گفتگوي اختصاصي خبرگزاري كتاب با دكتر محسن پرويز

پاسخ معاون وزير ارشاد به شبهه افكني در خريد كتاب

7 اسفند 1385 ساعت 9:00

معاون امور فرهنگي وزير ارشاد: به اداره كتاب و كتابخواني اعلام كردم فهرست كتاب هاي خريداري شده توسط كميته خريد را اعلام كند.اين امر منتفي نيست.

دكتر «محسن پرويز» در گفت و گو با خبرگزاري كتاب ايران (ايبنا) افزود:گاهي اظهار نظرها به صورتي بيان مي‌ شود كه گويا كميته خريد از عده‌اي كتاب مي‌خرد و از عده‌اي كتاب نمي‌خرد. اگر چنين امري اتفاق بيفتد،يقينا ما هم معترض هستيم،چرا كه در دولت جديد بايد موضوعات شفاف تر از گذشته باشد.

وي با بيان اين كه ملاك خريد كتاب، كيفيت خود كتاب است،نه ناشر افزود:كتابي كه مناسب است و كميته خريد هم آن را تاييد مي‌كند،بايد خريداري شود. من اين موضوع را قبول ندارم كه گفته مي‌شود از برخي ناشران كتاب خريداري نمي‌شود، چون ممكن است بعضي ناشران اصلا كتاب خوبي نداشته باشند تا از آنها خريداري شود. مثل كتاب‌هايي كه در اصطلاح به آنها «بازاري» مي گوييم.ما با خريد كتاب‌هاي مناسب از ناشران حمايت مي‌كنيم.

دكتر«پرويز» با استقبال از كارهاي كارشناسي شده در تشكل‌ها براي خريد كتاب، خاطرنشان كرد:مثلا وقتي گروه ادبيات كودك و نوجوان تشخيص مي‌دهد، كتابي مناسب است،ما هم به نظر آنان احترام مي‌گذاريم و خريد آن كتاب با سهولت بيشتري انجام مي‌شود.

وي درباره اعلام اسامي كتب خريداري شده توسط كميته خريد اداره كتاب و كتاب خواني اظهار داشت:قرار بر اين بود كه اسامي كتاب‌هاي خريداري شده تا پايان سال از طرف اداره كتاب و كتاب خواني اعلام شود كه اين موضوع منتفي نيست.البته خريدهاي سال جاري بسيار زياد است و شايد در يك شماره هفته نامه «كتاب هفته» نتوان آن را منتشر كرد.

معاون امور فرهنگي وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي درباره معيارهاي خريد كتاب توسط كميته خريد كتاب اداره كتاب و كنابخواني گفت:اين موضوع از موضوعات چالش برانگيز بخش كتاب است.از آنجا كه قالب خاصي در اين باره وجود ندارد،تشخيص با كارشناسان اين موضوع است.كارشناسان مي‌توانند تشخيص بدهند چه كتاب‌هايي مناسب خريد هستند يا چه كتاب‌هايي در اولويت خريد قرار ندارند.از نظر من كتاب‌هايي كه به اعتقاد كارشناسان مي‌تواند يك مرحله از كارشناسي كتاب سال را پشت سر بگذارد، مي‌توانند در اولويت خريد قرار بگيرند.

وي افزود: وقتي مي‌گوييم كتاب مناسب، نبايد در مقابل آن واژه كتاب نامناسب را قرار دهيم، بلكه بايد واژه كتاب‌هايي را كه اولويت كمتري دارند را در نظر داشته باشيم. پس براي خريد، بايد از كتاب‌هايي كه الويت بيشتري دارند، شروع كنيم.

دكتر «پرويز» با بيان اين كه معناي كتاب الويت دار در رشته‌هاي مختلف متفاوت است، افزود: شاخصه هايي كه در اين زمينه توسط كارشناسان تعريف شده است، در نزد اهالي فن مشخص است و اين گونه نيست كه موضوعي پنهاني باشد. ضمن اين كه نظرات كارشناسان در تعيين اولويت خريد مد نظر ما ست.

وي افزود: گاهي هنگام خريد كتاب، اين مشكل به وجود مي‌آيد كه پس از تصويب خريد يك كتاب در كميته خريد كتاب و دريافت فاكتور توسط ناشر از معاونت فرهنگي وزارتخانه، ناشر كتاب‌ها را تحويل نمي‌دهد.شايد به اين علت كه كتاب به اندازه كافي در انبار ندارند و 20 تا 30 درصد خريدهاي مصوب در كميته خريد كتاب با اين مشكل مواجه مي‌شوند. راه حل اين مشكل نيز اين است كه هنگام اعلام وصول كتاب، كارشناسي خريد آن نيز انجام شود و اگر كتابي شايسته خريد تشخيص داده شد، تعداد مورد نظر براي خريد به ناشر اطلاع داده شود. در اين صورت ممكن است ناشر اقدام به تجديد چاپ هم بكند.

معاون امور فرهنگي وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي درباره بودجه اختصاص يافته به خريد كتاب در اين وزارتخانه گفت:بودجه امسال خيلي بيشتر از سال‌هاي گذشته است و ما مي‌توانستيم تا مبلغ هشت ميليارد تومان خريد كنيم و از منابع ديگر هم كمك بگيريم.در عين حال مهم اين است كه اين بودجه درست مصرف شود.

وي با بيان اين كه بودجه خريد كتاب در سال آينده بيشتر خواهد شد،گفت:مشكل ما در عرصه‌هاي مختلف مديريتي تنها بودجه نيست، بلكه مشكل ما «مديريت بودجه» است و گاهي بودجه را درست صرف نمي‌كنيم.من فكر مي‌كنم اگر بودجه هم كم داشته باشيم، مي‌توانيم آن را از منابع ديگري تامين كنيم تا كتاب هاي مناسب و ارزشمند خريداري شود.

دكتر«پرويز» درباره گله برخي از ناشران از وزارت ارشاد به علت نداشتن نماينده در كميته خريد كتاب گفت:اگر هدف از خريد كتاب، حمايت از ناشران باشد و در عنوان خريد كتاب هم ذكر نشود كه هدف، «خريد كتاب مناسب» است، ناشران حق دارند از ما بپرسند كه چرا نماينده‌اي براي نظارت بر حمايت از خودمان نداريم تا اين حمايت به طور مساوي و عادلانه انجام شود،اما در حال حاضر حمايت از ناشر هدف ما نيست،بلكه  حمايت از ناشر،تابعي مثبت از خريد كتاب است كه خواسته يا نا خواسته انجام مي شود.در حال حاضر هدف از خريد،خريد كتاب مناسب است، لذا موضوع حضور ناشر در جلسات مربوطه منتفي مي شود. البته در آيين نامه مربوطه پيش بيني شده كه يك نفر از تشكل‌هاي مرتبط در جلسات حضور داشته باشد كه ما در اين دوره دو نفر از اهالي قلم (يكي از اهالي انجمن قلم و يكي از انجمن نويسندگان كودك و نوجوان) را در جلسات شركت داده ايم.يعني كساني كه احساس مي شد منافعشان كمتر با خريد كتاب درگير باشد.

وي ادامه داد:من چند گزارش شفاهي درباره ارزيابي عملكرد دوره هاي قبلي كميته خريد كتاب دريافت كردم.بعضي از افراد حاضر در جلسات، ممكن است تحت تاثير مسايل حاشيه اي قرار گرفته باشند.البته اين مسايل حاشيه اي هميشه وجود دارد و ما بايد سعي كنيم آنها را به حداقل برسانيم.

دكتر «پرويز» افزود:اطلاع رساني درست و به موقع به ناشران و مجموعه مخاطبان كميته خريد كتاب، ضروري است و به اين كميته تكليف شده است كه اين كار را انجام دهند و اگر قصوري هم در اين كار صورت بگيرد، قطعا با متخلفان برخورد مي شود.

وي درباره احتمال استفاده از رانت توسط برخي از ناشران در امر خريد كتاب به وسيله وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي اظهار داشت:در اين باره نمي‌توانيم قضاوت قطعي كنيم، بلكه بايد آمار خريد از ناشران را در دوره هاي گذشته، همراه اعضاي كميته هاي مربوطه در آن زمان ها بررسي كنيم تا با ارائه اين آمار، مخاطبان قضاوت كنند كه چه خريد‌هايي در آن زمان ها انجام شده است.

به نظر من نبايد به گزارشهاي شفاهي هم بسنده كرد،اما همواره اين احتمال وجود دارد كساني براي حفظ منافعشان از موقعيت خود سوء استفاده كنند.براي پيشگيري از چنين امري تلاش كرده‌ايم اكثر اعضاي كميته خريد كتاب از افرادي گزينش شوند كه كمترين درگيري شخصي يا گروهي با اين موضوع داشته باشند.

معاون امور فرهنگي وزير فرهنگ و ارشاد اسلامي همچنين درباره نامه اتحاديه ناشران تهران به رئيس كميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي گفت:من دو هفته پيش و بعد از مصاحبه‌هايي كه درباره اعلام نشدن فهرست كتاب‌هاي خريداري شده توسط وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي در مطبوعات منعكس شد، به اداره كتاب و كتابخواني ابلاغ كردم كه اسامي اين كتاب‌ها را اعلام كند و اين خبر هم در مطبوعات منعكس شد و نامه ارسال شده به رئيس كميسيون فرهنگي مجلس شوراي اسلامي تاثيري در اين ماجرا نداشت.

وي افزود:اين كه مشكلات عرصه فرهنگ با اعضاي كميسيون فرهنگي يا نمايندگان مجلس شوراي اسلامي در ميان گذاشته شود،مخصوصا با رئيس كميسون فرهنگي كه با مسايل فرهنگي آشناست و مي تواند در تصميم گيري به ما كمك كند،مسئله ناپسندي نيست.البته اين را هم اضافه كنم كه اين مسئله در حد «در جريان قرار دادن» خواهد بود و قرار نيست كميسيون فرهنگي مجلس مواردي را به معاونت فرهنگي وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامي براي اجرا ابلاغ كند.ما در تعاملات و نشست‌هاي كميته هاي فرهنگي فعالانه شركت و از آنها هم استفاده مي‌كنيم.چند ماه پيش هم در جلسه‌اي به دعوت كميسيون فرهنگي مجلس با دوستان اتحاديه ناشران و كتاب فروشان تهران حضور داشتم و به آن مقدار كه لازم بود،توضيح دادم. اعضاي كميسيون فرهنگي مجلس هم برداشت خودشان را از موضوع خواهند داشت و در مواردي كه خلاء قانوني وجود دارد، با پيش بيني قانون مناسب، اين خلاءها را برطرف خواهند كرد.

کد مطلب: 513

آدرس مطلب: http://www.ibna.ir/vdcca1qp82bqs.la2.html