قابل حصول است، اما متاسفانه تا به امروز این اجتماع بزرگ در رسانه‌های بزرگ جهان بایکوت خبری شده و بازتاب چندانی نداشته است. هرچند که شبکه‌های اجتماعی راه‌گشا بوده و بسیاری از مردم، به خصوص عکاسان و خبرنگاران، از دورترین نقاط کره زمین، با اعتقادات مختلف را به حضور در این اجتماع کشانده و قدم اول راه برداشته شده است. البته این مسئله چیزی از باری که بر دوش شیعه در کشورهای مختلف است، کم نمی‌کند. مثلا عکس‌ها، مستندها، فیلم‌ها، نماهنگ‌ها و کتاب به عنوان یک رسانه، وسیله مناسبی برای معرفی و شناساندن بزرگ‌ترین اجتماع بشری هستند، که امروزه در ایران شاهد تولید آن هستیم. اما چیزی که در تولید برخی آثار به آن توجه نشده، مخاطب آگاه قرن بیست‌ویک است که هر چیزی را نمی‌توان به خورد او داد. امروزه در ایران گاه شاهد آن هستیم که محتواها و کتاب‌هایی درباره اربعین تولید می‌شود که بیشتر حالت دلنوشته‌های احساسی یا سفرنامه و تجربیات شخصی سفر یک فرد است، که این کار فی‌نفسه جای تحسین دارد اما در حد یک دفترچه خاطرات، نه بیشتر؛ در صورتی اهمیت موضوع این را می‌طلبد که نویسنده چنین آثاری حداقل چندین بار تجربه حضور در راهپیمایی اربعین را داشته باشد. از نگاه من قصه زندگی و سفر زائران دیگر، به خصوص مردم کشورهای دیگر بهترین راه انتقال درست حماسه اربعین است. حکایت موکب‌داران عراقی که درآمد یک سال زندگی خود را در طبق اخلاص گذاشته و با فریاد «هله بالزوار حسین علیه‌السلام» به هراج گذاشته‌اند، داستان گروه‌های هندو ستانی و پاکستانی که تمام طول مسیر بر سینه می‌زنند و آن‌چنان با سوز برای حسین علیه‌السلام می‌خوانند که با اینکه زبانشان را نمی‌فهمی ولی اشک را میهمان نگاهت می‌کند و هزاران قصه و حکایت دیگر قابلیت کتاب شدن دارند و جا دارد به جای تولید آثار صرفا احساسی که خوراک قشر خاصی است، اربعین را از تمامی جهات دید و درست منتقل کرد، چرا که اربعین از نظر عقلی هم قابلیت کتاب شدن دارد و اگر غیر از این باشد، ظلم بزرگی به اربعین است. ]]> ادبيات Sun, 04 Nov 2018 14:41:11 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/note/267130/24-میلیون-قصه-دل-اربعین فعالیت‌های قرآنی 40 سال گذشته قابل مقایسه با پیش از انقلاب اسلامی نیست http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267131/فعالیت-های-قرآنی-40-سال-گذشته-قابل-مقایسه-پیش-انقلاب-اسلامی-نیست به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، به نقل از روابط عمومی معاونت قرآن و عترت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، سیدعباس صالحی در نشست با اعضای برگزارکننده همایش بانوان قرآن‌پژوه، بیان کرد: در آستانه چهلمین سالگرد پیروزی انقلاب شکوهمند اسلامی اگر شاخص‌هایی را به‌عنوان توفیقات این چهل سال برشماریم، بی‌تردید فعالیت‌های قرآنی یکی از این شاخص‌ها به‌شمار می‌آید.   وی افزود: بسیاری از اتفاقات و فعالیت‌های قرآنی در چهل سال گذشته قابل مقایسه با پیش از انقلاب اسلامی نیست و از نظر کمیت و کیفیت در زمینه آموزش، مطبوعات، رسانه‌های دیداری و شنیداری، پایان‌نامه‌ها و ... حجم وسیعی از فعالیت‌های قرآنی داشته‌ایم.   وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت: حوزه زنان و گسترش فعالیت در این بخش نیز یکی دیگر از شاخص‌هایی است که در چهلمین سال انقلاب اسلامی می‌توان از آن به ‌نوان شاخص قابل‌توجه یاد کرد. در حوزه داستان‌نویسی، شعر، پژوهش و ... زنان فعالیت‌ها و آثار قابل‌توجهی داشته‌اند و در برخی موارد جلوتر از مردان حرکت کرده‌اند.   صالحی ادامه داد: زنان همچنین در حوزه موسسات، انجمن‌ها، جریان‌ها، تشکل‌ها، مطبوعات و ... نیز سهم عمده‌ای داشته‌اند و این امر یکی دیگر از شاخص‌های توفیقات انقلاب اسلامی است.   وی با تاکید بر اینکه جریان‌های اجتماعی زنان روزبه‌روز در حوزه‌های مختلف افزایش یافته، تصریح کرد: همایش بین‌المللی بانوان قرآن‌پژوه که امسال پانزدهمین دوره آن برگزار خواهد شد یکی از این توفیقات است که باید بر اهمیت آن توجه داشت.   وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی با اشاره به تاکید قرآن به تجلی الهی و نقطه‌های جمال قرآنی، افزود: زنان در حوزه فهم نقطه‌های جمال قرآنی می‌توانند نقش بسزایی داشته باشند. وجه جمالی قرآنی به خوبی مکشوف نشده و زنان به میزان کافی به این حوزه ورود نکرده‌اند، بنابراین حضور بیشتر زنان در این زمینه  به فهم و درک تجلی قرآنی کمک می‌کند.   صالحی گفت: زنان وجه مادرانه دارند که به‌عنوان وجه تکثیری محسوب می‌شود. قدرت زنان می‌تواند یک معرفت را در تکثر حداکثری قرار دهد. بنابراین برای تکثیر نقش معرفتی و رفتاری قرآن باید از نقش زنان در این زمینه بهره برد. زنان و مادران به دلیل قدرت تکثری خود سریع‌تر می‌توانند جامعه را به سمت قرآن سوق دهند و آن را قرآنی کنند. زنان نسبت به مردان از پشتکار بیشتری برخوردارند و از آنجا که قرآن دارای لایه‌های بسیاری است حرکت به سمت این لایه‌ها به پشتکار زیادی نیاز دارد و زنان واجد این ویژگی هستند و باید از این ظرفیت خدادادی آن‌ها در جهت قرآنی کردن جامعه بهره برد.   وی در پایان با اشاره به تعداد پایان‌نامه‌های انجام شده در حوزه قرآن، اظهار کرد: این حجم وسیع از پایان‌نامه‌ها، نشان‌دهنده افق جدید در مباحث قرآنی در کشور و جهان تشیع است و کمک خوبی در ارتباطات و دیپلماسی فرهنگی و قرآنی ما محسوب می‌شود.   در بخشی از این نشست نیز حجت‌الاسلام عبدالهیان دبیر پانزدهمین همایش بانوان قرآن پژوه، گزارشی از مجموعه فعالیت‌های این همایش ارائه داد.   وی گفت: در هر دوره از برگزاری این همایش بانوان سرآمد و شاخص که در حوزه قرآنی فعالیت داشته اند شناسایی و به جامعه معرفی می شوند.   عبدالهیان افزود: گردآوری حدود ٢١ هزار پایان نامه قرآنی، جلوگیری از تکرار و موازی کاری در فعالیت ها و پژوهش های قرآنی، کشف استعدادهای بانوان و معرفی آن ها به جامعه، تکریم از بانوان هنرند فعال در حوزه قرآن و ... از جمله آثار برگزاری این همایش است. ]]> دین‌ Sun, 04 Nov 2018 12:19:45 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/naghli/267131/فعالیت-های-قرآنی-40-سال-گذشته-قابل-مقایسه-پیش-انقلاب-اسلامی-نیست افشای دروغ‌ شایعه‌سازان درباره ازدواج‌های امام حسن مجتبی(ع) http://www.ibna.ir/fa/doc/book/267110/افشای-دروغ-شایعه-سازان-درباره-ازدواج-های-امام-حسن-مجتبی-ع به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، کتاب «امام حسن مجتبی (ع) جان دل پیامبر (ص)» ترجمه کتاب «الامام المجتبی (ع) مهجة قلب المصطفی (ص)» تالیف احمد رحمانی همدانی که با ترجمه و تلخیص حسین استاد وَلی،‌ از سوی مرکز فرهنگی انتشاراتی منیر منتشر شده است.   حسین استاد وَلی در بخشی از مقدمه کتاب نوشته است: «درنظر داشتم تا اگر سرنوشت یاری کند، کتابی درباره زندگانی امام مجتبی (ع) به نگارش درآورم که پرده از روی تهمت‌های خائنان و افسانه‌های دروغ‌بافان که درباره سرور جوانان بهشتی و جان دل پیامبر گرامی اسلام (ص) ساخته شده و متاسفانه کتاب‌های تاریخی و حدیثی را پر کرده است، بردارم؛ دروغ‌ها و افسانه‌هایی که آن حضرت را مظلوم‌ترین مظلومان عالَم در طول تاریخ گذشته حتی از جانب شیعیان و دوستانش ساخته، تا جایی که خودی‌ها او را به‌خاطر صلح افتخارآمیزش سرزنش کردند و با سخنانی تلخ‌تر از زهر و برنده‌تر از شمشیر با حضرتش روبه‌رو شدند. همچنین در آن کتاب، دروغ‌ شایعه‌سازان را درباره ازدواج‌های آن حضرت برملا سازم، شایعاتی که با ساختن آن‌ها، آن امام مظلوم را از مقام بالا و شأن والایش یه زیر آوردند. همه این شایعات از آنجا سرچشمه گرفت که دست‌های خائن حکومت‌های جبار - به‌ویژه بنی‌عباس - افرادی را برانگیخت و جوایزی برای پول‌پرستان و بردگان سران ستمکار تعیین کرد تا اخباری دروغ و تحریف‌شده ساختند تا چهره نازنین آن امام را مشوّه سازند و بدنامی برای حضرتش به ارمغان آورند یا دشمن غدارِ او را پاک و نیکوکار جلوه دهند. از این‌رو به تالیف این کتاب درباره امام مجتبی (ع) پرداختم که هم جامع فضایل و مناقب و بخشی از تاریخ زندگانی آن حضرت است و هم شبهاتی را که درباره آن شخصیت عظیم مطرح کرده‌اند، پاسخ داده است.»   در فصل چهارم کتاب درباره پاسخ دندان‌شکن امام حسن (ع) به معاویه در برابر ناسزاگویی او، می‌خوانیم: «ابوالفرج اصفهانی به سندش از حبیب‌بن ثابت نقل کرده که گفت: هنگامی که معاویه وارد کوفه شد به سخنرانی پرداخت و حسن و حسین (ع) پایین منبر نشسته بودند. معاویه از علی (ع) یاد کرد و به آن حضرت ناسزا گفت و سپس به ناسزاگویی به امام حسن (ع) پرداخت. امام حسین (ع) برخاست تا پاسخ او را بدهد، امام حسن (ع) دست او را گرفت و نشاند، آن‌گاه خود برخاست و فرمود: «ای که از علی یاد کردی، من حسنم و پدرم علی است، و تو معاویه هستی و پدرت صخر (ابوسفیان). مادر من فاطمه است و مادر تو هند (جگرخواره). جد من رسول خدا (ص) است و جد تو عُتبة‌بن ربیعه. جده من خدیجه است و جده تو قُتَیله. پس خدا لعنت کند هریک از ما را که گمنام‌تر و حَسب  و نَسبش پَست‌تر و شرش در گذشته و حال بیشتر و کفر و نفاقش دیرینه‌تر است»! و گروه‌هایی از اهل مسجد گفتند: آمین. یحیی‌بن مَعین ناقل این خبر می‌گوید: من نیز می‌گویم آمین. فضل (راوی دیگر) می‌گوید: من نیز می‌گویم آمین. و ابوالفرج اصفهانی گوید: من هم می‌گویم آمین. ابن ابی‌الحدید گوید: من هم می‌گویم آمین. من احمد همدانی مولف این کتاب هم می‌گویم: آمین.»   مطالب این کتاب در 9 باب با عنوان‌های «فضائل و شخصیت ممتاز امام مجتبی (ع)»، «مکارم و محاسن اخلاق امام مجتبی (ع)»،‌ «امام حسن (ع) در دوران مسئولان پیش از خود»، «صلح و اسباب و نتایج آن»، «برخی از سخنان، ادعیه و اشعار امام مجتبی (ع)»، «ولادت و شمایل آن حضرت»، «شهادت و مظلومیت آن حضرت»، «زیارت آن حضرت» و «یاران، همسران و فرزندان آن حضرت» تنظیم شده است. نخستین چاپ کتاب «امام حسن مجتبی (ع) جان دل پیامبر (ص)» در 319 صفحه با شمارگان یک‌هزار و 500 نسخه به بهای 22 هزار تومان از سوی مرکز فرهنگی انتشاراتی منیر راهی بازار نشر شده است. ]]> دین‌ Sun, 04 Nov 2018 11:45:57 GMT http://www.ibna.ir/fa/doc/book/267110/افشای-دروغ-شایعه-سازان-درباره-ازدواج-های-امام-حسن-مجتبی-ع