در نشست تخصصي كتاب ماه تاريخ و جغرافيا مطرح شد
اساس تاريخ شفاهي، بهرهگيري از خرد جمعي است
9 بهمن 1386 ساعت 19:23
خبرنگار : آناهيد خزير
تاريخ شفاهي، گفتوگوي فعال ميان مصاحبه كننده و مصاحبه شونده براي توليد متن است كه مورخ حكم مصاحبه كننده را دارد و مصاحبه شونده ناقل مواردي است كه به افراد مختلف انتقال مييابد.
به گزارش خبرگزاري كتاب ايران(ايبنا)، نشست تخصصی کتاب ماه تاریخ و جغرافیا با موضوع «تاريخ شفاهي و خاطرات» عصر امروز (9 بهمن ) در سراي دائمي اهل قلم برگزار شد. در اين نشست، محققان و پژوهشگران به بحث و گفتوگو درباره تاريخ شفاهي و خاطرات و مسائل پيرامون آن پرداختند.
در ابتداي این نشست، دكتر مرتضي نورايي، عضو هيات علمي گروه تاريخ دانشگاه اصفهان گفت: تاريخ شفاهي يك سنت است كه از نسلي به نسل ديگر انتقال مييابد؛ مانند زبان و آداب و رسوم كه از نسل گذشته به نسل آينده منتقل ميشود.
وي افزود: تاريخ شفاهي از ابتداي بشريت شفاهي بوده و به شكل گفتوگو مطرح شده است. همچنين تاريخ شفاهي به مصاحبه كننده ارتباط دارد كه اگر خودبهخود عنوان شود عنوان خاطرهنگاري به خود ميگيرد.
عضو هيأت علمي گروه تاريخ دانشگاه اصفهان خاطرنشان كرد: مورخ مطالبي را بر اساس موضوع مورد نظر جستوجو و از لابهلاي گفتوگوهاي مصاحبه شونده موضوعات تاريخي را مطرح ميكند.
نورايي ابراز داشت: موضوعات تاريخ شفاهي نزديك به تاريخ معاصر است كه رفته رفته از بين ميرود و نميتوان اين تاريخ را به افراد ديگر انتقال داد.
وي همچنين يادآور شد: مورخان شفاهي بسيار تيزبيناند و تاريخ شفاهي مقولهاي است كه به منظور بازنمايي و بازگشايي موضوع مطرح ميشود.
سپس ابوالفضل حسنآبادي، سرپرست اداره اسناد آستان قدس رضوي(ع) گفت: از جمله مباحثي كه در تاريخ شفاهي مطرح ميشود، بحث كاركرد تاريخ شفاهي است كه از سير مراحل تكويني و تغييرات تاريخ شفاهي بهدست ميآيد و به تناسب نياز جامعه اين روش رشد كرده و متناسب با رشد آن تعاريف مختلفي براي آن در نظر گرفته ميشود.
وي افزود: مهمترين تعريفي كه براي تاريخ شفاهي در جهان در نظر گرفتهاند اين است كه تاريخ شفاهي به استفاده از خرد جمعي براي موضوع تاريخي اطلاق ميشود.
سرپرست اداره اسناد آستان قدس رضوي(ع) خاطرنشان كرد: به ناگفتهها و لايههايي كه در گروهها و طبقات جامعه وجود دارد خاطرات ميگويند كه اين خاطرات ضبط و در ساختن تاريخ حال براي آينده مشاركت داده ميشود. اين مساله در تاريخ ما مورد غفلت واقع شده است و در دانشگاهها يك تعريف آكادميك براي تاريخ شفاهي وجود دارد.
وي افزود: تاريخ شفاهي راهي براي دموكراسي تاريخ است كه از طبقات و گروههاي رسمي كه امكان ثبت و ضبط تاريخ را دارند فراهم ميشود و اين طبقات در ساختن تاريخ مشاركت داشتهاند.
حسنآبادي يادآور شد: تاريخ شفاهي از يك مصاحبه آگاهانه بين مصاحبه شونده و مصاحبه كننده بهدست ميآيد كه بعد از ضبط و پيادهسازي به آرشيوهاي اسناد براي آيندگان آرشيو خواهد شد.
دكتر علياصغر سعيدي، مدير گروه برنامهريزي دانشكده علوم اجتماعي دانشگاه تهران نيز درباره تعريف تاريخ شفاهي گفت: نتيجه تاريخ شفاهي طيفهاي متعددي است كه از پروژههاي تاريخ شفاهي بهوجود ميآيد.
وي افزود: تاريخ شفاهي اقدام به جمعآوري روايتهاي مختلف است كه يك روايت داستانگونه را دربردارد؛ از اين رو تعريف متعددي را ميتوان از تاريخ شفاهي نتيجهگيري كرد.
مدير گروه برنامهريزي دانشكده علوم اجتماعي دانشگاه تهران خاطرنشان كرد: مساله تاريخ شفاهي توسط اساتيد در دانشگاهها و گروه تاريخ اين طور اثبات شده كه متولي تاريخ شفاهي گروه تاريخ است اما تاريخ شفاهي مناقشه بر اين موضوع دارد كه محصول مدرنيته است.
وي افزود: در اين موضوع مدرنيته تناقضات و پارادوكسهاي جديد را به وجود ميآورد و اين مساله بين مجموعهها و نقدهايي قرار دارد كه ناشي از وسعت عمل است.
سعيدي يادآور شد: تاريخ شفاهي چندين دهه است كه در غرب بهوجود آمده و به مدرنيته مربوط ميشود كه همه گروهها ميتوانند به نحوي از تاريخ شفاهي استفاده كنند.
کد مطلب: 14970
آدرس مطلب: http://www.ibna.ir/vdcawon6.49ny015kk4.html