İran Kitap Haber Ajansı (İBNA) 7 Oct 2017 - 16:05 http://www.ibna.ir/tr/doc/report/252557/bugün-suya-toprağa-ve-rüzgara-inanan-şair-sohrab-sepehri-nin-dünyaya-geliş-günü -------------------------------------------------- başlık : Bugün Suya, Toprağa ve Rüzgara İnanan Şair, Sohrab Sepehri'nin Dünyaya Geliş Günü -------------------------------------------------- Şüphesiz İran Moder şiirinin en etkileyici şairlerinden birisidir Sohrab Sepehri. Suya, Toprağa ve Rüzgara İnanan Şair olarak nam salan Sepehri eğer yaşasaydı bugün 89 yaşını kutlayacaktı. içerik : İran Kitap Haber Ajansı (İBNA) - Kendine zg syleyişi, bir ocuğu alıp yavaş yavaş byten szler gibi yer etti iimde. yle birden değil, az az oğaldı Sohrab Sepehri... 7 Ekim 1928 de Kaşan da doğan Sohrab Sepehri; ilkokulu Hayyam İlkokulu nda okudu. Bir sre Kaşan da alıştıktan sonra Tahran a gelerek Gzel Sanatlar Fakltesi Resim blmne kaydoldu. İlk şiir kitabı Rengin lm 1951 de yayınlandığında yirmi yaşındaydı. Sohrab Sepehri; Nim Yusic, Ahmed Şamlu, Furğ Ferruhzd, Mehdi Ehkevan Salis ile modern İran şiirinin kurucuları arasında yer alır. İran da genler şiir yazmaya ilk olarak Hfız ı, Mevlan yı taklit ederek başlarlar, sonra Nim tarzı denilen modern şiire geiş yapılır, şair buradaki bekleyişini de tamamladıktan sonra bir sonraki deneme olan kendi ne geer. İşte Farsa şiir yazan birinin sanatıyla zgr ruh a ulaşma evrimi bylece tamamlanır. Kendi trksn syleyen şair, bu zaman ierisinde diğer etkileri bir yana bırakmayı başarmış olması itibariyle Fars şiirinde ayrı bir yere konuldu. Yukarıda bahsettiğimiz şairlerden daha sonra olgunlaşan şiiri, Nim dan ziyade Furğ un şiir slbuna yakın oluşu, onu ikinci bir kuşağa dhil etmemize sebep olur. Zaten şiirlerinde birok yerde Furğ dan etkilendiğini grebiliriz. İran daki 1953 darbesinden nce Gzel Sanatlar Fakltesi nin resim blmn bitirdi. Şiiri ve resmi birlikte ilerledi. Bir yandan Tahran da şiirleri yayımlanırken bir yandan da resimleri sergilendi. Bu yıllarda Ryaların Yaşamı, Işığın Mahvıve Doğu nun Kederiisimli şiir kitaplarını yayımladı. Tek bir şiirden oluşan Suyun Ayak Sesive Yolcu isimli şiir kitapları şairin en bilinen şiirleri arasında yer alırken aynı zamanda dilinin ustalaştığının da resmidir. Sepehri, bu iki kitabında ressam kimliğini bize hissettirir. Şiirinde grme duyusuna byk sorumluluk ykler. İmgeleri gzn grme gcn zorlar, kelimeleri yle bir dnşm geirir ki buradan hermnetik alışması yapanlara iyi alışma alanı doğar. Ben şahsen byle bir alışmaya cesaret etmezdim. Bazı mısralarda bir hayalin zerinde o kadar derinleşir ki bir kelime iin saatlerce dşnmek zorunda kalırsınız. Bu gzel bir zorunluluktur. Yakalanmak gerekti Yoksa iki harf arasındaki hayret uğultusu Haram olacaktır Ve aşk Şeylerin sessiz titreyişinin aydınlığına yolculuk Ve aşk Sesidir aralıkların Gizlilikte derinleşmiş Aralıkların sesi. Bir kelimenin, cmlenin anlamını baştan sona değiştirebileceği gereğine, zellikle anlamdan daha ok grnenin tesine, hibir zaman anlaşılmayacak olana eğilmesi şairin sonraki şiirlerindeki duruşu temsil eder. Sohrab Sepehri nin şiirini sevmeme sebep olan şey de budur. Şiiri kendimce yorumlamaya, her kelimenin yerine ihtimallerle kurulu anlam yklemeye abalayışım, aık kapıların olması ve gereğin asla bilinemeyeceği gereği. Yeşilin Hacmive Biz Hi, Biz Bakışisimli şiir kitaplarının ardından toplu şiirleri sağlığında Sekiz Kitap adıyla basıldı. Sohrab ın şair ve ressam olarak hayatımıza girişi yetmiyormuş gibi bir de seyyah olarak girdi hayatımıza. Yurtdışında birok lkeye seferler yaptı. Bu lkeler arasında en sevdiği ve etkilendiği yer Hindistan dı. Japonya, İtalya, Fransa, Mısır ve Yunanistan a gitti. Yabana atılamayacak bir seyyah diyebiliriz onun iin. Zira kardeşi Periduht, lmnden sonra yazdığı makalede gmen kuş diye bahsediyordu Sohrab tan. Kendine zg syleyişi, bir ocuğu alıp yavaş yavaş byten szler gibi yer etti iimde. yle birden değil, az az oğaldı Sohrab. İran da da byle olmuş, başta eleştirilmiş. Her şairin başına bu tipik olay gelir. Neyse ki Sohrab, hakkı sonradan teslim edilecek kadar yaşamış. Sade yaşamaya alıştı bir şiirinde yazdığı gibi: Kaşan lıyım Hlim fena değil Bir para ekmeğim var, biraz aklım ve keyfim az buuk Bir anam var, ağa yapraklarından daha iyi Dostlarım var, ırmaklardan iyi. Eleştirmenlerin oğu şiirlerine ressam kimliğinin sindiğine vurgu yaptılar. Ondan bahsederken ressamlığına değinilmeden olmazdı. Kendi şiir grşn dile getirirken şu cmleleri kullanır: Batının bilgisi resimle başlar, Doğunun şiirle. Batılı ressam, aydınlık ve uzak-yakın glgeleri arar, Doğulu şair, dnyanın elinin erişemediği, gzn gremediği nakışları resmeder. O, yakın olanla ilgilenir; bu, sonsuz olanla. Onun şiirleri karamsar değildir; naifliği, sanki bir şeylerle alay edermiş gibi duruşu, oğu mısralarının okuyucuyu tebessmle buluşturması aslında gereklikle alay etmesinden değil, bu gerekliği yapanların samalığını ti ye alışından... Onları ok da umursamadığının gstergesi olarak bu dili seer şair, toplumsal eleştirisini de şiirsel gerekilik iinde sunar. Bu yzden eleştirildiğinin aksine bireysel değildir şiirleri. Şairliği, ressamlığı, dşncesi, hayali o kadar i ie gemiştir ki birini bir diğerinden ayırt etmek mmkn değildir, şair dokunduğu her şeye kişiliğini, adeta ruhunu katar. Sohrab Sepehri 1979 yılında kan kanseri tedavisi iin Londra ya gitti ve aynı yıl Tahran a geri dnd. 20 Nisan 1980 de Tahran da vefat etti. Ve yolda bir mesaj isimli şiirinde şyle seslenir bize: Kre diyeceğim: Bağ seyretmeğe değer! Gezgin bir satıcı olup dolaşacağım sokakları Bağıracağım: Şebnem, şebnem, şebnem. Yoldan geen biri: Gerekten karanlık bir gece diyecek Samanyolu nu vereceğim ona.