خبرگزاری کتاب ايران (IBNA) 2 بهمن 1398 ساعت 16:06 http://www.ibna.ir/fa/book/286315/گیاهان-دارویی-سپری-مقاوم-مبارزه-باکتری-ها -------------------------------------------------- عنوان : گیاهان دارویی سپری مقاوم در مبارزه با باکتری‌ها -------------------------------------------------- کتاب «اثر ضد میکروبی گیاهان دارویی»، با اشاره‌ای به تاریخچه کشف نخستین آنتی‌بیوتیک و در ادامه نخستین گزارش‌ها از مقاومت باکتری‌ها به آنتی‌بیوتیک‌ها، ترکیبات و کاربردهای گیاهان دارویی را بررسی می‌کند. متن : به گزارش خبرگزاری کتاب ایران(ایبنا)، گياهان دارويی از دیرباز در طب سنتی برای درمان انواع بيماری ها ازجمله بيماری های عفونی به کار می رفت. امروزه نیز بسیاری از داروها که در درمان بیماری ها مورد استفاده قرار می گیرند، از این گیاهان استخراج می شوند. امروزه کاربرد آنتی بیوتیک ها باعث بروز پدیده ای به نام مقاومت دارویی شده، بنابراین باید به دنبال جایگزینی برای این داروها بود. از آنجا که گیاهان باعث بروز واکنش های مقاومتی نمی شوند، می توانند جایگزین مناسبی برای داروهای شیمیایی باشند. شناخت گیاهان دارویی دارای اثرات ضد میکروبی می تواند کمک موثری در جهت تولید داروهای جدید با طیف اثر گسترده کند. کتاب اثر ضد میکروبی گیاهان دارویی نوشته الهام شکاری زاده، ضمن اشاره به موضوعاتی همچون مقاومت دارویی در باکتری ها و تغییر در نفوذپذیری باکتری، به معرفی آنتی بیوتیک های طبیعی پرداخته و خواص درمانی چند گیاه دارویی مانند بومادران، گزنه، نعنا و خارخاسک را تشریح می کند. تهیه محیط کشت مورد نیاز نمونه های دارویی، روش تهیه اسانس ها و عصاره ها و مقایسه تأثیر ضدباکتریایی عصاره ها و اسانس های مورد بررسی، از دیگر موضوعاتی است که در کتاب مورد بررسی قرار گرفته اند. تاریخچه ای از نخستین مقاومت های دارویی در باکتری ها از زمانی که نخستین آنتی بیوتیک ها مورد استفاده گسترده قرار گرفتند تا زمانی که نخستین گزارش ها از مقاومت باکتری ها در برابر آنتی بیوتیک ها منتشر شد، فاصله ای به اندازه سه سال طی شد. درباره این تاریخچه در کتاب آمده است: آنتی بیوتیک ها مواد شیمیایی هستند که میکروارگانیسم ها را از بین می برند و یا مانع رشد و تکثیر آن ها می شوند. مدت ها قبل از کشف اولین آنتی بیوتیک، بشر آموخته بود به طور تجربی بعضی مواد خام را به عنوان عوامل ضد میکروب مورد استفاده قرار دهد، به گونه ای که 500-600 سال قبل از میلاد مسیح، چینی ها شیره کپک زده لوبیای شور را برای درمان عفونت ها به کار می بردند. در سال 1929 الکساندر فلمینگ به طور اتفاقی متوجه اثر ضدباکتریایی ماده مترشحه توسط قارچ پنی سیلیوم نوتاتوم شد و اولین ماده آنتی بیوتیک یعنی پنی سیلین را کشف کرد. پس از تخلیص سازی و انجام تحقیقات لازم بر روی آن، این آنتی بیوتیک در سال 1944 مورد استفاده گسترده در درمان عفونت های باکتریایی قرار گرفت. اما دیری نپایید که باکتری ها خود را به سیستم های دفاعی مختلفی در برابر آنتی بیوتیک ها مجهز کردند و در برابر آن ها مقاوم شدند، به گونه ای که اولین مقاومت آنتی بیوتیکی در سال 1947 گزارش شد. مقاومت باکتری ها در برابر آنتی بیوتیک ، معمولا براساس مکانیسم های مختلفی صورت می گیرد. ترکیبات شیمیایی و خواص دارویی گزنه گزنه دارای تانن، لسیتین، اسید فورمیک، نیترات پتانسیم و کلسیم، ترکیبات آهن، ویتامین C و نوعی گلوکوزید است که پوست را قرمز می کند. از سرشاخه های این گیاه، ماده قرمزرنگی به نام اورتی سین استخراج می شود. مداوای مجاری ادرار (پروستات)، درمان دستگاه تنفسی، کاتاره معده، ضد قند خون، افزایش دهنده گلبول های قرمز خون از خواص دارویی این گیاه است. صرف نظر از جنبه های خوراکی که به صورت پخته همانند اسفناج خورده می شود و سرشار از مواد معدنی و مغزی است. این گیاه حاوی ماده ای به نام سکرتین است که بهترین عامل جهت تحریک و به کار انداختن غدد ترشحی هاضمه در معده، روده، کبد، لوزالمعده و کیسه صفرا است. خاصیت مهم دیگر آن، کمک به ساخته شدن گلبول های قرمز و در نتیجه تنفس مناسب سلول های بدن است. برطبق مطالعات وسیع و منابع علمی موجود، خاصیت ضدالتهابی گیاه گزنه ثابت شده است. ترکیبات فنولی و کافئیک اسید موجود در مواد مترشحه برگ گزنه، قادر به مهار سنتز اسید آراشیدونیک و متابول هایش می باشد. نخستین چاپ کتاب اثر ضد میکروبی گیاهان دارویی در 110 صفحه با شمارگان یک هزار نسخه به بهای 40 هزار تومان از سوی انتشارات چشم انداز قطب راهی بازار نشر شده است.