تاملی بر کتاب «کارگردانی نمایشنامه به زبان ساده»

راهنمايي ساده و دقيق براي نوآموزان تئاتر

 
تاریخ انتشار : سه شنبه ۱۹ ارديبهشت ۱۳۹۱ ساعت ۰۹:۰۹
 
 
کتاب «کارگردانی نمایشنامه به زبان ساده» اثر ریک دی روشرز، کارگردان آمریکایی است. نشر افراز این کتاب را با ترجمه قاسم غریفی منتشر کرده. این اثر دانشجویان سال اول رشته تئاتر یا کارآموزان کارگردانی را با بیانی ساده و در عین حال دقیق، راهنمایی می‌کند.-
تصویر جلد کتاب کارگردانی نمایشنامه به زبان ساده
 
تصویر جلد کتاب کارگردانی نمایشنامه به زبان ساده

به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، «ریک دی روشرز» نویسنده کتاب «کارگردانی نمایشنامه به زبان ساده» کارگردان، استاد و تهیه کننده تئاتر است. دغدغه اصلی او (به نقل از مقدمه کتاب) تهیه و توسعه نمایشنامه‌های نو با زمینه‌های قومی ملل مختلف جهان است و بر این اساس نمایشنامه‌های بسیاری را درباره همه ملل جهان تهیه و کارگردانی کرده است.

کتاب 9 فصل دارد. در فصل اول تعریف کارگردانی و سیر تکامل تدریجی این حرفه در طول تاریخ تئاتر؛ و همچنین مسوولیت‌های کارگردان بیان می‌شود. با خوانش این فصل مخاطبان خواهند دانست که نقش کارگردان در تئاتر نقش تقریبا جدیدی است و از قرن 18 کارگردان ملزوم اجرای تئاتر شده است.

نویسنده در فصل دوم چگونگی انتخاب یک نمایشنامه برای اجرا را شرح می‌دهد. این فصل برای کسانی که تازه وارد این حیطه شده‌اند و یا دانشجو و دانش‌آموز هستند و قصد اجرای تئاتر در محل تحصیل خود را دارند، بسیار مفید است. همچنین کارگردانانی که در انتخاب متن وسواس هستند، می‌توانند با خوانش این فصل به یک انتخاب مطمئن برسند.

فصل سوم به تحلیل نمایشنامه و بررسی امکانات آن برای اجرا می‌پردازد. از ویژگی‌های این فصل نکاتی درباره رسیدن به جهان و فضایی است که نمایشنامه‌نویس خلق کرده است. همچنین در این فصل چگونگی آنالیز و تحلیل شخصیت‌های نمایشنامه بیان می‌شود.

در فصل چهارم انواع صحنه‌های معمول و موارد تکنیکی بررسی می‌شود و فصل پنجم روش‌های انتخاب بازیگر را شرح می‌دهد. فصل پنجم نیز فصلی مهم و کاربردی است که کارگردان را از سردرگمی انتخاب بازیگر نجات می‌دهد. فصل ششم نیز به آماده کردن متن برای تمرین می‌پردازد. نویسنده در فصل هفتم بهترین حالت‌ها برای تمرین گروه را بررسی کرده و حرکات ورزشی را که برای گرم کردن بازیگرها قبل از تمرین، کارایی دارد، معرفی می‌کند.

سخت‌ترین قسمت کار برای کارگردانان تازه کار و یا آماتور، چگونگی تمرین با بازیگران است. یک کارگردان باید طرز برخورد با بازیگرانش و همچنین به حرکت درآوردن نمایشنامه است. این فصل می‌تواند راهنمای مناسبی برای این دست از افراد باشد.

فصل هشتم کتاب به نحوه مدیریت کارگران فنی صحنه چون نورپردازان، اشاره می‌کند. نحوه تعامل با گریمور، نورپرداز، مدیر صدا و دکوراتور نیز در این فصل بیان می‌شود. مهمترین نکته آموزشی در این فصل آماده کردن یک نقشه راه کلی برای مدیریت کارگردان بر صحنه نمایش است.
فصل نهم نیز به بیان نکاتی می‌پردازد که کارگردان باید پس از اجرا و یا در حال اجرای نمایش (چرا که معمولا کارگردان پس از آماده کردن گروه‌اش برای اجرا در میان تماشاگران می‌نشیند) رعایت کند. انجام دادن این نکات در حرفه‌ای شدن شخصیت کارگردان بسیار ضروری است.

اما به طور کل مهمترین ویژگی این کتاب همانطور که از عنوان کتاب هم واضح است، زبان ساده و ترجمه روان آن است، به نحوی که مخاطب با هیچ نکته یا مفهوم پیچیده‌ای مواجه نمی‌شود. از این نکته می‌توان نتیجه گرفت که تئوری‌های کارگردانی ساده هستند و فقط برای کارگردان شدن، پشتکار و تجربه زیاد در دیگر حوزه‌های عملی تئاتر نیاز است.

کتاب «کارگردانی نمایشنامه به زبان ساده» را انتشارات افراز با ترجمه قاسم غریفی در 132 صفحه و بهای سه هزارو 500 تومان در دسترس علاقه‌مندان قرار داده است.

با ترجمه قاسم غریفی نمایشنامه‌های «الکترا» و «قطار» هر دو نوشته توفیق حکیم (نمایشنامه‌نویس برجسته مصری) و «تراژدی مرد شيره خرما فروش فقير و دو نمايشنامه‌ ديگر» اثر سعدالله ونوس (نویسنده سوری) و همچنین کتاب تحلیلی «سرچشمه‌های كلاسيک در تئاتر توفيق‌الحكيم» نوشته احمد عثمان در کتابفروشی‌ها موجود است.

ریک دی روشرز هم‌اکنون کارگردانی هنری «INC new theatre» بوستون را بر عهده دارد و در عین حال استاد بازیگری و کارگردانی دانشگاه بین‌المللی «ماساچوست آم‌هرست» و برنامه‌ریز آموزشی کنسرواتوا هنرپیشگی است. از او به غیر از کتاب «کارگردانی نمایشنامه به زبان ساده» دو کتاب در زمینه بازیگری با نام‌های «کلاس‌های بازیگری» و «تئاتر فی‌البداهه» منتشر شده است.

Share/Save/Bookmark
کد مطلب: 136568